Vergaderjaar 2025-2026
Tweede Kamer der Staten-Generaal
2
Kamerstukken
36 708

Toeslagen
Nr. 58

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN FINANCIËN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 17 oktober 2025
Bijgaand treft u de 21^e Voortgangsrapportage over de Hersteloperatie toeslagen. Deze rapporteert over de periode mei t/m augustus, met als peildatum 31 augustus 2025.
Het kabinet spant zich maximaal in om ouders zo snel en zo goed mogelijk het onrecht voorbij te helpen. Er zijn serieuze vorderingen geboekt in de financiële compensatie, waarmee deze voor een deel van de ouders naar verwachting ook is afgerond. De in januari van dit jaar uitgebrachte aanbevelingen van de Commissie Van Dam zijn grotendeels geïmplementeerd. Met de start van de MijnHerstel-route dit najaar ter aanvulling op de al lopende route via Stichting Gelijkwaardig Herstel verwacht het kabinet zowel duidelijke als schaalbare opties te kunnen bieden aan de groep ouders die meent dat zij aanvullende schade hebben geleden. Daarmee komt de focus meer en meer te liggen op de afrondende fase van het financieel herstel.
Met de financiële compensatie van gedupeerde ouders is de Uitvoeringsorganisatie Herstel Toeslagen (UHT) inmiddels vergevorderd: 97% van de aangemelde ouders heeft nu de uitkomst van de integrale beoordeling (IB). Via de schuldenaanpak zijn 98% van de publieke schulden en 99% van de in aanmerking komende private schulden afgehandeld. Ook heeft 98% van de kinderen en jongeren die in aanmerking komen voor de kindregeling een beschikking hiervoor ontvangen. Ook de afwikkeling van de regelingen voor ex-toeslagpartners en nabestaanden verloopt volgens planning.
Gedupeerde ouders worden financieel gecompenseerd voor de onterechte terugvorderingen. Daarnaast ontvangen zij ook een materiele en immateriële schadevergoeding. De materiele schadevergoeding bedraagt 25% van het bedrag waarvoor de ouder is benadeeld. De immateriële schadevergoeding is € 500 per half jaar dat de problemen met de kinderopvangtoeslag duurden, beginnend met de eerste negatieve berichtgeving aan de ouder en eindigend met de datum van de IB-beschikking. Gemiddeld is aan gedupeerde ouders na de eerste toets en integrale beoordeling circa € 40.400 toegekend. Kinderen waarvan is vastgesteld dat zij in aanmerking komen voor een tegemoetkoming ontvangen afhankelijk van hun leeftijd een bedrag tussen de € 2.000 en € 10.000.
Een gezin dat van alle deelregelingen (exclusief aanvullende schade) gebruik heeft gemaakt, heeft in totaal gemiddeld voor circa € 117.500 aan financiële compensatie en ondersteuning ontvangen. Dit betreft de IB-compensatie, de schuldenaanpak en hulp vanuit de gemeente, inclusief ondersteuning via de kindregeling en ex-toeslagpartnerregeling.
Compensatie voor aanvullende schade
Via de Stichting Gelijkwaardig Herstel (SGH) zijn inmiddels ruim 1.300 ouders gecompenseerd voor hun aanvullende schade. In totaal hebben tot nu toe 2.624 gedupeerde ouders hun aanvullende schade gecompenseerd gekregen via één van de schaderoutes.
De komende periode wordt vol ingezet op het uitbreiden en opschalen van de capaciteit om aanvullende schade te compenseren, via de schaderoutes van SGH en MijnHerstel. Op dit moment wordt mede op basis van input van stakeholders gewerkt aan het opzetten van een aanmeldportaal en het inrichten van de uitvoering van MijnHerstel. Ik verwacht de Kamer spoedig dit najaar te kunnen informeren over de daadwerkelijke livegang van het aanmeldportaal en MijnHerstel. Ook kom ik dan met een voorstel voor de in het laatste commissiedebat toegezegde technische briefing hierover.
Hersteloperatie Toeslagen en de rol van gemeenten – Divosa-rapportage
Om inzicht te krijgen in hoe de uitvoering van de Brede Ondersteuning in de praktijk verloopt, heeft Divosa een eerste inventarisatie uitgezet. Aan de enquête van Divosa heeft 22% van de gemeenten meegedaan. De meeste van deze gemeenten (74%) zijn momenteel in staat om alle benodigde vormen van brede ondersteuning te verlenen aan haar inwoners. De meerderheid (68%) is tevreden met de manier waarop de brede ondersteuning verloopt. Tegelijk geeft 70% van de ondervraagden aan meer tijd nodig te hebben om brede ondersteuning te verlenen aan haar inwoners. Ook spreken ondervraagden uit dat er na het verlenen van brede ondersteuning ruimte moet zijn voor nazorg, omdat de sociale en psychische impact vaak langer doorwerkt. Tot slot willen gemeenten wanneer zij klaar zijn met het verlenen van brede ondersteuning toewerken naar een afronding.
Een ander belangrijk onderdeel van de rapportage is de samenwerking tussen gemeenten en UHT. 68% van de respondenten ervaart geen knelpunten in de samenwerking met UHT. Tegelijkertijd is het een duidelijk signaal dat 32% wel knelpunten ervaart. Een deel hiervan wordt ondervangen door het feit dat eind 2025 nagenoeg alle ouders zullen zijn voorzien van een definitief oordeel vanuit de integrale beoordeling over de vraag of zij al dan niet gedupeerde zijn. UHT is zich ervan bewust dat informatie die gemeenten krijgen over de status van ouders soms voorlopig is. UHT bespreekt vragen en signalen van gemeenten periodiek met de VNG. UHT neemt de constateringen en ervaringen uit de Divosa rapportage mee ter verbetering van de interne processen en bespreekt deze met de VNG.
Op woensdag 24 september jl. heb ik samen met bestuurlijk regisseur Paul Blokhuis de rapportage van Divosa in ontvangst genomen. De Divosa-rapportage «Hersteloperatie Toeslagen en de rol van gemeenten: Hoe loopt dat?» is als bijlage gevoegd bij de deze Voortgangsrapportage. De heer Blokhuis zal de bevindingen uit de rapportage bij de uitvoering van zijn opdracht betrekken.
Rapport Vooronderzoek Landelijk Steunpunt voor Toeslagengedupeerden
In mei is door Diversion en Stichting ARQ gestart met een vooronderzoek naar mentaal welzijn onder zowel gedupeerde ouders en getroffen jongeren als andere betrokkenen. Het Rapport Vooronderzoek Landelijk Steunpunt voor Toeslagengedupeerden is als bijlage bij deze Voortgangsrapportage gevoegd, zoals toegezegd in het commissiedebat van 24 september jl.
Moties uit het tweeminutendebat van 1 oktober jl.
Tijdens het afgelopen tweeminuten debat zijn zeven moties aangaande de hersteloperatie door uw Kamer aangenomen. Voor een uitwerking van de opvolging van deze moties verwijs ik naar de voorliggende Voortgangsrapportage.
Tot slot
Gedupeerden van de toeslagenaffaire moeten voorbij het onrecht worden geholpen, zodat zij verder kunnen met hun leven. Dit kabinet heeft de ambitie uitgesproken om eind 2027 alle ouders in elk geval financieel te hebben gecompenseerd voor hun geleden schade als gevolg van de toeslagenaffaire. Ook op de andere onderdelen van de hersteloperatie streef ik er naar om eind 2027 zo veel mogelijk ondersteuning te hebben geboden, of hiervoor de basis voor de toekomst te hebben gelegd. Gedupeerde ouders en hun gezinnen wachten al te lang op herstel en ik zal mij, in de tijd die mij nog rest als Staatssecretaris voor Herstel en Toeslagen, samen met de collega’s in het kabinet en al onze partners, maximaal blijven inspannen, zodat in de volgende kabinetsperiode tot een afronding van de hersteloperatie kan worden gekomen.
De Staatssecretaris van Financiën,
S.Th.P.H.
Palmen