Vergaderjaar 2024-2025
Eerste Kamer der Staten-Generaal
1
Kamerstukken
28 165

Deelnemingenbeleid Rijksoverheid
BA

BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËN
Aan de Voorzitter van de Eerste Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 27 juni 2025
Hierbij stuur ik u, mede namens de Staatssecretaris Fiscaliteit, Belastingdienst en Douane, het Jaarverslag Beheer Staatsdeelnemingen 2024. In het jaarverslag wordt weergegeven hoe het Ministerie van Financiën in 2024 invulling heeft gegeven aan het aandeelhouderschap in de staatsdeelnemingen. Daarnaast geeft het jaarverslag op uniforme wijze inzicht in de (financiële) gegevens uit de jaarverslagen van de staatsdeelnemingen die in beheer zijn bij het Ministerie van Financiën en de beleidsdeelnemingen die in beheer zijn bij andere departementen. Deze laatste informatie bied ik u aan mede namens de relevante bewindslieden.
Conform artikel 8 lid 2 van de Machtigingswet oprichting Invest-NL heb ik ook het Jaarverslag 2024 van Invest-NL als bijlage bijgevoegd. Daarnaast ontvangt u conform artikel 8 lid 2 van de Machtigingswet oprichting Invest International ook het Jaarverslag 2024 van Invest International. Tevens is de evaluatie in het aandeelhouderschap in FMO als bijlage toegevoegd.
Bij de start van het verkooptraject van verzekeraar a.s.r. Nederland N.V. (hierna: a.s.r.) in november 2015 heeft de toenmalig Minister van Financiën toegezegd het verkoopproces te evalueren en hierbij te richten op de prestaties van a.s.r. voor en na de beursgang in vergelijking met andere Nederlandse verzekeraars. Deze evaluatie is onlangs uitgevoerd. Uit de evaluatie van openbaar beschikbare data blijkt dat de financiële prestaties van a.s.r. voor en na de beursgang positief waren. Het bedrijf presenteerde steevast een positief resultaat, voldeed aan de prudentiële Solvency-vereisten en kreeg een positieve kredietbeoordeling. Uit de evaluatie van de maatschappelijke prestaties blijkt daarnaast dat a.s.r. zijn maatschappelijke beleid heeft doorgezet na de beursgang. De maatschappelijke prestaties zijn ten minste vergelijkbaar met andere ondernemingen in de sector.
In het Commissiedebat Staatsdeelnemingen van 22 mei 2024 heb ik de Tweede Kamer toegezegd informatie te verschaffen over het dividendbeleid voor de staatsdeelnemingen.
1
Kamerstukken II 2024–2025, P-T007028.
Het dividendbeleid vormt een integraal onderdeel van de financiële afspraken die worden gemaakt met de staatsdeelnemingen conform de Nota Deelnemingenbeleid Rijksoverheid 2022
2
Kamerstukken II 2021–2022, 28 165, nr. 370.
en verder uitgewerkt in het Handboek Financiële positie
3
Zie: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/staatsdeelnemingen/dashboard-staatsdeelnemingen/handboeken
. Hierbij staat de continuïteit van de onderneming voorop zodat het publieke belang blijvend kan worden geborgd. Onderdeel hiervan zijn ook de toekomstige kredietwaardigheid en de investeringsagenda van de onderneming.
De Tweede Kamer heeft op 17 juni 2025 een motie aangenomen die de regering verzoekt om niet te besluiten om de dividenduitkering van Schiphol te verlagen van 60% naar 30%, maar dit geld te investeren in onze basisvoorzieningen.
4
Kamerstukken II 2024–2025, 28 165, nr. 459 (tvv 455).
Conform de Nota Deelnemingenbeleid Rijksoverheid 2022 streeft de staat naar een dividendbeleid dat past bij de financiële positie en investeringsagenda van een onderneming. Zoals nader uiteengezet in beantwoording van schriftelijke vragen van het lid Teunissen moet Schiphol investeringen doen omdat veel infrastructuur einde levensduur is, de verwachte inzet van grotere vliegtuigen moet worden gefaciliteerd en voor verduurzaming.
5
Kamerstukken II 2025–2025, 28 165, nr. 2400.
Zonder additioneel eigen vermogen wordt de financiële positie uitgehold, wat in de toekomst mogelijk juist leidt tot minder of helemaal geen dividenduitkering. Ik zie geen ruimte om op basis van hoger dan geraamde dividendinkomsten uit Schiphol extra intensiveringen in de rijksbegroting te doen. Inzet van meevallers voor intensiveringen is bovendien tegen begrotingsregels.
Tot slot, dit is het laatste Jaarverslag Beheer Staatsdeelnemingen dat ik met uw Kamer deel. Om de taakstelling op apparaatskosten uit het regeerprogramma te realiseren kies ik ervoor om te besparen op een aantal taken, waaronder de publicatie van dit jaarverslag. De verantwoording over de invulling van het aandeelhouderschap in de staatsdeelnemingen geschiedt vanaf volgend jaar via (i) een brief aan het einde van het voorjaar waarin wordt teruggekeken op de invulling van de diverse aandeelhoudersbevoegdheden in het vorige jaar en (i) een brief aan het einde van het najaar waarin vooruit wordt gekeken naar de ontwikkelingen in het beheer van de staatsdeelnemingen in het volgende jaar. Dit past binnen de verplichtingen die de Comptabiliteitswet aan de staat oplegt omtrent de informatieverstrekking over de belangen in privaatrechtelijke rechtspersonen. Daarnaast blijven de individuele deelnemingen jaarverslagen publiceren. Deze jaarverslagen blijven beschikbaar als informatiebron voor de Kamer.
De Minister van Financiën,
E.
Heinen