Vragen van de leden Van Nispen en Leijten (beiden SP) aan de Staatssecretaris van
Veiligheid en Justitie en de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de
signalen dat de verplichting van DigiD met SMS notificatie tot problemen leidt (ingezonden
10 april 2015).
Antwoord van Minister Schippers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) (ontvangen 27 mei
2015). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2014–2015, nr. 2104.
Vraag 1
Welke gevolgen heeft de verplichting die verschillende instanties hebben ingevoerd
van een DigiD met SMS notificatie volgens u voor de toegankelijkheid van onze samenleving?
Antwoord 1
Overheidsinstellingen en instanties met een publieke taak die diensten of producten
digitaal aanbieden, proberen dat zo veilig en klantvriendelijk mogelijk te doen. Uitgangspunt
is om de drempel voor het gebruik – en daarmee de uitvoeringskosten – zo laag mogelijk
te houden en tegelijk het risico op misbruik en/of oneigenlijk gebruik zo veel mogelijk
te vermijden.
Toepassing van DigiD met SMS notificatie is het resultaat van een zorgvuldige afweging
waarin onder andere veiligheid, gebruiksvriendelijkheid en toegankelijkheid een rol
spelen.
DigiD met sms notificatie moet er niet toe leiden dat burgers geen toegang meer hebben
tot bepaalde diensten en producten. Voor die burgers die geen gebruik kunnen of willen
maken van DigiD, al dan niet met SMS notificatie, staan te allen tijde andere communicatiekanalen
ter beschikking.
Vraag 2
Eisen alle zorgverzekeraars sinds kort een DigiD met SMS notificatie? Welke zorgverzekeraars
wel en welke zorgverzekeraars niet?
Antwoord 2
Zorgverzekeraars hebben gezamenlijk afgesproken dat zij per 1 april 2015 vergelijkbare
authenticatie-eisen hanteren voor de beveiliging van hun internetapplicaties. Deze
afspraak hebben zorgverzekeraars gemaakt om de persoonsgegevens, waaronder medische
gegevens, van hun verzekerden nog beter te beveiligen. Iedere zorgverzekeraar bepaalt
zelf welk specifiek toegangsinstrument hiervoor wordt gebruikt. Ik beschik niet over
een overzicht van de authenticatie-eisen die zorgverzekeraars hanteren. Zorgverzekeraars
Nederland heeft mij laten weten dat door zorgverzekeraars overwegend is gekozen voor
DigiD met sms notificatie.
Vraag 3
Bent u ervan op de hoogte dat 1,3 miljoen Nederlanders tussen de 16 en de 65 jaar
laaggeletterd is?1 Op welke manier wordt gewaarborgd dat zij op laagdrempelige wijze hun declaratie
kunnen indienen bij zorgverzekeraars?
Antwoord 3
Ja. Verzekerden kunnen zelf bepalen op welke wijze zij hun declaraties indienen. Bijvoorbeeld
via een online declaratieformulier, hun mobiele telefoon, een declaratie app of per
post. De declaratiemogelijkheden verschillen per zorgverzekeraar.
Vraag 4
Welke gevolgen heeft de verplichting van DigiD met SMS notificatie voor onder andere
laaggeletterden, analfabeten, gedetineerden en mensen zonder computer? Kunt u uw antwoord
uitgebreid toelichten?
Antwoord 4
Zie mijn antwoord op vraag 1.
Vraag 5, 6
Bent u ervan op de hoogte dat bewindvoerders in de problemen zijn gekomen door dit
nieuwe beleid en hun werkzaamheden niet kunnen uitvoeren? Wat is uw reactie daarop?
Bent u ervan op de hoogte dat bewindvoerders na het invoeren van de DigiD bij hun
cliënten de SMS notificatie moeten opvragen en die niet altijd op tijd krijgen, waardoor
vertraging, aanmaningen en boetes door te late betaling dreigen? Wat is uw reactie
daarop?
Antwoord 5, 6
Ik wijs u erop dat DigiD persoonsgebonden is. Daarnaast is het scala aan diensten
dat met DigiD kan worden benaderd breder dan de handelingen die een bewindvoerder
kan of mag uitvoeren. Een onderbewindgestelde kan voor tal van handelingen handelingsbekwaam
zijn of blijven. Het is om die reden niet wenselijk dat een bewindvoerder gebruik
maakt van de DigiD van zijn cliënt.
Zoals aangegeven bij mijn antwoord op vraag 3 hanteren zorgverzekeraars verschillende
declaratiemogelijkheden waarvan bewindvoerders zonder problemen gebruik kunnen maken.
Vraag 7
Kunt u aangeven of de problemen waar bewindvoerders tegenaan lopen ook buiten de zorgsector
voorkomen, zoals bij de Belastingdienst, het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen
(UWV) en de Sociale Verzekeringsbank (SVB)?
Antwoord 7
Ja, bewindvoerders hebben ook buiten de zorgsector niet de mogelijkheid om langs digitale
weg, met DigiD, het beheer voor de rechthebbenden uit te voeren.
Het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties onderzoekt in dit kader
– in samenwerking met diverse ministeries en uitvoeringsorganisaties – welke vormen
van elektronische ondersteuning in situaties van machtiging en (wettelijke) vertegenwoordiging
wenselijk en mogelijk zijn, mede met het oog op de doelstelling van Digitaal 2017.
De mogelijkheid voor bewindvoerders om voor hun klanten digitale diensten en producten
af te nemen is onderdeel van dat onderzoek.
Vraag 8
Zijn er alternatieve manieren om een declaratie in te dienen, waarbij dus geen SMS
notificatie verplicht is? Zo ja, welke? Zo nee, waarom niet en kan daar alsnog met
spoed voor gezorgd worden?
Antwoord 8
Zoals ik heb aangegeven bij mijn antwoord op vraag 3 hebben verzekerden de keuze uit
verschillende declaratiemogelijkheden. Inloggen met DigiD met sms notificatie is dus
geen verplichting voor het kunnen indienen van een declaratie.