Vragen van het lid Helder (PVV) aan de Minister van Veiligheid en Justitie over het
bericht «Justitie biedt vader meisje van Nulde excuses aan» (ingezonden 16 januari
2017).
Antwoord van Minister Blok (Veiligheid en Justitie) (ontvangen 21 februari 2017).
Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2016–2017, nr. 1150.
Vraag 1
Kent u het bericht «Justitie biedt vader meisje van Nulde excuses aan»?1
Vraag 2 en 3
Deelt u de mening dat het niet zover had mogen komen, dat justitie excuses heeft moeten
aanbieden aan de vader van «het meisje van Nulde» omdat hij pas laat op de hoogte
is gesteld dat haar moordenaar, tbs'er Mike J., op onbegeleid verlof zou gaan, en
dat het Informatiepunt Detentieverloop (IDV) de nabestaanden ruim van tevoren over
het verlof had moeten informeren? Zo nee, waarom niet?
Deelt u de mening dat ieder geval van onvoldoende dan wel te late of onjuiste informatieverstrekking
door het IDV er één teveel is gezien de uiterst pijnlijke gevolgen hiervan voor de
nabestaanden? Zo nee, waarom niet? Zo ja, wat gaat u doen om te voorkomen dat zich
ooit nog een dergelijke situatie zal voordoen, aangezien nabestaanden gewoon recht
hebben op tijdige en volledige informatie?
Antwoord 2 en 3
Het Informatiepunt Detentieverloop (IDV) van het Openbaar Ministerie (OM) informeert
slachtoffers2 van spreekrechtwaardige delicten over het verlof van een veroordeelde3, indien slachtoffers hebben aangegeven deze informatie te willen ontvangen. Het IDV
informeert het slachtoffer op basis van de gegevens die zij ontvangt van de Dienst
Justitiële Inrichtingen (DJI). Jaarlijks worden ruim 4.500 slachtoffers geïnformeerd.
DJI en het OM hebben werkafspraken gemaakt over de termijnen waarbinnen slachtoffers
worden geïnformeerd. Als het gaat om tbs-gestelden informeert DJI het IDV direct na
de beslissing dat een tbs-gestelde met verlof mag (afgifte van de verlofmachtiging).
Het IDV informeert het slachtoffer zo spoedig mogelijk daarna en hanteert daarvoor
als streeftermijn 7 werkdagen na ontvangst van de verlofmachtiging. Deze termijn acht
ik redelijk omdat er in sommige gevallen enige tijd nodig is, bijvoorbeeld voor afstemming
tussen ketenpartners als er onduidelijkheid is over de inhoud van de verlofmachtiging
of omdat de gegevens van het slachtoffer nog niet volledig zijn. Uit een interne controle
van het IDV volgt dat het IDV in 99,5% van de zaken het slachtoffer binnen de afgesproken
streeftermijn informeert.
Dit percentage laat zien dat de gevallen waarin het IDV slachtoffers niet tijdig informeert,
een uitzondering zijn. Alle betrokken partijen betreuren uiteraard elk geval waarin
slachtoffers niet tijdig zijn geïnformeerd. Hoewel in de door u aangehaalde zaak zowel
DJI als het IDV de hiervoor omschreven werkafspraken zijn nagekomen, zat er nog maar
weinig tijd tussen de melding aan de nabestaande en de daadwerkelijke ingang van het
verlof. Voor die korte termijn heeft het OM excuses aangeboden. Deze korte termijn
valt te verklaren door het feit dat het IDV niet beschikte over een actueel adres
van de nabestaande en het aantal werkdagen (mede in verband met de kerstperiode) beperkt
was.
Vraag 4 en 5
Bent u bereid om een vorm van een sanctiesysteem te (laten) onderzoeken om er voor
te zorgen dat het aantal te late en/of onvolledige en/of onjuiste meldingen door het
IDV zo spoedig mogelijk naar nul gaat? Zo nee, waarom niet en wat gaat u dan doen?
Deelt u de mening dat het IDV, en daarmee de overheid, verwijtbaar handelt jegens
de nabestaanden indien sprake is van onvolledige, onjuiste en/of te late informatieverstrekking?
Zo nee, waarom niet? Zo ja, bent u bereid om een regeling te treffen inhoudende dat
nabestaanden in een dergelijke situatie een bepaald bedrag aan immateriële schadevergoeding
dienen te krijgen zonder dat zij zelf daartoe actie moeten ondernemen? Zo nee, waarom
niet?
Antwoord 4 en 5
Gezien de bovenstaande cijfers waaruit blijkt dat het IDV in de regel op tijd informeert,
zie ik geen reden om een sanctiesysteem te onderzoeken. Een regeling die automatisch
bedragen toekent vind ik ook niet bijdragen aan een tijdigere verstrekking van informatie
aan slachtoffers.
DJI en het OM werken continu samen om het proces verder te verbeteren. Het aantal
te late meldingen is de afgelopen jaren afgenomen, in de brieven wordt duidelijker
gemeld welke locatie of welk gebied van toepassing is op welke voorwaarden en het
IDV belt met nabestaanden van levensdelicten alvorens er een brief over einde detentie
wordt verzonden.
Ik constateer wel dat er in de door u aangehaalde zaak een korte termijn zat tussen
de beslissing over het verlof en de daadwerkelijke start van het verlof. Dit biedt
weinig ruimte voor het IDV voor het informeren van slachtoffers en het opvangen van
onverwachte omstandigheden. Dit is voor mij aanleiding om met DJI en het OM in gesprek
te gaan over hoe we de werkprocessen rond de beslissing op het verlof en het informeren
van slachtoffers beter op elkaar kunnen afstemmen. Hierbij zal worden gekeken naar
de gehanteerde termijnen, maar ook naar de behoeften van slachtoffers, met specifieke
aandacht voor de wijze waarop ze worden geïnformeerd.
X Noot
2Waar slachtoffer staat kan ook nabestaande van een slachtoffer worden gelezen.
X Noot
3Het IDV informeert hen ook over de opname in een tbs-kliniek, beëindiging van detentie
of tbs, overlijden of ontsnapping van de veroordeelde.