Vergaderjaar 2025-2026
Eerste Kamer der Staten-Generaal
1
Kamerstukken
29 023

Voorzienings- en leveringszekerheid energie
AK

VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
Vastgesteld 9 december 2025
De vaste commissie voor Economische Zaken / Klimaat en Groene Groei
1
Samenstelling:
Van Gasteren (BBB), Kroon (BBB), Van Langen-Visbeek (BBB) (ondervoorzitter), Panman (BBB), Crone (GroenLinks-PvdA), Kluit (GroenLinks-PvdA) (voorzitter), Thijsssen (GroenLinks-PvdA), Van Gurp (GroenLinks-PvdA), Van Ballekom (VVD), Straus (VVD), Petersen (VVD), Bovens (CDA), Prins (CDA), Aerdts (D66), Van Meenen (D66), Van Strien, (PVV), Baumgarten (JA21), Van Aelst-den Uijl (SP), Holterhues (ChristenUnie), Dessing (FVD), Schalk (SGP), Perin-Gopie (Volt), Van der Goot (OPNL), Van Rooijen (50PLUS), Van de Sanden (Fractie-Van de Sanden), Walenkamp (Fractie-Walenkamp), Visseren-Hamakers (Fractie-Visseren-Hamakers)
heeft schriftelijk overleg gevoerd met de Minister van Klimaat en Groene Groei over mogelijkheden inkoop voor marktpartijen, waaronder EBN, voor gas en herkomst gas. Bijgaand brengt de commissie hiervan verslag uit. Dit verslag bestaat uit:
- – De uitgaande brief van 15 oktober 2025.
- – De antwoordbrief van 1 december 2025.
De griffier van de vaste commissie voor Economische Zaken / Klimaat en Groene Groei,
Karthaus
BRIEF VAN DE VOORZITTER VAN DE VASTE COMMISSIE VOOR ECONOMISCHE ZAKEN / KLIMAAT EN GROENE GROEI
Aan de Minister van Klimaat en Groene Groei
Den Haag, 15 oktober 2025
De leden van de vaste commissie voor Economische Zaken / Klimaat en Groene Groei hebben met belangstelling kennisgenomen van uw brief van 16 september 2025 over de uitbreiding van de leenfaciliteit vultaak gasopslagen EBN 2025–2026 en 2026–2027.
2
Kamerstukken I 2025/26, 29 023 AG.
De leden van de fractie van de PvdD hebben naar aanleiding daarvan een vraag.
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de PvdD
De leden van de PvdD-fractie willen weten waar het gas precies vandaan komt.
De leden van de vaste commissie voor Economische Zaken / Klimaat en Groene Groei zien uw reactie met belangstelling tegemoet en ontvangen deze graag uiterlijk binnen vier weken.
Voorzitter van de vaste commissie voor Economische Zaken / Klimaat en Groene Groei
S.M.
Kluit
BRIEF VAN DE MINISTER VAN KLIMAAT EN GROENE GROEI
Aan de Voorzitter van de Eerste Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 1 december 2025
Op 16 september 2025 heeft het kabinet de Eerste en Tweede Kamer geïnformeerd over de uitbreiding van de leenfaciliteit voor de vultaak van EBN voor de jaren 2025/2026 en 2026/2027.
3
Kamerstukken I 2025/26, 29 023 AG, Kamerstukken II 2025/26, 29 023, nr. 594.
Naar aanleiding van deze brief hebben toenmalige leden van de fractie van de PvdD van de vaste Kamercommissie voor Economische Zaken / Klimaat en Groene Groei een vraag gesteld (brief met kenmerk 178382). Hierbij beantwoordt het kabinet deze vraag.
De Minister van Klimaat en Groene Groei,
S.Th.M.
Hermans
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de PvdD
De leden van de PvdD-fractie willen weten waar het gas precies vandaan komt.
Antwoord
Het kabinet licht hieronder toe welke mogelijkheden marktpartijen, waaronder EBN, hebben om gas in te kopen en waar dit gas vandaan kan komen. Daarbij plaatst het kabinet de kanttekening dat de specifieke manier waarop EBN gas inkoopt bedrijfsvertrouwelijke informatie betreft.
Marktpartijen kunnen gas uit verschillende bronnen inzetten voor het vullen van gasopslagen. Dit kan gas zijn dat marktpartijen zelf in Nederland winnen, gas dat door marktpartijen zelf geïmporteerd wordt of gas dat ingekocht wordt op de groothandelsmarkt. Op de groothandelsmarkt kunnen marktpartijen bilateraal een contract afsluiten tot het kopen van gas. EBN hanteert bij zulke transacties een strikt KYC
4
KYC staat voor «know-your-client».
-proces zodat er geen transacties plaatsvinden met onbetrouwbare partijen. Een steeds groter deel van de handel op de groothandelsmarkt vindt echter plaats via zogenaamde gasbeurzen, waarbij koper en verkoper elkaar niet kennen en handel dus anoniem plaatsvindt. Indien een marktpartij dus gas inkoopt via een gasbeurs is niet te achterhalen van wie het gas wordt gekocht. Er worden door de gasbeurzen eisen gesteld aan de marktpartijen die hierop mogen handelen. Voor een nadere uitgebreide toelichting over de manieren waarop marktpartijen gas kunnen kopen en verhandelen op de groothandelsmarkt, verwijst het kabinet naar de brief van 20 november 2023 en de brief van 15 april 2025 aan Tweede Kamer.
5
Kamerstukken II 2023/24, 29 023, 33 529, nr. 453 en Kamerstukken II, 2024/25, 29 023, nr. 563, bijlage 1.
Het gas dat op de hiervoor omschreven manier wordt ingekocht, kan afkomstig zijn uit veel verschillende bronnen (winning, import via pijpleidingen of import per schip in de vorm van LNG). Het CBS publiceert cijfers over de herkomst van aardgas dat in Nederland op het aardgasnet ingevoed wordt.
6
Zie CBS aardgasbalans, aanbod en verbruik, 1946- mei 2025: https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/86103NED; voorlopige cijfers over het jaar 2024.
Deze cijfers laten zien dat het gas uit verschillende bronnen en landen komt, en voornamelijk gewonnen wordt in Nederland, geïmporteerd wordt uit Noorwegen en in de vorm van LNG geïmporteerd wordt uit de VS. Wanneer aardgas eenmaal is ingevoed in het Nederlandse aardgasnet wordt het vermengd met gas uit andere bronnen en valt de herkomst niet meer vast te stellen. Ten slotte merkt het kabinet op dat zij zo snel als mogelijk volledig onafhankelijk wil worden van Russische energie. Met de aanname van het 19^{de} Europese sanctiepakket zal de import van Russisch LNG met ingang van 1 januari 2027 in de EU volledig verboden worden. Met de REPowerEU-verordening, die zich momenteel in de trilogen-fase bevindt, wordt volledige uitfasering van Russisch gas per 1 januari 2028 in de Europese Unie bewerkstelligd.