Vragen van het lid Bruins Slot (CDA) aan de Staatssecretaris van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport over het Foetaal Alcohol Syndroom (ingezonden 26 november 2013).
Antwoord van Staatssecretaris Van Rijn (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) (ontvangen
16 december 2013)
Vraag 1
Bent u bekend met de berichten in de media over de gevolgen van het Foetaal Alcohol
Syndroom?1
Vraag 2
Deelt u de mening dat door hierop nu actie te ondernemen in de toekomst veel ellende
voor kinderen en ouders kan worden voorkomen, en daarnaast ook kosten voor de zorg
op de lange termijn kunnen worden bespaard?
Antwoord 2
Ik ben van mening dat gezondheidschade bij het (ongeboren) kind, door het gebruik
van alcohol tijdens de zwangerschap, zoveel mogelijk voorkomen moet worden.
Vraag 3
Vindt u dat er nu genoeg kennis over het Foetaal Alcohol Syndroom bij hulpverleners
bestaat, en er voldoende instellingen zijn met gespecialiseerde zorg waar ouders en
kinderen terecht kunnen?
Antwoord 3
Zoals uit de NHG standaard preconceptiezorg blijkt, zijn zorgverleners goed op de
hoogte van de risico’s van alcoholgebruik tijdens de zwangerschap. Zorgverleners hebben
echter relatief weinig ervaring met FAS. Geschat wordt dat FAS in Nederland bij 1
op de 10.000 geboorten voorkomt2. Ik heb begrepen dat het lastig is om de diagnose FAS te stellen omdat FAS veel verschijningsvormen
heeft. Soms lijkt FAS op of gaat samen met andere gedragsafwijkingen zoals autisme
of hyperactiviteit3. Er zijn nu vijf instellingen waar gespecialiseerde zorg wordt aangeboden en waar
voldoende kennis over FAS aanwezig is. Ik zal bij de beroepsgroepen nagaan of dit
als voldoende wordt ervaren.
Vraag 4
Bent u op de hoogte van het feit dat nog steeds niet alle huisartsen waarschuwen voor
het drinken van alcohol tijdens de zwangerschap? Hebben de beroepsgroepen van huisartsen,
verloskundigen en gynaecologen al aandacht besteed aan de richtlijn zwangerschap en
alcohol, zoals u hun gevraagd heeft?
Antwoord 4
Ja. De NHG-Standaard Preconceptiezorg geeft richtlijnen voor advisering aan paren
met een kinderwens. Deze standaard is opgesteld door huisartsen, verloskundigen en
gynaecologen en wordt door deze drie beroepsgroepen in de praktijk gebruikt. De standaard
bevat het advies om tijdens de zwangerschap geen alcohol te drinken. Dit is conform
het advies van de Gezondheidsraad.
Vrouwen die zwanger willen worden, zullen hierover niet altijd vooraf contact opnemen
met hun huisarts. Huisartsen zijn daardoor niet altijd op de hoogte van de kinderwens
van hun patiënten en zullen met hun voorlichting daarom niet altijd op tijd zijn.
Belangrijk is dan ook dat er op dit punt goede publieksvoorlichting beschikbaar is
onder meer op de websites www.alcoholinfo.nl en www.strakszwangerworden.nl die zich specifiek richten op het geven van advies aan (aanstaande) zwangeren.
Vraag 5
Welke afspraken heeft u met de sector gemaakt over het zwangerschapslogo?
Antwoord 5
Invoering van het logo op alcoholhoudende dranken is voorzien met een goed nalevingpercentage
in 2016 zoals aangegeven door de alcoholsector:
in sector bier 90%, sector wijn 70% en sector gedistilleerd 60%
Deze invoering geschiedt op basis van een pictogram naar Frans model.
VWS ontvangt van de alcoholsector jaarlijkse rapportages over de voortgang, met daarbij
een vooruitblik op het komende jaar.
De brancheverenigingen voor bier, wijn en gedistilleerde drank, hebben toegezegd hun
leden te verzoeken het logo goed zichtbaar te plaatsen. Hier heeft VWS ook op aangedrongen.
De sector is begonnen haar leden hierover te benaderen. De verschillende brancheverenigingen
en de STIVA (belangenorganisatie van de alcoholbranche) hebben toegezegd te bevorderen
dat ook producenten die niet zijn aangesloten bij de branchevereniging, zoals white
labels (huismerken) en buitenlandse producenten, een zwangerschapslogo te gaan opnemen.
Afgesproken is de voortgang van het introduceren van het logo op alcoholhoudende dranken
regelmatig te monitoren.
Vraag 6
Klopt het dat in 2016 pas een zwangerschapslogo sectorbreed wordt gerealiseerd? Waarom
duurt het zo lang?
Antwoord 6
Ja. De alcoholsector is reeds begonnen met het vrijwillig invoeren van het zwangerschapslogo.
De branches hebben aangegeven dat een aantal producenten snel kan overgaan tot plaatsing
van het logo en dat voor een deel van de producenten, waaronder de internationale
bedrijven, meer tijd nodig is. De sector heeft aangegeven dat zij binnen 3 jaar de
afgesproken implementatie realiseren.
X Noot
1AD 20 november 2013, RTL4 late night en de Linda van 17 november 2013
X Noot
2«Diagnostic Outcomes of 27 Children Referred by Pediatricians to a Genetic Clinic
in the Netherlands with Suspicion of Fetal Alcohol Spectrum Disorders», American Journal
of Medical Genetics