Vergaderjaar 2020-2021
Eerste Kamer der Staten-Generaal
1
Kamerstukken
35 821

Voorstel voor een Verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende roaming op openbare mobiele communicatienetwerken binnen de Unie (herschikking) (COM(2021)85)
D

BRIEF VAN LID VAN DE EUROPESE COMMISSIE, JOHANNES HAHN
Aan de Voorzitter van de vaste commissie voor Economische Zaken en Klimaat Eerste Kamer der Staten-Generaal
Brussel, 5 augustus 2021
De Commissie dankt de Eerste Kamer voor haar advies over het voorstel voor een verordening betreffende roaming op openbare mobielecommunicatienetwerken binnen de Unie (herschikking) {COM(2021) 85 final}.
Dit voorstel maakt deel uit van een breder pakket van ambitieuze maatregelen die erop gericht zijn optimaal gebruik te maken van de digitale transitie om meer kansen te bieden verbonden te zijn, te communiceren, maatschappelijke kwesties op te lossen en zaken te doen.
Dit initiatief is in overeenstemming met de logica van het consequent aanpakken van belemmeringen voor de eengemaakte markt en het nemen van maatregelen om ervoor te zorgen dat belemmeringen die al zijn aangepakt zich niet opnieuw voordoen, zoals het geval zou kunnen zijn bij het vervallen van de roamingregels. De roamingverordening (Verordening (EU) nr. 531/2012) vervalt op 30 juni 2022 en de verlenging ervan is noodzakelijk om consumenten en bedrijven in staat te stellen de voordelen van «roaming tegen thuistarief» te blijven ervaren. Zonder verlenging zouden er extra belemmeringen kunnen ontstaan die het naadloze gebruik van mobiele diensten en innovatieve toepassingen tijdens reizen op de eengemaakte markt van de EU en de Europese Economische Ruimte beperken.
Het voorstel van de Commissie heeft tot doel de houdbare levering van «roaming tegen thuistarief» en tegelijkertijd kostenterugwinning voor exploitanten mogelijk te maken. Voorts wordt ernaar gestreefd de resterende belemmeringen voor een echte «roaming tegen thuistarief»-ervaring aan te pakken door de gebruikers beter te beschermen door middel van extra transparantiemaatregelen voor roamingaanbieders en roaminggebruikers, en te waarborgen dat de kwaliteit van dienstverlening bij roamingdiensten gelijk is aan die van diensten die in het eigen land worden gebruikt.
Ten slotte beoogt het voorstel innovatie te vergemakkelijken door wholesaleroamingtoegang tot verzochte netwerktechnologieën te waarborgen.
De Commissie is ingenomen met de brede steun van de Eerste Kamer voor de doelstellingen van het voorstel, maar neemt nota van haar twijfels met betrekking tot het voorgestelde niveau van de wholesaleplafonds en de voortzetting van het mechanisme voor het beleid inzake redelijk gebruik. De Commissie is verheugd dat zij haar voorstel op een aantal punten kan verduidelijken en vertrouwt erop hiermee de bezwaren van de Eerste Kamer weg te nemen.
De hierboven geformuleerde opmerkingen zijn gebaseerd op het oorspronkelijke voorstel van de Commissie. Dit voorstel doorloopt momenteel het wetgevingsproces, waarbij zowel het Europees Parlement als de Raad is betrokken. Het advies van de Eerste Kamer is tijdens de lopende onderhandelingen ter beschikking gesteld van de vertegenwoordigers van de Commissie en zal als input dienen voor deze besprekingen.
Wat de meer technische vragen en de opmerking in het advies betreft, verwijst de Commissie naar de bijgevoegde bijlage.
De Commissie hoopt dat zij met deze toelichting voldoende is ingegaan op de door de Eerste Kamer aan de orde gestelde punten en kijkt ernaar uit de politieke dialoog in de toekomst voort te zetten.
Johannes
Hahn
Lid van de Commissie

Bijlage
De Commissie heeft alle punten die de Eerste Kamer in haar advies aan de orde stelt, zorgvuldig bestudeerd en wenst de volgende verduidelijkingen onder de aandacht te brengen.
Wat de gereguleerde wholesaleplafonds betreft, is de Commissie van mening dat bij het niveau van de plafonds een evenwicht moet worden gevonden tussen het waarborgen van kostendekking, het handhaven van prikkels om te investeren en het minimaliseren van de houdbaarheidsuitdagingen voor exploitanten. De invoering van «roaming tegen thuistarief» in 2017 vergde een aanzienlijke verlaging van de gereguleerde maximumwholesaleplafonds. Bij Verordening (EU) 2017/920 zijn de wholesaleplafonds verlaagd met 36% voor spraak (naar 3,2 eurocent/min), met 50% voor sms (naar 1 euro/sms) en met aanvankelijk 85% voor data (van 50 euro/GB naar 7,7 euro/GB), gevolgd door een geleidelijk traject met een laatste stap van 2,5 euro/GB in 2022.
Om de doelstellingen van houdbaarheid en kostendekking vanaf 2022 met elkaar in overeenstemming te brengen, voorziet het voorstel van de Commissie in een verlaging van de plafonds in twee stappen. De voorgestelde plafonds zijn afgeleid van de geraamde kosten op basis van het Axon-kostenmodel. Over het geheel genomen geeft het kostenmodel aan dat er ruimte is om een verlaging van de drie toepasselijke plafonds voor te stellen. Voor alle spraak-, data- en sms-diensten op wholesaleniveau liggen de huidige plafonds in alle lidstaten boven de geraamde kosten; in het kostenmodel wordt verwacht dat de kosten voor de levering van spraak- en datadiensten op wholesaleniveau in 2022–2025 dalen.
1
De desbetreffende effectbeoordeling is beschikbaar op https://ec.europa.eu/newsroom/dae/document.cfm?doc_id=73999.
Om rekening te houden met nationale bijzonderheden en te zorgen voor kostendekking in alle lidstaten, volstaat het niet enkel de gemiddelde geraamde kosten in aanmerking te nemen. De door de Commissie voorgestelde verlaging van de wholesaleplafonds is gebaseerd op de geraamde kosten in specifieke lidstaten, en de voorgestelde plafonds waarborgen de beste resultaten op het vlak van houdbaarheid, waarbij ook voor kostendekking wordt gezorgd.
Wat het beleid inzake redelijk gebruik betreft, merkt de Commissie op dat de roamingverordening tot doel heeft ervoor te zorgen dat roaminggebruikers geen buitensporige prijzen betalen voor Uniebrede roamingdiensten tijdens periodieke reizen. Mobiele exploitanten kunnen een beleid inzake redelijk gebruik toepassen zoals gedefinieerd in Uitvoeringsverordening (EU) 2016/2286. De uitvoeringsverordening wordt periodiek herzien.
De snelle en massale toename van het roamingverkeer sinds juni 2017 is het bewijs dat de hervorming inzake roaming tegen thuistarief de onbenutte vraag naar mobiele consumptie onder reizigers in de EU heeft ontketend. In de in juni 2019 gepubliceerde herziening van de regels inzake redelijk gebruik van roaming en de houdbaarheidsafwijking (SWD(2019) 288 final) en in het evaluatieverslag dat de
Commissie in november 2019 heeft aangenomen (SWD(2019) 416 final) werd geconcludeerd dat het beleid inzake redelijk gebruik goed functioneerde en dat de basisbeginselen van de roamingverordening als adequaat werden beschouwd. De vrijwaringsregels zijn nog steeds noodzakelijk, het verkeer waarvoor toeslagen gelden als gevolg van beleid inzake redelijk gebruik en houdbaarheidsafwijkingen is beperkt en consumenten betalen slechts bij wijze van uitzondering toeslagen. De uitgevoerde analyse en het beschikbare bewijsmateriaal bieden geen basis voor wijziging van het toepassingsgebied van het beleid inzake redelijk gebruik.
Het verlagen van de gereguleerde wholesaleplafonds, zoals voorgesteld door de Commissie, zal onmiddellijke positieve gevolgen hebben voor roaminggebruikers in de uitzonderlijke omstandigheden waarin zij toeslagen betalen. Het aantal exploitanten dat om afwijkingen vraagt teneinde bij wijze van uitzondering toeslagen toe te passen, neemt al af. De toegenomen houdbaarheid van exploitanten als gevolg van een verdere verlaging van de plafonds leidt tot minder afwijkingen van het «roaming tegen thuistarief»-beginsel. Roamingklanten zullen dus minder vaak te maken krijgen met toeslagen, en wanneer toeslagen van toepassing zijn, zullen deze lager zijn. Deze zijn immers gebaseerd op de gereguleerde wholesaleplafonds. Bovendien zullen de lagere wholesaleplafonds de mogelijkheid voor exploitanten om toeslagen toe te passen als gevolg van de toepassing van beleid inzake redelijk gebruik verder beperken, gezien de toegenomen datavolumes voor open databundels en prepaidcontracten die zullen voortvloeien uit lagere wholesaletarieven. Deze vormen immers de basis voor de berekening van de limiet voor redelijk gebruik.
Het voorstel van de Commissie beoogt voorts, door de tot dusver behaalde voordelen te behouden, te zorgen voor een echte «roaming tegen thuistarief»-ervaring voor burgers en die ervaring te verbeteren, waarbij zij in het buitenland dezelfde kwaliteit en snelheid van mobiele netwerken hebben als thuis. Consumenten zullen ook beter worden ingelicht over de mogelijke extra kosten van het bellen naar nummers die toegang geven tot diensten, zoals klantenservice. Hierdoor zal het risico op onverwacht hoge kosten en rekeningen afnemen. Bovendien geven de voorgestelde regels meer bekendheid aan alternatieve manieren om toegang te krijgen tot de noodhulpdiensten die in het bezochte land beschikbaar zijn. Hierdoor lopen gebruikers met een beperking minder gevaar tijdens roaming geen toegang te krijgen tot noodhulpdiensten.