Vergaderjaar 2024-2025
Tweede Kamer der Staten-Generaal
2
Kamerstukken
29 362

Modernisering van de overheid
Nr. 384

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 1 juli 2025
Bijgaand stuur ik uw Kamer de Stand van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) 2025.
Met het toezenden van deze nieuwe Stand van RVO wil ik ook graag terugblikken op hetgeen met de vorige Stand van RVO uit 2023 (Kamerstuk 29 362, nr. 348) is gedaan en hoe hier door de betrokken departementen en RVO in gezamenlijkheid opvolging aan is gegeven. Daarmee doe ik ook de motie gestand van de leden White en Tjeerd de Groot (Kamerstuk 32 637, nr. 601).
Allereerst ga ik in op de Stand van RVO 2025. Vervolgens zal ik ingaan op de opvolging van de Stand 2023.
Stand van RVO 2025
Met genoegen bied ik u deze nieuwe Stand van RVO aan. Sinds enkele jaren is het een waardevol gebruik dat uitvoeringsorganisaties en dus ook RVO dergelijke Standen opstellen. Op deze wijze wordt het perspectief van de uitvoering concreet aan u als Kamer en aan bewindspersonen voorgelegd en voorzien van concrete suggesties door RVO zelf.
RVO heeft dagelijks contact met ondernemers en organisaties. Ze ondersteunen hen bij het oplossen van grote maatschappelijke vraagstukken. Dat gebeurt zowel op nationaal als internationaal niveau. Op nationaal niveau helpt RVO ondernemers bijvoorbeeld met het verduurzamen van de gebouwde omgeving en ondersteunt RVO agrarisch ondernemers vanuit het Europese Gemeenschappelijk landbouwbeleid. Op internationaal niveau onderhoudt RVO bijvoorbeeld het netwerk van landbouwattaches, ondersteunt bij internationale projecten en initiatieven op het gebied van energie en vestigingsklimaat en stimuleert grensoverschrijdende programma’s als Interreg. RVO is bijzonder in het uitvoeringslandschap omdat ze hun beleid uitvoeren voor vrijwel ieder departement maar ook de Provincies en de EU.
Alleen als er een goed functionerend partnerschap is tussen politiek, beleid en uitvoering, kan RVO zijn uitvoeringskracht vergroten én een betrouwbaar aanspreekpunt van de overheid zijn. Daarvoor is nodig dat politiek, beleid en uitvoering gelijkwaardig samenwerken bij het ondersteunen van ondernemers. En dat haalbaarheid, uitvoerbaarheid en «doenbaarheid» van programma’s en regelingen al in de ontwerpfase worden meegenomen.
In de Stand van RVO 2025 doet RVO drie oproepen waarmee de dienstverlening aan ondernemers en organisaties verbeterd kan worden. Daarnaast roept RVO beleid en politiek op om deze uitdagingen gezamenlijk aan te gaan. Om ruchtbaarheid te geven aan deze oproep gaat de DG RVO graag met u in gesprek over de Stand. RVO nodigt u graag uit voor een werkbezoek bij RVO zodat u als Kamer direct van de werkvloer meekrijgt waar RVO als publieke dienstverlener aan werkt en kansen voor intensievere samenwerking ziet.
Stand van RVO 2023
In de Stand van RVO 2023 beschreef RVO dat complexiteit van regelgeving afbreuk doet aan het vertrouwen dat ondernemers in de overheid hebben. Ondernemers verliezen het overzicht en moeten bijvoorbeeld bureaus inhuren om gebruik te kunnen maken van regelingen. Niet alleen ondernemers raakt dit, maar ook RVO als uitvoeringsorganisatie zelf. Complexe regelgeving maakt de uitvoering arbeidsintensief en doet een groot beroep op de IT-capaciteit. RVO gaf aan de hand van enkele casussen aan dat instrumenten veelal complex zijn, met elkaar kunnen concurreren en/of conflicteren.
Om dit aan te kunnen pakken, heeft RVO vier oproepen gedaan.
- 1.
Vroegtijdige samenwerking bij het ontwerp van programma’s en regelingen. RVO heeft hiermee opgeroepen om, conform het beleidskompas, vroegtijdig aan tafel te komen bij het ontwerp van wet- en regelgeving. Ook heeft RVO hierbij uw Kamer uitgenodigd om mee te kijken bij RVO.
- 2.
Geef uitvoering meer ruimte en vertrouwen en focus op de norm. Focus op het doel en de hoofdlijnen. Beperk een stapeling van wijzigingen. RVO houdt zo de ruimte om programma's en regelingen efficiënt in te richten en waar nodig maatwerk te bieden.
- 3.
Houd het simpel, let op de samenhang en coördineer. Bij het maken van nieuwe wetten moet vooral ook gekeken worden naar de samenhang met andere, bestaande programma's en regelingen. Voorkom ook hier stapelingen en dubbelingen.
- 4.
Verminder de administratieve controledruk. De controledruk en bewijslast die bij veel regelingen gemoeid is, zorgt voor veel administratieve lasten, zowel bij de overheid als bij bedrijven.
De afgelopen periode is door opdrachtgevers en RVO intensief samengewerkt om opvolging te geven aan deze oproepen. Zo werden in de Stand van RVO al enkele goede voorbeelden genoemd van programma’s en regelingen waarin RVO eerder aan tafel werd gevraagd in het ontwerpproces. RVO heeft eveneens aangegeven dat dit een cultuurverandering vergt in de samenwerking. Inmiddels is dit de afgelopen periode verbeterd. Belangrijk instrument hierbij is geweest dat de overlegstructuur rond RVO zodanig is ingericht dat opdrachtgevende departementen hier nauw bij betrokken worden. Zo is het reeds eerder ingestelde bestuurlijk overleg geïntensiveerd en worden dilemma’s op strategisch niveau besproken. Naast mijn eigen ministerie zijn hier de ministeries van KGG, BZ, BZK, LVVN, IenW en VRO bij betrokken. Dit maakt ook dat de onderlinge lijnen korter worden en medewerkers op vrijwel alle niveaus elkaar sneller weten te vinden.
Financiële krapte maakt ook dat gerichte keuzes gemaakt moeten worden. Als dergelijke keuzes scherp gemaakt worden en er geen kaasschaaf wordt gehanteerd, kan dit juist bijdragen aan samenhangende wet- en regelgeving. Goede voorbeelden hiervan zijn onder andere de samenwerking tussen RVO en de ministeries van BZ en LVVN. Zij werken eraan om taken en middelen in evenwicht te brengen door scherpere keuzes te maken in het opdrachtenportfolio. Ook vanuit EZ en KGG wordt met een dergelijke exercitie gestart in samenwerking met RVO.
Er is een gezamenlijk belang van RVO en opdrachtgevende ministeries om vanuit de opgaven naar het instrumentenpakket te kijken, omdat dit nou juist beslisinformatie oplevert (via opdrachtportfolio- en knelpuntenanalyses etc.) om verantwoorde keuzes te maken in tijden van krapte. De plek waar dit alles samenkomt, is in de samenwerking tussen RVO en beleid. Dat maakt dat RVO hier een belangrijke signalerende en verbindende rol heeft. Tegelijkertijd vergt dit nog wel een verandering bij beleid en politiek, aangezien er nog vaak gedacht wordt vanuit specifieke oplossingen (bijvoorbeeld een nieuwe subsidieregeling), maar dit veelal nog niet in verband is gebracht met bestaande instrumenten. Hier is dus ook nog winst te behalen aan de kant van beleidsdepartementen en de politiek.
Vanuit mijn ministerie wordt daarnaast gewerkt aan de Actieagenda mkb-dienstverlening. Hierbij doet RVO, naast andere landelijke uitvoerders en regionale partijen, actief mee in de stuurgroep, programmateam en de onderliggende werkgroepen om het dienstverleningslandschap efficiënter en effectiever te maken. Een update van de Actieagenda en de rol van mijn ministerie en RVO zijn ook gegeven in de Kamerbrief voortgangsrapportage Actieagenda mkb-dienstverlening (32637–668). De RVO denkt vanuit het één overheid principe in deze Actieagenda mkb-dienstverlening ook actief mee over samenwerkingsafspraken tussen verschillende dienstverleners. Het moet het voor ondernemers duidelijk zijn bij welke dienstverlener ze voor wat terecht kunnen. Daarnaast moeten ondernemers indien nodig «warm» doorverwezen worden naar een andere dienstverlener.
Tot slot
Met dit alles wordt door mijn ministerie en andere departementen samen met RVO gewerkt aan verbetering van dienstverlening voor ondernemers, kennisinstellingen, decentrale overheden en maatschappelijke organisaties en wordt gezocht naar oplossingen voor maatschappelijke opgaven. Er zijn stappen gezet in de goede richting waar de Stand van RVO 2023 een belangrijk kompas in heeft gevormd. De Stand van RVO laat zien dat we verder moeten gaan met deze ingezette stappen.
Ik zie hier ook de samenwerking met uw Kamer als belangrijke schakel in en ga hierover graag met u in gesprek.
De Minister van Economische Zaken,
V.P.G.
Karremans