Vergaderjaar 2025-2026
Tweede Kamer der Staten-Generaal
2
Kamerstukken
29 754

Terrorismebestrijding
Nr. 772

BRIEF VAN DE MINISTER VAN JUSTITIE EN VEILIGHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 9 december 2025
Bijgaand bied ik u het Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland (DTN) december 2025 aan, opgesteld door de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV). Het DTN geeft inzicht in het actuele dreigingsbeeld in Nederland en de ontwikkelingen en factoren die het meest bepalend zijn voor dit beeld. Het actuele terroristische dreigingsniveau is onveranderd ten opzichte van het DTN dat in juni 2025 verscheen: er is in Nederland nog steeds sprake van een substantiële terroristische dreiging. Dit houdt in dat er een reële kans is op een terroristische aanslag in Nederland. Het dreigingsniveau blijft daarom op niveau 4 uit 5.
Toelichting op dreigingsbeeld
De dreiging van jihadistische aanslagen in Europa en Nederland blijft aanwezig. De dreiging is weliswaar enigszins afgenomen, maar er blijven grote zorgen bestaan over met name de radicalisering van jongeren. De aanslagcapaciteiten van ISIS zijn waarschijnlijk tijdelijk afgenomen, maar ISIS blijft met (online) propaganda haar aanhangers nog altijd wereldwijd bereiken. Nederlandse uitreizigers die in het buitenland verblijven kunnen een terroristische dreiging vormen tegen Nederland, aangezien zij medestanders in ons land kunnen stimuleren een aanslag te plegen of hen daarbij ondersteuning bieden.
De dreiging van rechts-extremisme is onveranderd. Binnen het rechts-extremistische milieu zijn diverse aanhoudingen verricht, maar er zijn geen aanwijzingen die duiden op een toegenomen geweldsbereidheid. De meeste rechts-extremisten zien (openlijk oproepen tot) geweld ook als contraproductief. In plaats daarvan wordt, steeds succesvoller, ingezet op het normaliseren van rechts-extremistische ideeën en activiteiten om daarmee hun aanhang te vergroten en de democratische rechtsorde te ondermijnen. Delen van de politiek en maatschappij omarmen rechts-extremistische termen als «remigratie»
1
Er zijn vormen van remigratie die binnen de kaders van de democratische rechtsorde vallen, zoals het bieden van hulp aan migranten die terug willen keren naar hun land van herkomst. Bij rechts-extremisten is er echter sprake van een strategie om het eigen extremistische gedachtegoed te koppelen aan deze term. Hierdoor krijgen zij voet aan de grond in het maatschappelijk debat, met als doel de gedwongen deportatie van migranten en burgers op basis van huidskleur of migratieachtergrond.
en «omvolking»
2
De omvolkingstheorie is een rechts-extremistische complottheorie die immigratie van vooral moslims en personen met een donkere huidskleur beschrijft als een bewuste en planmatige demografische aanval door een joodse en/of linkse elite op de oorspronkelijke witte bevolking van Europa.
en tijdens demonstraties worden openlijk extremistische symbolen getoond. In sommige gevallen mondden aanvankelijk vreedzame demonstraties uit in rechts-extremistisch geweld.
De zorgen over de radicalisering van jongeren binnen het jihadisme en rechts-extremisme en -terrorisme zijn onverminderd groot. Deze radicalisering vindt veelal online plaats. Dit gebeurt op zowel open als besloten platformen, alsook sociale media, gaming platformen en chatgroepen. Enkele aanhoudingen van minderjarigen in Nederland en in Europa werden gedaan nadat er sprake was van relatief snelle online radicalisering.
Een deel van de jongeren dat actief is binnen het rechts-terroristisch online milieu vermengt de eigen gewelddadige wereldbeelden met nihilistisch geweld (het plegen van geweld omwille van het geweld) uit het zogenoemde COM-netwerk. De veelvuldige consumptie van gewelddadige beelden voedt de geweldsfantasieën bij jongeren. Dit kan onder andere leiden tot geestelijke afstomping voor geweld en een afkeer van de maatschappij. Daarnaast worden dwang en afpersing ingezet om personen aan te zetten tot geweldsdaden.
De dreiging vanuit anti-institutioneel extremisme is onveranderd. Een zeer klein deel van de anti-institutioneel extremisten is bereid en in staat geweld te gebruiken. Dit uit zich voornamelijk in bedreigingen, intimidaties en (dreigingen met) geweld.
Het georganiseerde links-extremisme is in Nederland al langere tijd gefragmenteerd en klein in omvang. De geweldsbereidheid is beperkt en lijkt ook niet toe te nemen.
Zoals uit het bovenstaande is op te maken, bieden klassieke extremistische ideologieën nog altijd inspiratie voor terroristisch geweld, maar de invulling van de ideologie is deels aan het veranderen. In veel gevallen vermengen extremisten en terroristen religieuze en politieke overtuigingen met samenzweringstheorieën, haat en persoonlijke grieven. Daaruit ontstaat een nieuw persoonlijk wereldbeeld, dat sterk kan afwijken van «klassieke» extremistische ideologieën. Ook is het plegen van een daadwerkelijke aanslag of het treffen van voorbereidingen daartoe steeds vaker een individuele daad. Hiermee veranderen de ernst en waarschijnlijkheid van de terroristische dreiging. De impact van een individu is kleiner, maar de kans op een succesvol uitgevoerde aanslag is juist groter doordat ze minder complex zijn.
Afsluiting
De terroristische dreiging in en tegen Nederland is al geruime tijd substantieel. Dit vraagt onverminderd aandacht. Zo blijft de robuuste (preventieve) aanpak van extremisme en terrorisme die we in Nederland kennen in staat om de dreiging het hoofd te bieden. Het blijft de hoogste prioriteit van het kabinet om terroristische misdrijven te voorkomen en om tijdig signalen te herkennen die kunnen wijzen op terrorisme of extremisme, om zo onze vrijheid en veiligheid actief te blijven beschermen.
De Minister van Justitie en Veiligheid,
F. van
Oosten