Vragen van het lid Ten Broeke (VVD) aan de Minister van Buitenlandse Zaken over het
voornemen om nieuwe sancties aan Noord-Korea op te leggen (ingezonden 18 januari 2018).
Antwoord van Minister Zijlstra (Buitenlandse Zaken) (ontvangen 7 februari 2018).
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «VS overwegen extra sancties tegen Noord-Korea»?1
Vraag 2
Kunt u toelichten of het kabinet de nieuwe voorgenomen sancties ondersteunt? Kunt
u tevens toelichten of Nederland voornemens is om soortgelijke sancties in Europees
verband voor te stellen of te steunen, teneinde ervoor te zorgen dat onze sanctiemaatregelen
gelijk oplopen en de internationale druk wordt gemaximaliseerd?
Antwoord 2
Nederland en de andere landen die aan de bijeenkomst over Noord-Korea in Vancouver
deelnamen (15–16 januari 2018), hebben afgesproken autonome sancties of diplomatieke
acties te overwegen die verder gaan dan de VN-Veiligheidsraadsresoluties. Voor de
EU geldt dat er reeds autonome sancties zijn aangenomen die verder gaan dan VN-Veiligheidsraadsresoluties.
Daarnaast worden in EU-verband diplomatieke acties ondernomen tegen landen die zich
aan het sanctieregime tegen Noord-Korea onttrekken. Nederland speelt hierin een actieve
rol.
Nederland is voorstander van het opvoeren van de internationale druk op Noord-Korea,
mede door volledige implementatie van bestaande sancties door alle landen, om Noord-Korea
naar de onderhandelingstafel te krijgen en tot vreedzame denuclearisering van het
Koreaanse schiereiland te komen.
Vraag 3
Deelt u de mening van de Amerikaanse Minister van Buitenlandse Zaken, Rex Tillerson,
dat de internationale gemeenschap moet samenwerken om te verhinderen dat schepen de
huidige sancties kunnen omzeilen? Zo ja, wat doet Nederland in internationaal verband
om dat waar te maken?
Antwoord 3
Het kabinet is met u van mening dat de internationale gemeenschap moet samenwerken
om te verhinderen dat Noord-Korea sancties omzeilt. Toezien op strikte implementatie
en handhaving van sancties, zoals Nederland doet in zijn hoedanigheid van voorzitter
van het 1718-Sanctiecomité, is een van de manieren waarop Nederland hier in internationaal
verband aan bijdraagt.
Op nationaal niveau betekent dit dat Nederland in voorkomende gevallen ook inspecties
van schepen zoals bepaald in VN-Veiligheidsraadsresoluties 2375 en 2397 zal uitvoeren.
Voorts is Nederland lid van het Proliferation Security Initiative, waarin meer dan 100 landen samenwerken om inspecties van elkaars schepen te faciliteren,
indien er redenen zijn om aan te nemen dat deze gebruikt worden om sancties te omzeilen.
Vraag 4
Kunt u verhelderen in hoeverre de bestaande Europese en Amerikaanse sancties worden
nageleefd? Kunt u daarbij aangeven of er ook zorgen zijn over de naleving van andere
aspecten van de sancties, en niet alleen over de illegale smokkel van Russische olie
naar Noord-Korea, waarover u op 3 januari jl. (nog onbeantwoorde) vragen hebt ontvangen?2
Antwoord 4
Er is veel aandacht voor correcte en volledige naleving van de sancties, zowel op
VN- als EU-niveau. Het Expertpanel van het sanctiecomité voor Noord-Korea informeert
landen over de maatregelen die zij moeten nemen, en onderzoekt gevallen van gebrekkige
implementatie of mogelijke ontduiking. De EU heeft in nauwe samenwerking met Nederland
ook een groot aantal demarches uitgevoerd in landen waar de implementatie problematisch
is. Deze landen worden daar stevig op aangesproken.
Nederland zet zich in het kader van het voorzitterschap van het sanctiecomité voor
Noord-Korea ook actief in voor het verder bevorderen van de uitvoering van de sancties.
Helaas zijn er landen die geen goed functionerende exportcontrolesysteem hebben, of
moeite hebben met de handhaving. Ook komt het voor dat de wettelijke basis voor goede
implementatie ontbreekt. Nederland blijft daarom in samenwerking met zowel EU-lidstaten
als het VN-Expertpanel dergelijke landen actief benaderen met het oog op het bevorderen
van de naleving van het sanctieregime tegen Noord-Korea.
Vraag 5
Hoe beoordeelt u de afwezigheid van China en Rusland bij het overleg deze week in
Vancouver over het Noord-Koreaanse nucleaire wapenprogramma? Is deze afwezigheid onderwerp
van gesprek geweest op het desbetreffende overleg?
Antwoord 5
Het was de eerste keer dat in een dergelijke bredere setting werd gesproken over de
Noord-Koreaanse dreiging en de oplossingen daarvoor. Door deze opzet werd onderstreept
dat de Noord-Koreaanse problematiek niet alleen de Amerikaanse diplomatie aangaat,
maar een zaak is voor de bredere internationale gemeenschap. Een volgende stap zou
dialoog tussen de meest betrokken landen moeten zijn: de VS, Noord-Korea, Zuid-Korea,
Japan, China en Rusland. De EU staat klaar om een dergelijke dialoog te ondersteunen.
Nederland heeft in Vancouver het belang en de bijzondere verantwoordelijkheid van
China en Rusland benadrukt bij het vinden van een duurzame oplossing voor de Koreaanse
crisis, en de Co-Chairs’ Summary van de organiserende landen Canada en de VS bevat een passage van dezelfde strekking.