Vragen van het lid El Fassed (GroenLinks) aan de minister van Buitenlandse Zaken en
de staatssecretaris van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie over een wapentransport
naar Egypte met een Nederlands schip (ingezonden 19 maart 2012).
Antwoord van minister Rosenthal (Buitenlandse Zaken), mede namens de staatssecretaris
van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (ontvangen 15 mei 2012).
Vraag 1
Kent u het bericht «Nederlands schip vervoert explosieven naar Egypte»?1
Vraag 2
Kunt u bevestigen dat een onder Nederlandse vlag varend schip op dit moment onderweg
is vanuit de Verenigde Staten naar Egypte met een lading munitie?
Antwoord 2
Nee, bij navraag is de precieze lading noch de eindbestemming bevestigd. Volgens een
bericht van 16 maart jl.2 van dezelfde bron die de aanleiding vormde voor de vraag is de militaire lading van
het schip niet bestemd voor Egypte.
Vraag 3
Hoe beoordeelt u het respect van mensenrechten door de Egyptische autoriteiten en
Egyptische veiligheidsdiensten? Kunt u dit toelichten?
Antwoord 3
Voor mijn oordeel over de mensenrechtensituatie in Egypte verwijs ik u naar de brief
die ik de Tweede Kamer toestuurde op 13 januari 2012, kenmerk DAM-1085/2011.
Vraag 4
Is het waar dat Egyptische veiligheidsdiensten vorig maand nog excessief geweld hebben
gebruikt tegen Egyptische burgers?
Antwoord 4
Bij demonstraties in de periode van 3-5 februari 2012 vielen 12 doden en meer dan
1 500 gewonden.
Vraag 5
Deelt u de mening dat de export van wapens naar Egypte op dit moment risicovol is?
Zou u de kans op een vergunning voor export of doorvoer van een dergelijke lading
vanuit Nederland groot achten? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 5
De Nederlandse regering toetst elke exportaanvraag naar niet-bondgenoten afzonderlijk
aan de acht criteria uit het EU Gemeenschappelijk Standpunt inzake wapenexport van
december 2008.
Vraag 6
Welke stappen onderneemt u tegen het bedrijf Spliethoff’s Bevrachtingskantoor, eigenaar
van de MV Schippersgracht? Zo nee, waarom niet? Kunt u dit toelichten?
Antwoord 6
Er worden geen stappen tegen de eigenaar van het gecharterde schip overwogen omdat
de feiten hier geen aanleiding toe geven (zie antwoord op vraag 2) en omdat er geen
juridische grond is op basis waarvan stappen gezet kunnen worden. Het vervoeren van
militaire goederen is niet vergunningplichtig (zie antwoord op vraag 8).
Vraag 7
Ziet u mogelijkheden om de vervoerder aan te spreken op het vervoeren van deze lading?
Heeft u juridische, diplomatieke of andere middelen ter beschikking om dit vervoer
tegen te houden?
Antwoord 7
Nee. Zie de antwoorden op vraag 2 en vraag 8.
Vraag 8
Vindt u het wenselijk dat in de Wet Strategische Diensten, die dit jaar van kracht
is geworden een uitzondering wordt gemaakt voor vervoerders? Zo nee, waarom niet?
Zo ja, waarom wel?
Antwoord 8
Ja. De focus van de Wet Strategische Diensten, waarin de gehanteerde definitie van
tussenhandeldiensten is ontleend aan de Europese Dual-Use Verordening (Vo. (EG) Nr.
428/2009 van de Raad), is bewust gelegd op diensten waarbij sprake is van een directe
betrokkenheid bij het tot stand brengen van transacties in vergunningplichtige goederen.
Het louter verstrekken van nevendiensten is uitgezonderd van de reikwijdte van het
begrip. Nevendiensten zijn vervoer, financiële diensten, verzekering of herverzekering
dan wel algemene reclame of promotie.
Vraag 9
Achter welke maatregelen betreffende het transport van wapens en transporteurs staat
de EU met betrekking tot een toekomstig wapenhandelsverdrag?
Antwoord 9
De EU stelt zich op het standpunt dat het toekomstige VN-wapenhandelsverdrag de invoer,
uitvoer, doorvoer en tussenhandel van wapens moet bestrijken. Nevendiensten als vervoer
zullen wat de EU betreft niet onder het verdrag komen te vallen.
Vraag 10
Bent u ook bereid richting de Verenigde Staten zorg uit te spreken en de Amerikaanse
regering te verzoeken wapenleveranties aan Syrië stop te zetten?3 Zo nee, waarom niet?
Antwoord 10
De VS levert conform nationale wet- en regelgeving geen wapens aan Syrië.
X Noot
3
Aanhangsel van de Handelingen, vergaderjaar 2011–2012, nr. 1459. In dit antwoord op eerdere vragen over een wapenleverantie van Rusland aan Syrië,
antwoordde u «Ik zal mij ervoor inspannen dat de EU richting de Russische regering
zorg uitspreekt en de Russische regering verzoekt wapenleveranties aan Syrië stop
te zetten».