WATERSCHAPSBLAD
Officiële uitgave van het dagelijks bestuur van het Waterschap Brabantse Delta

Kennisgeving voornemen & kennisgeving participatie Dijkversterkingsproject Geertruidenberg-Noord - Dombosch
Waterschap Brabantse Delta werkt de komende jaren onder de naam ‘Dijkversterkingsproject Geertruidenberg-Noord – Dombosch’ (GENDO) aan de dijk ten noorden van Geertruidenberg en bedrijventerrein Dombosch. Van de dijk voldoet ruim 3 kilometer niet aan de veiligheidsnormen (zie figuur 1).
De dijk ligt in de gemeente Geertruidenberg. Wij gaan starten met de voorbereiding van het project. Met deze kennisgeving voornemen & participatie informeren wij u over hoe waterschap Brabantse Delta de verkennings- en planuitwerkingsfase gaat aanpakken en hoe u een bijdrage kunt leveren.
Figuur 1: Het dijktraject van de Verkenning GENDO, met de verschillende faalmechanismes.
Onze opgave
Waterschap Brabantse Delta is verantwoordelijk voor veiligheid, onderhoud en beheer van de primaire waterkeringen in haar gebied. In 2050 moeten alle primaire keringen in Nederland voldoen aan de norm uit de Waterwet (opgenomen in de nieuwe Omgevingswet). De waterkeringen worden beoordeeld en uit de beoordeling volgt welke dijktrajecten wel en niet voldoen aan de wettelijke norm. De keringen die niet voldoen aan de norm, worden voor versterking aangemeld bij het Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP). Dit betekent niet dat de dijk nu niet veilig is, maar dat we met de nieuwe normen voorbereiden op veranderende (klimaat)omstandigheden.
De dijk rondom de Slikpolder is geen onderdeel van dit project, maar wordt in een ander project meegenomen.
Dijkversterking Geertruidenberg-Noord - Dombosch
De versterking van de dijk gaat over normtraject 34-a1 en 35-2. Binnen deze trajecten hebben we te maken met de volgende opgaven:
* Piping
* Macro-instabiliteit
* Steenzetting
* Grasbekleding
* Maatwerkbjecten
Grasbekleding
Een groot deel van de dijk is bekleed met gras. Golfaanval en stroming kunnen dit gras én de wortels ervan beschadigen (eroderen). Dat kan een dijkdoorbraak tot gevolg hebben. Golfaanval kan veroorzaakt worden door wind en storm, maar ook door scheepvaart. De dijk bij industrie-
terrein Dombosch is niet hoog genoeg om in de toekomst tegen de stijgende waterstanden te beschermen. Bij een te lage dijk kan het water dan over de dijk komen, waardoor het gras en de wortels op de kruin en het binnentalud beschadigen. Dit kan een dijkdoorbraak veroorzaken.
Macro-instabiliteit binnentalud
Het binnentalud van de dijk, dit is de kant van het land, kan zijn stevig­heid verliezen doordat de dijk van binnen erg nat wordt en verzadigd raakt. Als dat gebeurt, drukken de zand- en kleideeltjes niet meer goed op elkaar, waardoor de dijk instabiel wordt. Een hoog en steil binnentalud en een slappe ondergrond maken dat een groot deel van de dijk niet voldoet.
Piping
In Nederland is de bovenste grondlaag, waar de dijk op ligt, vaak on­doorlatend. Onder die laag bevindt zich een goed doorlatende laag. Het grondwater dat daar doorheen stroomt, kan zandkorreltjes meenemen. Daardoor ontstaat er een gang: een pipe. Door zo’n pipe verzwakt de dijk, waardoor de dijk kan bezwijken.
Steenzetting
Waar de dijk dicht tegen de rivier ligt, is de impact door golven en stroming groot. Op die plekken bestaat de buitenzijde (rivier­zijde) van de dijk uit harde bekleding, zoals gezette stenen of betonnen blokken, in plaats van gras. Door golven en stroming kan de dijk slijten. Ten westen van de Amercentrale is de harde bekleding (het zetsteen) te steil én niet overal hoog genoeg. Daarnaast zijn de zetstenen aangetast.
Maatwerk
In de dijk liggen een aantal ‘kunstwerken’, zoals duikers of gemalen, die verder geanalyseerd worden in de verkenningsfase. Hierbij kijken we welke impact deze kunstwerken hebben op de dijk.
De Omgevingswet
In de verkenningsfase werken we toe naar een voorkeursalternatief (VKA): de oplossing voor de dijkversterking die de voorkeur heeft om verder uit te werken in de plantuitwerkingsfase. Het waterschap neemt hierover een formeel besluit aan het einde van de verkenningsfase. Dit noemen we de voorkeursbeslissing (VKB) in de projectprocedure voor het Projectbesluit.
De procedure voor een Projectbesluit start met deze kennisgeving voornemen en de kennisgeving participatie. Deze procedure eindigt na de planuitwerkingsfase met het vaststellen van het Projectbesluit.
Het waterschap is de initiatiefnemer. De provincie beslist uiteindelijk of het Projectbesluit goedgekeurd wordt.
Hoe gaan wij te werk?
In ons project houden we rekening met belangen in de omgeving, het landschap en de waarden in het gebied. In de verkenningsfase verkennen we eerst de mogelijke oplossingen voor de dijkversterkingsopgave. Daaruit selecteren we de kansrijke oplossingen en werken deze uit in kansrijke alternatieven. Ook stellen we een integraal afwegingskader op. Met dat afwegingskader filteren we alle mogelijke oplossingen om te komen tot de beste oplossing: het voorkeursalternatief (VKA).
Gelijktijdig voeren wij hiervoor een omgevingsanalyse uit, doen we conditionerende onderzoeken en stellen we een Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD) en de vereiste onderdelen van een Milieueffectrapport (MER) op. Dit alles om de basisinformatie over het gebied zo goed mogelijk in beeld te brengen en goed onderbouwde afwegingen te kunnen maken. Tijdens de planuitwerking werken we toe naar een zorgvuldig ingepast dijkontwerp.
Bij dit project betrekken we de provincie Noord-Brabant, gemeente Geertruidenberg, Rijkswaterstaat, experts, eigenaren en de mensen die wonen, werken en recreëren in het gebied.
Planning
Een dijkversterkingsproject bestaat uit meerdere fases: de voorverkenning, de verkenning, de planuitwerking en de realisatiefase. Waterschap Brabantse Delta start nu de verkenningsfase op. Deze zal naar verwachting tot halverwege 2027 doorlopen. Daarna gaan we verder met de planuitwerking.
- Verkenningsfase: 2025 – 2027
Voorkeursbeslissing gereed: halverwege 2027
- Planuitwerkingsfase: 2028 – 2030
Ontwerp uitgewerkt en projectbesluit gereed: eind 2030
- Realisatie: 2031 - 2033
Werkzaamheden gereed: 2033
Wat kunt u doen?
U kunt ons helpen met het aandragen van oplossingen voor de dijkversterkingsopgave en met het in beeld brengen van belangrijke waarden en belangen in het gebied, waar wij met de dijkversterking rekening mee zouden moeten houden. Ook bespreken wij met u de keuzes die wij willen gaan maken.
Participatieproces
Om alle informatie op tafel te krijgen, gaat het waterschap vanaf de zomer 2025 in gesprek met bewoners, bedrijven en andere belanghebbenden. We organiseren informatieavonden, themabijeenkomsten en voeren keukentafelgesprekken.
We starten de verkenningsfase met een algemene bijeenkomst. Daarin lichten we de scope en het project toe. Gedurende de verkenningsfase organiseren wij nog een aantal bijeenkomsten om het proces transparant toe te lichten en belanghebbenden en belangstellenden de mogelijkheid te geven om input te geven en met ons in gesprek te gaan. Iedereen kan mogelijke oplossingen aandragen voor de dijkversterking. Deze oplossingen moeten wel voldoen aan een aantal voorwaarden. Ze moeten allereerst binnen de geografische scope liggen en bijdragen aan het oplossen van de dijkversterkingsopgave. Daarnaast moeten ze sober en doelmatig zijn. Dat wil zeggen uitvoerbaar, beheersbaar, kosteneffectief en zonder afbreuk te doen aan de ruimtelijke kwaliteit en de waarden in het gebied. Uw oplossingen worden beoordeeld door waterschap Brabantse Delta (in de rol van bevoegd gezag) en - indien ze voldoen aan de voorwaarden - meegenomen in de verkenning.
U kunt ook initiatieven inbrengen die meerwaarde bieden voor het gebied, maar niet expliciet bijdragen aan de dijkversterkingsopgave. Deze initiatieven kunnen we mogelijk meenemen, als ze voldoen aan de volgende voorwaarden:
* het zijn gebiedswensen in de directe omgeving van de projectscope;
* ze hebben een toegevoegde waarde voor het gebied en/of voor het waterschap;
* ze dienen in tijd en locatie mee te liften met de uitvoering van de dijkversterking;
* ze worden (mede) gefinancierd door de initiatiefnemer (tijdig vastgelegd in een overeenkomst);
* ze leiden niet tot een nadeel voor de waterveiligheid.
Heeft u specifieke kennis over natuur, milieu, archeologie of cultuurhistorie of andere informatie over waarden of belangen in het gebied, dan komen we graag met u in contact. Deze kennis kunnen we gebruiken bij het op orde brengen van de basisinformatie en het maken van goede afwegingen.
Uw reactie op deze kennisgevingen kunt u schriftelijk of per e-mail doen tot 3 oktober 2025 (zie ons adres onderaan). Alle door u aangereikte oplossingen, ideeën en kennis bekijken we en beoordelen we. We koppelen u persoonlijk terug wat we met uw inbreng doen. Daarnaast
organiseren we (informatie)bijeenkomsten waar belanghebbenden en bewoners hun inbreng kunnen geven. Met de direct belanghebbenden langs het te versterken dijktraject plannen we afspraken voor een persoonlijke kennismaking.
Formeel ter inzage
Als start van de mer-procedure stellen we een NRD (Notitie Reikwijdte en Detailniveau) op, die we ter inzage leggen. De verkenningsfase resulteert in een voorkeursbeslissing (met plan-MER), die we ook ter inzage leggen. De planuitwerkingsfase leidt tot een dijkontwerp dat we vastleggen in een Projectbesluit (met mer-beoordeling of projectMER), en ter inzage leggen. Op de formeel ter inzage gelegde documenten kunt u zienswijzen indienen.
Aanvullende informatie over het project kunt u vinden op: www.brabantsedelta.nl/gendo
Reageren op deze Kennisgeving?
- Heeft u specifieke kennis over natuur, milieu, archeologie of cultuurhistorie of andere informatie over waarden of belangen in het gebied?
- Zijn er initiatieven in de omgeving waar we rekening mee moeten houden?
- Ziet u mogelijke oplossingen voor de dijkversterkingsopgave?
Dan horen we graag van u.
Stuur uw reactie vóór 3 oktober 2025 naar dijkversterkingGENDO@brabantsedelta.nl of per post naar:
Waterschap Brabantse Delta
t.a.v. dhr. R.J. van Hoek
Postbus 5520
4801 DZ Breda
Wat gebeurt er met uw reactie?
Uw reactie op dit document beoordelen wij en nemen wij, als dat mogelijk is, mee in het project. We koppelen aan u terug hoe we dat doen.