Vragen van de leden Vuijk en Teeven (beiden VVD) aan de Minister van Defensie over
het bericht «Openbaarmaking personeelsblad MIVD brengt werknemers in gevaar» (ingezonden
3 maart 2016).
Antwoord van Minister Hennis-Plasschaert (Defensie), mede namens de Minister van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties (ontvangen 1 april 2016).
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «Openbaarmaking personeelsblad MIVD brengt werknemers
in gevaar»?1
Vraag 2, 3
Waarom is de keuze gemaakt om het blad van de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst
(MIVD) «Ingelicht» te publiceren op een particuliere website? Graag een toelichting.
Waarom zijn de namen in het blad daarbij niet gezwart? Hoe rijmt u dit met het verzoek
aan personeel van inlichtingendiensten om zeer terughoudend te zijn met het openlijk
spreken over hun beroep? Graag een toelichting.
Antwoord 2, 3
De stichting Argus heeft, naar aanleiding van een gehonoreerd inzageverzoek, verschillende
edities van het blad Ingelicht op haar website gepubliceerd. Het blad verscheen tussen
2000 en 2011, een periode waarin veel nadruk werd gelegd op transparantie. Dit hield
mede verband met de vorming in 2002 van de MIVD uit vier verschillende militaire inlichtingenorganisaties.
Doel van het blad Ingelicht was om het draagvlak onder het personeel voor deze complexe
reorganisatie te vergroten. Het blad werd dan ook breed binnen Defensie en het netwerk
van de MIVD verspreid. Achteraf kan echter geconcludeerd worden dat bij het honoreren
van het inzageverzoek de namen in de bladen geanonimiseerd hadden moeten worden.
Vraag 4
Klopt het dat nu vele namen van MIVD-personeel openbaar zijn geworden? Zo ja, welke
gevolgen heeft dit volgens u voor hun veiligheid en dat van hun familieleden? Wat
wordt gedaan om de veiligheid van deze personen te garanderen?
Antwoord 4
Het klopt dat namen en foto’s van (oud-)werknemers van de MIVD zichtbaar zijn op de
bewuste website. De personen om wie het gaat zijn, voor zover zij nog werkzaam zijn
bij de MIVD, geïnformeerd en geadviseerd hoe hiermee om te gaan. Voor personen die
niet meer werkzaam zijn bij de MIVD is een speciaal meldpunt ingericht. Indien er
dreigingen ontstaan, zullen passende maatregelen worden genomen. Om de effectiviteit
van deze maatregelen niet te ondermijnen, doe ik over de inhoud ervan geen mededelingen.
Vraag 5
Zijn er gevallen bekend waarbij personen zijn bedreigd nadat hun naam op de website
is verschenen? Zo ja, om hoeveel gevallen gaat het? Op welke wijze is daarop gereageerd
en welke maatregelen zijn genomen?
Antwoord 5
Dergelijke gevallen zijn niet bekend.
Vraag 6, 8
Klopt het dat de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) al in 2008 haar
zorgen heeft uitgesproken over Ingelicht, dat in tegenstelling tot het AIVD-blad niet
is gerubriceerd als staatsgeheim? Wat is daar destijds mee gedaan? Zijn deze zorgen
meegewogen bij het openbaar maken van Ingelicht?
Klopt het dat het hoofd Communicatie van de AIVD in 2008 heeft gezegd dat men er binnen
de MIVD niet gelukkig mee zou zijn als Ingelicht in de openbaarheid zou verschijnen?
Hoe rijmt u die uitspraak met het besluit om het blad toch openbaar te maken? Graag
een toelichting.
Antwoord 6, 8
Een woordvoerder van de AIVD heeft in 2008 in een dubbelinterview met een woordvoerder
van de MIVD een mogelijk nadeel benoemd van het niet gerubriceerd zijn van Ingelicht.
In het interview geeft de woordvoerder van de MIVD aan dat er bewuste afwegingen zijn
gemaakt om Ingelicht niet te rubriceren. Het hoofd Communicatie van de AIVD heeft,
voor zover mij bekend, geen uitspraken gedaan over het al dan niet in de openbaarheid
verschijnen van Ingelicht.
Vraag 7
Waarom is Ingelicht niet gerubriceerd als staatsgeheim? Graag een toelichting.
Antwoord 7
Zie het antwoord op vraag 3.
Vraag 9
Is de MIVD zelf om advies gevraagd over het al dan niet openbaar maken van Ingelicht?
Zo ja, hoe luidde dit advies en wat is daarmee gedaan? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 9
De MIVD heeft inderdaad advies gegeven. Zoals gesteld in antwoord op vraag 3, verscheen
het blad Ingelicht in een periode waarin veel nadruk werd gelegd op transparantie
en openheid, mede in verband met de complexe reorganisatie waarin de MIVD verwikkeld
was. Het blad werd dan ook breed binnen Defensie en het netwerk van de MIVD verspreid.
In het licht hiervan heeft de MIVD geadviseerd het inzageverzoek van de Stichting
Argus te honoreren.
Vraag 10
Wordt momenteel aanstalten gemaakt om Ingelicht van het internet af te halen, of in
ieder geval namen en foto's van personeel onherkenbaar te maken? Zo ja, wanneer zal
dit zijn afgerond? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 10
De MIVD heeft overlegd met de persoon die de desbetreffende edities van Ingelicht
op zijn website heeft geplaatst, met als doel de persoonsgegevens alsnog te laten
verwijderen. Dit heeft tot op heden niet tot het gewenste resultaat geleid.