Vergaderjaar 2021-2022
Eerste Kamer der Staten-Generaal
1
Kamerstukken
35 967

Samenvoeging van de gemeenten Brielle, Hellevoetsluis en Westvoorne
A
VOORLOPIG VERSLAG VAN DE VASTE COMMISSIE VOOR BINNENLANDSE ZAKEN EN DE HOGE COLLEGES VAN STAAT / ALGEMENE ZAKEN EN HUIS VAN DE KONING
1
Samenstelling:
Kox (SP), Ganzevoort (GL), De Boer (GL), Van Hattem (PVV), Pijlman (D66), Rombouts (CDA), Schalk (SGP), Koole (PvdA), Klip-Martin (VVD), Baay-Timmerman (50PLUS), Bezaan (VVD), Van den Berg (VVD), Crone (PvdA), Dittrich (D66) (voorzitter), Doornhof (CDA), Frentrop (Fractie-Frentrop), Meijer (VVD), Nicolaï (PvdD) (ondervoorzitter), Rietkerk (CDA), Rosenmöller (GL), De Vries (Fractie-Otten), Keunen (VVD), Van der Linden (Fractie-Nanninga), Van Pareren (Fractie-Nanninga), Raven (OSF), Talsma (CU) en Dessing (FVD).
Vastgesteld 20 juni 2022
1.

Inleiding
De leden van de PVV-fractie hebben kennisgenomen van het voorstel tot samenvoeging van de gemeenten Brielle, Hellevoetsluis en Westvoorne en hebben hier enkele vragen over.
2.

Meerwaarde
In de memorie van toelichting wordt het volgende gesteld: «Inwoners, ondernemers en bestuurders zijn ervan overtuigd geraakt dat samenvoeging van de drie gemeenten meerwaarde heeft.».
2
Kamerstukken II 2021/22, 35 967, nr. 3, p. 1.
De leden van de PVV-fractie vragen de regering nader te onderbouwen waar deze «overtuiging» op gebaseerd is en waar deze «meerwaarde» concreet uit bestaat.
3.

Kwetsbaarheid
Voorts lezen de leden van de fractie van de PVV in de memorie van toelichting: «De drie gemeenten hebben weliswaar geen acute bestuurskrachtproblematiek, maar zijn kwetsbaar als het gaat om de uitvoering van grote en complexe taken. Het gaat dan met name om gedecentraliseerde taken in het sociaal domein, maar ook om taken op het gebied van ruimte en economie.».
3
Kamerstukken II 2021/22, 35 967, nr. 3, p. 2.
Kan de regering aangeven waar deze «kwetsbaarheid» concreet op gebaseerd wordt en nader feitelijk onderbouwen waarom grotere gefuseerde gemeenten minder problemen zouden hebben met deze taken, nu deze problemen bijvoorbeeld bij grotere steden in Nederland óók aan de orde zijn.
4.

Zorgvuldig proces
Op 28 januari 2020 behandelde de gemeenteraad van Brielle het herindelingsvoorstel zónder dit vooraf voor de inwoners openbaar te maken.
4
https://www.ad.nl/voorne-putten/besluit-over-fusie-van-brielle-wordt-vanavond-in-alle-stilte-genomen~aded30fd/?cb=fb6fb44dbfcaa47efa8d9539198bad38&auth_rd=1.
Het Algemeen Dagblad (AD) stelt hierover dat volgens de raadsgriffier de discussie bewust van de raadsagenda is gehouden en «pas vlak voor de vergadering wordt voor de inwoners van Brielle duidelijk waarover precies besloten wordt. Dan wordt de dikke nota openbaar waarin de voor- en nadelen van zelfstandig blijven óf een gemeentelijke herindeling worden opgesomd. Volgens de gemeentewet moeten de agenda van de gemeenteraad en de stukken die daarop staan echter altijd openbaar zijn. Dat is in de wet vastgelegd om mensen de gelegenheid te geven mee te discussiëren of een vergadering bij te wonen.».
5
Idem.
Kan de regering aangeven of met deze handelwijze van de gemeente Brielle er sprake is geweest van een zorgvuldig proces? Is de regering van mening dat hier in lijn met de gemeentewet is gehandeld? Kan de regering duiden wat dit betekent voor de betrokkenheid van de inwoners, is hun positie hiermee niet ernstig tekortgedaan, zo vragen de leden van de PVV-fractie.
5.

Financiën
Met een fusie wordt kosteneffectiviteit beoogd. Nog vóórdat het wettelijke traject van de gemeentelijke fusie afgerond is, heeft de gemeente Voorne aan Zee i.o. al een «kwartiermaker» aangesteld in loonschaal 17, de op één na hoogste ambtelijke loonschaal.
6
https://netherlandsjob.nl/kwartiermaker-beoogd-gemeentesecretaris-gemeente-voorne-aan-zee-i-o-job119901?utm_campaign=google_jobs_apply&utm_source=google_jobs_apply&utm_medium=organic.
Kan de regering aangeven of hiermee niet op zaken vooruit wordt gelopen en hoe het aanstellen van een dure «kwartiermaker» zich verhoudt tot het beoogde doel van kostenefficiëntie?
De gemeente Hellevoetsluis heeft al langere tijd ernstige financiële problemen, zo hebben de leden van de PVV-fractie vernomen.
7
https://www.ad.nl/voorne-putten/eneco-is-reddende-engel-voor-bijna-failliet-hellevoetsluis~acdbfad5/.
Kan de regering onderbouwen wat deze slechte financiële positie gaat betekenen voor de nieuwe fusiegemeente en wat de financiële gevolgen zijn voor de inwoners van Brielle en Westvoorne?
6.

Referendum
In de gemeente Hellevoetsluis werd in 2016 een referendum over de vestiging van een AZC onmogelijk gemaakt omdat in de verordening was opgenomen dat: «een referendum niet kan als het gaat om kwetsbare groepen in de samenleving. Volgens burgemeester en wethouders vallen asielzoekers binnen deze categorie.».
8
https://www.ad.nl/voorne-putten/referendum-over-azc-hellevoetsluis-van-de-baan~aceff673/.
Kan de regering de leden van de PVV-fractie uitleggen wat deze beperking in de referendumverordening betekent voor de voorgenomen fusiegemeente, gaat deze beperking dan ook gelden of wordt dit heroverwogen?
7.

Draagvlak
In de memorie van toelichting lezen de PVV-fractieleden over Brielle: «Inwoners worden hierbij actief betrokken door middel van huis-aan-huis verspreidde vragenlijsten, inspraakavonden, debatten en het raadplegen van burgerpanels. Ook wordt er een vragenformulier huis-aan-huis verspreid met daarin vijf open vragen over wat inwoners verwachten van het bestuur, de dienstverlening en het voorzieningenniveau in hun gemeente.».
9
Kamerstukken II 2021/22, 35 967, nr. 3, p. 2.
Kan de regering uiteenzetten waarom in deze vragenlijsten niet direct is gevraagd naar de voorkeur van de inwoners over een gemeentelijke herindeling?
Kan de regering onderbouwen hoe ze maatschappelijk draagvlak voor deze fusie veronderstelt nu er geen volksraadpleging in de betrokken gemeenten heeft plaatsgevonden?
Kan de regering tevens aangeven wat de concrete consequenties zijn van de gemeentelijke herindeling voor de taakstelling voor huisvesting van statushouders (ten opzichte van de taakstelling van de huidige gemeenten)? Kan de regering tot slot aangeven of de nieuwe fusiegemeente, gelet op haar grotere omvang, een zwaardere opgave krijgt opgelegd in het kader van de door het Rijk afgedwongen asiel(nood)opvang?
De voorzitter van de commissie voor Binnenlandse Zaken en de Hoge Colleges van Staat / Algemene Zaken en Huis van de Koning,
Dittrich
De griffier van de commissie voor Binnenlandse Zaken en de Hoge Colleges van Staat / Algemene Zaken en Huis van de Koning,
Bergman