Vergaderjaar 2024-2025
Tweede Kamer der Staten-Generaal
2
Kamerstukken
31 066

Belastingdienst
Nr. 1504

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN FINANCIËN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 22 mei 2025
Hierbij bied ik uw Kamer de Jaarrapportage 2024 van de Belastingdienst aan. De Jaarrapportage geeft inzicht in de realisatie van de doelstellingen en ambities die zijn vastgelegd in het Jaarplan 2024 van de Belastingdienst. Naast de Jaarrapportage zend ik u ook het In Control Statement van de Belastingdienst over 2024 en het jaarverslag over rulings met een internationaal karakter.
Jaarrapportage
Sinds 2023 ontvangt uw Kamer jaarlijks één integrale Jaarrapportage over de voortgang van de activiteiten en het realiseren van ambities uit het Jaarplan. Aanvullend informeer ik u tweemaal per jaar met een stand-van-zakenbrief over de meest recente ontwikkelingen, voorafgaand aan het commissiedebat over de Belastingdienst.
Voor burgers en bedrijven
In 2024 is de dienstverlening verder verbeterd. Burgers en bedrijven konden vaker direct terecht bij de BelastingTelefoon: de bereikbaarheid steeg van 81,5% in 2023 naar 87,8% in 2024. Ook de webcare was beter bereikbaar, met een stijging van 68,4% in 2023 naar 91,3% in 2024. Er is een succesvolle aangiftecampagne uitgevoerd, waarbij 9,9 miljoen aangiften inkomstenbelasting zijn verwerkt. De Belastingdienst ondersteunt in het voorkomen van fouten in de aangifte door het aanbieden van verkorte en vooraf ingevulde aangiften, begrijpelijke brieven, toegankelijke informatie en fysieke en digitale loketten.
De Belastingdienst streeft ernaar dat zoveel mogelijk burgers en bedrijven uit zichzelf regels naleven, zonder dwingende en kostbare acties van de zijde van de Belastingdienst, maar besteedt ook aandacht aan toezicht en fraudeopsporing. In de Jaarrapportage wordt ingegaan op het uitgevoerde toezicht in brede zin en is ook een overzicht opgenomen van de controles en de fraudebestrijdingsinitiatieven over het afgelopen jaar. De belastingmoraal ligt ook in 2024 stabiel op een hoog niveau: het overgrote deel van de burgers en bedrijven hecht belang aan het naleven van de fiscale regels.
De basis op orde
In 2024 heeft de Belastingdienst een recordaantal nieuwe medewerkers aangetrokken: in totaal stroomden 3.634 fte in. Na jaren van onderbezetting is de bezettingsgraad weer op volle sterkte: deze is in 2024 toegenomen tot circa 100%. Het behoud van medewerkers blijft een speerpunt. Door te investeren in de loopbaanondersteuning en talentontwikkeling wordt gewerkt aan duurzame inzetbaarheid. Gezien de hoge verwachte uitstroom tot 2028 (9.000 fte in totaal) blijft werving en behoud van personeel een belangrijke doelstelling.
De arresten van de Hoge Raad in juni 2024 over box 3 maakt de invoering van een tegenbewijsregeling noodzakelijk. Deze regeling biedt burgers de mogelijkheid hun werkelijk rendement kunnen aantonen. De implementatie hiervan vergde aanpassing van de ICT-planning van de Belastingdienst.
1
Hierover bent u geïnformeerd in de Kamerbrief over de impact arresten op modernisering ICT Belastingdienst, Kamerstukken II, 2023/24, 31 066, nr. 1412
Ondanks deze extra opgave is de modernisering van ICT-systemen in 2024 doorgezet. Het oude ICT-systeem voor de motorrijtuigenbelasting is vervangen. De aanbesteding voor een nieuw omzetbelastingsysteem is in 2024 uitgevoerd. Na een juridische procedure is de opdracht op 20 maart 2025 definitief gegund. De Belastingdienst is erin geslaagd de personele inzet op ICT te laten toenemen. De capaciteit (gemeten in zogeheten IV-dagen) is met 8% toegenomen ten opzichte van 2023 en 15% ten opzichte van 2022.
Communicatie over handhavingsactiviteiten
In de aanbiedingsbrief bij de Jaarrapportage 2023 informeerde mijn ambtsvoorganger uw Kamer over drie voorbeelden van buitenlandse belastingdiensten die publieke informatie verstrekken over hun handhavingsactiviteiten (Kamerstuk 31 066, nr. 1387). Het ging hierbij om:
- 1.
het uitgebreider communiceren over preventieve acties om onbedoelde betrokkenheid bij fraude te voorkomen,
- 2.
het rapporteren over het aantal ingetrokken nummers van belastingplichtigen voor de omzetbelasting (OB) en loonheffing (LH)
- 3.
het bieden van transparantie over onderwerpen waarop de informatiepositie van de Belastingdienst in het toezicht en de fraudeaanpak is verbeterd.
Daarbij werd toegezegd te verkennen welke daarvan mogelijk overgenomen kunnen worden in Nederland. Hierbij is de uitvoerings- en handhavingsstrategie van de Belastingdienst als uitgangspunt genomen en het voorkómen van calculerend gedrag als randvoorwaarde gehanteerd.
Na analyse bleek dat voorbeeld 1 en 2 niet geschikt zijn voor overname. Redenen hiervoor zijn onder meer: een gering verwacht positief effect op de compliance; het onbedoeld normaliseren van niet-compliant gedrag en het onbedoeld negatief beïnvloeden van de relatie met belastingplichtigen.
Voorbeeld 3 biedt daarentegen wel kansen. Het bieden van transparantie kan een positieve bijdrage leveren aan de compliance van burgers en bedrijven. Er wordt zo ingespeeld op degenen die al calculerend gedrag vertonen zonder dat bij compliante burgers en bedrijven calculerend gedag wordt uitgelokt.
De Belastingdienst ziet daarom mogelijkheden de communicatie te versterken over het toezicht en de fraudeaanpak en de daarover beschikbare informatie. Voorbeelden hiervan zijn:
- – Communicatie over de EU-richtlijn DAC 7, die online platformexploitanten sinds 2024 verplicht om fiscale informatie over hun gebruikers aan de Belastingdienst te verstrekken, zowel in de Jaarrapportage Belastingdienst als op de website. 100% van de ontvangen informatie van digitale platformen is op tijd uitgewisseld met andere lidstaten.
- – Communicatie over internationale samenwerking voor het verkrijgen van een betere informatiepositie. De FIOD besteedt hier aandacht aan in zijn Jaarverslag 2024. Onder meer wordt gewezen op deelname van het Anticorruptie Center (ACC) aan het International Anti-Corruption Coordination Centre, waarmee informatie wordt ingewonnen die corruptie-signalen verder versterkt; en op deelname aan het European Ports Intelligence Programme waar wordt gewerkt aan het opbouwen van een informatiepositie over financiële facilitators rond grote logistieke knooppunten in Nederland en in Europa.
Daarnaast rapporteert de Belastingdienst in de Jaarrapportage ook over het uitgevoerde toezicht, waaronder ingezette uren en aantallen controles. Een ander initiatief waarvan een positief effect op de compliance wordt verwacht is het inzetten van handhavingscommunicatie. Dit wordt in de (handhavings)plannen voor doelgroepen of fenomenen opgenomen.
In Control Statement
Over 2024 is voor de derde keer een In Control Statement (ICS) afgegeven door de Belastingdienst (bijlage 2). In het ICS staat hoe het eind 2024 gesteld is met de kwaliteit van beheersing van de financiële processen en controles. Het ICS laat zien dat de Belastingdienst een risicogericht systeem heeft ingericht voor de adequate en effectieve werking van beheersingsmaatregelen, zodat fouten zoveel mogelijk worden voorkomen of ontdekt. Ook is de Belastingdienst in het ICS transparant over de aspecten waarop het interne beheersingssysteem nog verbeterd moet worden om zo te komen tot een optimale dienstverlening aan burgers en bedrijven.
Ten opzichte van vorig jaar is het ICS uitgebreid met fiscale beheersing, zijn vrijwel alle bevindingen uit 2023 opgevolgd en is risicobeheersing verder verankerd in de besturing. Daarnaast zijn processen langs de hoofdlijnen van de AVG getoetst, zijn pilots uitgevoerd op soft controls, en is gestart met de publicatie van kengetallen per belastingmiddel.
Jaarverslag rulings met een internationaal karakter
Als bijlage 3 vindt u het «jaarverslag 2024 rulings met een internationaal karakter». Rulings zijn afspraken tussen de Belastingdienst en een bepaalde onderneming of persoon die zekerheid bieden over de toepassing van wet- en regelgeving op het gebied van belastingen en duidelijkheid over de te betalen belasting. Het jaarverslag omvat alle rulings met een internationaal karakter, zowel rulings met grote ondernemingen als met ondernemingen uit het midden- en kleinbedrijf.
De Staatssecretaris van Financiën,
T. van
Oostenbruggen