Vergaderjaar 2025-2026
Tweede Kamer der Staten-Generaal
2
Kamerstukken
23 432

De situatie in het Midden-Oosten
Nr. 614

BRIEF VAN DE MINISTER EN STAATSSECRETARIS VAN BUITENLANDSE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 10 oktober 2025
Middels deze brief informeren wij uw Kamer over de eerste appreciatie van het kabinet op het staakt-het-vuren in de Gazastrook, zoals verzocht door de leden Paternotte en Piri op 9 oktober jl. Eveneens reageren wij op het verzoek van de vaste Kamercommissie Buitenlandse Zaken over de Nederlandse inzet ten aanzien van humanitaire hulp voor de Gazanen en over een stand van zaken over de medische evacuaties uit de Gazastrook.
Overeenkomst Israël-Hamas
Op 9 oktober jl. bereikten Israël en Hamas overeenstemming over de eerste fase van het plan om het conflict in de Gazastrook te beëindigen. Dit akkoord biedt, na ruim twee jaar van lijden, geweld en verwoesting, het broodnodige perspectief op een duurzaam einde aan de oorlog. Dit is een significante stap voor de vrede en veiligheid in Israël, de Palestijnse Gebieden en het bredere Midden-Oosten. Het kabinet spreekt zijn waardering uit voor het leiderschap van president Trump. Ook de diplomatieke inspanningen van Egypte, Qatar en Turkije waren cruciaal bij de totstandkoming van de overeenkomst.
Het is van essentieel belang dat de afspraken over deze eerste fase volledig worden geïmplementeerd en nageleefd. Het gaat hier in eerste instantie om een onmiddellijk staakt-het-vuren en een gedeeltelijke terugtrekking van de IDF, zodat alle gijzelaars kunnen terugkeren naar Israël en humanitaire hulp aan de bevolking van de Gazastrook fors kan worden opgeschaald. Tegelijkertijd dienen alle partijen te blijven werken aan de uitwerking van de volgende fasen van het vredesplan, met als doel het bereiken van een duurzame vrede. Dit zal niet eenvoudig zijn, zeker over kwesties als het transitiebestuur, waarbij er geen rol is weggelegd voor Hamas. Het is voor het kabinet van groot belang dat de verdere uitwerking van het plan bijdraagt aan een geloofwaardig pad richting een tweestatenoplossing.
Het kabinet beziet steeds hoe het, zowel bilateraal als via de EU en andere multilaterale kanalen, op de meest effectieve wijze kan bijdragen aan de volledige uitvoering van deze overeenkomst en het bredere vredesplan. Zo zal Nederland samen met onder andere Egypte, Duitsland, Frankrijk, Japan, de EU en de VN medeorganisator zijn van een voorziene conferentie in Caïro over de wederopbouw van de Gazastrook. Een datum is hiervoor nog niet vastgesteld.
Noodhulp voor Gaza
De overeenstemming tussen Israël en Hamas moet leiden tot onmiddellijk verruiming van mogelijkheden voor de levering van humanitaire hulp. Dit is van levensbelang: de humanitaire situatie is nog altijd catastrofaal. Het kabinet blijft zich inspannen voor veilige, ongehinderde humanitaire toegang voor professionele, gemandateerde hulporganisaties, waaronder de VN, de Rode Kruis- en Halve Maanbeweging en internationale ngo’s.
In de afgelopen twee jaar heeft Nederland circa 90 miljoen euro vrijgemaakt voor specifieke humanitaire hulp voor de Gazastrook en het verlichten van de humanitaire impact van de oorlog op de regio. Met deze bijdragen ondersteunt Nederland onder meer voedselhulp en andere essentiële humanitaire hulp van professionele hulporganisaties in de Gazastrook. Nederlandse bijdragen komen tevens ten goede aan logistieke ondersteuning, zoals de hulptoevoer vanuit Jordanië, en de monitoring van hulpdistributies onder het door de Veiligheidsraad van de VN ingestelde 2720-mechanisme. Wanneer deze hulp voldoende wordt gefaciliteerd, moet dit bijdragen aan de snelle opschaling van hulp aan de Gazastrook. Daarnaast gaf Nederland ongeoormerkte financiering aan vertrouwde hulporganisaties als de VN, de Rode Kruis- en Halve Maanbeweging en de Dutch Relief Alliance. Met deze ongeoormerkte bijdragen kunnen zij flexibel inspelen op humanitaire crises wereldwijd, en dus ook in de Gazastrook de hulpoperatie snel opschalen.
Nederland maakte, naast deze humanitaire bijdragen, ook 20 miljoen euro beschikbaar voor wederopbouw. Dit bedrag wordt via UNICEF besteed aan onder meer het herstel van waterinfrastructuur. Recent kondigde het kabinet tevens aan 25 miljoen euro vrij te maken voor ondersteuning van medische capaciteit voor de behandeling van patiënten, in de Gazastrook en in landen in de regio.
Tijdens het recente bezoek van de Minister van Buitenlandse Zaken aan de grensovergang bij Rafah kwam naar voren dat hulporganisaties klaar staan om op grote schaal hulp naar Gaza te brengen, zodra dat mogelijk is.
Medische evacuaties
Het kabinet verkent op dit moment hoe enkele kinderen uit Gaza, die complexe hoog-specialistische medische zorg nodig hebben en waarvoor in de regio geen onmiddellijke hulp beschikbaar is, het beste in Nederland kunnen worden geholpen.
1
Kamerstuk 23 432, nr. 611.
Meerdere departementen zijn hierbij betrokken, zodat op gedegen wijze wordt toegezien op de medische screening en matching van patiënten met Nederlandse ziekenhuizen, veiligheidsscreening, het transport vanuit Gaza naar Nederland, de verblijfsvoorwaarden, alsmede de regelingen rondom het voorlopig verblijf van de patiënten en hun begeleiders in Nederland.
Het kabinet staat in nauw contact met de Wereldgezondheidsorganisatie om zo vroeg als praktisch mogelijk enkele kindpatiënten uit Gaza te evacueren. Het eerst beschikbare moment daarvoor lijkt, op basis van huidige informatie, eind oktober of begin november te zijn. Daarnaast blijft het kabinet zich inzetten voor meer capaciteit en behandeling in de regio. Dit laatste moet ook onderdeel zijn van vredesbesprekingen, waarbij zo snel mogelijk medische evacuaties uit Gaza naar de Westelijke Jordaanoever en de bredere Midden-Oosten regio moeten worden toegestaan door onder andere Israël.
Om te bepalen welke ernstig zieke kinderen voor evacuatie naar Nederland in aanmerking komen, baseert Nederland zich op de triage van de Wereldgezondheidsorganisatie, die de medische evacuaties vanuit Gaza coördineert. Ook werkt Nederland in EU-verband nauw samen met het Emergency Respons and Coordination Centre, dat onder de vlag van het Uniemechanisme voor Civiele Bescherming valt. Om het proces zorgvuldig vorm te geven staat het kabinet daarnaast in contact met EU-lidstaten die al ervaring hebben met de evacuatie van patiënten uit Gaza.
De Minister van Buitenlandse Zaken,
D.M. van
Weel
De Staatssecretaris van Buitenlandse Zaken,
A. de
Vries