WATERSCHAPSBLAD
Officiële uitgave van het dagelijks bestuur van het Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden

Verkeersbesluit vaarweg Gekanaliseerde Hollandsche IJssel
Het college van dijkgraaf en hoogheemraden van het Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden,
Gelet op
Het bepaalde in de Scheepvaartverkeerswet, het Binnenvaartpolitiereglement, het Besluit administratieve bepalingen scheepvaartverkeer, de Algemene wet bestuursrecht, de Omgevingsverordening provincie Utrecht, het Delegatiebesluit nautisch beheer Gekanaliseerde Hollandsche IJssel en Grecht 2016, de Zuid-Hollandse Omgevingsverordening en de Verordening nautisch beheer Zuid-Holland.
Overwegende dat:
- –het vaarwegbeheer en nautisch beheer voor de Gekanaliseerde Hollandsche IJssel berust bij het college van dijkgraaf en hoogheemraden;
- –het wenselijk is dat het juridisch regime voor het vaarwegbeheer en het nautisch beheer geactualiseerd wordt;
- –het noodzakelijk is om maximale vaarsnelheden voor het scheepvaartverkeer vast te stellen;
- –in dit verkeersbesluit ligplaatsen worden aangewezen overeenkomstig het afwegingskader in de Nota Vaarwegbeleid;
- –dat met dit besluit één 3x24 uur-zone vervalt,
- –bij dit besluit een gewaarmerkte overzichtskaart en gewaarmerkte situatietekeningen zijn gevoegd waarop de locaties van de ligplaatsen en noodzakelijke verkeerstekens zijn vermeld;
- –over dit besluit overleg heeft plaatsgevonden met betrokken overheden en instanties als bedoeld in de artikelen 6 en 14 van het Besluit administratieve bepalingen scheepvaartverkeer;
- –dit besluit van 12 maart tot en met 22 april 2025 ter inzage heeft gelegen en tijdens deze inspraakperiode één zienswijze is ingediend;
BESLUIT
- I.
Vaarsnelheid
De maximale vaarsnelheid op de Gekanaliseerde Hollandsche IJssel bedraagt binnen de bebouwde kom 6 km/u én buiten de bebouwde kom 9 km/u, zoals aangegeven op de bij dit besluit behorende situatietekeningen.
- II.
Maximale afmeting en diepgang vaartuig
  - 1.
De toegestane maximale afmeting en diepgang voor een vaartuig is tussen De Doorslag in Nieuwegein en Montfoort, kilometer 17,9:
    - a.
lengte: 38,50 meter;
    - b.
breedte: 5,05 meter;
    - c.
strijkhoogte: 4,65 meter;
    - d.
diepgang 1,75 meter,
  - 2.
De toegestane maximale afmeting en diepgang voor een vaartuig is tussen Montfoort, kilometer 17,9 en de Waaiersluis in Gouda:
    - a.
lengte: 38,50 meter;
    - b.
breedte: 5,05 meter;
    - c.
strijkhoogte: 4,65 meter;
    - d.
diepgang 1,90 meter,
- III.
Aangewezen ligplaatsen
  - 1.
Op de volgende locaties worden ligplaatsen aangewezen:
    - a.
3 x 24 uur, zoals aangegeven op de bij dit besluit behorende situatietekeningen;
    - b.
wachtplaats beweegbare bruggen zoals aangegeven op de bij dit besluit behorende situatietekeningen;
    - c.
voor boten, in bezit van een gebruiksovereenkomst van HDSR. Dit zijn hoofdzakelijk boten met een lengte van maximaal 6 meter (incl. motor), zoals aangegeven op de bij dit besluit behorende situatietekeningen.
  - 2.
Op passantenligplaatsen, als bedoeld in lid 1 onder a, is het verboden om als het vaartuig deze locatie verlaat binnen 5 x 24 uur terug te keren op dezelfde ligplaats;
  - 3.
Het innemen en gebruik maken van de ligplaats mag de veiligheid en het vlotte verloop van het scheepvaartverkeer niet belemmeren en moet gebeuren aan een deugdelijke afmeervoorziening.
  - 4.
Het innemen en gebruik maken van de ligplaats mag geen nadelige gevolgen hebben voor het in stand houden van de vaarweg en het waarborgen van de bruikbaarheid en de veiligheid daarvan.
  - 5.
Het innemen en gebruiken van de ligplaats mag geen schade toebrengen aan de waterhuishouding, oevers en waterkeringen, of werken gelegen in of over scheepvaartwegen.
- IV.
Ontheffing
Wegens zwaarwegende maatschappelijke, economische of ecologische belangen is het college van dijkgraaf en hoogheemraden bevoegd een ontheffing van de bepalingen in dit besluit te verlenen;
- V.
Dit besluit vervangt de verkeersbesluiten over de Gekanaliseerde Hollandsche IJssel vastgesteld door Rijkswaterstaat, vanuit haar rol als voormalig bevoegd gezag;
- VI.
Dit besluit wordt aangehaald als “Verkeersbesluit vaarweg Gekanaliseerde Hollandsche IJssel”;
- VII.
Dit besluit treedt in werking met ingang van de achtste dag na bekendmaking van de definitieve vaststelling van het besluit.
Aldus vastgesteld in de collegevergadering van 24 juni 2025.
Dijkgraaf, J.C.H. Haan
Secretaris-directeur, C.H.M. Apeldoorn

Toelichting
Deze toelichting behoort bij het Verkeersbesluit vaarweg Gekanaliseerde Hollandsche IJssel.
Onderstaand wordt de historische achtergrond van het vaarwegbeheer op de Gekanaliseerde Hollandsche IJssel (GHIJ) én de Nota Vaarwegbeleid (1) kort toegelicht. Daarna wordt de keuze voor de maximumsnelheid (2) de maximale afmeting en diepgang van vaartuigen (3) en de aanwijzing van ligplaatsen (4) toegelicht.
Bij het tot stand komen van dit verkeersbesluit is acht geslagen op de relevante bepalingen in de Scheepvaartverkeerswet, het Binnenvaartpolitiereglement, het Besluit administratieve bepalingen scheepvaartverkeer en de Algemene wet bestuursrecht. In algemene zin geldt dat in de afweging de belangen, zoals opgenomen in artikel 3 van de Scheepverkeerswet, leidend zijn.
1. Achtergrond regime vaarwegbeheer
Tussen Nieuwegein en Gouda stroomt de Gekanaliseerde Hollandsche IJssel, dwars door de historische stadskernen van Montfoort en Oudewater. De GHIJ is belangrijk voor de zoetwaterdoorvoer naar West-Nederland tijdens droge perioden en voor de waterafvoer tijdens normale en natte perioden. Ook is de GHIJ een belangrijke vaarroute voor scheepvaart en recreatievaart.
Hoogheemraadschap de Stichtse Rijnlanden is beheerder van de GHIJ, de dijken en een deel van de oevers. Daarnaast is het vaarwegbeheer van de GHIJ vanaf het jaar 2013 overgegaan van Rijkswaterstaat (RWS) naar Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden (HDSR). Het door RWS gehanteerde vaarwegregime is door HDSR vanaf dat moment ongewijzigd voortgezet. Dat betekent dat het vaarwegbeheer van de GHIJ zijn grondslag vond in diverse navolgende nautische besluiten van RWS. Een overzicht hiervan is opgenomen in de Nota Vaarwegbeleid HDSR, pagina 44. Deze verkeersbesluiten worden met de vaststelling van het onderhavige verkeersbesluit vervangen.
De GHIJ loopt door de provincies Utrecht en Zuid-Holland. Het vaarwegbeheer en nautisch beheer voor de GHIJ berust voor het deel dat gelegen is in de provincie Utrecht bij het college van dijkgraaf en hoogheemraden. Dat is bepaald in artikel 4:53 Omgevingsverordening provincie Utrecht, in samenhang met het Delegatiebesluit nautisch beheer Gekanaliseerde Hollandsche IJssel en Grecht 2016. Voor het deel dat is gelegen in de provincie Zuid-Holland is het college aangewezen als bevoegd gezag, op grond van artikel 6.4 Zuid-Hollandse Omgevingsverordening en Artikel 4 Verordening nautisch beheer-Zuid Holland.
Nota Vaarwegbeleid
Op 15 mei 2024 is de Nota Vaarwegbeleid vastgesteld door het algemeen bestuur van HDSR. Deze beleidsnota legt de taakopvatting van HDSR vast ten aanzien van het nautisch en vaarwegbeheer van de vaarwegen. In de nota staat welke vaarwegen er zijn in het beheergebied van het waterschap en hoe wordt omgegaan met het aanwijzen van vaarwegen, ligplaatsen en het bepalen van de maximale vaarsnelheid. Ook staat beschreven hoe het waterschap omgaat met het beheer en onderhoud van de vaarwegen en toeziet op de (vaar)veiligheid. De doorvertaling van het beleid naar bijvoorbeeld ligplaatsen langs een specifieke vaarweg of regels voor het varen op een bepaalde vaarweg staat niet in dit beleidsstuk, maar wordt uitgewerkt in verkeersbesluiten zoals het voorliggende stuk.
2. Vaarsnelheid
In de Nota Vaarwegbeleid is de vigerende situatie van de vaarsnelheden op aangewezen vaarwegen inzichtelijk gemaakt. Kort gezegd volgde hieruit de conclusie dat de maximale vaarsnelheid op bijna alle aangewezen vaarwegen 6 km/u is. In de Nota Vaarwegbeleid is een universeel afwegingskader (figuur 9) opgenomen voor het bepalen van de vaarsnelheid op een vaarweg.
Voor de GHIJ is, strikt juridisch gezien, momenteel geen maximum snelheid in een verkeersbesluit opgenomen. Er zijn wel borden geplaatst met de toegestane snelheid en in de communicatie vanuit HDSR wordt aangegeven wat de vaarsnelheden op de GHIJ zijn. Op de GHIJ is conform deze systematiek binnen de bebouwde kom een snelheid van 4,5 km/u toegestaan en buiten de bebouwde kom 9 km/u.
In de Nota Vaarwegbeleid is het voornemen uitgesproken om de huidige maximale vaarsnelheid op de GHIJ, binnen de bebouwde kom, te verhogen van 4,5 km/uur naar 6 km/uur. Daarbij is de volgende toelichting opgenomen:
- “Op dit moment is op de delen van de vaarweg van de GHIJ die zijn gelegen binnen de bebouwde kom van de GHIJ een toegestane vaarsnelheid van 4,5 km/u ingesteld. Deze snelheid is niet vastgelegd in een verkeersbesluit, maar gerelateerd aan het huidige ligplaatsenbeleid voor GHIJ. In dit ligplaatsenbeleid is vastgesteld dat binnen de bebouwde kom een
enkelstrooks
profiel kan worden ingesteld ter plaatse van ligplaatsen, mits voldoende ruimte beschikbaar is voor passeerstroken. Dit betekent dat bij tegemoetkomend verkeer moet worden gewacht in de passeerstrook achter de ligplaats totdat de vaarweg vrij is van tegemoetkomend verkeer. De vastgelegde ruimte voor passeerstroken is niet afhankelijk van de vaarsnelheid, maar van het aantal vaartuigen. Met een vaarsnelheid van 6 km/u kan worden geanticipeerd op uitwijken in de passeerstrook, terwijl de golfslag voor afgemeerde schepen beperkt blijft. Een vaarsnelheid van 6,0 km/u heeft daarbij voorkeur boven de kruipsnelheid van 4,5 km/u, omdat dit herkenbaarheid
en eenduidigheid levert met vaarwegen van andere beheerders én omdat het voordelen biedt voor het manoeuvreren van een vaartuig dat ruimte moet maken op de vaarweg. Immers, een vaartuig op kruipsnelheid is lastiger koersvast te houden en gevoeliger voor ongecontroleerde bewegingen door wind.”
Naast het vorenstaande is van belang dat in de praktijk is gebleken dat een norm van 4,5 km/u voor nautisch toezichthouders niet handhaafbaar is. Optisch is het onderscheid tussen een vaarsnelheid van 4,5 km/u en 6 km/u namelijk niet waar te nemen. Dat is anders bij het onderscheid tussen 6 km/u en 9 km/u. In het laatste geval komt het vaartuig vanwege de snelheid enigszins op uit het water. Voor toezichthouders is een dergelijk onderscheid wel goed te maken en dus ook goed handhaafbaar. Om deze reden wordt in het verkeersbesluit de maximum vaarsnelheid gesteld op 6 km/u respectievelijk 9 km/u.
3. Maximale afmetingen en diepgang vaartuig
De GHIJ is volgens de BRTN een vaarwegklasse BM / Beroeps CEMT 0/I. Gelet op de Richtlijn Vaarwegen geldt een geadviseerde maximale lengte van 39m, een geadviseerde maximale breedte van 5,45m en dient rekening te worden gehouden met een beoogde waterdiepte van 1,75m. In de Nota Vaarwegbeleid is een enigszins afwijkende maatvoering opgenomen vanwege de iets beperkte maatvoering van de GHIJ. In dit verkeersbesluit is aangesloten bij het bepaalde in de Nota Vaarwegbeleid.
4. Ligplaatsen
Op grond van het Verkeersbesluit ligplaatsen innemen op aangewezen vaarwegen is het binnen het beheergebied van HDSR verboden ligplaats in te nemen buiten de daarvoor bestemde en ingerichte zones. In deze zones kan men enkel ligplaats innemen als men over een huurovereenkomst voor een dergelijke ligplaats van HDSR beschikt.
Deze zones zijn aangewezen op de volgende locaties:
Nieuwegein | tussen km 2.575 en km 2.655.
IJsselstein Vlamoven | tussen km 3,460 en km 3,620.
IJsselstein Locatie 1 | tussen km 3,840 en km 3,900.
IJsselstein Locatie 2 | tussen km 4.840 en km 4,910.
Montfoort Mastwijkerdijk | tussen km 13,320 en km 13,800.
Montfoort Locatie 1 | tussen km 14,940 en km 15,140.
Oudewater Locatie 1 | tussen km 21,410 en km 21,485.
Hekendorp Locatie 1 | tussen km 26,455 en km 26,555.
Haastrecht Locatie 1 | tussen km 28,875 en km 29,050.
Haastrecht Locatie 2 | tussen km 29,700 en km 29,885.
De locaties zijn opgenomen in de bij dit verkeersbesluit behorende situatietekeningen.
Voorwaarden voor het afsluiten van een huurovereenkomst voor een ligplaats worden opgenomen in de nieuwe Nota Grondbeleid. Voor nu houden deze voorwaarden in dat bij de meeste zones een boot niet langer mag zijn dan 6 meter inclusief de motor, dat de boot niet breder mag zijn dan 3 meter, de boot mag geen opbouw bevatten en per huishouden/huisadres wordt er één overeenkomst verstrekt. In Montfoort locatie 1 en in Nieuwegein zijn grotere plekken ingericht waarbij ook andere eisen gelden.
Bekendmaking

vaststelling Verkeersbesluit vaarweg Gekanaliseerde Hollandsche IJssel
Korte omschrijving
Dit verkeersbesluit ziet op het vaarregime op de Gekanaliseerde Hollandse IJssel. Het beheer hiervan is in het verleden door het waterschap overgenomen van Rijkswaterstaat. Het door Rijkswaterstaat gehanteerde vaarwegregime is door het waterschap vanaf dat moment ongewijzigd voortgezet. Het voorliggende verkeersbesluit actualiseert en komt in de plaats van de geldende verkeersbesluiten.
Inspraak
Van 12 maart 2025 tot en met 22 april 2025 heeft een ontwerpbesluit ter inzage gelegen. Tijdens deze periode kon eenieder een reactie indienen. Er is één inhoudelijke zienswijzen ingediend. De zienswijze is in het inspraakrapport (DM2063263) van een reactie voorzien (het inspraakrapport ligt zes weken digitaal ter inzage, zie in de linker kolom onder "bekijk documenten"). De zienswijze heeft aanleiding gegeven om het ontwerpbesluit te wijzigen.
Verkeersbesluit met bijlage ter inzage
U kunt het besluit, inclusief bijlagen, inzien op de website van het waterschap: Externe link:www.destichtserijnlanden.nl/actueel/bekendmakingen.
Beroep en voorlopige voorziening
Belanghebbenden kunnen van 19 juli 2025 tot en met 29 augustus 2025, beroep instellen bij de rechtbank Midden-Nederland, locatie Utrecht, postbus 16005, 3500 DA te Utrecht.
Voor het indienen van beroep wordt griffierecht geheven. Het beroepschrift moet ondertekend zijn en ten minste bevatten: naam en adres van de indiener, datum, een omschrijving van het besluit waartegen het beroep is gericht en de gronden van het beroep. U kunt ook digitaal beroep instellen bij de rechtbank via Externe link:www.rechtspraak.nl. Kijk op de genoemde site voor de precieze voorwaarden.
Het instellen van beroep heeft geen schorsende werking op het besluit. Door het indienen van een verzoek om een voorlopige voorziening kan worden verzocht het besluit te schorsen. Het verzoek kan worden ingediend bij de Voorzieningenrechter bij voornoemde rechtbank. Ook hiervoor is griffierecht verschuldigd.
Inwerkingtreding
Dit besluit treedt in werking 8 dagen na bekendmaking op 26 juli 2025.
Informatie
Meer informatie over het vaarbeleid van HDSR is te vinden op onze website: Externe link:www.hdsr.nl/werk/recreatie/varen/
Houten, 18 juli 2025 .
Bijlage

Overzichtskaart verkeersbesluit
Bijlage

Detailkaart 1
Bijlage

Detailkaart 2
Bijlage

Detailkaart 3
Bijlage

Detailkaart 4
Bijlage

Detailkaart 5
Bijlage

Detailkaart 6
Bijlage

Detailkaart 7
Bijlage

Detailkaart 8
Bijlage

Detailkaart 9
Bijlage

Detailkaart 10
Bijlage

Detailkaart 11
Bijlage

Detailkaart 12
Bijlage

Detailkaart 13
Bijlage

Detailkaart 14
Bijlage

Detailkaart 15
Bijlage

Detailkaart 16
Bijlage

Detailkaart 17
Bijlage

Detailkaart 18
Bijlage

Detailkaart 19
Bijlage

Detailkaart 20
Bijlage

Detailkaart 21
Bijlage

Detailkaart 22
Bijlage

Detailkaart 23
Bijlage

Detailkaart 24
Bijlage

Detailkaart 25
Bijlage

Detailkaart 26
Bijlage

Detailkaart 27
Bijlage

Detailkaart 28
Bijlage

Detailkaart 29
Bijlage

Detailkaart 30