Vragen van het lid Bouwmeester (PvdA) aan de staatssecretaris van Veiligheid en Justitie
over een ontsnapte ter beschikking gestelde (ingezonden 12 april 2012).
Antwoord van staatssecretaris Teeven (Veiligheid en Justitie) (ontvangen 8 mei 2012).
Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2011–2012, nr. 2409.
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van het bericht dat een ter beschikking gestelde (tbs’er) ontsnapt
is uit het Forensisch Psychiatrisch Centrum (FPC) De Kijvelanden ?1
Vraag 2
Kunt u een feitenrelaas geven over de ontsnapping van deze tbs’er?
Antwoord 2
Op 30 maart 2012 onttrekt betrokkene zich aan zijn begeleider. Deze belt daarop onmiddellijk,
conform de procedure, het alarmnummer en stelt daarna het FPC op de hoogte. Het FPC
heeft het KLPD en het Openbaar Ministerie ingeschakeld. Ook heeft het FPC de burgemeesters
van Albrandswaard en Spijkenisse geïnformeerd.
Vraag 3
Wat is de rol van de Adviescollege Verloftoetsing Tbs geweest bij het toekennen van
het proefverlof van de ontsnapte tbs’er? Wat is uw rol geweest?
Antwoord 3
Het Adviescollege Verloftoetsing tbs (AVt) adviseert mij bij elke aanvraag voor een
verlofmachtiging bij tbs met dwangverpleging (begeleid, onbegeleid, transmuraal of
proefverlof). Ook in deze casus heeft het AVt advies uitgebracht. Betrokkene had sinds
december 2010 een machtiging voor begeleid verlof. Deze verloven verliepen goed. Het
FPC vroeg na één jaar een uitbreiding naar onbegeleid verlof aan, maar hierover is
negatief geadviseerd door het AVt. Aangezien een negatief advies van het AVt voor
mij bindend is, heb ik de uitbreiding niet toegestaan. Het AVt adviseerde mij wel
positief over een machtiging voor begeleid verlof, die ik daarom per november 2011
opnieuw heb afgegeven. Op 1 januari 2011 is de regeling ingegaan om één jaar geen
verlof toe te staan na een ongeoorloofde afwezigheid. Op grond van deze regeling zal
dan ook aan betrokkene een jaar geen verlof worden toegekend.
Vraag 4
Hoeveel tbs’ers uit het FPC De Kijvelanden zijn de afgelopen twee jaar ontsnapt of
niet teruggekeerd van (begeleid) verlof?
Antwoord 4
Het aantal gevallen van ongeoorloofde afwezigheid (OA) bij FPC De Kijvelanden bedroeg
in 2010 vier, waarvan één vanuit onbegeleid verlof en drie uit transmuraal verlof.
In 2011 waren dat er drie, waarvan twee uit begeleid verlof en één uit transmuraal
verlof.
Vraag 5
Is het aantal onttrekkingen van verlof van tbs’ers uit het FPC De Kijvelanden hoger
dan bij andere tbs-klinieken?
Antwoord 5
In de voorgaande jaren was het aantal OA’s bij FPC De Kijvelanden niet afwijkend van
het landelijk gemiddelde, rekening houdend met de verschillende omvang van de FPC’s.
Dit jaar kreeg FPC De Kijvelanden te maken met twee OA’s uit begeleid verlof.
Vraag 6
Wat was de uitkomst van het laatste onderzoek van de Raad voor Strafrechtstoepassing
en Jeugdbescherming over het FPC Dde Kijvelanden? Hoe verhoudt deze conclusie zich
tot de recente onttrekkingen?
Antwoord 6
Sinds 2006 wordt het toezicht op de justitiële inrichtingen uitgeoefend door de Inspectie
voor de Sanctietoepassing (ISt) in plaats van de Raad voor Strafrechtstoepassing en
Jeugdbescherming. De Inspectie voor de Sanctietoepassing (ISt) heeft in januari 2008
in samenwerking met de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGz) een doorlichting bij
FPC De Kijvelanden verricht. Het FPC heeft voldoende inspanningen geleverd en het
beleid, de uitvoering en de borging op de criteria «materiële beveiliging tegen ontvluchtingen»
en «geleidelijke en gecontroleerde terugkeer naar de maatschappij» voldoen. Verder
onderzoek werd niet nodig geacht. In juni 2011 bezocht de ISt het FPC voor een tussentijds
toezicht. Het doel hiervan was inzicht krijgen in de in gang gezette verbeteringen
naar aanleiding van het inspectierapport uit 2008. De ISt concludeerde dat de mate
waarin de aanbevelingen zijn opgepakt geen aanleiding geven om tot een vervolgonderzoek
te besluiten.
Vraag 7
Staat het FPC De Kijvelanden bij de beoordeling van proefverloven onder verscherpt
toezicht?
Antwoord 7
Omdat mij niet is gebleken van structurele problemen bij FPC De Kijvelanden, zie ik
geen aanleiding voor verscherpt toezicht. Verlof wordt alleen aan tbs-gestelden toegekend
na het doorlopen van zorgvuldige procedures. Bij FPC De Kijvelanden zijn deze procedures
geborgd met behulp van een model voor integraal kwaliteitsmanagement, waarvoor het
FPC is gecertificeerd.
Vraag 8
Welke effecten heeft het verbeterplan van het begeleid verlof voor tbs’ers in het
algemeen?
Antwoord 8
In 2005 heeft uw Kamer een parlementair onderzoek ingesteld naar het tbs-stelsel.
Naar aanleiding van het eindrapport van de tijdelijke onderzoekscommissie heeft het
toenmalige kabinet een plan van aanpak opgesteld, dat heeft geresulteerd in een ingrijpende
stelselwijziging en 17 maatregelen ter verbetering van de tbs-maatregel. Een aantal
daarvan was specifiek gericht op verbetering van de verlofpraktijk. Andere maatregelen
die sindsdien zijn genomen, zijn de invoering van de beveiligde fase van het begeleid
verlof en per 1 januari 2011 de maatregel om één jaar geen verlof toe te staan na
een ongeoorloofde afwezigheid. Het aantal OA’s daalde van 73 in 2005 tot 37 in 2011,
met een aantal van 22 in 2009.