Vergaderjaar 2024-2025
Tweede Kamer der Staten-Generaal
2
Kamerstukken
25 883

Arbeidsomstandigheden
Nr. 539

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN SOCIALE ZAKEN EN WERKGELEGENHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 11 september 2025
De Arbeidsinspectie heeft een signaal opgesteld over kidfluencers waarin wordt aangegeven waar de aanpak van influencing met en door kinderen als maatschappelijke opgave nog versterkt kan worden. Dit signaal wil ik u hierbij mede namens de Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, de Staatssecretaris Jeugd, Preventie en Sport en de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap aanbieden. Ook reageer ik in deze brief mede namens de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid op de in het signaal opgenomen bevindingen van de Arbeidsinspectie.
Kern bevindingen Arbeidsinspectie
De Arbeidsinspectie toetst de ontheffingsaanvragen voor artistiek werk door kinderen jonger dan 13 jaar. Als onderdeel van deze reguliere toezichtstaak is gekeken naar een aantal zaken waarbij kinderen jonger dan 13 jaar (en hun ouders) geld verdienen met audiovisuele activiteiten, zoals het maken van of optreden in vlogs op online platformen. Dit om te kijken of bestaande wet- en regelgeving effectief toezicht mogelijk maakt op deze vorm van kinderarbeid.
De Arbeidsinspectie concludeert dat de huidige wet- en regelgeving in veel gevallen geen effectief toezicht mogelijk maakt op commercieel vloggen door of met kinderen. De aanpak wordt bemoeilijkt omdat in deze situaties lastig is vast te stellen wie de werkgever is die de ontheffing moet aanvragen. Ook is niet duidelijk waar de grens tussen hobby en werk ligt. Voor vlogwerkzaamheden door jonge kinderen wordt dan ook vaak geen ontheffing aangevraagd. En als al een boete kan worden opgelegd is deze zodanig laag dat niet aannemelijk is dat dit leidt tot gedragsverandering en naleving.
In de praktijk herkent de Arbeidsinspectie situaties waarin kinderen als gevolg van het commercieel vloggen op online platforms risico’s lopen die ook in het onderzoek van Panteia «Kidfluencers, gezinsvloggers en mom- en dadfluencers» naar voren komen. Er wordt gewezen op situaties waarin kinderen gevaarlijke challenges doen, negatieve reacties die kinderen krijgen op hun online content en prestatiedruk op kinderen om bijvoorbeeld naast deelname aan reguliere producties ook social media-uitingen te doen.
Aanbevelingen van de Arbeidsinspectie en reactie
Aanpak kidfluencers en normenkader
Gegeven de huidige handhavingsproblematiek onderschrijft de Arbeidsinspectie mijn aanpak voor kidfluencers zoals aangekondigd in mijn brief van 21 mei 2025.
1
Kamerstuk 25 883, nr. 526
Allereerst zet ik in op een wijziging van wet- en regelgeving om ouders te verplichten een ontheffing voor influencing door en met kinderen met een commerciële insteek aan te vragen. Dit zal volgens de Arbeidsinspectie effectiever toezicht mogelijk maken. Daarnaast zet ik in op aanscherping van de boetes voor het ontbreken van een ontheffing en op voorlichting aan ouders over de geldende regels en de risico’s die kinderen lopen bij deze vorm van kinderarbeid. Over de verdere uitwerking van mijn aanpak informeer ik de Kamer eind dit jaar.
In lijn met de Verkenning van de Inspectie SZW uit 2020
2
Verkennend onderzoek jonge influencers, Inspectie SZW, 1 december 2020
wordt aanbevolen om te komen tot een normenkader voor de emotionele belastbaarheid van kinderen vergelijkbaar met de bestaande normen voor fysieke belasting.
3
Nadere regeling kinderarbeid, artikel 1:1, lid 2.
Een dergelijk kader zal de Arbeidsinspectie helpen bij het toetsen van ontheffingsaanvragen voor kidfluencers. Ook zal het ouders en opvoeders informeren hoe je naar werken en geld verdienen op social media door kinderen zou moeten kijken en waar je als ouders en opvoeders op moet letten. Ik zal deze wens voor een normenkader meenemen bij de ontwikkeling van de wet- en regelgeving voor kidfluencers.
Bredere maatschappelijke opgave
De Arbeidsinspectie wijst erop dat de opgave breder is dan kinderarbeid. Het gaat over de rechten van kinderen online, waar welzijn, mediawijsheid, smartphone-gebruik, opvoeding en privacy onderdeel van zijn. Daarin hebben ouders in eerste instantie een verantwoordelijkheidl om te zorgen dat kinderen gezond online opgroeien. Ook de overheid heeft een (mede)verantwoordelijkheid om kinderen online te beschermen. Die verantwoordelijkheid wordt ingevuld op verschillende wijzen, bijvoorbeeld door het stellen van normen in wet- en regelgeving, waarop toezicht wordt gehouden en door het (laten) voorzien in voorlichting en educatie.
Zoals ik ook in mijn brief van 21 mei heb onderkend, is er een bredere aanpak nodig dan alleen kinderarbeid. Onder coördinatie van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties zetten onder andere mijn ministerie en de Ministeries van OCW en VWS zich in om kinderen in de digitale wereld beter te beschermen. Zo heeft de Staatssecretaris Jeugd, Preventie en Sport recent een brief naar de Kamer gestuurd met een richtlijn (leeftijdsadviezen) voor ouders voor gezond scherm- en sociale mediagebruik door kinderen.
4
Kamerstuk 32 793, nr. 848
Daarnaast start de Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties op korte termijn de meerjarige publiekscampagne om bewustwording bij ouders te creëren over het gebruik van digitale middelen en diensten door hun kinderen. Ook heeft de Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties een Rijksbrede strategie kinderrechten online naar uw Kamer verzonden. De bescherming van de gezondheid, welzijn en ontwikkeling van jonge kinderen tegen de negatieve effecten die online opgroeien ook kan hebben, is erg belangrijk, evenals het voeren van de bredere maatschappelijke discussie daarover waardoor de samenleving als geheel zich bewuster wordt van de risico’s. Tegelijkertijd is het belangrijk de kansen die de online leefwereld biedt voor educatie, het bevorderen van creativiteit en sociale verbinding, te zien en juist te benutten voor de gezonde ontwikkeling. Waar de overheid een rol heeft, wordt in landelijk beleid daaraan wenselijk en mogelijk gevolg gegeven.
Met mijn aanpak van kidfluencing draag ik hieraan bij en daarover zal ik u naar verwachting eind dit jaar nader informeren. Waar het gaat om de bredere aanpak zal uw Kamer op gezette tijden over de voortgang door de Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties worden geïnformeerd.
De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
J.N.J.
Nobel