Vergaderjaar 2025-2026
Tweede Kamer der Staten-Generaal
2
Kamerstukken
36 850
V

Wijziging van de begrotingsstaat van het Ministerie van Buitenlandse Zaken (V) voor het jaar 2025 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota)
Nr. 3

VERSLAG HOUDENDE EEN LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDEN
Vastgesteld 19 december 2025
De vaste commissie voor Buitenlandse Zaken, belast met het voorbereidend onderzoek van dit voorstel van wet, heeft de eer verslag uit te brengen in de vorm van een lijst van vragen met de daarop gegeven antwoorden.
De vragen zijn op 8 december 2025 voorgelegd aan de Minister van Buitenlandse Zaken. Bij brief van 12 december 2025 zijn ze door de Minister van Buitenlandse Zaken beantwoord.
Met de vaststelling van het verslag acht de commissie de openbare behandeling van het wetsvoorstel voldoende voorbereid.
De fungerend voorzitter van de commissie,
Klaver
De griffier van de commissie,
Westerhoff
Vragen en antwoorden
1
Kunt u in een tabel aangeven op welke budgetten de afgelopen drie jaar onderuitputting heeft plaatsgevonden?
Antwoord: De onderuitputting van 2025 zal in het Jaarverslag van 2025 gerapporteerd worden. Voor de jaren 2024, 2023 en 2022 is een overzicht van de onderuitputting in de tabel hieronder gegeven.
Onderuitputting in 2024 | In duizenden euro’s
Stabiliteitsfonds | – 14.054
VN-Crisisbeheersingsoperaties | – 15.163
Bevordering van veiligheid, stabiliteit en rechtsorde in internationaal verband: Overige | – 15.200
Hogere ontvangsten restitutie programma's | – 6.188
Europese Vredesfaciliteit | – 7.667
Hogere consulaire ontvangsten | – 6.140
Overige onderuitputting beleidsartikelen | – 5.583
HGIS nog onverdeeld | – 17.228
Middelenafspraak | – 62.754
Hoog Risico posten | – 34.800
Onderuitputting in 2023 | In duizenden euro’s
VN-Crisisbeheersingsoperaties | – 13.934
Middelenafspraak | – 15.809
Koerswinsten | – 7.610
Hogere consulaire ontvangsten | – 11.595
Lagere huisvestingskosten | – 4.000
Loonkosten uitgezonden personeel | – 14.000
Overige onderuitputting | – 27.329
Onderuitputting op de uitgaven na NJN in 2022 (exc. EU-afdrachten) | In duizenden euro’s
Materiele uitgaven (7.1) | – 19.369
Koersverschillen (7.2) | – 4.321
Bevordering van veiligheid, stabiliteit en rechtsorde in int. verband (2.4) | – 5.107
Bevordering van transitie in prioritaire gebieden (2.5) | – 4.082
Overige onderuitputting | – 9.723
2
Kunt u toelichten wanneer het nieuwe visumsysteem in werking treedt? Zal de vertraging gevolgen hebben voor de begroting van 2026?
Antwoord:
Het nieuwe visumsysteem is in werking getreden en wordt momenteel verder doorontwikkeld. Daarbij is vertraging opgetreden. Hierdoor is het gebruik van het oude systeem langer nodig dan gepland tot en met het eerste kwartaal 2026. Exacte kosten van het gebruik van het oude systeem zijn nog niet bekend maar wordt uw Kamer bij de Voorjaarsnota 2026 over geïnformeerd.
3
Daar waar de ontvangsten voor paspoorten en visa stijgen met respectievelijk 1,5 miljoen euro en drie miljoen euro vanwege hogere aanvraagvolumes, zijn deze hogere volumes incidenteel of structureel geprognosticeerd in de raming voor 2026?
Antwoord:
De hogere volumes zijn incidenteel verwerkt in 2025 en zijn niet in de begroting 2026 geprognotiseerd.
4
Kunt u toelichten welke onderdelen binnen artikel 1.1 (Internationale instellingen) leiden tot de verlaging van 1,9 miljoen euro en in welke mate de lagere contributies aan de Verenigde Naties (VN) en de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) voortkomen uit wisselkoersvoordelen?
Antwoord:
De VN-contributie 2025 bedroeg USD 44.236.352. Ten opzichte van 2024 is de contributie USD 846.642 hoger, echter, als gevolg van de lagere corporate rate 2025 valt de contributie EUR 558.465 lager uit.
De mutatie op artikel 1.1 wordt niet veroorzaakt door wisselkoersvoordelen omdat de afdracht voor de OESO in euro’s wordt betaald. De daling in het budget voor OESO-contributie, komt doordat de bijdrage lager uitvalt dan eerder verwacht.
5
Daar waar op artikel 1.2 de uitgaven stijgen met vier miljoen euro, onder andere door een extra bijdrage aan het Bureau van de VN-Hoge Commissaris voor de Mensenrechten (OHCHR) in de Palestijnse Gebieden en een overboeking vanuit de begroting voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingshulp, kan de Kamer voor deze twee mutaties afzonderlijk de kasreeks 2025–2027 ontvangen?
Antwoord:
Beide mutaties zijn bestemd voor een extra bijdrage aan OHCHR voor activiteiten in de Palestijnse gebieden, deze bijdragen zijn beide eenjarig (2025) en derhalve is er geen sprake van een kasreeks.
6
Kunt u de mutatie op artikel 2.2 cyber security van -1.3 miljoen euro nader toelichten?
Antwoord:
Het betreft hier administratieve mutaties binnen artikel 2; EUR 0,69 miljoen verschuiving naar Global Forum on Cyber Expertise (optopping subsidie), EUR 0,5 miljoen naar Veiligheidsfonds (overheveling van cyber security uitgaven in het kader van een eenvoudigere budgetstructuur) en EUR 0,1 miljoen naar cyber security agentschappen (aanpassing financieel instrument).
7
Daar waar artikel 2.1 (Bondgenootschappelijke veiligheid) een ophoging kent van 14,4 miljoen euro, met name door kosten voor de NAVO-Top, kunt u specificeren welk deel hiervan betrekking heeft op personeelskosten, organisatiekosten en lokatievoorzieningen?
Antwoord:
Van de EUR 14,4 miljoen ophoging is EUR 13 miljoen bestemd voor de NAVO-Top. Deze ophoging is volledig uitgegeven aan organisatiekosten van de Top en aanverwante events zoals het «Defence Industry Forum». Een deel van deze kosten is doorbelast aan het Ministerie van Defensie.
8
Daar waar binnen artikel 2.4 2,3 miljoen euro wordt toegevoegd aan het Stabiliteitsfonds (Official Development Assistance, ODA), kunt u inzicht geven in de projecten waarvoor deze ophoging wordt ingezet en welke landen het betreft?
Antwoord:
De middelen betroffen een teruggave van een Stabiliteitsfonds-project (ODA) dat eerder is gestopt. De middelen zijn opnieuw toegevoegd aan het ODA-gedeelte van het Stabiliteitsfonds. Het is niet mogelijk om deze middelen direct te koppelen aan specifieke andere activiteiten die hiervoor in de plaats zijn gekomen. In het algemeen worden middelen van het Stabiliteitsfonds uitgegeven in de volgende landen:
- – In Europa: Oekraïne, Noord-Macedonië, Bosnië en Herzegovina, Kosovo, Moldavië;
- – In de Sahel en West-Afrika: Mauritanië, Mali, Burkina Faso, Noordoost-Nigeria, Niger, Tsjaad, Benin, Togo, Ivoorkust, Ghana;
- – In de Hoorn van Afrika: Somalië, Soedan, Zuid-Soedan, Ethiopië, Kenia;
- – In de MENA regio: Egypte, Libië, Tunesië, Jemen, Jordanië, Palestijnse Gebieden, Libanon, Syrië, Irak;
- – Centraal Azië: Afghanistan;
- – Kaukasus: Armenië
- – Zuid-Amerika: Colombia, Venezuela;
Hierbij wordt ingezet op de volgende onderwerpen:
- – Security Sector Reform & Governance
- – Stabilisatie Trustfunds
- – Contra-terrorisme
- – Ondermijning
- – Missies & Operaties
- – Women, Peace and Security
9
Daar waar de verplichtingen op artikel 2 stijgen met 76,2 miljoen euro door een ontmijningstender die is verplaatst van 2024 naar 2025, kunt toelichten waarom deze aanbesteding is vertraagd en of dit gevolgen heeft voor operationele uitvoering in de betrokken landen?
Antwoord:
De tender voor het Mine Action and Cluster Munitions Programme III (MACM III) is inmiddels uitgevoerd en nieuwe partners zijn meerjarig gecontracteerd. De besluitvorming over MACM III liet op zich wachten in verband met aantreden van een nieuwe bewindspersoon en de ontwikkeling van de nieuwe beleidsbrief Ontwikkelingshulp. Om te voorkomen dat ontmijningspartners uit het Mine Action and Cluster Munitions Programme II 2020–2024 hier nadeel in hun operationele uitvoering van ondervonden, zijn de lopende activiteiten uit dat programma verlengd tot en met maart 2025, waarbij ook aanvullende subsidie is verleend bij wijze van overbrugging.
10
Daar waar de bijdrage aan VN-crisisbeheersingsoperaties daalt met 14,1 miljoen euro vanwege de beëindiging van een VN-missie, kunt u aangeven om welke missies het gaat en welke verplichtingen daardoor komen te vervallen?
Antwoord:
De VN-crisisbeheersingsoperatie
United Nations Multidimensional Integrated Stabilization Mission
in Mali (MINUSMA) is beëindigd. De administratieve afsluiting dient nog plaats te vinden door de VN. Daarna zal Nederland niet meer aangeslagen worden voor MINUSMA.
11
Kunt u toelichten welke VN-vredesmissie in de toelichting op artikel 2.4 wordt beëindigd en welke gevolgen dit heeft voor de begroting van 2026?
Antwoord:
Zie antwoord vraag 10. Bij het opstellen van de begroting 2026 is reeds rekening gehouden met de beëindiging van de VN-crisisbeheersingsoperatie MINUSMA.
12
Aangezien de invoerrechten aan de Europese Unie (artikel 3.6) neerwaarts worden bijgesteld met 214,7 miljoen euro, kunt u de onderliggende berekeningen van het saldo-effect tussen nationale raming en EU-raming beschikbaar stellen?
Antwoord:
Het saldo-effect tussen de raming van het Ministerie van Financiën (meest actuele raming Nederlandse invoerrechten) aan de inkomstenkant en de raming van de Europese Commissie (raming voor gehele EU) aan de uitgavenkant is bij Najaarsnota (NJN) 2.025 EUR 214,7 miljoen. De raming van de Europese Commissie is gelijkgetrokken aan de lager dan verwachte invoerrechten van de raming van het Ministerie van Financiën (gebaseerd op recente cijfers CPB) via een neerwaartse bijstelling van EUR 214,7 miljoen. Nederland ontvangt 25% van de bruto af te dragen invoerrechten (TEM) als perceptiekostenvergoeding. Vanwege de lager dan verwachte invoerrechten, nemen ook de geraamde ontvangsten van de perceptiekostenvergoeding bij NJN 2025 af met EUR 54 miljoen.
13
Gelet op het feit dat artikel 4.1 en 4.2 samen bijna acht miljoen euro aan extra uitgaven laten zien voor consulaire systemen, mede door vertraagde implementatie van het nieuwe visumsysteem, kunt u een actuele planning geven voor de afronding van deze ICT-projecten?
Antwoord:
Op de opdrachtbudgetten staan middelen voor zowel beheer als doorontwikkeling van consulaire applicaties. Komend jaar wordt het nieuwe systeem voor het aanvragen van reisdocumenten uitgerold. Voor het systeem waarmee visumaanvragen worden afgehandeld zal de doorontwikkeling nog in 2026 en 2027 nodig zijn, onder meer vanwege implementatie van EU-verplichtingen.
14
Aangezien artikel 7 (Apparaat) een ophoging kent van 28,2 miljoen euro, met name door loonontwikkeling en correcties bij externe inhuur, kunt u aangeven hoeveel van deze middelen direct worden toegerekend aan posten in het buitenland versus het bestuursdepartement?
Antwoord:
Van mutaties op apparaat is geen exacte verdeling te geven tussen departement en postennet. Het ministerie, bestaande uit kerndepartement in Den Haag en een postennet wereldwijd, werkt als één geheel. Voor het geheel van het apparaatsbudget geldt dat ongeveer 2/3^e betrekking heeft op het postennet.