Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de regering gegeven antwoorden

2081

Vragen van het lid Van Velzen (SP) aan de minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer over het opstappen van de Raad van Commissarissen van woningcorporatie Huis en Erf in Schijndel. (Ingezonden 29 juni 2005)

1

Klopt het dat de Raad van Commissarissen van de woningcorporatie Huis en Erf is opgestapt in overleg met u en op uw advies?¹ Zo ja, op grond van welke wettelijke bevoegdheid c.q. verantwoordelijkheid heeft u dit advies gegeven?

2

Klopt het dat de volkshuisvestingsprestaties van de woningcorporatie Huis & Erf, zoals de realisatie van betaalbare nieuwbouw en het onderhouden en verbeteren van het bestaande woningbezit, ver uitsteken boven het gemiddelde van de sector, terwijl de gemiddelde huur en het huurniveau als percentage van het wettelijk maximum juist ver onder het gemiddelde van de sector liggen? Kunt u uw antwoord cijfermatig onderbouwen?

3

Klopt het dat de woningcorporatie Huis & Erf door het Centraal Fonds voor de Volkshuisvesting tot op heden financieel als solvabel beoordeeld is? Zo ja, hoe is dit te rijmen met de uitspraak van het oud-lid van de Raad voor Commissarissen Van der Linden dat de toezichthouder al eerder rapporteerde dat het vermoeden juist is dat de woningcorporatie Huis & Erf weinig meer kan hebben?

4

Is het waar dat u de afgelopen jaren slechts drie keer een toezichthouder heeft benoemd bij een woningcorporatie, in twee gevallen na een fraudezaak en in het derde geval bij de woningcorporatie Huis en Erf? Kunt u aangeven op grond van welke beleidsmatige uitgangspunten u een toezichthouder heeft aangesteld bij een woningcorporatie die probeert haar kerndoelstelling – het realiseren van goede, betaalbare huisvesting voor de primaire doelgroep – waar te maken?

Antwoord

Antwoord van minister Dekker (Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer). (Ontvangen 12 juli 2005)

1

Nee, dat klopt niet. De Raad van Commissarissen heeft op basis van haar moverende redenen ontslag genomen. Ik heb hierin geen adviserende rol vervult. De Raad van Commissarissen heeft haar voornemen om af te treden vooraf gecommuniceerd met de betrokken accountmanager van mijn departement en mij per brief over haar motieven geïnformeerd. Als bijlage¹ treft u deze brief aan.

2

Deze vraag is niet zonder meer met ja of nee te beantwoorden. Op basis van de jaarcijfers over 2003 en met gebruikmaking van de zogeheten herstructureringsindex, behoort woningcorporatie Huis & Erf tot de goede middengroep. Woningcorporatie Huis & Erf heeft een meerjarig nieuwbouwprogramma, overigens met hoge stichtingskosten, te weten gemiddeld circa € 180 000. Het huidige weerstandsvermogen is echter onvoldoende om de gekozen onrendabele toppen (gemiddeld bijna drie keer zo hoog als het landelijk gemiddelde, te weten circa € 73 000 versus circa € 27 000) van de voorgenomen projecten te dekken. Dit is ook gerapporteerd door de accountant naar aanleiding van de jaarrekening over 2004. Het gemiddelde huurniveau is circa 55% van wat maximaal redelijk is. Landelijk ligt dat percentage tussen 64% en 68%. Het continueren van het door woningcorporatie Huis & Erf gehanteerde beleid ten aanzien van onder meer de onrendabele toppen in combinatie met het gehanteerde verhuurbeleid leidt er toe dat binnen enkele jaren het weerstandsvermogen tot onder het aanvaardbaar niveau zal dalen en investeringen op de langere termijn niet meer gewaarborgd zijn.

3

Het is juist dat de woningcorporatie Huis & Erf door het Centraal Fonds voor de Volkshuisvesting over de afgelopen jaren financieel als solvabel heeft beoordeeld. Deze beoordeling heeft mede plaats gevonden in het licht van het destijds door woningcorporatie Huis & Erf aangeleverde investeringsprogramma. In het belang van de volkshuisvesting moet ook op de langere termijn een gezonde financiële situatie zijn gewaarborgd. Het bestuur van woningcorporatie Huis & Erf heeft een nieuw investeringsprogramma opgesteld. Bij het onverkort uitvoeren van dit investeringsprogramma loopt woningcorporatie Huis & Erf grotere financiële risico's.

De uitspraak van het oud-lid van de Raad van Commissarissen zal zijn ingegeven door het feit dat bij een ongewijzigd financieel investerings- en huurbeleid het weerstandsvermogen de komende jaren aanzienlijk daalt en tot grotere financiële risico's leidt. Zoals in het vorige antwoord is aangegeven is dit ook gerapporteerd door de accountant. De accountant heeft aanbevelingen gedaan om een meer solide financieel beleid en bedrijfsvoering te bewerkstelligen, ook op de langere termijn. Deze aanbevelingen en de bevindingen van de door mij aangestelde toezichthouder zijn voor het bestuur van de woningcorporatie Huis & Erf inmiddels aanleiding geweest het beleid hierop te gaan aanpassen.

4

Ik heb de afgelopen twee jaren driemaal een toezichthouder aangesteld. De wettelijke basis voor het tijdelijk aanstellen van een extern toezichthouder is artikel 43 van het Besluit beheer sociale-huursector.

Mede door uw Kamer is bevestigd dat een goed intern toezicht onontbeerlijk is in de toezichtketen van woningcorporaties. Onderdeel van deze keten is een Raad van Commissarissen c.q. een Raad van Toezicht. Ik acht het binnen mijn verantwoordelijkheid passen om een extern toezichthouder aan te stellen in die gevallen waarin het intern toezicht ontbreekt en er ook overigens omstandigheden zijn die dat vereisen. Overigens is het de wens geweest van de aftredende Raad van Commissarissen om een extern toezichthouder te krijgen.

Ik heb het in het belang van de volkshuisvesting noodzakelijk geacht om bij woningcorporatie Huis & Erf een extern toezichthouder aan te stellen. Hierbij heeft als belangrijkste reden een rol gespeeld de ervaringen van deze Raad van Commissarissen, zoals zij mij deze per eerderbedoelde brief heeft kenbaar gemaakt en de kennis en ervaring die binnen mijn departement bestaat omtrent de al jaren bestaande (bestuurlijke) problematiek binnen de woningcorporatie Huis & Erf. Dit heb ik met mijn brief van 19 mei 2005 aan het bestuur van Huis & Erf meegedeeld.

---

1 Brabants Dagblad, 25 juni jl., «SP trekt in Huis & Erf sowieso aan kortste eind».

1  Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.