Aanhangsel van de Handelingen
Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de regering gegeven antwoorden
3223
Vragen van het lid Leijten (SP) aan de ministers van
Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
over de mogelijkheid tot kwijtschelding van de gemeentelijke belastingen
voor studenten. (Ingezonden 22 juli 2008)
1
Wat is uw mening over het feit dat de gemeentelijke belastingdienst de
studielening rekent als inkomen, ingeval een student een verzoek tot kwijtschelding
van lokale belastingen indient?1
2
Kunt u aangeven waarom de gemeenten het geleende geld dienen te zien als
inkomen en daardoor voor een student in een zelfstandige woonruimte minder
snel kwijtschelding van lokale belastingen zullen verlenen?2
3
Kunt u aangeven hoeveel studenten in een zelfstandige woonruimte wonen?
4
Deelt u de mening dat de studiefinanciering niet gezien kan worden als
volwaardig inkomen en daardoor ook niet als dusdanig door gemeenten aangemerkt
dient te worden? Zo neen, waarom niet? Zo ja, wat voor maatregelen gaat u
nemen om dit te veranderen?
5
Bent u bereid de regels voor gemeenten te wijzigen, zodat een studielening
niet meer als inkomsten aangemerkt kan worden? Zo ja, op wat voor termijn
wijzigt u dit? Zo neen, waarom niet?
Antwoord
Antwoord van minister Plasterk (Onderwijs, Cultuur en
Wetenschap), mede namens de staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. (Ontvangen 14 augustus 2008)
1 en 2
De kwijtscheldingsregeling, gebaseerd op artikel 26 van de Invorderingswet
1990, behoort tot de verantwoordelijkheid van de staatssecretaris van Financiën.
Er is sprake van een uniform kwijtscheldingsbeleid in die zin dat het beleid
van Financiën – neergelegd in de Uitvoeringsregeling Invorderingswet
1990 – in beginsel geldt voor zowel rijksbelastingen als gemeente- en
waterschapsbelastingen.
De kwijtscheldingsregeling is bedoeld als vangnetregeling. Dit betekent
onder meer dat slechts een beroep op die regeling kan worden gedaan, wanneer
alle voorliggende voorzieningen zijn uitgeput. Bij deze kwijtscheldingsregeling
wordt gekeken of het besteedbare inkomen van een persoon de ruimte geeft om
gemeentelijke belastingen te betalen. Als de gemeentelijke belastingen niet
anders dan met buitengewoon bezwaar kunnen worden betaald, kan betrokkene
kwijtschelding krijgen.
Een student heeft te allen tijde recht op studiefinanciering ter grootte
van het normbudget voor levensonderhoud. Dit normbudget is opgebouwd uit basisbeurs,
aanvullende beurs, c.q. ouderlijke bijdrage, of aanvullende lening en basislening.
Het recht op studiefinanciering (normbudget voor levensonderhoud) geldt
voor de toepassing van de kwijtscheldingsregeling als voorliggende voorziening.
Daarom wordt het normbudget (forfaitair) tot het inkomen gerekend, ook als
dat gedeeltelijk is opgebouwd uit geleende bedragen.
In het kader van de kwijtschelding wordt het normbudget voor levensonderhoud
overigens nog verminderd met een bedrag voor kosten van boeken en leermiddelen.
Voorts maakt het collegegeldkrediet geen onderdeel uit van het normbudget
en wordt in zijn geheel buiten beschouwing gelaten. Uit het forfaitaire bedrag
dat in het kader van de kwijtschelding wordt gehanteerd zijn dus de belangrijkste
uitgaven die direct verband houden met de studie geëlimineerd, zodat
uit wat overblijft de daadwerkelijke kosten voor levensonderhoud kunnen worden
bestreden.
Aangezien de kwijtscheldingsnorm vaak boven het forfait van inkomen van
studenten ligt zullen studenten die niet bijverdienen en aan de overige normen
voor kwijtschelding voldoen (zoals wonen in zelfstandige woonruimte) veelal
in aanmerking kunnen komen voor kwijtschelding van gemeentelijke belastingen.
Als een student bijverdient en als gevolg daarvan de totale inkomsten
van een student uitkomen boven het normbudget, wordt uitgegaan van die inkomsten
en worden geleende bedragen niet meegerekend.
3
Uit de onderliggende resultaten van het in opdracht van het Ministerie
van VROM uitgevoerde WoonOnderzoek Nederland (WoON) blijkt dat er 197.000
mensen zijn die een voltijd opleiding volgen en in een zelfstandige woonruimte
wonen (zie de brief van de minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening
en Milieubeheer (Kamerstuk: Tweede Kamer, vergaderjaar 2006–2007, 30
607, nr. 3) met het rapport «Wonen op een rijtje: De resultaten van
het Woononderzoek Nederland 2006», VROM, februari 2007).
4
Zoals hierboven aangegeven is het normbudget voor levensonderhoud in het
kader van de studiefinanciering opgebouwd uit basisbeurs, aanvullende beurs,
c.q. ouderlijke bijdrage of aanvullende lening, en basislening. Naast het
gebruik van (een deel van) de studiefinanciering kan een student een bijbaantje
nemen om over extra inkomsten te beschikken. Het normbudget op zich wordt
geacht voldoende te zijn voor een student om in zijn levensonderhoud te voorzien.
5
Zoals hiervoor aangegeven, is de kern van de kwijtscheldingsregeling dat
daarop eerst een beroep kan worden gedaan nadat alle voorliggende voorzieningen
zijn uitgeput. Onder die laatste hoort ook het recht op studiefinanciering
in de vorm van het normbudget voor levensonderhoud (het geleende bedrag wordt
niet meegerekend tot de inkomsten indien de totale inkomsten uitkomen boven
het normbudget). Ik vind het gerechtvaardigd dat daarmee rekening wordt gehouden
en zie geen aanleiding de staatssecretaris van Financiën te vragen de
regels te veranderen.
XNoot
1 http://rood.amsterdam.sp.nl/bericht/25421/080509-gun_studenten_ook_kwijtschelding_lokale_belastingen.html
XNoot
2 Leidraad Invordering 1990, artikel 26, paragraaf 2, lid 16.