Vragen van het lid Van der Staaij (SGP) aan de Staatssecretaris van Veiligheid en
Justitie over de handhaving van het verbod op illegale gokzuilen (ingezonden 30 januari
2015).
Antwoord van Staatssecretaris Dijkhoff (Veiligheid en Justitie) (ontvangen 31 maart
2015). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2014–2015, nr. 1379
Vraag 1
Hebt u kennisgenomen van het bericht dat er sprake is van een miljoenenindustrie door
illegale gokzuilen?1
Vraag 2
Deelt u de mening dat het noodzakelijk is om kansspelverslaving tegen te gaan, fraude
aan te pakken en met name ook te voorkomen dat jongeren zich hiermee bezig gaan houden?
Antwoord 2
De overheid voert een strikt beleid op het gebied van kansspelen, dat erop gericht
is kansspelverslaving zoveel mogelijk te voorkomen, consumenten te beschermen en fraude
en criminaliteit tegen te gaan. Daarbij gaat bijzondere aandacht uit naar de bescherming
van kwetsbare groepen, zoals jongvolwassenen.
Vraag 3
Wat zijn de concrete bevoegdheden die gemeenten hebben om op te treden tegen illegale
gokzuilen en de daarmee samenhangende risico’s van gokverslaving?
Antwoord 3
De Wet op de kansspelen (Wok) houdt een verbod in om een of meer kansspelautomaten
aanwezig te hebben in o.a. hoogdrempelige horecagelegenheden, tenzij daarvoor vergunning
is verleend door de burgemeester. Voor zover gemeenten de model APV van de VNG volgen,
bevat deze eveneens een verbod om zonder vergunning van de burgemeester een speelgelegenheid
te exploiteren of te doen exploiteren. Gemeenten zijn gehouden deze verbodsbepalingen
te handhaven. Gemeenten kunnen daarbij gebruik maken van de bestuursrechtelijke instrumenten
zoals een bestuurlijke boete, een last onder bestuursdwang, en een last onder dwangsom.
Vraag 4, 5 en 8
Hoe komt het dat gemeenten vaak niet optreden tegen illegale gokzuilen in onder meer
cafés en Turkse koffiehuizen?
Welke mogelijkheden ziet u om bij gemeenten meer bewustwording te creëren dat het
tegengaan van gokverslaving en het optreden tegen illegale kansspelen ook een gemeentelijke
taak is?
Op welke wijze gaat het OM concreet samenwerken met gemeenten en verslavingsinstellingen
om fraude door middel van gokzuilen tegen te gaan?
Antwoord 4, 5 en 8
De Kansspelautoriteit (Ksa) heeft het afgelopen jaar met ongeveer 25 gemeenten samengewerkt
aan het opsporen en handhaven van illegale gokzuilen in horecagelegenheden. Ook werkt
het OM onder meer binnen de structuren van het Landelijk Informatie- en Expertisecentrum
(LIEC) en de Regionale Informatie en Expertise Centra (RIECs) met onder andere de
gemeenten samen om een integrale en effectieve aanpak van de gokzuilen te bewerkstellingen.
Om de bewustwording bij gemeenten over gokzuilen en de gemeentelijke handhavingsmogelijkheden
op dat gebied verder te verbeteren, wordt door het LIEC en de RIECs, in samenwerking
met de Ksa en het OM, gewerkt aan een «Handreiking aanpak gokzuilen» voor gemeenten.
Vraag 6
Maken gemeenten bij het verlenen van vergunningen voor horecagelegenheden ook standaard
gebruik van de Bibob-procedure om het risico van fraude door de exploitanten zoveel
mogelijk te voorkomen?
Antwoord 6
Dat verschilt per gemeente. Sommige gemeenten kiezen ervoor het Bibob-instrumentarium
bij alle nieuwe vergunningaanvragen voor een horeca-inrichting toe te passen. Andere
gemeenten bekijken per aanvraag of de inzet van het Bibob-instrumentarium wenselijk
is.
Vraag 7
Wat is de concrete inzet van het Openbaar Ministerie (OM) wanneer er door gemeenten
of de Kansspelautoriteit (KSA) overtredingen worden gesignaleerd? Wordt er dan daadwerkelijk
tot vervolging overgegaan? In hoeveel gevallen treedt het OM op?
Antwoord 7
Op 15 november 2012 is een handhavingsprotocol tussen de Ksa en het OM in werking
getreden waarin onder meer afspraken zijn neergelegd die zien op samenwerking in het
kader van effectief en doelmatig optreden tegen overtredingen van de Wok. Overtredingen
van de Wok worden primair bestuursrechtelijk gehandhaafd. Inzet van het strafrecht
kan bijvoorbeeld aan de orde zijn bij zaken waarin op basis van vooraf vastgestelde
criteria directe strafrechtelijke handhaving geboden lijkt, zaken waarbij sprake is
van meervoudige recidive na eerdere bestuursrechtelijke sancties, zaken waarbij een
vermoeden bestaat dat er sprake is van samenloop met overtredingen/misdrijven van
bepalingen in andere wetten dan de Wok of zaken waarin het waarschijnlijk lijkt dat
op grond van het bestuursrecht toegekende bevoegdheden ontoereikend zijn. Het OM beschikt
niet over cijfers met betrekking tot het aantal gevallen waarin het OM optreedt.
Vraag 9
Wat is uw opvatting over de capaciteit van de KSA? Heeft deze autoriteit voldoende
menskracht om samen met alle gemeenten structureel en serieus op te treden tegen illegale
gokzuilen?
Antwoord 9
Ja, de Ksa is in staat om samen met de gemeenten en het OM op te treden tegen illegale
gokzuilen en is hierover met hen in goed contact.