Vergaderjaar 2024-2025
Tweede Kamer der Staten-Generaal
2
Kamerstukken
28 684

Naar een veiliger samenleving
29 517

Veiligheidsregio’s
Nr. 771

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN INFRASTRUCTUUR EN WATERSTAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 18 februari 2025
In het debat «Ongeregeldheden tijdens de jaarwisseling» van 28 januari jl. is toegezegd uw Kamer nader te informeren over de uitvoering van de motie-Mutluer (GL/PvdA) c.s. en, indien bekend, over het aantal incidenten tijdens de jaarwisseling dat alcohol-gerelateerd is. In deze brief wordt eerst ingegaan op de gekozen aanpak van de motie Mutluer. Daarna worden de mogelijkheden die gemeenten op dit moment hebben ten aanzien van de locatie van vuurwerkopslagen beschreven. Vervolgens wordt inzicht gegeven over de beschikbare informatie bij VeiligheidNL over alcohol-gerelateerde incidenten tijdens de jaarwisseling. Tot slot volgt de reactie op het verzoek van de commissie IenW, op een brief van Dierenpension «De Eersteling» die verzoekt om een landelijk vuurwerkverbod.
Aanpak motie Mutluer (TZ202501-128)
Lid Mutluer c.s. heeft verzocht om regelgeving te ontwikkelen om vuurwerkopslagen gefaseerd uit woonwijken te weren (Kamerstuk 29 517, nr. 256). Een veilige leefomgeving voor de inwoners van Nederland is het uitgangspunt voor het omgevingsveiligheidsbeleid en wordt ook door de motie Mutluer onderschreven. Dit heb ik in een gesprek met het Veiligheidsberaad d.d. 5 februari jl. benadrukt, net als het belang van veilig optreden van de brandweer.
In de huidige regelgeving zijn strenge veiligheidseisen opgenomen die afdoende zijn voor klasse 1.4 vuurwerk dat juist is geclassificeerd en volgens de wettelijke eisen is opgeslagen. Klasse 1.4 vuurwerk dat juist is geclassificeerd zou geen (massa-) explosieve reactie mogen vertonen. Naar aanleiding van de ILT-signaalrapportage «Ondeugdelijke gaasverpakkingen» uit 2022 waarin geconstateerd is dat een aantal klasse 1.4 vuurwerkproducten massa-explosief reageerden, zijn vervolgonderzoeken uitgevoerd. Op basis van de resultaten van deze vervolgonderzoeken is in de kabinetsreactie van 30 september 2024 een verbod op gaasverpakkingen aangekondigd. Hiermee wordt het risico op massa-explosiviteit geminimaliseerd. De benodigde aanpassingen in de Regeling aanwijzing consumentenvuurwerk worden zo spoedig mogelijk doorgevoerd, zodat het verbod nog dit jaar in werking treedt. Gelet op de voortijdige aankondiging van deze maatregel aan de branche, is de verwachting dat de vuurwerkbranche met de inkoop van het vuurwerk dat ingekocht wordt voor aankomende jaarwisseling hier reeds rekening mee houdt.
Daarnaast wordt onderzocht of de bestaande veiligheidsmaatregelen voor vuurwerkopslagen nog voldoen. Ook dat is aan uw Kamer gemeld in de brief van 30 september 2024. Dit onderzoek wordt in opdracht van IenW uitgevoerd door het RIVM. Zodra RIVM de resultaten heeft opgeleverd, informeer ik de Kamer. Resultaten van dit onderzoek zullen moeten uitwijzen of aanvullende maatregelen nodig zijn. Tijdens het onderzoek blijf ik in gesprek met het Veiligheidsberaad zodat hun zorgpunten adequaat kunnen worden meegenomen. Op dit moment zijn er geen inhoudelijke veiligheidsredenen voor aanvullende maatregelen omdat de zaken die in het rapport «Leren van twee vuurwerkincidenten» worden gesignaleerd al eerder zijn aangepakt of worden aangepakt met het verbod op gaasverpakkingen.
Mogelijkheden gemeenten locatiebepaling vuurwerkopslagen
Opslag van vuurwerk is een milieubelastende activiteit, aangewezen in het Besluit activiteiten leefomgeving. Gemeenten kunnen maatwerkregels stellen aan milieubelastende activiteiten en dus ook aan de opslag van vuurwerk. Dit doen zij in het omgevingsplan. Deze maatwerkregels kunnen strenger zijn, maar ook minder streng. Zo kunnen zij bijvoorbeeld een vergunningsplicht instellen voor opslagen met minder dan 10.000 kg of strengere eisen stellen dan nu geschreven in de algemene regels van het Besluit activiteiten leefomgeving. Dit moet wel onderbouwd kunnen worden.
Daarnaast kan een gemeente in het omgevingsplan regelen dat nieuwe opslagen niet meer zijn toegelaten in een woonwijk. Bestaande opslagen kan de gemeente niet zonder meer uitsluiten; in elk geval levert het herzien van een toegelaten functie op een bepaalde locatie een besluit op dat schade veroorzaakt voor de ondernemer. Bovendien zal er moeten worden voorzien in een overgangstermijn en, afhankelijk van de duur van de overgangstermijn, in nadeelcompensatie.
Alcohol-gerelateerde incidenten (TZ202501–129)
In het debat «Ongeregeldheden tijdens de jaarwisseling» van 28 januari jl. is aan het lid Van der Plas (BBB) toegezegd te onderzoeken of er cijfers zijn over het aantal incidenten tijdens de jaarwisseling dat alcohol-gerelateerd is. VeiligheidNL publiceert jaarlijks, kort na de jaarwisseling, een rapportage met cijfers over ongevallen met vuurwerk. De Kamer wordt geïnformeerd over het landelijk beeld van de jaarwisseling.
1
Kamerstuk 28 684, nr. 751.
Tevens publiceert VeiligheidNL jaarlijks een nadere analyse van de vuurwerkletselcijfers. Daarover wordt de Kamer tevens geïnformeerd.
2
Kamerstuk 28 684, nr. 745.
De rapportages zijn gebaseerd op gegevens over vuurwerkslachtoffers die VeiligheidNL elk jaar ontvangt van de Spoedeisende Hulpafdelingen (SEH) van de ziekenhuizen en van alle aan het onderzoek deelnemende huisartsenspoedposten. VeiligheidNL stelt aan de SEH’s en de huisartsenspoedposten daarbij ook de vraag of er naar het oordeel van de arts sprake was van overmatig alcoholgebruik. Tijdens de afgelopen jaarwisseling (2024–2025) was dit bij 15% van de vuurwerkslachtoffers van 16 jaar en ouder het geval.
3
VeiligheidNL, «Ongevallen met vuurwerk. Jaarwisseling 2024–2025».
Tijdens de jaarwisseling daarvoor (2023–2024) was dit circa 11%.
4
VeiligheidNL, «Ongevallen met vuurwerk. Jaarwisseling 2023–2024».
Het is belangrijk te noemen dat de letselcijfers die VeiligheidNL rapporteert enkel slachtoffers met vuurwerkletsel
5
Inclusief carbid.
betreffen. Letsels als gevolg van andere oorzaken – zoals letsel dat veroorzaakt is door overmatig alcoholgebruik en waarbij geen vuurwerk is betrokken – worden door VeiligheidNL niet geregistreerd.
Reactie oproep Dierenpension «De Eersteling»
De Tweede Kamer heeft verzocht om een reactie op een brief van Dierenpension «De Eersteling» die verzoekt om een landelijk vuurwerkverbod. Elk jaar rond de jaarwisseling zijn er eigenaren van honden die een vuurwerkvrije plek zoeken omdat hun dieren angst en stress door het vuurwerk ervaren. In een brief van 22 januari jl. geeft dierenpension «De Eersteling» aan dat het afsteken van vuurwerk zich niet alleen beperkt tot de jaarwisseling. Het is in Nederland alleen toegestaan om vuurwerk op 31 december af te steken tussen 18:00 uur en 1 januari 02:00 uur. Indien vuurwerk buiten deze tijden wordt afgestoken kan een melding gedaan worden van vuurwerkoverlast bij de gemeente. De gemeentelijke handhaving ziet toe op het naleveren van wetten en regels en wijst burgers op overtredingen, zoals het afsteken van vuurwerk buiten de toegestane afsteektijd. Daarbij is de gemeente bevoegd in de Algemene Plaatselijke Verordening vuurwerkvrije zones aan te wijzen. Meer informatie staat op de gemeentelijke websites.
Daarnaast doet dierenpension «De Eersteling» vanuit het oogpunt van het dierenleed een oproep tot een landelijk vuurwerkverbod. De geuite zorgen zijn herkenbaar en begrijpelijk. Op dit moment ligt er een initiatiefwetsvoorstel voor een landelijk vuurwerkverbod. Ik wil niet vooruitlopen op de behandeling van dit wetsvoorstel.
De Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat,
Ch.A.
Jansen