Vragen van het lid Karabulut (SP) aan de staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
over een afkoopsom van een half miljoen voor een bestuurder van een sociale werkplaats
(ingezonden 29 maart 2012).
Antwoord van staatssecretaris De Krom (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) (ontvangen
15 mei 2012).
Vraag 1, 2 en 3
Acht u het wenselijk dat een ex-directeur van sociale werkplaats Novatec een afkoopsom
van een half miljoen ontvangt, terwijl hij vanwege een verstoorde arbeidsrelatie moet
vertrekken? Vindt u het moreel aanvaardbaar dat bestuurders van sociale werkplaatsen
zichzelf verrijken, terwijl er vanwege bezuinigingen afspraken in de collectieve arbeidsovereenkomst
(cao) van de sociale werkplaats zijn gemaakt dat iedere werknemer met een indicatie
de eerste vijf jaar maximaal honderd procent van het wettelijk minimumloon mag verdienen
en u tienduizenden banen in de sociale werkvoorziening zullen worden geschrapt?1
Wordt de afkoopsom gefinancierd met middelen bestemd voor de uitvoering van de taken
van de sociale werkplaatsen, zoals de rijkssubsidiegelden voor beschutte werkplekken?
Zo nee, met welke middelen wil men deze afkoopsom dan wel financieren?
Op welke basis krijgt de ex-bestuurder in kwestie deze extreem hoge afkoopsom? Klopt
het dat de sociale werkplaats onder bewind van deze directeur een miljoenenverlies
heeft geleden en in financieel zwaar weer verkeert? Welke mogelijkheden ziet u om
deze afkoopsom ongedaan te maken?
Antwoord 1, 2 en 3
Uw vragen betreffen afspraken over arbeidsvoorwaarden waarbij ik geen partij ben.
Ten aanzien hiervan geldt in algemene zin dat ontslagbescherming, collectieve afspraken
en specifieke afspraken tussen werkgever en werknemer aan de orde kunnen zijn. Ik
kan geen oordeel verbinden aan een situatie die ik niet ken en waarbij ik geen partij
ben.
Gemeenten krijgen geld van het Rijk voor een taakstellend aantal Wsw plekken. Indien
een plek niet wordt gerealiseerd, wordt het geld teruggevorderd door het Rijk. De
wijze waarop een gemeente de Sw-plekken realiseert, is aan de gemeente. Ook de wijze
waarop een gemeente een Sw-bedrijf binnen de ambtelijke organisatie inricht, is aan
gemeenten zelf. Naar ik uit het aangehaalde bericht begrijp, is het bedrijf waarover
het gaat verlieslatend. In algemene zin geldt dat de kosten die zijn verbonden aan
het vertrek van een bestuurder een exploitatietekort zullen vergroten en zullen worden
gedragen door (afhankelijk van de rechtsvorm) de aandeelhouders of deelnemende gemeenten.
Naar ik aanneem zal dat hier ook het geval zijn.
Desgevraagd bevestigt de voorzitter van Novatec dat geen middelen bestemd voor de
uitvoering van de taken van de sociale werkplaats zoals de rijkssubsidiegelden voor
beschutte werkplekken worden weggenomen.
Vraag 4
Bent u bereid de arbeidsovereenkomsten van de overige zittende leden van de raad van
bestuur, de directie en de raad van commissarissen van deze sociale werkplaats onder
de loep te nemen, en deze bij te stellen als dat nodig mocht zijn, zodat herhaling
van dergelijke afkoopsommen wordt voorkomen? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 4
Nee. De arbeidsvoorwaarden zijn een verantwoordelijkheid van werkgevers en werknemers.
Bovendien is het aan de betrokken gemeenten om een besluit te nemen over het instellen
van onderzoek. Desgevraagd geeft de voorzitter van Novatec aan dat er geen raad van
bestuur, noch een raad van commissarissen bestaat. Er is alleen een bestuur van zittende
wethouders van de deelnemende gemeenten die overigens niet betaald worden voor hun
diensten.
Vraag 5
Zijn u andere gevallen van zelfverrijking van bestuurders in de sociale werkvoorziening
bekend? Zo nee, bent u bereid dit te onderzoeken en de kamer hierover te informeren?
Antwoord 5
Zoals u bekend is per 1 maart 2006 de Wet openbaarmaking uit publieke middelen gefinancierde
topinkomens (Wopt) in werking getreden. Deze wet regelt dat organisaties die onder
de werking van de wet vallen de gegevens openbaar moeten maken van functionarissen
van wie de totale beloning in enig jaar boven het normbedrag uitstijgen. Het normbedrag
wordt jaarlijks berekend aan de hand van het belastbaar loon van de ministers (voor
2010 was dit € 193 000). Uit de rapportages beloningsgegevens, die de Kamer jaarlijks
in december worden toegestuurd, zijn mij geen meldingen bekend die betrekking hebben
op de sociale werkplaatsen.
Ook uit eerdere onderzoeken naar het niveau van ontwikkeling van de directiesalarissen
van sociale werkplaatsen (2005, 2006 en 2007) blijkt dat het salaris in de sw-sector
niet uit de pas loopt met het niveau dat als wenselijk wordt beschouwd door de toenmalige
commissie Dijkstal. Deze commissie heeft advies uitgebracht over de beloning van bestuurders
in de (semi)-publieke sector. Ik zie dan ook geen aanleiding voor nader onderzoek.
Vraag 6
Bent u bereid deze vragen voor het komende dertigledendebat over de honderden ontslagen
in de sociale werkplaatsen te beantwoorden?
X Noot
1 Dagblad van het Noorden – 27 maart 2012 – Gewezen topman Novatec krijgt half miljoen
mee.