Vergaderjaar 2025‒2026
Tweede Kamer der Staten-Generaal
2
Kamerstukken
36 850
VII

Wijziging van de begrotingsstaten van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (VII) voor het jaar 2025 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota)
Nr. 2

MEMORIE VAN TOELICHTING
Ontvangen 28 november 2025
A.

ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL
Wetsartikelen 1 tot en met 3
De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzonderlijk bij wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2025 wijzigingen aan te brengen in:
- 1.
de departementale begrotingsstaat van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (VII);
- 2.
de begrotingsstaat inzake de agentschappen van dit ministerie;
De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begrotingstoelichting).
De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
F.
Rijkaart
B.

BEGROTINGSTOELICHTING
1

Leeswijzer
De tweede suppletoire begroting geeft een beeld van de uitvoering van de begroting 2025. De tweede suppletoire begroting is opgebouwd vanaf de stand ontwerpbegroting 2025 (Kamerstukken II 2024/25, 36600 VII, nr. 1).
De stand van de vastgestelde begroting 2025 is inclusief het amendement van het lid Bontenbal c.s.(Kamerstukken II 2024/25, 36600 VII, nr. 121), het gewĳzigd amendement van de leden Sneller en Buĳsse (Kamerstukken II 2024/25, 36600 VII, nr. 79), het amendement van het lid Inge van Dĳk c.s. (Kamerstukken II 2024/25, 36600 VII, nr. 14), het amendement van het lid Van Baarle (Kamerstukken II 2024/25, 36600 VII, nr. 12).
De stand eerste suppletoire begroting laat de stand zien zoals deze bij de eerste suppletoire begroting is gepresenteerd (Kamerstukken II 2024/25, 36725 VII). Middels de suppletoire begroting september (Kamerstukken II 2025/26, 36820 VII nr. 1) is de stand na de eerste suppletoire begroting aangepast.
Uitgangspunt bij de tabel budgettaire gevolgen van beleid is dat per artikel de beleidsmatige en technische mutaties toegelicht worden, die groter dan of gelijk zijn aan de ondergrens zoals deze in de Rijksbegrotingsvoorschriften (RBV) zijn opgenomen, de zogenaamde staffel. In het kader van transparantie of anderszins kan het voorkomen dat mutaties beneden deze ondergrenzen ook worden toegelicht.

Tabel 1 Ondergrenzen conform RBV 2025
Artikel | Beleidsmatige mutaties (ondergrens in € miljoen) | Technische mutaties (ondergrens in € miljoen)
1. Openbaar bestuur en democratie | Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 1 mln. | Verplichtingen/Uitgaven: 4 mln. Ontvangsten: 2 mln.
2. Nationale Veiligheid | Verplichtingen/Uitgaven: 5 mln. Ontvangsten: 1 mln. | Verplichtingen/Uitgaven: 10 mln. Ontvangsten: 2 mln.
6. Overheidsdienstverlening en informatiesamenleving | Verplichtingen/Uitgaven: 5 mln. Ontvangsten: 1 mln. | Verplichtingen/Uitgaven: 10 mln. Ontvangsten: 2 mln.
7. Werkgevers- en bedrijfsvoeringsbeleid | Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 1 mln. | Verplichtingen/Uitgaven: 4 mln. Ontvangsten: 2 mln.
11. Centraal apparaat | Verplichtingen/Uitgaven: 5 mln. Ontvangsten: 1 mln. | Verplichtingen/Uitgaven: 10 mln. Ontvangsten: 2 mln.
12. Algemeen | Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 1 mln. | Verplichtingen/Uitgaven: 4 mln. Ontvangsten: 2 mln.
13. Nog onverdeeld | Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln. Ontvangsten: 1 mln. | Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 2 mln.
14. Slavernijverleden: fonds en herdenkingscomité | Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln. Ontvangsten: 1 mln. | Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln. Ontvangsten: 2 mln.
15. Een veilig Groningen met perspectief | Verplichtingen/Uitgaven: 10 mln. Ontvangsten: 10 mln. | Verplichtingen/Uitgaven: 20 mln. Ontvangsten: 20 mln.
2

Beleid
2.1

Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties

Tabel 2 Belangrijkste suppletoire uitgavenmutaties 2025 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
| Art. | Uitgaven 2025
Vastgestelde begroting 2025 | | 5.074.528
Stand 1^e suppletoire begroting 2025 | | 5.438.255
Stand suppletoire begroting september 2025 | | 5.392.971
Belangrijkste suppletoire mutaties | |
1) Subsidie Oorlogsgravenstichting | 1 | 1.900
2) Groeiopgave Almere | 1 | ‒ 10.134
3) Verrekening bedrijfsvoeringskosten AIVD | 2 | 18.366
4) Bijdrage FMH | 11 | 8.560
5) Hogere uitgaven dienstverlening BLA's en SSO's | 11 | 14.742
6) Minder uitgaven RIS | 11 | ‒ 10.128
7) Hogere uitgaven DVA's | 11 | 9.000
8) Kwijtschelden publieke schulden | 12 | ‒ 30.000
9) Regionale uitvoeringskosten Nij Begun | 15 | ‒ 36.315
10) Middelen Economische Agenda Groningen | 15 | ‒ 41.951
11) Bijstelling duurzaam herstel | 15 | ‒ 129.788
12) Bijstelling bijdrage RVO uitvoeringskosten | 15 | ‒ 31.000
13) Bijstelling vergoeding fysieke schade | 15 | ‒ 118.433
14) Bijstelling vergoeding immateriele schade | 15 | 14.512
15) Bijstelling vergoeding waardedaling | 15 | ‒ 87.396
16) Bijstelling verduurzaming bij versterken | 15 | ‒ 12.500
17) Bijstelling versterkingsoperatie | 15 | ‒ 38.500
18) Diverse mutaties | div | ‒ 11.300
Stand 2^e suppletoire begroting 2025 | | 4.902.606
Toelichting
1) Subsidie Oorlogsgravenstichting
Er wordt € 1,9 mln. extra beschikbaar gesteld voor de subsidie van de kerntaken van de Oorlogsgravenstichting en incidenteel het onderhoud en de renovatie van de erevelden in Loenen.
2) Groeiopgave Almere
Dit betreft de overheveling van middelen naar het gemeentefonds vanwege de omzetting van de specifieke uitkering Groeiopgave Almere naar de decentralisatie-uitkering Almere. De gemeente Almere ontving sinds 2021 jaarlĳks een specifieke uitkering voor de Groeiopgave Almere. Het doel van de uitkering is om de gemeente Almere in staat te stellen de overeenge­komen bĳdrage aan de gemaakte groeiafspraken te leveren.
3) Verrekening bedrijfsvoeringskosten AIVD
Dit betreft de verrekening tussen het ministerie van BZK en het ministerie van Defensie voor de jaarlijkse bedrijfsvoeringskosten van de diensten AIVD en MIVD. Voor 2025 ontvangt de AIVD € 18,4 mln. vanuit het ministerie van Defensie.
4) Bijdrage FMH
Van diverse departementen is de vergoeding voor FMH ontvangen, in totaal € 8,6 mln.
5) Hogere uitgaven dienstverlening BLA's en SSO's
Er zijn hogere uitgaven (€ 14,7 mln.) dan eerder geraamd voor de dienstverlening aan de baten-lastenagentschappen en SSO's die via het kerndepartement lopen voor het informatiepunt personeel, de HRM adviseurs en andere P&O dienstverlening. De uitgaven worden doorbelast aan de gebruikers. Dit leidt tot hogere ontvangsten. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verhoogd.
6) Minder uitgaven RIS
Er zijn minder ontvangsten (€ 10,1 mln.) dan eerder geraamd voor de Rijksinkoopsamenwerking (RIS) door onder andere verminderde aanbestedingsactiviteiten als gevolg van de taakstelling van het kabinet Schoof. Hierdoor worden minder uitgaven doorbelast aan de gebruikers. Dit leidt tot lagere ontvangsten. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verlaagd.
7) Hogere uitgaven DVA's
Er zijn hogere uitgaven (€ 9,0 mln.) dan eerder geraamd voor de dienstverlening aan de baten-lastenagentschappen die via het kerndepartement lopen voor de dienstverleningsovereenkomsten (DVA's). De uitgaven worden doorbelast aan de gebruikers. Dit leidt tot hogere ontvangsten. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verhoogd.
8) Kwijtschelden publieke schulden
De verwachte realisatie van het kwijtschelden van publieke schulden valt lager uit dan aan het begin van 2025 werd verwacht. In het kader van realistisch ramen wordt € 30 mln. afgeboekt.
9) Regionale uitvoeringskosten Nij Begun
Dit betreft de overboeking naar het gemeentefonds van € 29,1 mln. en naar het provinciefonds van € 7,2 mln. In het kader van de uitvoering van ‘Nij Begun’ maken een deel van de gemeenten in Groningen en Noord-Drenthe en de provincie Groningen uitvoeringskosten voor het verder uitwerken van de maatregelen.
10) Middelen Economische Agenda Groningen
Om projecten te kunnen financieren in het kader van het startkapitaal van de Economische Agenda Groningen (EAG) is de provincie Groningen aan zet (in samenwerking met Samenwerkingsverband Noord Nederland SNN en investerings- en ontwikkelingsmaatschappij Noord Nederland NOM) om middelen uit te geven. Van het startkapitaal is in 2025 nog € 42 mln. beschikbaar. Dit bedrag wordt via een decentralisatie-uitkering overgeheveld aan de provincie Groningen.
11) Bijstelling duurzaam herstel
De maatregel Duurzaam herstel is erop gericht om de kans op terugkerende schade te verkleinen door de constructie van een woning te verbeteren of herstellen. In 2025 worden minder woningen duurzaam hersteld dan eerder verwacht en daarom wordt dit budget met € 129,8 mln. naar beneden bijgesteld. De totale verwachte kosten van duurzaam herstel zijn gelijk gebleven.
12) Bijstelling bijdrage RVO uitvoeringskosten
Op basis van de realisatiegegevens van het IMG worden de uitvoeringskosten van RVO naar beneden worden bijgesteld met € 31,0 mln. De uitvoeringskosten vallen lager uit omdat er minder aanvragen zijn ingediend en er in totaal minder beleidsgeld is uitgekeerd. Aangezien de uitvoeringskosten rechtstreeks samenhangen met het aantal aanvragen en uitbetalingen, leidt deze afname tot een bijstelling naar beneden.
13) Bijstelling vergoeding fysieke schade
Op basis van de realisatiegegevens van het IMG wordt het budget voor de regeling fysieke schade naar beneden bijgesteld met € 118,4 mln. Dit wordt onder andere veroorzaakt door gedragseffecten in de keuze voor schadeafhandeling door de bewoners. Dit zit hem met name in lagere aanvragen voor zowel de Vaste Eenmalige Schadevergoeding als de Aanvullende vaste vergoeding.
14) Bijstelling vergoeding immateriële schade
Het IMG is bezig de laatste wijzigingen van maatregel 8 uit PEGA te implementeren. Doordat sinds september niet-eigenaren gelijkgesteld worden aan eigenaren, wordt er meer gebruik gemaakt van de regeling dan voorheen gedacht. De prognose valt daardoor € 14,5 mln. hoger uit.
15) Bijstelling vergoeding waardedaling
Op basis van de realisatiegegevens van het IMG wordt het budget voor de regeling waardedaling naar beneden bijgesteld met € 87,4 mln. Dit wordt onder andere veroorzaakt door gedragseffecten in de keuze voor schadeafhandeling door de bewoners.
16) Bijstelling verduurzaming bij versterken
In 2025 hoeven er minder woningen zwaar versterkt te worden waardoor de verwachte uitgaven in 2025 voor verduurzaming bij zware versterking (Maatregel 28) ook lager zijn. Het budget wordt daarom met € 12,5 mln. naar beneden bijgesteld.
17) Bijstelling versterkingsoperatie
De verwachte uitgaven van de reguliere versterkingsoperatie zijn met € 38,5 mln. naar beneden bijgesteld. Dit komt omdat een deel van de woningen in de versterkingsoperatie lichter versterkt hoeven te worden dan eerder begroot (€ 10,0 mln.). Daarnaast vinden de uitgaven voor de zogenoemde Big Five projecten buiten de reguliere versterkingsoperatie later plaats dan eerder verwacht (€ 21,0 mln.). Verder vinden de uitgaven van de regeling maatwerk in de versterkingsoperatie plaats in latere jaren (€ 7,5 mln.).

Tabel 3 Belangrijkste suppletoire ontvangstenmutaties 2025 (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
| Art. | Ontvangsten 2025
Vastgestelde begroting 2025 | | 1.771.618
Stand 1e suppletoire begroting 2025 | | 1.756.983
Stand suppletoire begroting september 2025 | | 1.869.204
Belangrijkste suppletoire mutaties | |
1) Meerontvangsten veiligheidsonderzoeken | 2 | 2.000
2) Hogere uitgaven dienstverlening BLA's en SSO's | 11 | 14.742
3) Minder uitgaven RIS | 11 | ‒ 10.128
4) Hogere uitgaven DVA's | 11 | 9.000
5) Diverse mutaties | div | 6.381
Stand 2e suppletoire begroting 2025 | | 1.891.199
Toelichting
1) Meerontvangsten veiligheidsonderzoeken
De realisatie tot en met de maand september 2025 op ontvangsten van veiligheidsonderzoeken loopt voor op de planning. Om beter aan te sluiten bij de realisatie worden de ontvangsten met € 2,0 mln. verhoogd. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verhoogd.
2) Hogere uitgaven dienstverlening BLA's en SSO's
Er zijn hogere uitgaven (€ 14,7 mln.) dan eerder geraamd voor de dienstverlening aan de baten-lastenagentschappen en SSO's die via het kerndepartement lopen voor het informatiepunt personeel, de HRM adviseurs en andere P&O dienstverlening. De uitgaven worden doorbelast aan de gebruikers. Dit leidt tot hogere ontvangsten. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verhoogd.
3) Minder uitgaven RIS
Er zijn minder ontvangsten (€ 10,1 mln.) dan eerder geraamd voor de Rijksinkoopsamenwerking (RIS) door onder andere verminderde aanbestedingsactiviteiten als gevolg van de taakstelling van het kabinet Schoof. De uitgaven worden doorbelast aan de gebruikers. Dit leidt tot lagere ontvangsten. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verlaagd.
4) Hogere uitgaven DVA's
Er zijn hogere uitgaven (€ 9,0 mln.) dan eerder geraamd voor de dienstverlening aan de baten-lastenagentschappen die via het kerndepartement lopen voor de dienstverleningsovereenkomsten (DVA's). De uitgaven worden doorbelast aan de gebruikers. Dit leidt tot hogere ontvangsten. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verhoogd.
3

Beleidsartikelen
3.1

Artikel 1. Openbaar bestuur en democratie
Budgettaire gevolgen van beleid

Tabel 4 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 1. Openbaar bestuur en democratie (bedragen x € 1.000)
| | Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire begrotingen, NvW en amendementen) (1) | Mutaties 2e suppletoire begroting (2) | Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
Art. | Verplichtingen | 109.351 | ‒ 12.153 | 97.198
| Uitgaven | 109.351 | ‒ 12.153 | 97.198
1.1 | Bestuur en regio | 36.681 | ‒ 9.901 | 26.780
| Subsidies (regelingen) | 17.533 | 3.248 | 20.781
| Multiproblematiek | 1.518 | 0 | 1.518
| Antidiscriminatie | 1.318 | 525 | 1.843
| Oorlogsgravenstichting | 4.858 | 1.900 | 6.758
| Bestuur en regio | 3.721 | 1.306 | 5.027
| Basisinfrastructuur | 2.840 | 0 | 2.840
| Werk aan Uitvoering | 1.686 | 0 | 1.686
| Versterken rechtsstaat | 1.592 | ‒ 483 | 1.109
| Opdrachten | 7.314 | ‒ 1.983 | 5.331
| Multiproblematiek | 393 | ‒ 34 | 359
| Bestuur en regio | 4.578 | ‒ 1.740 | 2.838
| Antidiscriminatie | 381 | 0 | 381
| Versterken rechtsstaat | 1.400 | ‒ 209 | 1.191
| Antidiscriminatie | 562 | 0 | 562
| Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 279 | ‒ 240 | 39
| Diverse bijdragen | 279 | ‒ 279 | 0
| Bestuur en regio | 0 | 39 | 39
| Bijdrage aan medeoverheden | 10.961 | ‒ 10.961 | 0
| Groeiopgave Almere | 10.134 | ‒ 10.134 | 0
| Diverse bijdragen | 827 | ‒ 827 | 0
| Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties | 39 | 35 | 74
| Bijdragen internationaal | 39 | 35 | 74
| Bijdrage aan agentschappen | 55 | 0 | 55
| Diverse bijdragen | 55 | 0 | 55
| Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken | 500 | 0 | 500
| Multiproblematiek | 500 | 0 | 500
1.2 | Democratie | 72.670 | ‒ 2.252 | 70.418
| Subsidies (regelingen) | 46.515 | 1.079 | 47.594
| Politieke partijen | 27.646 | ‒ 330 | 27.316
| Comité 4/5 mei | 159 | 0 | 159
| ProDemos | 10.581 | ‒ 402 | 10.179
| Verbinding inwoner en overheid | 2.791 | 1.277 | 4.068
| Toerusting en ondersteuning politieke ambtsdragers | 3.787 | 328 | 4.115
| Weerbaar bestuur | 1.551 | 206 | 1.757
| Opdrachten | 12.000 | ‒ 1.896 | 10.104
| Verbinding inwoner en overheid | 8.412 | ‒ 2.266 | 6.146
| Toerusting en ondersteuning politieke ambtsdragers | 556 | 364 | 920
| Weerbaar bestuur | 3.032 | 6 | 3.038
| Inkomensoverdrachten | 9.184 | 0 | 9.184
| Toerusting en ondersteuning politieke ambtsdragers | 9.184 | 0 | 9.184
| Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 3.291 | 245 | 3.536
| Diverse bijdragen | 3.291 | 245 | 3.536
| Bijdrage aan agentschappen | 1.680 | ‒ 1.680 | 0
| Dienst Publiek en Communicatie | 1.680 | ‒ 1.680 | 0
| Ontvangsten | 16.244 | 100 | 16.344
Geschatte budgetflexibiliteit

Tabel 5 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 1
| 2025
juridisch verplicht | 89%
bestuurlijk gebonden | 10%
beleidsmatig gereserveerd | 1%
nog niet ingevuld/vrij te besteden | 0%
Van het totale uitgavenbudget op artikel 1 is 89% juridisch verplicht.
1.2 Bestuur en regio
Subsidies
Oorlogsgravenstichting
Via diverse reallocaties binnen artikel 1.1 wordt er € 1,9 mln. extra beschikbaar gesteld voor de subsidie van de kerntaken van de Oorlogsgravenstichting en incidenteel het onderhoud en de renovatie van de erevelden in Loenen.
Opdrachten
Bestuur en regio
Er zijn diverse reallocaties naar subsidies (artikel 1.1) om verschillende zaken op het juiste instrument te kunnen verantwoorden.
Bijdrage aan medeoverheden
Groeiopgave Almere
Dit betreft de overheveling van € 10,1 mln. naar het gemeentefonds vanwege de omzetting van de specifieke uitkering Groeiopgave Almere naar de decentralisatie-uitkering Almere. De gemeente Almere ontving sinds 2021 jaarlĳks een specifieke uitkering voor de Groeiopgave Almere. Het doel van de uitkering is om de gemeente Almere in staat te stellen de overeenge­komen bĳdrage aan de gemaakte groeiafspraken te leveren.
1.2 Democratie
Opdrachten
Verbinding inwoner en overheid
Dit betreft voornamelijk diverse reallocaties naar subsidies en binnen opdrachten (artikel 1.2) om verschillende zaken op het juiste instrument en regeling te kunnen verantwoorden.
Bijdrage aan agentschappen
Dienst Publiek en Communicatie
Dit betreft een reallocatie van € 1,7 mln. naar opdrachten (artikel 1.2) om de bijdrage aan DPC voor de verkiezingen op het juiste instrument te kunnen verantwoorden.
3.2

Artikel 2. Nationale veiligheid
Budgettaire gevolgen van beleid

Tabel 6 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 2. Nationale veiligheid (bedragen x € 1.000)
| | Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire begrotingen, NvW en amendementen) (1) | Mutaties 2e suppletoire begroting (2) | Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
Art. | Verplichtingen | 537.541 | 95.124 | 632.665
| Uitgaven | 537.541 | 20.713 | 558.254
| Apparaatsuitgaven | 518.442 | 20.713 | 539.155
| Programmauitgaven | 19.099 | 0 | 19.099
2.0 | Nationale veiligheid | 19.099 | 0 | 19.099
| Geheim | 19.099 | 0 | 19.099
| AIVD geheim | 19.099 | 0 | 19.099
| Ontvangsten | 17.214 | 2.000 | 19.214
Toelichting
Van het totale uitgavenbudget op artikel 2 is 100% juridisch verplicht.
Verplichtingen
Doordat er sprake is van een negatieve bijstelling van verplichtingen uit het verleden wordt het verplichtingenbudget met € 74,4 mln. opgehoogd voor 2025.
Uitgaven
Apparaatsuitgaven
De grootste mutaties worden hieronder toegelicht.
Dit betreft de verrekening tussen het ministerie van BZK en het ministerie van Defensie voor de jaarlijkse bedrijfsvoeringskosten van de diensten AIVD en MIVD. Voor 2025 ontvangt de AIVD € 18,4 mln. vanuit het ministerie van Defensie.
De realisatie tot en met de maand september 2025 op ontvangsten van veiligheidsonderzoeken loopt voor op de planning. Om beter aan te sluiten bij de realisatie worden de ontvangsten met € 2,0 mln. verhoogd. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verhoogd.
Ontvangsten
De realisatie tot en met de maand september 2025 op ontvangsten van veiligheidsonderzoeken loopt voor op de planning. Om beter aan te sluiten bij de realisatie worden de ontvangsten met € 2,0 mln. verhoogd. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verhoogd.
3.3

Artikel 6. Overheidsdienstverlening en informatiesamenleving
Budgettaire gevolgen van beleid

Tabel 7 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 6. Overheidsdienstverlening en informatiesamenleving (bedragen x € 1.000)
| | Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire begrotingen, NvW en amendementen) (1) | Mutaties 2e suppletoire begroting (2) | Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
Art. | Verplichtingen | 608.102 | 630 | 608.732
| Uitgaven | 609.302 | 630 | 609.932
6.2 | Overheidsdienstverlening, informatiebeleid en informatiesamenleving | 106.683 | ‒ 8.469 | 98.214
| Subsidies (regelingen) | 10.027 | ‒ 4.640 | 5.387
| Overheidsdienstverlening | 10.027 | ‒ 4.640 | 5.387
| Opdrachten | 14.772 | ‒ 7.707 | 7.065
| Overheidsdienstverlening | 5.275 | 54 | 5.329
| Informatiesamenleving | 9.497 | ‒ 7.761 | 1.736
| Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 19.441 | 3.572 | 23.013
| CBS | 1.542 | ‒ 773 | 769
| RDW | 83 | 0 | 83
| ICTU | 15.780 | 4.102 | 19.882
| Diverse bijdragen | 2.036 | 243 | 2.279
| Bijdrage aan medeoverheden | 3.627 | 1.097 | 4.724
| Gemeenten | 3.270 | 1.137 | 4.407
| Provincies | 357 | ‒ 40 | 317
| Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties | 10.149 | ‒ 36 | 10.113
| Diverse bijdragen | 10.149 | ‒ 36 | 10.113
| Bijdrage aan agentschappen | 48.667 | ‒ 795 | 47.872
| RVO | 2.775 | ‒ 450 | 2.325
| RODI | 920 | 786 | 1.706
| Diverse bijdragen | 1.249 | 2.449 | 3.698
| Logius | 37.705 | ‒ 2.572 | 35.133
| RvIG | 41 | 88 | 129
| RDI | 5.977 | ‒ 1.096 | 4.881
| Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken | 0 | 40 | 40
| Buitenlandse Zaken (V) | 0 | 40 | 40
6.5 | Identiteitsstelsel | 93.896 | 4.647 | 98.543
| Opdrachten | 983 | ‒ 735 | 248
| Identiteitsstelsel | 983 | ‒ 735 | 248
| Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 55 | 0 | 55
| Diverse bijdragen | 55 | 0 | 55
| Bijdrage aan medeoverheden | 730 | 22 | 752
| Gemeenten | 730 | 22 | 752
| Bijdrage aan agentschappen | 92.128 | 5.360 | 97.488
| RvIG | 92.128 | 5.360 | 97.488
6.7 | Hoogwaardige dienstverlening één overheid | 57.807 | ‒ 838 | 56.969
| Subsidies (regelingen) | 4.984 | ‒ 312 | 4.672
| Hoogwaardige dienstverlening één overheid | 1.486 | 705 | 2.191
| VNG | 3.498 | ‒ 1.017 | 2.481
| Opdrachten | 4.102 | ‒ 3.719 | 383
| Hoogwaardige dienstverlening één overheid | 4.102 | ‒ 3.719 | 383
| Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 9.700 | 2.897 | 12.597
| ICTU | 6.545 | 2.406 | 8.951
| Diverse bijdragen | 3.155 | 491 | 3.646
| Bijdrage aan medeoverheden | 17.127 | 0 | 17.127
| Gemeenten | 17.127 | 0 | 17.127
| Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties | 159 | 0 | 159
| Digitale dienstverlening | 159 | 0 | 159
| Bijdrage aan agentschappen | 21.735 | 296 | 22.031
| Logius | 4.770 | ‒ 3.298 | 1.472
| RvIG | 11.053 | 1.069 | 12.122
| AZ-DPC | 2.852 | 3.230 | 6.082
| Diverse bijdragen | 3.060 | ‒ 705 | 2.355
6.8 | Generieke Digitale Infrastructuur | 350.916 | 5.290 | 356.206
| Subsidies (regelingen) | 6.700 | 391 | 7.091
| Doorontwikkeling en innovatie digitale overheid | 6.700 | 391 | 7.091
| Opdrachten | 7.546 | ‒ 2.963 | 4.583
| Doorontwikkeling en innovatie | 7.546 | ‒ 2.963 | 4.583
| Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 29.383 | ‒ 9.744 | 19.639
| KvK | 7.723 | ‒ 1.285 | 6.438
| ICTU | 19.750 | ‒ 7.801 | 11.949
| RDW | 610 | ‒ 319 | 291
| Diverse bijdragen | 1.300 | ‒ 339 | 961
| Bijdrage aan medeoverheden | 3.749 | ‒ 1.650 | 2.099
| Gemeenten | 3.749 | ‒ 1.650 | 2.099
| Bijdrage aan agentschappen | 303.538 | 19.256 | 322.794
| Logius | 279.264 | 17.260 | 296.524
| RvIG | 11.687 | 586 | 12.273
| RVO | 10.515 | ‒ 85 | 10.430
| RDI | 577 | 850 | 1.427
| Diverse bijdragen | 1.495 | 645 | 2.140
| Ontvangsten | 51.416 | 2.404 | 53.820
Geschatte budgetflexibiliteit

Tabel 8 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 6
| 2025
juridisch verplicht | 96%
bestuurlijk gebonden | 4%
beleidsmatig gereserveerd | 0%
nog niet ingevuld/vrij te besteden | 0%
Van het totale uitgavenbudget op artikel 6 is 96% juridisch verplicht.
Uitgaven
6.2 Overheidsdienstverlening, informatiebeleid en informatiesamenleving
Subsidies
Overheidsdienstverlening
Dit betreft diverse reallocaties van in totaal € 2,0 mln. om de middelen op de juiste instrumenten bijdrage medeoverheden en bijdrage aan agentschappen te kunnen verantwoorden.
Daarnaast is in 2025 aanvullend budget benodigd ten behoeve van de Beheeropdracht aan Logius wat onder meer wordt veroorzaakt door tegenvallers op voorzieningen als Mijnoverheid, DigiD en Stelseldiensten. Ter dekking is hiervoor onder meer € 2,6 mln. gerealloceerd van subsidies naar het instrument bijdrage aan agentschappen.
Opdrachten
Informatiesamenleving
Dit betreft voornamelijk een saldo van diverse mutaties, waaronder diverse reallocaties van in totaal € 6,3 mln. naar de instrumenten subsidies en bijdrage aan ZBO's/RWT's om onder andere de middelen voor de WAU Versnelling Digitale Agenda, AI doorbraakcentrum en AI activiteiten op het juiste instrument te kunnen verantwoorden.
Bijdragen aan ZBO's/RWT's
ICTU
Er wordt € 3,6 mln. gerealloceerd vanuit het instrument opdrachten voor de WAU Versnelling Digitale Agenda: NL Design system en Beheer website digitale overheid en ten behoeve van AI activiteiten. Ook wordt € 1 mln. gerealloceerd vanuit de instrumenten opdrachten en bijdrage aan agentschappen ten behoeve van de bijdrage aan ICTU in het kader van Cloud.
6.5 Identiteitsstelsel
Bijdrage aan agentschappen
RvIG
Dit betreft een bijdrage van € 5,1 mln. vanuit het gemeentefonds in verband met het gebruik Basisregistratie Personen (BRP) door gemeenten.
Daarnaast vindt een reallocatie plaats van € 2,2 mln. om onder andere de middelen voor bijdragen aan gemeenten ten behoeve van aanpassingen in de decentrale systemen van de BRP en bijdragen in verband met de AmvB (Besluit experimenten bijhouding BRP) onder het juiste instrument te verantwoorden.
6.8 Generieke Digitale Infrastructuur
Bijdrage aan ZBO's/RWT's
ICTU
De grootste mutaties worden hieronder toegelicht.
Er wordt € 2,6 mln. gerealloceerd van bijdrage aan ZBO's/RWT's naar bijdrage agentschappen omdat Logius de werkzaamheden voor Digipoort gaat uitvoeren en voor de afrekening met Logius over 2024 om zo de middelen op het juiste instrument te kunnen verantwoorden.
Daarnaast is in 2025 aanvullend budget benodigd ten behoeve van de Beheeropdracht aan Logius wat onder meer wordt veroorzaakt door tegenvallers op voorzieningen als Mijnoverheid, DigiD en Stelseldiensten. Hiervoor is onder meer € 4,0 mln. gerealloceerd naar het instrument bijdrage aan agentschappen.
Bijdrage aan agentschappen
Logius
Daarnaast is in 2025 aanvullend budget benodigd ten behoeve van de Beheeropdracht aan Logius wat onder meer wordt veroorzaakt door tegenvallers op voorzieningen als Mijnoverheid, DigiD en Stelseldiensten. Vanuit de opdrachtgever wordt hiervoor een aanvullende bijdrage gedaan ter hoogte van € 13,3 mln. Dit bedrag wordt gerealloceerd vanuit onder andere de instrumenten subsidies, opdrachten en bijdrage aan ZBO's/RWT's. Ook draagt detail Logius € 0,6 mln. bij aan de Beheeropdracht, dit is verwerkt in het bedrag van € 13,3 mln.
Ontvangsten
Dit betreft voornamelijk de desaldering van de ontvangsten ten behoeve van de bijdrage aan de Rijksdienst voor Identiteitsgegevens (RvIG) waar de kosten van de Basis Registratie Personen (BRP) gemaakt worden. De uitvoeringsorganisaties hebben de facturen betaald voor hun aandeel in het gebruik BRP. Dit leidt tot hogere ontvangsten (€ 1,8 mln.). Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verhoogd.
3.4

Artikel 7. Werkgevers- en bedrijfsvoeringsbeleid
Budgettaire gevolgen van beleid

Tabel 9 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 7. Werkgevers- en bedrijfsvoeringsbeleid (bedragen x € 1.000)
| | Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire begrotingen, NvW en amendementen) (1) | Mutaties 2e suppletoire begroting (2) | Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
Art. | Verplichtingen | 96.337 | ‒ 1.357 | 94.980
| Uitgaven | 100.432 | ‒ 1.357 | 99.075
7.1 | Werkgevers- en bedrijfsvoeringsbeleid | 95.694 | ‒ 1.357 | 94.337
| Subsidies (regelingen) | 12.481 | ‒ 629 | 11.852
| Diverse subsidies | 4.630 | ‒ 680 | 3.950
| Overlegstelsel | 2.358 | 0 | 2.358
| Ambtelijk Vakmanschap | 107 | 0 | 107
| Bedrijfsvoeringsbeleid | 229 | 265 | 494
| Leiderschap, diversiteit en inclusie | 101 | ‒ 100 | 1
| Ondersteuning koepels implementatie Woo | 863 | 0 | 863
| Compensatie Waterschappen Woo (structureel) | 3.776 | ‒ 114 | 3.662
| Bevorderen veilig werk- en meldklimaat | 212 | 0 | 212
| Ondersteuning melders misstanden | 105 | 0 | 105
| Informatiebeveiliging en privacy | 100 | 0 | 100
| Opdrachten | 27.200 | ‒ 6.575 | 20.625
| Bedrijfsvoeringsbeleid | 8.584 | ‒ 1.273 | 7.311
| Kwaliteit management rijksdienst | 4.944 | 0 | 4.944
| Werkgeversbeleid | 805 | ‒ 300 | 505
| Informatiehuishouding | 880 | ‒ 880 | 0
| Doorontwikkeling Rijksbrede ICT-voorziening | 0 | 10 | 10
| Ambtelijk Vakmanschap | 3.915 | ‒ 2.233 | 1.682
| Leiderschap, diversiteit en inclusie | 600 | ‒ 300 | 300
| Bevorderen veilig werk- en meldklimaat | 569 | ‒ 200 | 369
| Ondersteuning van melders van misstanden | 1.053 | ‒ 500 | 553
| Open Overheid | 2.494 | ‒ 318 | 2.176
| Adviescollege ICT | 130 | 80 | 210
| Algemene beveiligingseisen Rijksoverheid | 1.464 | ‒ 575 | 889
| Digitalisering RijksInkoop | 762 | ‒ 86 | 676
| Aanpak Hardheden | 1.000 | 0 | 1.000
| Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 8.707 | ‒ 482 | 8.225
| Ambtelijk Vakmanschap | 36 | 0 | 36
| Bedrijfsvoeringsbeleid | 991 | ‒ 375 | 616
| Werkgeversbeleid | 2.426 | ‒ 250 | 2.176
| Staat van de Uitvoering | 2.201 | ‒ 50 | 2.151
| Ondersteuning van melders van misstanden | 153 | ‒ 150 | 3
| Diverse bijdragen | 2.900 | 343 | 3.243
| Bijdrage aan medeoverheden | 1.931 | 0 | 1.931
| Compensatie Waterschappen Woo (incidenteel) | 1.931 | 0 | 1.931
| Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties | 325 | 200 | 525
| Werkgeversbeleid | 55 | 0 | 55
| Bedrijfsvoeringsbeleid | 270 | 200 | 470
| Bijdrage aan agentschappen | 44.770 | 6.179 | 50.949
| Ambtelijk Vakmanschap | 2.319 | ‒ 10 | 2.309
| O&P Rijk (Arbeidsmarktcommunicatie) | 3.361 | 300 | 3.661
| I-Functie Rijk | 863 | 385 | 1.248
| Staat van de Uitvoering | 1.160 | 0 | 1.160
| Bedrijfsvoeringsbeleid | 994 | 1.825 | 2.819
| Werkgeversbeleid | 828 | ‒ 125 | 703
| Doorontwikkeling Rijksbrede ICT-voorziening | 6.016 | 2.587 | 8.603
| Leiderschap, diversiteit en inclusie | 140 | ‒ 100 | 40
| Diverse bijdragen | 21.429 | 1.323 | 22.752
| KOOP | 4.737 | ‒ 230 | 4.507
| Logius | 835 | 973 | 1.808
| Algemene beveiligingseisen Rijksoverheid | 1.430 | ‒ 825 | 605
| Digitalisering RijksInkoop | 658 | 76 | 734
| Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken | 280 | ‒ 50 | 230
| Bedrijfsvoeringsbeleid | 280 | ‒ 50 | 230
7.2 | Pensioenen en uitkeringen | 4.738 | 0 | 4.738
| Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 4.738 | 0 | 4.738
| Stichting Administratie Indonesische Pensioenen | 4.738 | 0 | 4.738
| Ontvangsten | 64 | 554 | 618
Geschatte budgetflexibiliteit

Tabel 10 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 7
| 2025
juridisch verplicht | 77%
bestuurlijk gebonden | 0%
beleidsmatig gereserveerd | 23%
nog niet ingevuld/vrij te besteden | 0%
Van het totale uitgavenbudget op artikel 7 is 77% juridisch verplicht.
Uitgaven
7.1 Werkgevers- en bedrijfsvoeringsbeleid
Opdrachten
Bedrijfsvoeringsbeleid
Dit betreft voornamelijk de reallocatie naar artikel 11 van € 1,3 mln. van de personeelsuitgaven voor het programma Denk Doe Duurzaam.
Ambtelijk Vakmanschap
Dit betreft voornamelijk diverse reallocaties naar onder andere artikel 11 van € 1,3 mln. om de uitgaven van het programma ambtelijk vakmanschap en van het programma Erkennig en Herstel op het juiste instrument te kunnen verantwoorden.
Bijdrage aan agentschappen
Bedrijfsvoeringsbeleid
Dit betreft voornamelijk de reallocatie van € 1,7 mln. voor de bekostiging van de opdracht aan RODI om de RijksAcademie voor Digitalisering en Informatisering Overheid (RADIO) uit te voeren en voor de bekostiging van de Rijksbeveiligingsautoriteit (BVA-Rijk).
Doorontwikkeling Rijksbrede ICT-voorziening
Dit betreft voornamelijk de overboekingen van diverse departementen van € 4,1 mln. voor het gezamenlijk bijdragen aan de Rijksbrede ICT voorzieningen.
Diverse bijdragen
Dit betreft voornamelijk de overboekingen van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en het ministerie van Financiën van totaal € 2,6 mln. voor het programma Beter Samenwerken.
3.5

Artikel 14. Slavernijverleden: fonds en herdenkingscomité
Budgettaire gevolgen van beleid

Tabel 11 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 14 Slavernijverleden: fonds en herdenkingscomité (bedragen x € 1.000)
| | Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire begrotingen, NvW en amendementen) (1) | Mutaties 2e suppletoire begroting (2) | Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
Art. | Verplichtingen | 11.484 | ‒ 487 | 10.997
| Uitgaven | 11.484 | ‒ 487 | 10.997
14.0 | Slavernijverleden: fonds en herdenkingscomité | 11.484 | ‒ 487 | 10.997
| Subsidies (regelingen) | 11.484 | ‒ 487 | 10.997
| Maatschappelijke initiatieven | 2.532 | ‒ 487 | 2.045
| Herdenkingscomité | 8.202 | 0 | 8.202
| Onderzoeksprogramma | 750 | 0 | 750
| Ontvangsten | 0 | 0 | 0
Geschatte budgetflexibiliteit

Tabel 12 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 14
| 2025
juridisch verplicht | 73%
bestuurlijk gebonden | 27%
beleidsmatig gereserveerd | 0%
nog niet ingevuld/vrij te besteden | 0%
Van het totale uitgavenbudget op artikel 14 is 73% juridisch verplicht.
Toelichting
Bij artikel 14 worden er geen mutaties toegelicht, omdat de mutaties in de 2e suppletoire begroting niet groter dan of gelijk zijn aan de ondergrens zoals deze in de Rijksbegrotingsvoorschriften (RBV) is opgenomen in de staffel.
3.6

Artikel 15. Een veilig Groningen met perspectief
Budgettaire gevolgen van beleid

Tabel 13 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 15 een veilig Groningen met perspectief 2e suppletoire begroting 2025 (bedragen x € 1.000)
| | Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire begrotingen, NvW en amendementen) (1) | Mutaties 2e suppletoire begroting (2) | Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
Art. | Verplichtingen | 2.781.410 | ‒ 446.878 | 2.334.532
| Uitgaven | 2.818.635 | ‒ 500.400 | 2.318.235
15.1 | Algemeen | 55.092 | ‒ 11.949 | 43.143
| Opdrachten | 31.021 | ‒ 1.437 | 29.584
| Werkbudgetten | 31.021 | ‒ 1.437 | 29.584
| Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 10.792 | ‒ 5.862 | 4.930
| Raad voor Rechtsbijstand | 10.792 | ‒ 5.862 | 4.930
| Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties | 3.948 | ‒ 1.240 | 2.708
| Adviescollege Veiligheid Groningen (ACVG) | 1.845 | 0 | 1.845
| Raad voor de Rechtspraak | 2.103 | ‒ 1.240 | 863
| (Schade)vergoeding | 9.331 | ‒ 3.410 | 5.921
| Vastgelopen situaties | 9.331 | ‒ 3.410 | 5.921
15.2 | Schadeherstel | 1.406.984 | ‒ 340.260 | 1.066.724
| Subsidies (regelingen) | 157.845 | ‒ 116.788 | 41.057
| Duurzaam herstel | 157.845 | ‒ 116.788 | 41.057
| Bijdrage aan medeoverheden | 9.836 | ‒ 1.155 | 8.681
| MKB-programma | 9.836 | ‒ 1.155 | 8.681
| Bijdrage aan agentschappen | 335.722 | ‒ 31.000 | 304.722
| Bijdrage aan bestuur IMG | 2.683 | 0 | 2.683
| Bijdrage RVO | 333.039 | ‒ 31.000 | 302.039
| (Schade)vergoeding | 903.581 | ‒ 191.317 | 712.264
| Commissie Bijzondere Situaties | 5.078 | 0 | 5.078
| Herbeoordeling waardedaling | 423 | 0 | 423
| Knelpunten IMG | 5.135 | 0 | 5.135
| Vergoeding fysieke schade | 754.697 | ‒ 118.433 | 636.264
| Vergoeding immateriële schade | 33.754 | 14.512 | 48.266
| Vergoeding waardedaling | 104.494 | ‒ 87.396 | 17.098
15.3 | Versterken en perspectief | 1.356.559 | ‒ 148.191 | 1.208.368
| Subsidies (regelingen) | 73.892 | 500 | 74.392
| Diverse subsidies versterken | 58.473 | 0 | 58.473
| Economische bedrijvigheid | 0 | 500 | 500
| Geestelijke bijstand | 558 | 0 | 558
| Huurderscompensatie NAM | 700 | 0 | 700
| Nieuwbouwregeling | 4.901 | 0 | 4.901
| Subsidieregelingen bestuurlijke afspraken | 7.162 | 0 | 7.162
| Woonbedrijf | 2.098 | 0 | 2.098
| Opdrachten | 670.591 | ‒ 73.900 | 596.691
| Duurzaam herstel | 14.374 | ‒ 13.000 | 1.374
| Knelpunten NCG | 16.444 | 10.432 | 26.876
| Vastgelopen situaties | 4.041 | 527 | 4.568
| Verduurzaming bij versterken | 38.717 | ‒ 22.600 | 16.117
| Versterken industrie | 241 | 0 | 241
| Versterkingsoperatie | 596.774 | ‒ 49.259 | 547.515
| Bijdrage aan medeoverheden | 493.530 | ‒ 84.991 | 408.539
| Clustering en gebiedsfonds | 104.217 | ‒ 1.649 | 102.568
| Compensatie gemeenten en provincie | 110.063 | ‒ 38.502 | 71.561
| Erfgoedprogramma | 15.573 | ‒ 253 | 15.320
| Knelpunten gemeenten sociaal domein | 14.610 | ‒ 210 | 14.400
| Leefbaarheid en wijkontwikkeling | 46.692 | ‒ 873 | 45.819
| Nationaal Programma Groningen | 193.055 | ‒ 42.549 | 150.506
| NCG bijdrage aan medeoverheden | 507 | 0 | 507
| Sociaal-emotionele ondersteuning door gemeenten | 7.987 | ‒ 129 | 7.858
| Sociale agenda | 826 | ‒ 826 | 0
| (Schade)vergoeding | 118.546 | 10.200 | 128.746
| Duurzaam herstel | 500 | ‒ 500 | 0
| Knelpunten NCG | 5.022 | 3.700 | 8.722
| Vergoeding schade door versterkingsmaatregelen | 56.213 | 0 | 56.213
| Versterken in eigen beheer | 55.781 | 7.000 | 62.781
| Versterken industrie | 1.030 | 0 | 1.030
| Ontvangsten | 1.399.526 | 0 | 1.399.526
Geschatte budgetflexibiliteit

Tabel 14 Geschatte budgetflexibiliteit artikel 15
| 2025
juridisch verplicht | 99%
bestuurlijk gebonden | 0%
beleidsmatig gereserveerd | 1%
nog niet ingevuld/vrij te besteden | 0%
Van het totale uitgavenbudget op artikel 15 is 99% juridisch verplicht en de overige 1% beleidsmatig gereserveerd. Dit is het geval omdat de meeste uitgaven op artikel 15 een verplichting zijn op basis van wettelijke of ministeriële regelingen, zoals de schadevergoedingen en de versterkingskosten, of onderdeel zijn van de bestuurlijke afspraken uit november 2020.
Toelichting
Uitgaven
15.2 Schadeherstel
Subsidies (regelingen)
Duurzaam herstel
De maatregel Duurzaam herstel is erop gericht om de kans op terugkerende schade te verkleinen door de constructie van een woning te verbeteren of herstellen. In 2025 worden minder woningen duurzaam hersteld dan eerder verwacht en daarom wordt dit budget met € 116,8 mln. naar beneden bijgesteld. De totale verwachte kosten van duurzaam herstel zijn gelijk gebleven.
Bijdrage aan agentschappen
Bijdrage RVO
Op basis van de realisatiegegevens van het IMG worden de uitvoeringskosten van RVO naar beneden worden bijgesteld met € 31,0 mln. De uitvoeringskosten vallen lager uit omdat er minder aanvragen zijn ingediend en er in totaal minder beleidsgeld is uitgekeerd. Aangezien de uitvoeringskosten rechtstreeks samenhangen met het aantal aanvragen en uitbetalingen, leidt deze afname tot een bijstelling naar beneden.
(Schade)vergoeding
Vergoeding fysieke schade
Op basis van de realisatiegegevens van het IMG wordt het budget voor de regeling fysieke schade naar beneden bijgesteld met € 118,4 mln. Dit wordt onder andere veroorzaakt door gedragseffecten in de keuze voor schadeafhandeling door de bewoners. Dit zit hem met name in lagere aanvragen voor zowel de Vaste Eenmalige Schadevergoeding als de Aanvullende vaste vergoeding.
Vergoeding immateriële schade
Het IMG is bezig de laatste wijzigingen van maatregel 8 uit PEGA te implementeren. Doordat sinds september niet-eigenaren gelijkgesteld worden aan eigenaren, wordt er meer gebruik gemaakt van de regeling dan voorheen gedacht. De prognose valt daardoor € 14,5 mln. hoger uit.
Vergoeding waardedaling
Op basis van de realisatiegegevens van het IMG wordt het budget voor de regeling waardedaling naar beneden bijgesteld met € 87,4 mln. Dit wordt onder andere veroorzaakt door gedragseffecten in de keuze voor schadeafhandeling door de bewoners.
15.3 Versterken en perspectief
Opdrachten
Duurzaam herstel
De maatregel Duurzaam herstel is erop gericht om de kans op terugkerende schade te verkleinen door de constructie van een woning te verbeteren of herstellen. In 2025 worden minder woningen duurzaam hersteld dan eerder verwacht en daarom wordt dit budget met € 13,0 mln. naar beneden bijgesteld.
Knelpunten NCG
Er wordt budget gerealloceerd binnen opdrachten naar knelpunten NCG om zo de uitgaven op de juiste regeling te kunnen verantwoorden.
Verduurzaming bij versterken
In 2025 hoeven er minder woningen zwaar versterkt te worden waardoor de verwachte uitgaven in 2025 voor verduurzaming bij zware versterking (Maatregel 28) ook lager zijn. Het budget wordt daarom met € 22,6 mln. naar beneden bijgesteld. Hiervan wordt € 10,1 mln. gerealloceerd naar knelpunten NCG.
Versterkingsoperatie
De uitgaven voor de versterkingsoperatie worden met € 49,3 mln. omlaag bijgesteld. De belangrijkste redenen worden hieronder toegelicht.
De verwachte uitgaven van de reguliere versterkingsoperatie zijn met € 38,5 mln. naar beneden bijgesteld. Dit komt omdat een deel van de woningen in de versterkingsoperatie lichter versterkt hoeven te worden dan eerder begroot (€ 10,0 mln.). Daarnaast vinden de uitgaven voor de zogenoemde Big Five projecten buiten de reguliere versterkingsoperatie later plaats dan eerder verwacht (€ 21,0 mln.). Verder vinden de uitgaven van de regeling maatwerk in de versterkingsoperatie plaats in latere jaren (€ 7,5 mln.).
Ook wordt er budget (€ 7,0 mln.) gerealloceerd naar versterking in eigen beheer omdat er meer versterkt wordt in eigen beheer en zo de uitgaven op het juiste instrument verantwoord kunnen worden.
Tot slot zijn een deel van de middelen voor maatwerk in de versterkingsoperatie (€ 7,4 mln.) gerealloceerd naar de knelpuntenpot NCG om zo de uitgaven op de juiste regeling te kunnen verantwoorden.
Bijdrage aan medeoverheden
Compensatie gemeenten en provincie
Dit betreft voornamelijk de overboeking naar het gemeentefonds van € 29,1 mln. en naar het provinciefonds van € 7,2 mln. In het kader van de uitvoering van ‘Nij Begun’ maken een deel van de gemeenten in Groningen en Noord-Drenthe en de provincie Groningen uitvoeringskosten voor het verder uitwerken van de maatregelen.
Nationaal Programma Groningen
Om projecten te kunnen financieren in het kader van het startkapitaal van de EAG is de provincie Groningen aan zet (in samenwerking met Samenwerkingsverband Noord Nederland SNN en investerings- en ontwikkelingsmaatschappij Noord Nederland NOM) om middelen uit te geven. Van het startkapitaal is in 2025 nog € 42 mln. beschikbaar. Dit bedrag wordt via een decentralisatie-uitkering overgeheveld aan de provincie Groningen.
Ontvangsten

Tabel 15 Budgettaire gevolgen van beleid ontvangsten artikel 15 Een veilig Groningen met perspectief (bedragen x € 1.000)
| Vast gestelde begroting 2025 (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen (1) | Mutaties 2e suppletoire begroting 2025 (2) | Stand 2e suppletoire begroting 2025 (3) = (1) + (2)
Ontvangsten NAM fysieke schade | 471.541 | 0 | 471.541
Ontvangsten NAM uitvoeringskosten schade | 272.468 | 0 | 272.468
Ontvangsten NAM waardedaling | 18.657 | 0 | 18.657
Ontvangsten NAM immateriële schade | 103.385 | 0 | 103.385
Ontvangsten NAM versterken industrie | 1.248 | 0 | 1.248
Ontvangsten NAM versterkingsoperatie | 501.365 | 0 | 501.365
Nationaal Programma Groningen (bijdrage NAM) | 25.000 | 0 | 25.000
Ontvangsten NAM Nieuwbouwregeling | 4.930 | 0 | 4.930
Ontvangsten NAM juridische bijstand | 932 | 0 | 932
Diverse ontvangsten | 0 | 0 | 0
Totale ontvangsten | 1.399.526 | 0 | 1.399.526
Toelichting
Voor artikel 15 ontvangsten zijn er ten opzichte van de september suppletoire begroting 2025 geen wijzigingen te melden.
4

Niet-beleidsartikelen
4.1

Artikel 11. Centraal apparaat

Tabel 16 Centraal apparaat (bedragen x € 1.000)
| | Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire begrotingen, NvW en amendementen) (1) | Mutaties 2e suppletoire begroting (2) | Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
Art. | Verplichtingen | 1.112.745 | 56.864 | 1.169.609
| Uitgaven | 1.141.419 | 35.963 | 1.177.382
11.1 | Apparaat (excl. AIVD) | 1.141.419 | 35.963 | 1.177.382
| Personele uitgaven | 668.638 | 1.338 | 669.976
| Eigen personeel | 494.735 | ‒ 6.187 | 488.548
| Inhuur externen | 166.507 | 7.066 | 173.573
| Overige personele uitgaven | 7.396 | 459 | 7.855
| Materiële uitgaven | 461.166 | 44.619 | 505.785
| Bijdrage SSO's | 387.374 | 37.230 | 424.604
| ICT | 38.640 | 759 | 39.399
| Overige materiële uitgaven | 35.152 | 6.630 | 41.782
| Bijdrage aan agentschappen | 11.615 | ‒ 9.994 | 1.621
| Diverse bijdragen | 226 | 1.395 | 1.621
| Bijdrage aan DICTU | 11.389 | ‒ 11.389 | 0
| Ontvangsten | 382.340 | 19.337 | 401.677
Toelichting
Verplichtingen
Doordat er sprake is van een negatieve bijstelling van verplichtingen uit het verleden wordt het verplichtingenbudget met € 20,9 mln. opgehoogd voor 2025.
Artikel 11.1 Apparaat (exclusief AIVD)
Personele uitgaven
Eigen personeel
De grootste mutaties worden hieronder toegelicht.
Er zijn hogere uitgaven (€ 12,1 mln.) dan eerder geraamd voor de dienstverlening aan de baten-lastenagentschappen en SSO's die via het kerndepartement lopen voor het informatiepunt personeel, de HRM adviseurs en andere P&O dienstverlening. De uitgaven worden doorbelast aan de gebruikers. Dit leidt tot hogere ontvangsten. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verhoogd.
Er zijn minder ontvangsten (€ 10,0 mln.) dan eerder geraamd voor de Rijksinkoopsamenwerking (RIS) door onder andere verminderde aanbestedingsactiviteiten als gevolg van de taakstelling van het kabinet Schoof. Hierdoor worden minder uitgaven doorbelast aan de gebruikers. Dit leidt tot lagere ontvangsten. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verlaagd.
Er is een reallocatie van € 4,9 mln. naar inhuur externen om de verwachte uitgaven van inhuur externen van de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) te kunnen dekken.
Inhuur externen
Dit betreft voornamelijk een reallocatie van € 4,9 mln. van eigen personeel om de verwachte uitgaven van inhuur externen NCG te kunnen dekken.
Materiële uitgaven
Bijdrage SSO's
De grootste mutaties worden hieronder toegelicht.
Er is een reallocatie van € 11,4 mln. van bijdrage aan DICTU, omdat de uitgaven aan DICTU moeten worden verantwoord als interne levering.
Er is een reallocatie van € 12,9 mln. naar overige materiële uitgaven, omdat diverse uitgaven aan SSO's moeten worden verantwoord als interne levering.
Van diverse departementen is de vergoeding voor FMH ontvangen, inclusief de bijdrage van BZK zelf, in totaal € 11,9 mln. Verder ontvangt FMH € 3,5 mln. als aanvullende bijdrage vanwege een tussentijdse tariefsverhoging op de centrale opdracht voor 2025.
Er zijn hogere uitgaven (€ 9,0 mln.) dan eerder geraamd voor de dienstverlening aan de baten-lastenagentschappen die via het kerndepartement lopen voor de dienstverleningsovereenkomsten (DVA's). De uitgaven worden doorbelast aan de gebruikers. Dit leidt tot hogere ontvangsten. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verhoogd.
Er zijn hogere uitgaven (€ 2,7 mln.) dan eerder geraamd voor de dienstverlening aan de baten-lastenagentschappen en SSO's die via het kerndepartement lopen voor het informatiepunt personeel, de HRM adviseurs en andere P&O dienstverlening. De uitgaven worden doorbelast aan de gebruikers. Dit leidt tot hogere ontvangsten. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verhoogd.
Overige materiële uitgaven
Dit betreft voornamelijk een reallocatie van € 12,9 mln. van bijdrage SSO's, omdat diverse uitgaven aan SSO's en DICTU moeten worden verantwoord als interne levering.
Bijdrage aan agentschappen
Bijdrage aan DICTU
Er is een reallocatie van € 11,4 mln. naar ICT, omdat de uitgaven aan DICTU moeten worden verantwoord als interne levering.
Ontvangsten
Er zijn hogere uitgaven (€ 14,7 mln.) dan eerder geraamd voor de dienstverlening aan de baten-lastenagentschappen en SSO's die via het kerndepartement lopen voor het informatiepunt personeel, de HRM adviseurs en andere P&O dienstverlening. De uitgaven worden doorbelast aan de gebruikers. Dit leidt tot hogere ontvangsten. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verhoogd.
Er zijn hogere uitgaven (€ 9,0 mln.) dan eerder geraamd voor de dienstverlening aan de baten-lastenagentschappen die via het kerndepartement lopen voor de dienstverleningsovereenkomsten (DVA's). De uitgaven worden doorbelast aan de gebruikers. Dit leidt tot hogere ontvangsten. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verhoogd.
Er zijn minder ontvangsten (€ 10,1 mln.) dan eerder geraamd voor de Rijksinkoopsamenwerking (RIS) door onder andere verminderde aanbestedingsactiviteiten als gevolg van de taakstelling van het kabinet Schoof. De uitgaven worden doorbelast aan de gebruikers. Dit leidt tot lagere ontvangsten. Deze worden gedesaldeerd waardoor het uitgavenbudget met hetzelfde bedrag wordt verlaagd.
4.2

Artikel 12. Algemeen

Tabel 17 Algemeen (bedragen x € 1.000)
| | Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire begrotingen, NvW en amendementen) (1) | Mutaties 2e suppletoire begroting (2) | Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
Art. | Verplichtingen | 64.557 | ‒ 33.274 | 31.283
| Uitgaven | 64.807 | ‒ 33.274 | 31.533
12.0 | Algemeen | 64.807 | ‒ 33.274 | 31.533
| Subsidies (regelingen) | 933 | 54 | 987
| Diverse subsidies | 882 | 54 | 936
| Koninklijk Paleis Amsterdam | 51 | 0 | 51
| Opdrachten | 870 | ‒ 28 | 842
| (Inter)nationale samenwerking | 253 | ‒ 28 | 225
| Diverse opdrachten | 617 | 0 | 617
| Bijdrage aan ZBO's/RWT's | 113 | ‒ 100 | 13
| Diverse bijdragen | 12 | 0 | 12
| BZK transparant | 101 | ‒ 100 | 1
| Bijdrage aan medeoverheden | 50.000 | ‒ 30.000 | 20.000
| Kwijtschelden publieke schulden | 25.000 | ‒ 5.000 | 20.000
| Schuldregeling ex-partners | 25.000 | ‒ 25.000 | 0
| Bijdrage aan agentschappen | 12.891 | ‒ 3.200 | 9.691
| Eigenaarsbijdrage | 11.200 | ‒ 2.400 | 8.800
| BZK transparant | 1.282 | ‒ 800 | 482
| Diverse bijdragen | 409 | 0 | 409
| Ontvangsten | 2.400 | ‒ 2.400 | 0
Toelichting
12.0 Algemeen
Bijdrage aan medeoverheden
Kwijtschelden publieke schulden
Er is een reallocatie van € 25,0 mln. van de Schuldregeling ex-partners naar kwijtschelden publieke schulden. De uitkeringen worden vanuit één regeling verstrekt namelijk kwijtschelden publieke schulden, derhalve wordt het budget overgeheveld naar kwijtschelding publieke schulden.
De verwachte realisatie van het kwijtschelden van publieke schulden valt lager uit dan aan het begin van 2025 werd verwacht. In het kader van realistisch ramen wordt € 30 mln. afgeboekt.
Schuldregeling ex-partners
Er is een reallocatie van € 25,0 mln. van de Schuldregeling ex-partners naar kwijtschelden publieke schulden. De uitkeringen worden vanuit één regeling verstrekt namelijk kwijtschelden publieke schulden, derhalve wordt het budget overgeheveld naar kwijtschelding publieke schulden.
Bijdrage aan agentschappen
Eigenaarsbijdrage
Logius is eind 2024 geconfronteerd met een door Rijksdienst voor Identiteitsgegevens (RvIG) aangekondigde tariefverhoging voor 2025 met een financiële impact van € 2,4 mln. Dit bedrag kon niet meer tijdig worden opgenomen in de begroting van Logius voor 2025. Hierdoor ontstaat een tegenvaller op de begroting van Logius. Dit wordt gedekt uit het surplus op het eigen vermogen van Logius over 2024 (€ 2,4 mln.). Aangezien dit budget nog op de rekening-courant staat bij Logius wordt dit niet meer gevorderd om weer uit te keren. De desaldering wordt daarom gecorrigeerd.
Ontvangsten
Logius is eind 2024 geconfronteerd met een door RvIG aangekondigde tariefverhoging voor 2025 met een financiële impact van € 2,4 mln. Dit bedrag kon niet meer tijdig worden opgenomen in de begroting van Logius voor 2025. Hierdoor ontstaat een tegenvaller op de begroting van Logius. Dit wordt gedekt uit het surplus op het eigen vermogen van Logius over 2024 (€ 2,4 mln.). Aangezien dit budget nog op de rekening-courant staat bij Logius wordt dit niet meer gevorderd om weer uit te keren. De desaldering wordt daarom gecorrigeerd.
4.3

Artikel 13. Nog onverdeeld

Tabel 18 Nog onverdeeld (bedragen x € 1.000)
| | Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire begrotingen, NvW en amendementen) (1) | Mutaties 2e suppletoire begroting (2) | Stand 2e suppletoire begroting (3) = (1) + (2)
Art. | Verplichtingen | 0 | 0 | 0
| Uitgaven | 0 | 0 | 0
13.0 | Nog onverdeeld | 0 | 0 | 0
| Nog te verdelen | 0 | 0 | 0
| Ontvangsten | 0 | 0 | 0
Toelichting
Voor artikel 13 zijn er ten opzichte van de september suppletoire begroting 2025 geen wijzigingen te melden.
5

Agentschappen
5.1

Rijksdienst voor Identiteitsgegevens (RvIG)
Exploitatieoverzicht

Tabel 19 Exploitatieoverzicht Baten-lastenagentschap RvIG (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
| (1) Vastgestelde begroting (incl. Suppletoire Begrotingen, NvW en amendementen) | (2) Mutaties 2e suppletoire begroting | Totaal geraamd (3) = (1) + (2)
Baten | | |
- Omzet | 254.997 | 15.049 | 270.046
waarvan omzet moederdepartement | 80.735 | 10.311 | 91.046
waarvan omzet overige departementen | ‒ | ‒ | ‒
waarvan omzet derden | 174.262 | 4.738 | 179.000
Rentebaten | ‒ | ‒ | ‒
Vrijval voorzieningen | ‒ | ‒ | ‒
Bijzondere baten | ‒ | ‒ | ‒
Totaal baten | 254.997 | 15.049 | 270.046
Lasten | | |
Apparaatskosten | 222.872 | 1.677 | 224.549
- Personele kosten | 64.578 | ‒ 15.045 | 49.533
waarvan eigen personeel | 33.333 | ‒ 1.833 | 31.500
waarvan inhuur externen | 29.812 | ‒ 13.212 | 16.600
waarvan overige personele kosten | 1.433 | ‒ | 1.433
- Materiële kosten | 158.294 | 16.722 | 175.016
waarvan apparaat ICT | 10 | ‒ | 10
waarvan bijdrage aan SSO's | 225 | ‒ | 225
waarvan overige materiële kosten | 158.059 | 16.722 | 174.781
Rentelasten | ‒ | ‒ | ‒
Afschrijvingskosten | 11.593 | ‒ 1.549 | 10.044
- Materieel | 7.025 | ‒ 1.812 | 5.213
waarvan apparaat ICT | 50 | ‒ | 50
waarvan overige materiële afschrijvingskosten | 6.975 | ‒ 1.812 | 5.163
- Immaterieel | 4.568 | 263 | 4.831
Overige lasten | ‒ | ‒ | ‒
waarvan dotaties voorzieningen | ‒ | ‒ | ‒
waarvan bijzondere lasten | ‒ | ‒ | ‒
Totaal lasten | 234.465 | 128 | 234.593
Saldo van baten en lasten gewone bedrijfsuitoefening | 20.532 | 14.921 | 35.453
Agentschapsdeel Vpb-lasten | ‒ | ‒ | ‒
Saldo van baten en lasten | 20.532 | 14.921 | 35.453
Toelichting
Baten
Omzet
De stijging van de baten heeft verschillende oorzaken. De omzet moederdepartement neemt toe doordat afgerond € 14 mln. Basisregistratie personen (BRP) omzet door een herclassificatie is overgezet van omzet derden naar omzet moederdepartement. Daarnaast zorgt onderuitputting op de beheersopdrachten ervoor dat de omzet moederdepartement met € 3,7 mln. verminderd.
De omzet derden neemt toe doordat meer reisdocumenten worden uitgegeven. Dit leidt tot een verwachte omzetstijging van € 18,7 mln. in vergelijking met de begroting van 2025. Daarnaast zorgt de vermelde herclassificatie tussen omzet derden en omzet moederdepartement ervoor dat de omzet derden met € 14 mln. afneemt.
Lasten
Apparaatskosten
Personele kosten
De kosten van eigen personeel zullen in 2025 € 1,8 mln. lager uitkomen doordat de huidige bezetting van RvIG circa 50 fte lager is dan de toegestane formatie.
De kosten voor de inhuur van externen komt in 2025 naar verwachting circa € 13,2 mln. lager uit dan begroot. Een voorgenomen overname van applicatiebeheer van DICTU naar RvIG is uitgesteld naar 2026. Hierdoor vindt een verschuiving plaats van inhuur externen naar overige materiële kosten van € 16,3 mln. Ook vertraging van werkzaamheden in het I-domein zorgt voor een vermindering van de externe inhuurkosten van € 1,8 mln. Daarentegen zorgen hogere inhuurkosten t.a.v. projecten en de vervanging op lege formatieplekken ervoor dat inhuur circa € 4,9 mln. hoger uitkomt.
Materiële kosten
De stijging van de overige materiële kosten wordt grotendeels veroorzaakt doordat de kosten van applicatiebeheer in 2025 van € 16,3 mln. bij de overige materiele kosten zijn terechtgekomen in plaats van bij inhuur. Dit komt doordat applicatiebeheer in 2025 wordt uitbesteed bij DICTU en in 2026 wordt overgedragen aan RvIG. De resterende € 0,4 mln. wordt veroorzaakt door mutaties in diverse onderdelen van de begroting, zoals een toename van de productiekosten van reisdocumenten en een afname van de kosten door onderuitputting op het I-domein.
Afschrijvingskosten
Een correctie van € 1,8 mln. is noodzakelijk op de overige materiële afschrijvingskosten. Dit komt door versnelde afwaarderingen bij Reisdocumenten eind 2024 die tot minder afschrijvingen resulteren in 2025. In de begroting was hier geen rekening mee gehouden.
Daarnaast zorgen hogere activeringen dan vooraf begroot, in het domein van Reisdocumenten, voor een correctie van circa € 0,3 mln. op de immateriële afschrijvingskosten.
Kasstroomoverzicht

Tabel 20 Kasstroomoverzicht Baten-lastenagentschap RvIG (Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
| | (1) Vastgestelde begroting | (2) Mutaties 2e suppletoire begroting | Totaal geraamd (3) = (1) + (2)
1. | Rekening courant RHB 1 januari + depositorekeningen | 12.106 | ‒ | 12.106
| Totaal ontvangsten operationele kasstroom (+) | 254.997 | 15.049 | 270.046
| Totaal uitgaven operationele kasstroom (-/-) | ‒ 222.872 | ‒ 1.677 | ‒ 224.549
2. | Totaal operationele kasstroom | 32.125 | 13.372 | 45.497
| Totaal investeringen (-/-) | ‒ 3.100 | ‒ | ‒ 3.100
| Totaal boekwaarde desinvesteringen (+) | ‒ | ‒ | ‒
3. | Totaal investeringskasstroom | ‒ 3.100 | ‒ | ‒ 3.100
| Eenmalige uitkering aan moederdepartement (-/-) | ‒ | ‒ | ‒
| Eenmalige storting door moederdepartement (+) | ‒ | ‒ | ‒
| Aflossingen op leningen (-/-) | ‒ | ‒ | ‒
| Beroep op leenfaciliteit (+) | ‒ | ‒ | ‒
4. | Totaal financieringskasstroom | ‒ | ‒ | ‒
5. | Rekening courant RHB 31 december (=1+2+3+4) | 41.131 | 13.372 | 54.503
Toelichting
Operationele kasstroom
De operationele kasstroom neemt naar verwachting toe door meer kasontvangsten die worden veroorzaakt door een hogere omzet van circa € 15 mln. en een toename van de uitgaven van circa € 1,7 mln.