﻿<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<!DOCTYPE handeling PUBLIC "-//SDU//DTD handelingenelementen xml 1.1//NL" "../../dtd/hand-11.dtd"[]>
<handeling kamer="2">
  <metadata>
    <meta name="OVERHEIDop.externMetadataRecord" scheme="" content="https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-20022003-88-204/metadata.xml" />
  </metadata>
  <kop>
    <title>3de vergadering</title>
  </kop>
  <frontm>
    <vergjaar>2002-2003</vergjaar>
    <volgnr>3</volgnr>
  </frontm>
  <part bron="HAN7450N" bpag="88" epag="204 ">
    <noten>
      <noot status="opgem">
        <nootlabel>Noot <nummer>1</nummer> (zie blz. <refop>87</refop>)</nootlabel>
        <titel>BIJVOEGSEL</titel>
        <ondtit>Schriftelijke
antwoorden van de minister-president op vragen gesteld in de eerste termijn
van de algemene politieke beschouwingen</ondtit>
        <al>Bijgaand treft u aan de schriftelijke beantwoording op een aantal vragen
gesteld door de leden van uw Kamer tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen
van 18 september jl.</al>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Zalm (VVD): Verantwoording afleggen
door publieke omroep is belangrijk. Hoe ziet het kabinet dat?</al>
        <al>In 2004 zal bovendien, conform de bepalingen van de Mediawet, een beoordeling
plaatsvinden van de wijze waarop de publieke omroep uitvoering heeft gegeven
aan haar taakopdracht. Deze zogeheten «visitatie van de publieke omroep»
biedt een adequaat aanknopingspunt voor de discussie over het functioneren
van de publieke omroep.</al>
        <al>Voorts wordt jaarlijks de Meerjarenbegroting uitgebracht waarin verantwoording
wordt afgelegd over de realisering van eerder naar voren gebrachte beleidsvoornemens
en het beleid voor de komende jaren uiteen wordt gezet. Hierover brengt het
Commissariaat voor de Media advies uit.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Giskes (D66): Kan het Kabinet de visie
op Cultuurbeleid (motie-De Graaf) vóór de begrotingsbehandeling
naar de Kamer zenden?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Medio 2003 zal het kabinet de hoofdlijnen van het cultuurbeleid voor de
periode 2005–2008 aan de Kamer toezenden. Daarnaast zullen de bewindspersonen
van OCenW nog vóór de begrotingsbehandeling een beleidsbrief
aan de Kamer zenden. Hierin zal ook reeds worden ingegaan op de visie van
het kabinet op cultuurbeleid.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Dijke (CU): Wat heeft het kabinet
voor plannen om vrouwenhandel tegen te gaan en vrouwen beter te beschermen
tegen vrouwenhandelaars.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het kabinet zal zijn plannen met betrekking tot de aanpak van mensenhandel
uiteenzetten in een brief, waarin het kabinet reageert op de eerste rapportage
van de nationaal rapporteur mensenhandel. Deze brief zal volgende maand naar
de Tweede Kamer worden verstuurd. De aanpak van mensenhandel, de vrouwenhandel
daaronder begrepen, is nu reeds een van de prioriteiten in de aanpak van het
Openbaar Ministerie. </al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vragen van de geachte afgevaardigde Van Dijke (CU),Van der Vlies (SGP)
en Zalm (VVD) inzake geweld en seks op de televisie: Wil de regering werken
aan effectieve wetgeving tegen geweld en seks op de televisie?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Uitgangspunt voor het thans gevoerde beleid is dat elk audiovisueel product
onder verantwoordelijkheid van de branche wordt geclassificeerd met als criterium
de mogelijke schadelijkheid voor vertoning aan jeugdigen. Hiertoe is «Kijkwijzer»
van het Nederlands Instituut voor de Classificatie van Audiovisuele Media
(NICAM) opgericht.</al>
        <al>Kijkwijzer informeert of een film, video/dvd-productie, televisieprogramma
of game schadelijk kan zijn voor kinderen en jongeren tot 16 jaar. Met pictogrammen
laat Kijkwijzer zien voor welke leeftijdsgroep een productie afgeraden moet
worden en wat daarvoor de belangrijkste redenen zijn: geweld, angst, seks,
grof taalgebruik, alcohol- en drugsgebruik of discriminatie. Kijkwijzer is
in de eerste plaats een advies voor ouders en opvoeders.</al>
        <al>Daarmee is echter niet alles gezegd. Er zijn grenzen voor wat er op tv
mag. Daarvoor bestaat een Europese regel: wat jeugdigen ernstige schade kan
toebrengen mag niet worden uitgezonden. In Nederland ziet het Commissariaat
voor de Media daarop toe.</al>
        <al>Het stelsel van zelfregulering van de audiovisuele media wordt geëvalueerd.
In dit najaar verschijnt de eindevaluatie. Het kabinet zal mede op basis van
de resultaten van deze eindevaluatie bezien of het gevoerde beleid bijgesteld
moet worden.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Dijke (CU): Wil het kabinet het
bordeelverbod herinvoeren.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het bordeelverbod is opgeheven op 1 oktober 2000. Herinvoering van dit
verbod, d.w.z. hernieuwde strafbaarstelling van uitbating van prostitutie
door volwassenen die daarvoor uit vrije wil hebben gekozen, is niet aan de
orde. Het bordeelverbod was voorheen een obstakel voor het tegengaan van mensenhandel.
Mensenhandel en misbruik van vrouwen, bijvoorbeeld door gedwongen prostitutie
is één van de prioriteiten voor het Openbaar Ministerie.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Teeven (Leefbaar Nederland): Het verschijnen
van het rapport van de commissie-Van der Haak (commissie feitenonderzoek Fortuyn).</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het is het kabinet veel waard dat de feiten rond de aanslag op Fortuyn
compleet worden gepubliceerd. Het kabinet hoopt dan ook dat de commissie erin
zal slagen om een gedegen rapport te schrijven dat in zeer brede lagen van
de bevolking een overtuigende, indruk zal maken. De aanslag van 6 mei is immers
zeer schokkend geweest en het aan de commissie gevraagde inzicht zal voorzien
in een nationale behoefte. Een goed en onafhankelijk rapport is nodig om tot
een goede beoordeling te kunnen komen van alle betrokken instanties en van
hun acties.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het rapport wordt uiteraard direct openbaar en de regering zal hierop
een reactie geven. Beide, het rapport zelve en de reactie van het kabinet,
worden aan het parlement en daarmee aan de bevolking aangeboden. Vanzelfsprekend
hoort hier een voorlichtingstraject bij.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van der Vlies (SGP): «(...) Wanneer
in het toegezegde Nationaal Actieprogramma ter bestrijding van racisme en
discriminatie een verbinding wordt gelegd met de eveneens in het vooruitzicht
gestelde nota over grondrechten in een pluriforme samenleving, waarin de grenzen
van onze wetgeving worden getrokken voor uitlatingen van godsdienstige
aard, zal het iedereen duidelijk zijn dat het uiterst nauw luistert. Grote
prudentie en behoedzaamheid zijn zonder meer vereist in dezen! Dat is de regering
zich toch wel bewust?»</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De vrijheid van godsdienst is niet alleen een norm, maar ook één
van de centrale waarden in onze samenleving. Dat geldt evenzeer voor de vrijheid
van meningsuiting. Grenzen aan religieuze of aan andere meningsuitingen zijn
vooral aan de orde wanneer deze een directe bedreiging opleveren voor de fundamentele
rechten en vrijheden van andere burgers. Het spreekt vanzelf dat wij in onze
nota grote zorgvuldigheid zullen betrachten bij het analyseren van dit en
andere grondrechtelijke vraagstukken waarmee wij in onze pluriforme samenleving
worden geconfronteerd.</al>
        <al>Dezelfde zorgvuldigheid zal in acht worden genomen als in het toegezegde
Nationaal Actieprogramma ter bestrijding van racisme en discriminatie een
verbinding wordt gelegd naar de genoemde nota over grondrechten.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Giskes (D66): Valt het begrip «historische
waarden» samen met de Grondwet en de wetten?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het begrip «historische waarden» omvat meer dan de Grondwet
en de wetten.</al>
        <al>Het omvat mede de waarden en normen van onze democratische rechtsstaat
waarin tolerantie en respect voor de constitutie een belangrijke plaats innemen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Zalm (VVD) over de slotpassage van
de troonrede: De troonrede laat sinds 1814 een grote variëteit aan formuleringen
van de slotpassage zien.</al>
        <al>De regering heeft in de slotpassage van de troonrede van dit jaar in de
eerste plaats aandacht willen geven aan de pluriformiteit in de samenleving.
Daarom wordt gewezen op de persoonlijke overtuiging waaraan mensen inspiratie
en kracht kunnen ontlenen. Dat is de nadrukkelijke erkenning dat wij in een
pluriform land leven.</al>
        <al>Daarna volgt de zinsnede: ik wens u daarbij Gods zegen toe.</al>
        <al>Dat is een actievere vorm dan de zinsnede uit de vorige troonrede, waarin
stond dat «velen met mij (..) om zegen voor u bidden». Beide formules
staan naar het oordeel van de regering op geen enkele wijze op gespannen voet
met de scheiding van kerk en staat.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag over pensioenen van geachte afgevaardigde de heer Verhagen (CDA)
en mevrouw Giskes (D66): Een ander zorgwekkend punt zijn de pensioenen. Is
het geld wel verantwoord belegd? En welke toezichthoudende rol heeft de Pensioen-
en Verzekeringskamer (PVK) hierin gespeeld?</al>
        <al>Vastleggen in herziene Pensioenwet dat werkgevers en werknemers, ook de
gepensioneerden, zelf over het beleid van de pensioenfondsen gaan.</al>
        <tuskop letat="cur">Zorgwekkend</tuskop>
        <al>Het kabinet deelt de door de Tweede Kamer uitgesproken zorg. De uitkering
van pensioenen is nu niet in het geding. Op lange termijn is de houdbaarheid
van pensioenen niet vanzelfsprekend als we stil zitten. Niet alleen de daling
van de beurzen is daar debet aan. De hoge loonstijgingen van de afgelopen
jaren maken de huidige pensioenen duurder, omdat zij geïndexeerd worden.
En maken de toekomstige lonen duurder, omdat wij een zogenoemd eindloonstelsel
hebben. Het behoeft geen betoog dat steeds hogere pensioenpremies geen oplossing
bieden. Daarom zullen de oorzaken – hoge loonstijgingen, de mate van
indexeringen, de modaliteiten van het opbouwstelsel – bezien moeten
worden.</al>
        <al>Pensioenen zijn de primaire aangelegenheid van werkgevers en werknemers
bij de arbeidsvoorwaardenonderhandelingen. Zij hebben aangegeven met het kabinet
te willen praten over een pensioenconvenant. In de bredere context van het
najaarsoverleg met de sociale partners wordt dit bezien.</al>
        <tuskop letat="cur">Beleggingen</tuskop>
        <al>Pensioenfondsen houden vermogens aan om aan hun verplichtingen te voldoen.
Wanneer vermogens en verplichtingen even groot zijn, is er sprake van een
dekkingsgraad van 100 procent. Daarbovenop worden pensioenfondsen geacht buffers
aan te houden voor onvoorziene ontwikkelingen (bijvoorbeeld het risico van
fluctuaties op de aandelenmarkten). Op 30/6/2002 bedroeg de gemiddelde dekkingsgraad
van pensioenfondsen 108% (aldus een door de PVK afgegeven indicatie).</al>
        <al>Het CPB heeft in de MEV 2003 een raming gemaakt voor de ontwikkeling van
de pensioenpremies bij overheid en bedrijven onder een aantal veronderstellingen
rond het rendement van pensioenportefeuilles en het te voeren beleid door
de PVK (in 10 jaar tijd de dekkingsgraden herstellen op het oude niveau).
Onder deze CPB-veronderstellingen stijgt de gemiddelde pensioenpremie voor
de bedrijven van 10½% in 2002 tot 11¾ in 2003 en 12¾%
in 2004.</al>
        <al>De Pensioen- en Verzekeringskamer monitort de situatie bij pensioenfondsen
nauwlettend en zal naar verwachting op korte termijn aan de pensioenfondsen
aangeven in welke situaties de Pensioen- en Verzekeringskamer eist dat pensioenfondsen
onmiddellijk hun financiële beleid bijstellen. Daar waar de financiële
positie van een pensioenfonds daartoe aanleiding geeft, zal het fonds een
pakket aan maatregelen moeten treffen dat in de ogen van de Pensioen- en Verzekeringskamer
toereikend is om de financiële problemen zo snel mogelijk op te lossen.
Ik wil er wel op wijzen dat de pensioenuitkeringen niet in het geding zijn.
Ook als de dekkingsgraad bij pensioenfondsen tijdelijk wat lager is, kunnen
de pensioenuitkeringen nog steeds worden uitbetaald.</al>
        <tuskop letat="cur">Toezicht</tuskop>
        <al>De Pensioen- &amp; Verzekeringskamer (PVK) houdt toezicht op de in Nederland
werkzame verzekeringsmaatschappijen en pensioenfondsen. Het doel hiervan is
zorgen dat deze instellingen financieel gezond zijn én blijven, en
dat zij ook in de toekomst aan hun verplichtingen kunnen voldoen. Verder adviseert
de PVK de ministeries die werkzaam zijn op verzekerings- en pensioengebied,
onder meer over nationale en Europese wetgeving.</al>
        <al>De PVK werkt met een normatief toezichtsysteem. Dat wil zeggen dat de
PVK volgens vooraf gestelde normen zich een oordeel vormt over de onder toezicht
staande instellingen. Door inzage in en overleg over jaarlijkse verslagstaten,
rapportages en accountantsverslagen komt dit oordeel tot stand. De PVK voert
tevens speerpuntonderzoeken uit, waarbij dieper wordt ingegaan op één
specifiek onderwerp. Verder is de toetsing van alle nieuwe en
zittende bestuurders en directeuren van verzekeraars en pensioenfondsen op
deskundigheid en betrouwbaarheid een belangrijke taak.</al>
        <al>De nadruk ligt de komende jaren op integriteit, (internationale) samenwerking
tussen de financiële toezichthouders, conglomeraatvorming en het toezicht
daarop, transparantie en informatieverstrekking. Daarnaast is er op dit moment
veel aandacht voor de invoering van de euro, consumentenvoorlichting en vernieuwing
van bestaande beleidsregels voor financiële toetsing.</al>
        <al>Op korte termijn zal de Pensioen- en Verzekeringskamer de pensioenfondsen
een brief sturen waarin de fondsen met een dekkingsgraad in de gevarenzone
aangesproken worden op de acties die zij dienen te ondernemen.</al>
        <tuskop letat="cur">Nieuwe pensioenwet</tuskop>
        <al>Ik hecht eraan een aantal zaken helder voor het voetlicht te brengen.
Bij de AOW is de overheid volledig verantwoordelijk, bij de aanvullende pensioenen
zijn dat primair de sociale partners. De overheid stelt op het gebied van
de aanvullende pensioenen wel regels en de Pensioen- en Verzekeringskamer
ziet er op toe dat die regels worden nageleefd. Daarnaast is de Pensioen-
en Verzekeringskamer belast met het financiële toezicht op pensioenfondsen.
Juist daar waar de overheid de volledige verantwoordelijkheid kan waarmaken,
de AOW, neemt dit kabinet maatregelen om gepensioneerden het komende jaar
financieel te ontzien.</al>
        <al>Op het terrein van de aanvullende pensioenen zullen ook sociale partners
hun verantwoordelijkheid moeten nemen. Een gematigde loonkostenontwikkeling
is van groot belang om ook de aanvullende pensioenen betaalbaar te houden.
Deze pensioenen zijn immers aan de lonen gerelateerd. Gezien de huidige economische
situatie, waar ook pensioenfondsen mee te maken hebben, kan het voorkomen
dat pensioenen niet of niet volledig worden geïndexeerd. Het zijn de
besturen van de pensioenfondsen die hierover beslissen.</al>
        <al>Overigens wil ik het misverstand wegnemen dat in de afgelopen jaren vaak
geen deugdelijke aanpassing van de pensioenen aan de inflatie heeft plaatsgevonden.
De Pensioen- &amp; Verzekeringskamer heeft recent onderzoek gedaan naar de
mate waarin pensioenen in de afgelopen jaren zijn geïndexeerd. Uit dit
onderzoek kwam naar voren dat zelfs dit jaar slechts 1% van de gepensioneerden
geen enkele verhoging van het pensioen heeft gekregen. Voor 90% van alle gepensioneerden
is het pensioen wel volledig geïndexeerd. De jaren daarvoor werd er zelfs
nog beter geïndexeerd. Kortom, uw opmerking dat ouderen niet mochten
meeprofiteren toen het nog economisch goed ging is een onjuiste weergave van
de werkelijkheid.</al>
        <al>Het kabinet vindt het van groot belang dat gepensioneerden invloed kunnen
uitoefenen op de besluiten van pensioenfondsen die hen rechtstreeks aangaan.
De wet biedt daarvoor ook de mogelijkheden via deelnemersraden en de mogelijkheid
tot bestuursdeelname in pensioenfondsen. De mate waarin van deze mogelijkheden
gebruik wordt gemaakt is onderwerp van gesprek tussen sociale partners en
ouderenorganisaties. Zij werken aan een tweede medezeggenschapsconvenant.
Mocht dit convenant er niet komen dan zal het kabinet zich beraden op eventuele
maatregelen die de invloed van ouderen op het beleid van pensioenfondsen verbetert.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Teeven (Leefbaar Nederland): Dat Economische
Zaken, als subsidiërend ministerie bij uitstek, 50 miljoen gaat bezuinigen
op de kennisintensieve economie is een teken aan de wand voor een minister
die doorvoerland Nederland wil laten scoren op de kenniseconomie.</al>
        <al>Geen woorden maar daden zou ik met nadruk willen zeggen tot de minister
van Economische Zaken. En betrek daar dan ook de minister van Onderwijs bij,
voordat er geen enkele briljante student meer in Nederland wordt opgeleid.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het kabinet heeft hoge ambities op het gebied van innovatie. Voor een
hogere productiviteitsgroei en dus voor onze toekomstige welvaart is innovatie
immers cruciaal.</al>
        <al>Het begrotingskader maakt financiële keuzes echter onvermijdelijk.
Dit betekent niet dat het kabinet de ambities terzijde legt. We moeten de
komende tijd bekijken hoe we het beleid slimmer en effectiever kunnen vormgeven.
Het IBO Technologiebeleid bevat hiervoor nuttige aanbevelingen. U ontvangt
binnenkort een kabinetsreactie op dit IBO-rapport.</al>
        <al>Ook zal de minister van Economische Zaken komend voorjaar een Innovatienota
presenteren met nieuwe accenten in het innovatiebeleid.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA): «En hoe kan het
kabinet bijdragen aan het vergroten van de arbeidsproductiviteit? Een extra
impuls in onderzoek en deregulering kunnen hierin een rol spelen. De CDA-fractie
pleit er voor om de verdeling van middelen uit de begroting van EZ inzake
het bevorderen van innovatiekracht en het ondernemingsklimaat tegen het licht
te houden. Er moet orde geschapen worden in het woud van subsidies en fondsen,
waarmee EZ probeert te «sturen». Een drastische vereenvoudiging
van deze regelingen is nodig, waarbij een versterking van de innovatiekracht,
een verlaging van de administratieve lastendruk en een substantiële productiviteitsverhoging
uitgangspunt dienen te zijn.»</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De drie punten die het CDA noemt (versterking innovatiekracht, verlaging
administratieve lastendruk en substantiële productiviteitsverhoging)
staan centraal in het economisch beleid van dit kabinet. Het kabinet is dan
ook van plan om op deze terreinen forse vooruitgang te boeken.</al>
        <al>De groei van de arbeidsproductiviteit zal in de komende jaren een grotere
bijdrage aan de economische groei moeten leveren, waarbij de aandacht voor
het vergroten van de arbeidsparticipatie onverkort moet blijven bestaan. Productiviteit
heeft betrekking op de kwaliteit van de publieke sector én op de concurrentiekracht
van het bedrijfsleven.</al>
        <al>Het kabinet is verheugd dat het belang van de versnelling van de arbeidsproductiviteitsgroei
ook door de sociale partners wordt onderkend.</al>
        <al>Het kabinet onderkent het belang van productiviteitsversnelling en heeft
daarom in het Strategisch Akkoord een productiviteitsagenda vastgelegd. De
minister van Economische Zaken zal deze agenda uitwerken.</al>
        <al>Afgelopen jaar is er in het kader van het Interdepartementaal Beleidsonderzoek
(IBO) Technologiebeleid kritisch gekeken naar wat de overheid
doet t.a.v. technologiebeleid. U ontvangt binnenkort een kabinetsreactie op
dit IBO-rapport.</al>
        <al>Ook zal de minister van Economische Zaken komend voorjaar een Innovatienota
presenteren met nieuwe accenten in het innovatiebeleid.</al>
        <al>Ook zullen we dit najaar een plan van aanpak presenteren waarmee het Kabinet
de administratieve lastendruk wil verlagen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Zalm (VVD): Wanneer is het plan van
aanpak van de reductie van de administratieve lasten beschikbaar en bevat
het ook een tijdspad?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het plan van aanpak voor de reductie van de administratieve lasten zal
dit najaar beschikbaar komen. Zoals in het strategisch akkoord reeds is geformuleerd,
bevat het kwantitatieve doelstellingen per departement. Het zal voorzien zijn
van een tijdpad.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Zalm (VVD): De VVD hoort graag hoe
de regering oordeelt over de positie van de Nma.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Zoals reeds in antwoord op kamervragen van de heer Crone is aangegeven,
wil het kabinet een effectieve en daadkrachtige uitvoering van het mededingingstoezicht
door een onafhankelijke toezichthouder.</al>
        <al>Op dit moment wordt bekeken hoe om te gaan met de conclusies van de evaluatie
van de Mededingingswet. Eind 2002 zal hierover een kabinetsstandpunt worden
geformuleerd.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de heer Zalm (VVD): Voorstel VVD om de regeling inkomensondersteuning
langdurige minima zonder arbeidsmarktperspectief geen doorgang te laten vinden
en vrijval in te zetten voor politie en gevangenissen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>In het Strategisch Akkoord is opgenomen: «De bijstand wordt weer
vangnet; dat wil zeggen dat in bijzondere, individuele gevallen ondersteuning
kan worden verleend, terwijl aanvullende ondersteuning kan worden verleend
aan langdurige minima (zonder perspectief op de arbeidsmarkt).»</al>
        <al>In het SA is er voor gekozen de ruimte voor gemeentelijk inkomensbeleid
te beperken door gemeenten niet langer toe te staan op categoriale basis (i.p.v.
individuele basis) inkomensondersteuning te verlenen. Hiermee wordt de armoedeval
verminderd. In verband met het afschaffen per 1-1-2004 is 70 mln euro uit
het gemeentefonds genomen. De gemeentelijke mogelijkheden om kwetsbare groepen
te ondersteunen nemen hiermee af. Tegenover deze beperking van de gemeentelijke
inkomensondersteuning staat de invoering van de landelijke regeling voor langdurige
minima. Hiermee structureel m.i.v. 2006 op jaarbasis ca. 23 mln gemoeid.</al>
        <al>Het kabinet beoogt een regeling die enerzijds recht doet aan de positie
van kwetsbare groepen en anderzijds belemmerende werking voor reïntegratie
van betrokkenen vermijdt.</al>
        <al>Aldus ontstaat een goed evenwicht tussen ondersteuning van kwetsbare groepen
en vermindering van de armoedeval.</al>
        <al>Mw. Noorman-den Uyl heeft over dit onderwerp een initiatiefwetsvoorstel
ingediend dat exact overeenkomt met het wetsvoorstel dat onder het vorige
kabinet de Raad van State is gepasseerd. Door de vorige minister van SZW is,
vanwege de demissionaire status, besloten dit voorstel niet aan het Parlement
aan te bieden. Uit oogpunt van vermindering van de armoedeval voldoet dit
voorstel niet, omdat niet alle gemeentelijke categoriale regelingen worden
afgeschaft, maar vijf soorten mogen blijven bestaan (regelingen voor kosten
i.v.m. chronische ziekten, kinderen, woonlasten, collectieve aanvullende ziektekostenverzekeringen
en sociaal culturele activiteiten) en vanwege de «onduidelijke»
toelatingscriteria voor de regeling.</al>
        <al>Daarnaast geldt dat per 1-1-2004 pakket aan dereguleringsvoorstel in werking
treedt. Het kabinet wil de aanvullende ondersteuning voor langdurige minima
in dat perspectief onderbrengen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Giskes (D66): D66 wil in plaats van
de nieuwe levensloopregeling de bestaande verlofsubsidie handhaven en geld
reserveren voor kinderopvang. D66 vindt de nieuwe regeling niet goed, omdat
mensen tientallen jaren moeten sparen voordat ze er een paar maanden tussenuit
kunnen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Eén van de speerpunten van het kabinetsbeleid betreft het levensloopbeleid.
De verlofknip is een eerste stap in de uitwerking daarvan.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Op de verlofknip kan per jaar maximaal € 600 worden gespaard.
Een aanzienlijk deel van de verlofbehoefte hangt samen met het krijgen van
kinderen en concentreert zich in de eerste helft van het arbeidzame leven.
Om ervoor te zorgen dat al snel een aanzienlijk spaartegoed kan worden opgebouwd,
biedt de verlofknip de mogelijkheid tot een extra inleg van maximaal € 2400
bij opening van de spaarrekening. Daarmee kan in het eerste jaar van deelname
aan de verlofknip in totaal € 3000 worden ingelegd. Aan dit saldo
kan vervolgens elk jaar maximaal € 600 worden toegevoegd. Wanneer
spaartegoed wordt opgenomen voor de financiering van onbetaald verlof, keert
de overheid over dit tegoed een bonus uit van 30%.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Onderstaande tabel laat voor werknemers op verschillende inkomensniveaus
zien hoeveel weken verlof zij in de loop van de tijd kunnen financieren. Daarbij
wordt ervan uitgegaan dat hij/zij elk jaar het maximum bedrag inlegt.</al>
        <tuskop letat="vet">Tabel 1. Te financieren verlofperiode bij maximale inleg
naar inkomensniveau </tuskop>
        <al>((tabel;sdu1;1.99m;54m;6))((sz))((controw;1)) ((wrt))((rowlijn))Opbouwjaren((Tc))((chgboth;tq;rl))1((Tc))3((Tc))5((Tc))10((Tc))19
((Tr))((Tc))Euro's((Tc))((Tc))((Tc))((Tc))((Tr))Opgebouwd tegoed((sup))1((reset))((Tc))3 000((Tc))4 333((Tc))5 720((Tc))9 438((Tc))17 000
((Tr))Maximaal te verkrijgen bonus((Tc))900((Tc))1 300((Tc))1 716((Tc))2 831((Tc))5 100
((Tr))((Tr))Maximale te financieren verlofperiode op niveau:((Tc))Weken ((Tr))–
Minimumloon((Tc))13½((Tc))20((Tc))26((Tc))43((Tc))77½ ((Tr))–
Modaal((Tc))9((Tc))13½((Tc))17½((Tc))29((Tc))52 ((Tr))–
((ix))Twee x modaal((xix))((Tc))5½((Tc))8((Tc))10½((Tc))17((Tc))31((endtab))</al>
        <al>
          <sup>1</sup> Hierbij is geabstraheerd van indexering van de maximale jaarlijkse
inleg. Er is daarom gerekend met een reële rente van 2%.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De tabel laat zien dat niet pas na tientallen jaren deelname aan de verlofknip,
maar al na een of enkele jaren aanzienlijke periodes van verlof gefinancierd
kunnen worden.</al>
        <al>Een deelnemer met een modaal inkomen heeft na een jaar deelname meer dan
2 maanden (9 weken) verlof bij elkaar gespaard, na 5 jaar meer
dan 4 maanden (17½ week) en na 10 jaar bijna 7 maanden (29 weken).
Voor deelnemers op minimumloonniveau zijn de betreffende verlofperiodes langer;
voor deelnemers met een inkomen op tweemaal modaal zijn deze verlofperiodes
korter.</al>
        <al>Bovendien geldt dat een nog langere verlofperiode mogelijk is dan in de
tabel wordt getoond, als het verlof in deeltijd wordt opgenomen of als de
werknemer kiest voor een verloffinanciering op een lager niveau dan haar of
zijn nettoloon.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Op de begroting van SZW is reeds een bedrag voor kinderopvang gereserveerd.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag over ondernemen van geachte afgevaardigde VanNieuwenhoven (PvdA)
en geachte afgevaardigdeWijnschenk (LPF): De PvdA wil een effectief economisch
beleid dat ruimte geeft voor investeren. Zorg om concurrentiepositie en productiviteit.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het kabinet onderschrijft het belang van dit thema. Met ondernemen, door
bedrijven wordt het geld verdiend in onze economie. Werkgeversorganisaties
hebben zich positief uitgelaten over het beleid van het kabinet. Zij constateren
dat het kabinet ruimte biedt voor ondernemen. Op het gebied van ruimtelijke
ontwikkeling, mobiliteit, milieu maakt het kabinet de weg vrij om het starten
en groeien van bedrijven te stimuleren. In het bijzonder zal het kabinet de
administratieve lasten aanpakken. Doel is een reductie met 25 procent. Op
korte termijn zal de minister van Economische Zaken aan u een plan van aanpak
sturen.</al>
        <al>Voor een hogere productiviteitsgroei en dus voor onze toekomstige welvaart
is innovatie cruciaal. Dit blijkt uit tal van onderzoeken. Juist op het terrein
van innovatie zien we in Nederland echter geen rooskleurig beeld. Dit brengt
onze economische groei in gevaar. De laatste concurrentietoets bracht dit
nog eens duidelijk aan het licht. We dreigen als Nederland de slag om een
echte kenniseconomie te missen. </al>
        <al>Vanzelfsprekend is innoveren vooral een zaak voor ondernemers. Maar de
overheid moet innovatie wel stimuleren en aanjagen. Bijvoorbeeld als het gaat
om het toepassen en verspreiden van kennis uit universiteiten, het beschermen
van kennis met octrooien, het stimuleren van Europese samenwerking of door
het aantrekken van kennisintensieve bedrijven uit het buitenland.</al>
        <al>Om beter in te kunnen spelen op de ontwikkeling naar een kenniseconomie
zal het kabinet plannen maken om de verschillende regelingen die de innovatiebetreffen
beter op elkaar te laten aansluiten en te moderniseren. Het kabinet zal de
nieuwe plannen presenteren in de vorm van een Innovatienota die in het voorjaar
van 2003 verschijnt. Hiermee staan we als Kabinet pal voor de versterking
van de Nederlandse kenniseconomie.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA): (PvdA alternatieven).
Stimulerend arbeidsmarktbeleid: behoud van subsidies voor werkgevers om langdurig
werklozen of mensen in lage loonschalen in de te nemen en behoud gesubsidieerde
banen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het kabinet streeft naar een meer effectieve inzet van de huidige reïntegratiemiddelen.
Door ruimte te scheppen voor gemeenten en UWV voor maatwerk, wordt het mogelijk
om meer toegesneden op specifiek omstandigheden instrumentarium in te zetten.
De middelen voor Wiw en ID-banen zullen worden toegevoegd aan het vrij besteedbare
reïntegratiebudget voor gemeenten, het zogenaamde Fonds Werk en Inkomen
(FWI). Dit betekent dat gemeenten vrij in de keuze van de inzet van de middelen
voor werkgelegenheid en andere reïntegratietrajecten. Zij kunnen –
al dan niet in overleg met reïntegratiebedrijven – besluiten het
instrument loonkostenreductie in te zetten of mensen op een gesubsidieerde
baan te plaatsen. Maatwerk en efficiëntie zijn hierbij de sleutelwoorden.
Gesubsidieerde arbeid en gerichte loonkostensubsidies blijven dus nog steeds
mogelijk binnen het beschikbare budget.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de heer Rosenmöller (GroenLinks):</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Overweegt de regering om in het tweede jaar van ziekte een bovenwettelijke
uitkering te verbieden?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het kabinet heeft in het Strategisch Akkoord benadrukt dat het –
in lijn met het SER-advies – van cruciaal belang is dat bovenwettelijke
aanvullingen op de loondoorbetaling in het tweede jaar van ziekte ophouden.
Het kabinet gaat er daarbij van uit dat de sociale partners dit, overeenkomstig
de afspraken in de Stichting van de Arbeid, zelf regelen en dat hierover nadere
afspraken met de sociale partners kunnen worden gemaakt.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag over WAO van de geachte afgevaardigde Wijnschenk (LPF) en de geachte
afgevaardigde Marijnissen (SP): Kanttekeningen bij de voorstellen inzake de
arbeidsongeschiktheid.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Ter toelichting op de voorstellen, het volgende.</al>
        <al>1. Nederland beter!</al>
        <al>Bijna 1 miljoen arbeidsongeschikten is echt veel te hoog, ook internationaal
gezien In voorgaande kabinetten is daarover veel gesproken; ik denk aan de
commissie Donner en het advies van de SER</al>
        <al>Nu komt het aan op daden; in de eerste helft van 2003 zal het kabinet
een wetsvoorstel indienen van een geheel herzien WAO-stelsel</al>
        <al>Uitgangspunt in dat nieuwe stelsel is werkhervatting – arbeidsgeschiktheid
in plaats van ziekte en arbeidsongeschiktheid</al>
        <al>Doel: beperking van de WAO-instroom van duurzaam volledig arbeidsongeschikten
met 40% ten opzichte van de huidige instroom</al>
        <al>2. Contouren van de Nieuwe WAO</al>
        <al>Het advies van de Sociaal-Economische Raad (SER) is uitgangspunt bij de
herziening van de WAO voor nieuwe gevallen (gezien de loondoorbetalingsplicht
van twee jaar geldt dit vanaf 2005).</al>
        <al>Alleen volledig arbeidsongeschikten die ook op langere termijn geen uitzicht
hebben op werk, krijgen toegang tot de nieuwe WAO.</al>
        <al>Gedeeltelijk arbeidsongeschikten moeten zoveel mogelijk in staat worden
gesteld aan het werk te blijven. Wie zijn oude werk niet kan hervatten, zal
worden begeleid naar ander werk en heeft ook de plicht ander werk te aanvaarden.
Gedeeltelijk arbeidsongeschikten (meer dan 35 procent) die werken, krijgen
recht op een loonaanvulling. Niet-werkenden krijgen recht op WW, gevolgd door
een IOAW-uitkering (bijstandsuitkering zonder toets op het eigen vermogen)</al>
        <al>Het SER-advies bevat twee kosten verhogende maatregelen:
afschaffing van de premiedifferentiatie in de arbeidsongeschiktheidsregelingen
(«PEMBA-premie») en verhoging van de WAO-uitkering tot 75 procent
van het loon. Het kabinet acht voorzichtigheid op zijn plaats daarom moeten
eerst de resultaten van de WAO-maatregelen ook daadwerkelijk gerealiseerd
zijn. Wel hoeven bedrijven met minder dan 25 werknemers per 1 januari 2003
niet langer een «PEMBA-premie» te betalen.</al>
        <al>Dit voorstel is inmiddels ter advisering aan de Raad van State voorgelegd.</al>
        <al>3. Preventie</al>
        <al>De eerste stap op weg naar een nieuw stelsel is PREVENTIE: voorkomen dat
mensen ziek of arbeidsongeschikt worden.</al>
        <al>Hierin kan veel verbeterd worden door de veiligheid en gezondheid van
werknemers op het werk te waarborgen en, als werknemers toch ziek worden,
vroeg in de ziekteperiode in te grijpen.</al>
        <al>Om werkgevers aan te sporen echt werk te maken van deze verantwoordelijkheid
zal vanaf 1 januari 2003 de loondoorbetalingsverplichting voor werkgevers
worden uitgebreid van één jaar naar twee jaar. Pas na die tijd
ontstaat eventueel recht op een WAO-uitkering. Een wetsvoorstel hiertoe ligt
inmiddels bij de Raad van State</al>
        <al>Ook werknemers worden meer dan nu aangesproken op hun verantwoordelijkheid
om snel weer aan het werk te gaan. Daarbij past een beperking van de loondoorbetaling
in het tweede ziektejaar tot 70 procent van het loon. Hier ligt een belangrijke
verantwoordelijkheid voor de sociale partners.</al>
        <al>Het kabinet ondersteunt de sociale partners ook in de praktijk om het
preventiebeleid verder te versterken en te investeren in de noodzakelijke
verbetering van het arbo- en verzuimbeleid. Het kabinet zal de aanpak via
arboconvenanten de komende jaren voortzetten, zoals partners hebben bepleit,
en in samenspraak met werkgevers en werknemers niet alleen richten op preventie,
maar ook een extra accent geven aan een effectievere aanpak van verzuim en
reïntegratie in de eerste twee ziektejaren. Er wordt aan gewerkt dat
kennis en goede ervaringen met een arbo- en verzuimbeleid voor ondernemers
toegankelijk zijn. Ook zal het kabinet investeren in goede aansluiting van
de arbozorg en de curatieve zorg. Goede samenwerking is van belang voor het
voorkómen van arbeidsgerelateerde aandoeningen, maar ook voor vroegtijdige
en duurzame reïntegratie.</al>
        <al>Er is een project gestart gericht op ontschotting tussen de sectoren sociale
zekerheid en zorg om ziekteverzuim zo snel mogelijk aan te pakken, belemmeringen
die een tijdige effectieve behandeling van patiënten en cliënten
weg te nemen en arbeidsongeschiktheid te voorkomen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de heer Zalm (VVD) over deregulering en kinderopvang: De opeenstapeling
van gedetailleerde regels over opleidingseisen, huisvesting en de groepsgrootte
die ook nog per gemeente verschillen, maakt het realiseren van kinderopvang
duur en moeilijk. Overheidspaternalisme is hier wel zeer sterk aanwezig. Als
die eisen ook van toepassing zouden zijn op een traditioneel kinderrijk gezin
zouden veel gezinnen in overtreding zijn. Naar ons oordeel zou de eigen verantwoordelijkheid
van de ouders meer centraal moeten komen te staan. Tegen de aandacht van de
ouders voor het belang van hun kind kan geen regelgeving en inspectie op.
Wij zouden ook graag gelijke subsidievoorwaarden zien voor kinderopvang door
non-profit instellingen, commerciële bedrijven en gastouderopvang. Als
de regering dit voortvarend aanpakt zal het aanbod van kinderopvang snel toe
kunnen nemen, de keuzevrijheid worden vergroot en de prijs dalen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Ouders bepalen, als de eerst- en eindverantwoordelijken voor de opvoeding
van hun kinderen, of, en zo ja, van welke vorm van kinderopvang zij gebruik
willen maken. Dit uitgangspunt is leidend in het wetsvoorstel Wet basisvoorziening
kinderopvang (Wbk; juni jl. naar de Tweede Kamer gestuurd). Het kabinet heeft
het wetsvoorstel overgenomen; thans wordt hard gewerkt om de Wbk per 1 januari
2004 in werking te laten treden. Met de Wbk wordt de positie van ouders versterkt,
o.a. via het instrument van vraagfinanciering. Dit betekent meer marktwerking
en ook dat de huidige verschillen tussen kinderopvang door non-profit instellingen,
commerciële bedrijven en bedrijfskinderopvang gaan vervallen.</al>
        <al>Met deze wet wordt de huidige versnipperde en veelal tijdelijke regelgeving
vervangen door algemene regelgeving. Kwaliteitsregels voor opvang binnen kindercentra
en voor gastouderopvang zullen niet meer – zoals in de huidige situatie
het geval is – van gemeente tot gemeente verschillen. Administratieve
lasten voor kinderopvangondernemers blijven een belangrijk aandachtspunt in
de verdere uitwerking en implementatie van de Wbk.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA): De voorlichtingscampagne
«Mannen in de hoofdrol» in het kader van het project «Werkende
vaders, zorgende mannen» kan wat ons betreft achterwege blijven. We
hebben liever daden en maatregelen die in dit kader effect sorteren dan woorden.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De combinatie van arbeid en zorg is veel te vaak het probleem van vooral
vrouwen, of vrouwen alleen. Gelukkig beginnen steeds meer mannen deel te nemen
aan een betere balans tussen werk en thuis. Belangrijk is dat we de zorgtaken
thuis gelijker verdelen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Met concrete maatregelen wordt het mannen mogelijk gemaakt om (ook nog)
vader te zijn. Maar dat is duidelijk niet voldoende. Als mannen niet tegelijkertijd
worden gestimuleerd om daadwerkelijk vader te zijn door gebruik te maken van
de regelingen, dan blijven die regelingen ongebruikt en zijn ze dus ineffectief.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Met het interactieve project worden mannen gestimuleerd om daadwerkelijk
vader te zijn, onder andere door gebruik te maken van de regelingen. De campagne
is gericht op de mentaliteit, de houding en het gedrag van de partners thuis
zowel als van werkgevers en werknemers.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Dat het Europees Sociaal Fonds de aanvraag voor het project heeft gehonoreerd –
vanwege zijn onorthodoxe en vernieuwende aanpak – en voor de helft medefinanciert,
mag worden gezien als een blijk van groot vertrouwen in de kwaliteit en effectiviteit.
Het project wordt ook met veel belangstelling gevolgd.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het kabinet staat open voor nieuwe methoden en zoekt veranderstrategieën
niet alleen in wet- en regelgeving.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Rosenmöller (GroenLinks): Wat
vindt de regering van het aanpassen van optieregelingen en past in de nieuwe
politiek ook niet het GL-initiatiefwetsvoorstel «Openbaarheid van topinkomens»?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Op 1 september 2002 is de Wet openbaarmaking bezoldiging en aandelenbezit
van bestuurders en commissarissen in werking getreden. Hiermee wordt een volledig
inzicht verkregen in de beloning en optie- en aandelenbezit van individuele
bestuurders en commissarissen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Deze transparantie zal naar het oordeel van het kabinet het verantwoordingsbesef
van de raad van commissarissen, die de beloning van bestuurders vaststelt,
vergroten. Dit komt het besluitvormingsproces binnen de onderneming over onder
andere de hoogte van beloning en het aantal toe te kennen opties en de daarbij
behorende externe verantwoording ten goede. Wat betreft het genoemde initiatiefwetsvoorstel:
het kabinet wacht de uitkomst van de toetsing door het College Bescherming
Persoonsgegevens, die bij dit wetsvoorstel moet plaats vinden, af. Daarna
zal het kabinet zijn standpunt bepalen. Op het terrein van beloning van bestuurders
(inclusief aandelen- en optieregelingen) en de invloed van de aandeelhoudersvergadering
hieromtrent zijn binnenkort wellicht Europese initiatieven te verwachten,
op voorstel van de Europese groep van vennootschapsrechtdeskundigen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Met betrekking tot de optieregelingen bieden de aanbevelingen van VNO-NCW
en het NCD van juli 2001 een goed aanknopingspunt.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Rosenmöller (GroenLinks) en de
geachte afgevaardigde Marijnissen (SP): Wil het kabinet zich hard maken voor
een prijzenstop in 2003?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De ervaren inflatie als gevolg van de euro ligt veel hoger dan de feitelijke
ontwikkeling van de inflatie. Veel bedrijven hebben de prijzen zorgvuldig
omgezet bij de introductie van de euro. Ten aanzien van de prijsontwikkeling
in de horeca heeft de Minister van Financiën het CPB verzocht onderzoek
te doen. Op 11 september jl. heeft de Minister van Financiën de resultaten
van dit onderzoek naar het parlement gezonden. Het CPB concludeert dat de
prijsstijging 2002 niet geheel valt te verklaren uit kostenstijgingen en «normaal»
winstherstel. De sterke prijsstijgingen in de horeca hebben er mede toe geleid
dat het volume van de horecabestedingen is gedaald. Verwacht mag worden dat
het geringere afzetvolume een matigende invloed op de horecaprijzen zal hebben.
Het CPB wijst erop dat uiteindelijk vraag en aanbod de prijs bepalen. De Minister
van Financiën zal deze kwestie op korte termijn bespreken met vertegenwoordigers
van Koninklijke Horeca Nederland.</al>
        <al>Een prijsmaatregel van overheidswege zou een ongewenste ingreep in de
werking van de markteconomie zijn. Concurrentie tussen ondernemingen moet
ervoor zorgen dat bedrijven geen prijsverhogingen doorvoeren waarvoor geen
economische grond bestaat.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde de heer Verhagen (CDA): Terugdringing
ziekteverzuim</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het kabinet onderkent dat het ziekteverzuimpercentage van de sectoren
Politie, Zorg en onderwijs hoger ligt dan het gemiddelde in de marktsector.
In de marktsector en de sector Zorg en Welzijn worden echter geen cijfers
bijgehouden over het ziekteverzuim langer dan één jaar. Hoewel
dus niet volledig vergelijkbaar is het ziekteverzuimpercentage in alle drie
de overheidssectoren hoger dan in de marktsector. Dit wordt gedeeltelijk verklaard
doordat bij deze sectoren relatief meer ouderen en vrouwen werkzaam zijn dan
in de marktsector. Uit onderzoek blijkt namelijk dat ouderen en vrouwen een
grotere kans hebben om ziek of arbeidsongeschikt te worden dan mannen. Om
die reden worden er doelstellingen afgesproken op sectoraal niveau, die rekening
houden met de sectorspecifieke kenmerken. Zo heeft de sector Onderwijs zich
ten doel gesteld het ziekteverzuimpercentage in het primair en voortgezet
onderwijs in drie jaar terug te brengen met 1%-punt ten opzichte van het niveau
van 1999 (8,4%). Deze afspraak is vastgelegd in het arboconvenant van die
sector.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Marijnissen (SP): De geachte afgevaardigde
Marijnissen ondersteunt de kritiek van de Raad van State dat er bij economische
tegenwind veel te gemakkelijk gekozen wordt voor het snoeien in de publieke
sector.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De Raad van State gaat in zijn advies in op de efficiëntietaakstelling
voor de collectieve sector. Volgens de Raad is in het verleden gebleken dat
met globale operaties weinig efficiëntievoordelen worden behaald. Ook
zal het achterblijven van de ambtenarensalarissen bij de salarissen in de
marktsector de kwaliteit bij de overheid niet ten goede komen. De Raad bepleit
een meer gerichte benadering, gebaseerd op duidelijke prioriteiten. Die benadering
zou kunnen aansluiten bij, en ook ondersteunend kunnen zijn aan de ambitie
om het beleid meer te concentreren op hoofdlijnen en gedetailleerde regelgeving
terug te dringen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het kabinet heeft niet gekozen voor een uniforme, maar een gedifferentieerde
volume- en efficiëntietaakstelling, aansluitend bij de prioriteiten uit
het Strategisch Akkoord. Zo is de taakstelling voor departementen waarvan
de werkzaamheden voor een relatief groot deel te maken hebben met regelgeving
die valt terug te dringen relatief groot. Deze differentiatie in de taakstelling
sluit goed aan bij de ambitie om het beleid meer te concentreren op hoofdlijnen
en gedetailleerde regelgeving te beperken. Doordat de invulling van de opgelegde
taakstellingen uiteindelijk door de onderdelen van de collectieve sector zelf
zal moeten plaatsvinden, wordt bovendien bereikt dat deze onderdelen de besparingen
op een zodanige manier kunnen realiseren dat de door hen na te streven doelstellingen
niet in gevaar behoeven te komen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Een snelle omslag in de ontwikkeling van de arbeidskosten is essentieel
om te voorkomen dat de economie slecht blijft presteren en dat de werkloosheid
onaanvaardbaar verder stijgt. Het kabinet neemt daarom zijn verantwoordelijkheid
als werkgever door de contractloonontwikkeling in de collectieve sector te
beperken. Om te bevorderen dat de marktsector deze aanpak volgt
is het kabinet bereid loonmatiging te ondersteunen met een pakket lastenverlichtende
maatregelen van 0,5 miljard euro. Voorwaarde is dat er concrete afspraken
kunnen worden gemaakt over daadwerkelijke loonmatiging. In dat geval kunnen
de ambtenarensalarissen gelijk op gaan met de salarissen in de marktsector.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De Raad van State acht overigens de in de Miljoenennota aangekondigde
maatregelen noodzakelijk om de gestelde doelen ten aanzien van het begrotingssaldo
binnen de gestelde periode te bereiken. De Raad wijst er tevens op dat Nederland
met deze maatregelen handelt in overeenstemming met de aanbeveling uit de
Globale Richtsnoeren voor het Economisch Beleid om een verslechtering van
het begrotingssaldo in 2003 te voorkomen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA): Gemeenten
krijgen meer verantwoordelijkheden, maar te weinig middelen om deze waar te
maken.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Bovenstaande vraag gaat uit van de onjuiste veronderstelling dat de gemeenten
de komende jaren over minder financiële middelen zouden beschikken. Dat
is onjuist: het gemeentefonds laat de komende jaren een accres zien van gemiddeld
1,4% per jaar. Dat is een reële groei, die is dus al gecorrigeerd voor
inflatie. De groei is even veel als gemiddeld genomen in de afgelopen twee
kabinetsperioden. Uit het Financiële overzicht gemeenten blijkt dat er
de komende kabinetsperiode sprake zal zijn van een financiële ruimte
voor de gemeenten van € 400 miljoen. Het wegvallen van de OZB zal
financieel volledig gecompenseerd worden. Gemeenten zijn daarnaast, naar het
oordeel van het kabinet, zeer wel in staat om goede bestuurlijke keuzes te
maken, ook bij financiële krapte die nu eenmaal een feit is. Juist de
gemeenten moeten, en daar is het kabinetsbeleid van meer gemeentelijke verantwoordelijkheid
dan ook op gericht, zeer goed in staat zijn om op efficiënte wijze en
met maatwerk de opgaven waarvoor de gemeenten staan, zoals de uitstroom naar
reguliere arbeid te bevorderen. Vandaar ook de ontschotting, deregulering
en ontbureaucratisering bij de reïntegratie. </al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Marijnissen (SP) over de uitkering
aan de Koningin.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De jaarlijkse uitkering aan Hare Majesteit de Koningin is volgens de Wet
financieel statuut van het Koninklijk Huis gekoppeld aan de ontwikkeling van
het ambtelijk inkomen in de sector rijk, het netto-ambtelijk inkomen van de
vice-president van de Raad van State en het prijsindexcijfer van de gezinsconsumptie.
Het is daarmee volledig volgend in de ontwikkeling van de genoemde inkomens
en de prijsindex. Daarom wordt in de begroting ook slechts een raming van
die ontwikkeling opgenomen. De definitieve uitkering wordt achteraf vastgesteld
en zal afhangen van de daadwerkelijke loon- en prijsontwikkeling.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De vraag van de geachte afgevaardigde Teeven (Leefbaar Nederland): Waar
haalt minister cellen vandaan als niet op grote schaal wordt bijgebouwd en
bij DJI niet meer mensen worden toebedeeld?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Ten behoeve van de implementatie van de voorgenomen maatregelen uit het
Strategisch akkoord wordt de daarvoor benodigd bewaringscapaciteit in kaart
gebracht. Op dit moment wordt onderzocht op welke wijze de benodigde capaciteit
gerealiseerd kan worden. Daarbij zijn ook onconventionele maatregelen nodig.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Wijnschenk (LPF): Graag alle misdrijven
vervolgen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Op dit moment blijven op jaarbasis ongeveer 80 000 aangiften met
een opsporingsindicatie «op de plank» liggen. Het is de doelstelling
van dit kabinet dat al deze aangiften in behandeling worden genomen en een
adequate opsporingsinspanning verkrijgen. Echter, zolang er nog tekorten zijn
zal er in ieder geval naar worden gestreefd die misdrijven te vervolgen die
naar zwaarte van zowel het delict als de opsporingsindicatie prioriteit verdienen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Teeven (Leefbaar Nederland): Waarom
worden er geen minimumstraffen ingevoerd voor nationale criminaliteit? Dit
gebeurt wel voor grensoverschrijdende zware criminaliteit.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>In het nationale strafrecht bestaat vooralsnog geen behoefte aan minimumstraffen.
Het is een instrument van harmonisatie van rechterlijk beleid waarvan binnen
de Unie behoefte kan bestaan.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De vraag van de geachte afgevaardigde Giskes (D66): Door onder andere
bolletjesslikkers wordt celcapaciteit verstopt en de strafrechtketens lam
gelegd: Er is teveel repressie en te weinig preventie.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Een krachtige aanpak van de smokkel van verdovende middelen door drugskoeriers
via Schiphol is voor het Kabinet onomstreden. Naast een repressieve gaat het
ook om een preventieve aanpak. Het Kabinet is dan ook reeds gestart met de
uitvoering van preventieve maatregelen, zoals de pre flight controles op Schiphol
en op de luchthaven van Curaçao Gebleken is dat deze preventieve controles
een positief effect sorteren. Op 20 september aanstaande wordt de voortgangsrapportage
«Plan van aanpak drugssmokkels Schiphol» besproken in het kabinet.
Daarin zal het tot nu toe gevoerde beleid worden geëvolueerd en zullen
waar nodig nieuwe maatregelen worden voorgeschoteld. Daarna zal de Kamer worden
geïnformeerd.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Dijke (ChristenUnie): Om het gedoogdbeleid
(drugs) helemaal op de helling te zetten.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het Kabinet informeert dit jaar de Kamer nader over de wijze waarop de
intensiveringen uit de drugsparagraaf van het Strategisch Akkoord zullen worden
uitgewerkt. Dit zal een analyse worden waarin verschillende aspecten worden
uitgewerkt door de bij dit dossier betrokken bewindslieden. Het gaat onder
meer om een steviger beleid om verslaafden onder drang tot ontwenning te brengen,
voortzetting van het ontmoedigingsbeleid inzake softdrugs en striktere handhaving
van de coffeeshopcriteria. Tevens zal de achterdeurproblematiek van de coffeeshops
aan de orde komen. Voorts is het zaak om in het lokale coffeeshopbeleid verhoogde aandacht te geven aan coffeeshops in de buurt van scholen, opdat
deze worden terug gedrongen. Onderzocht zal worden hoe coffeeshops aan de
grens kunnen worden teruggedrongen zonder dat de handel zich verplaatst naar
illegale verkooppunten als woningen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Natuurlijk moet het gedoogbeleid inzake soft drugs kritisch bekeken worden.
Een nieuwe normstelling is daarbij gewenst. Dat betekent niet dat positieve
aspecten van een beleid waarin een onderscheid wordt gemaakt tussen diverse
soorten drugs wordt losgelaten. Ook kunnen we niet de pretentie hebben jongeren
zomaar even van het gebruik van drugs af te houden. Wel zullen we een duidelijker
beleid moeten voeren waarin de risico's en gevaren van drugsgebruik helder
voor het voetlicht worden gebracht.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Teeven (Leefbaar Nederland): 2 op cel
is akkoord! Maar wel vraag om extra/meer personeel en verbouwingen!</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Onderdeel van de aanpak van het veiligheidsproblemen is een herziening
en wezenlijke uitbreiding van de sanctiecapaciteit. In dat kader wordt ook
het meervoudig gebruik van cellen bezien.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Rosenmöller (GroenLinks): Noodkreet
rechters terecht; Dit jaar 30 en volgend jaar 40 miljoen bezuinigd; Wie moet
de 10 000 extra zaken afhandelen?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De bedragen die dhr. Rosenmöller noemt zijn gebaseerd op verschillen
tussen de begroting 2002 en 2003. Deze vergelijking mag hij echter niet zo
maken. In de begroting voor 2002 liep een aantal gemeenschappelijke diensten
van OM en ZM – zoals het automatiseringscentrum en het opleidingscentrum –
nog volledig via de ZM-begroting. In 2003 dragen OM en ZM elk hun eigen kosten.
Daarom heeft er een budgetoverheveling plaatsgevonden. Wanneer voor deze herverdeling
van middelen en taken wordt gecorrigeerd blijkt dat het totale budget van
de Raad voor de Rechtspraak in 2002 met circa € 43 mln. is toegenomen
en in 2003 met circa € 38 mln. toeneemt ten opzichte van de begroting
2002. In deze toename zijn de uit het strategisch akkoord volgende kortingen
dan al verwerkt. Voor de extra zaken die voort zullen vloeien uit de intensiveringen
bij de politie zullen voor de Justitiële keten nog middelen beschikbaar
komen uit de envelop veiligheid.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Marijnissen (SP): Wil de regering garanderen
dat projecten als Stichting Ontmoeting door het beëindigen van de subsidie
niet tussen wal en schip raken?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Dit project blijft justitie financieren daar waar het gaat om plaatsingen
van ex-gedetineerden onder een justitiële titel zoals bijvoorbeeld in
het kader van een penitentiair programma.</al>
        <al>In zijn brief aan de Tweede Kamer d.d. 25 juli jl. heeft de minister van
Justitie uiteengezet dat de vrijwillige plaatsingen in een opvangvoorziening
niet tot de kerntaken van justitie behoren.</al>
        <al>Deze concentratie op kerntaken ligt in de lijn van het strategisch akkoord,
in het algemeen vanuit de daarin besloten opdracht meer resultaat te boeken
met beperkte financiële middelen en meer in het bijzonder vanwege de
taakstelling ten aanzien van subsidies.</al>
        <al>In overleg tussen Justitie en VWS zal worden onderzocht of aan dit soort
projecten in vrijwillig kader behoefte bestaat.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van der Vlies (SGP): De fractie vraagt
aandacht voor project Stichting Gevangenzorg (gevangenispastoor Den Hertog
e.a.) om de zogenaamde hersteldetentie handen en voeten te geven. Project
lijkt goed aan te sluiten bij nieuwe inzet in de begrotingsstukken t.b.v.
modernisering sanctiebeleid.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Van verschillende zijden zijn hele concrete suggesties gedaan om de modernisering
van de sanctietoepassing nader in te vullen (onder meer door de SGP-fractie
t.a.v. hersteldetentie als initiatief van de stichting gevangenenzorg). Het
voert op dit moment te ver daar specifiek op in te gaan, maar er zal zeker
serieus naar gekeken worden. </al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Rosenmöller (GroenLinks) en Van
Nieuwenhoven (PvdA): Jongeren krijgen pas echt aandacht als het fout gaat.
Dat is te eenzijdig. Waarom schenkt het kabinet niet meer aandacht aan preventie?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De regering hecht groot belang aan een geïntegreerd jeugdbeleid,
dat inzet op preventie. Dit vereist een intensieve, op de jongere gerichte
samenwerking tussen vele partijen, zoals school, jeugdhulpverlening en jeugdwelzijnswerk.</al>
        <al>Het jeugdbeleid moet zich wat het kabinet betreft echter niet verengen
tot probleemgroepen. Het moet een brede basis bieden voor alle kinderen waarbinnen
voor kinderen die iets extra's nodig hebben ook dat extra's geboden kan worden.
Doel van het jeugdbeleid is een goed toegesneden infrastructuur die alle jongeren
voorziet van een goede startpositie en ontplooiingskansen en die bijdraagt
aan een verminderd beroep op achterliggende voorzieningen. Het consultatiebureau,
de peuterspeelzaal, kinderopvang, de scholen en andere voorzieningen moeten
een sluitende keten bieden.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Ouders zijn als eerste verantwoordelijk voor de opvoeding van hun kinderen
maar kunnen daarbij ondersteund worden. Wanneer kinderen dreigen te ontsporen
of ouders zich geen raad meer weten moet die ondersteuning snel geboden kunnen
worden. Dat vergt een intensieve samenwerking van alle betrokkenen enerzijds
en anderzijds bereidheid van ouders om hulp te accepteren. Als het nodig is
moeten er ook corrigerende en repressieve maatregelen genomen kunnen worden.
Het kabinet onderzoekt de mogelijkheid om tot zoiets als «bemoeizorg»
te komen. Hiertoe zal het kabinet in de wet op de jeugdzorg de gezinscoach
introduceren. Ook worden nieuwe wegen verkend om voortijdig schoolverlaten
tegen te gaan en ouders te stimuleren hun peuters en kleuters deel te laten
nemen aan programma's voor voor- en vroegschoolse educatie</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA): Hoe staat
het ministerie van Justitie t.o.v. discussie gedogen van overtreding maximumsnelheid?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Regels voor de maximumsnelheid zijn nodig met oog op de verkeersveiligheid
en het voorkomen van emissie van schadelijke stoffen en geluidshinder.
Verkeersdeelnemers moeten zich aan deze regels houden. De marges voordat tot
beboeting wordt overgegaan oprekken, is een onwenselijke vorm van gedogen.
Het leidt bovendien tot nieuwe marges, die ook weer ter discussie zullen worden
gesteld. Grenzen leiden tot grensgevallen en het verschuiven van de grenzen
lost dit niet op.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Giskes (D66): Wat doet het kabinet
tegen wachtlijsten in de sociale rechtshulp?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het is niet uitgesloten dat er in de toekomst problemen zouden kunnen
ontstaan in het aanbod van advocaten in de gefinancierde rechtsbijstand. Aan
oplossingen daarvoor wordt door de minister van Justitie gewerkt. Dat sprake
zou zijn van wachtlijsten in de rechtsbijstand is ons niet bekend. Wel is
het mogelijk dat mensen niet onmiddellijk voor een afspraak terecht kunnen
bij een rechtsbijstandverlener, maar dat is voor dit soort dienstverlening
gebruikelijk en leidt, gegeven de korte termijn waarop wel een afspraak mogelijk
kan zijn, voorzover ons bekend, in de praktijk niet tot onoverkomelijke problemen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA): Hoe zorgt
het kabinet ervoor dat de buurten weer leefbaar worden?</al>
        <al>Wat doet het kabinet hier nu concreet aan?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het weer leefbaar en veilig maken van de wijken, is in de huidige kabinetsperiode
met name verankerd in het grotestedenbeleid (GSB). Op dit beleidsterrein waar
veiligheid en leefbaarheid momenteel topprioriteit zijn, worden concrete resultaatafspraken
gemaakt met de 30 grote steden. Zowel sociale, economische, fysieke als veiligheidsaspecten
worden in het kader van het GSB aangepakt op wijkniveau. Een integrale aanpak
biedt de oplossing voor de meervoudige problematiek in de buurt. De betrokkenheid
van bewoners (zowel allochtoon als autochtoon) zal voorop staan bij het bewerkstelligen
van wijkverbetering. Alle participanten (gemeente, burger en private partij)
worden aangesproken op hun verantwoordelijkheid voor de eigen leefomgeving.
Op wijkniveau dient verdere segregatie in aandachtswijken te worden tegengegaan.
Daarnaast zal het lokaal integratiebeleid hier veel nadrukkelijker in beeld
moeten komen. Niet alleen is een investering nodig in het leefklimaat van
deze wijken, maar ook een beleid gericht op een evenwichtige bevolkings- en
inkomensopbouw.</al>
        <al>Concreet:</al>
        <al>Toename leefbaarheid en veiligheid in de wijk staat centraal. Een concreet
instrument hiervoor is het Politiekeurmerk Veilig Wonen (PKVW). Behalve het
terugdringen van woninginbraken (95% afname) richt het keurmerk zich op het
verhogen van de leefbaarheid en veiligheid in de woonomgeving. Veiligheid
is meer dan de afwezigheid van criminaliteit, het omvat ook de kwaliteit van
de leefomgeving. De impuls «Onze buurt aan zet» (2001–2003)
verbetert in de aandachtswijken van de grote steden de veiligheid, leefbaarheid
en integratie. Na 2003 verdient de systematiek van deze impuls verbreding
in de steden. Verder zal het aantal projecten «Justitie In de Buurt»
uitgebreid worden en wordt de oprichting van wijkpreventieteams gestimuleerd.
In 2004 zullen met de steden aanvullende resultaatsafspraken gemaakt worden
om de veiligheid in de stad te verhogen. Deze afspraken dienen in nauwe afstemming
met de ketenpartners tot stand te komen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Verbetering sociale infrastructuur in de wijk (artsen, winkels, scholen).
Wil een wijk een betere status krijgen dan dienen de voorzieningen behouden
te blijven voor deze wijken. Momenteel onderzoekt BZK met behulp van het onderzoeksbureau
NIZW hoe voorzieningen bij herstructurering beter gerealiseerd of behouden
kunnen blijven. Daarnaast worden maatregelen voorbereid om de sociaal-fysieke
benadering te versterken in de vorm van pilots en een leidraad.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het beter binden van midden en hoge inkomens aan de wijk. Een extra impuls
aan het verbeteren van het stedelijk woonmilieu wordt in het kader van het
investeringsbudget stedelijke vernieuwing (ISV) gegeven door het proces van
herstructurering in de aandachtswijken te versnellen. Deze draagt bij aan
de kwaliteit en variatie van het woningaanbod. Tevens verhoogt dit de leefbaarheid
van de buurt. </al>
        <witreg></witreg>
        <al>Wijk Ontwikkelings Maatschappij (WOM) en Wijk Ontwikkelings Programma
(WOP)In het kader van de integrale wijkaanpak en het vlottrekken van de herstructurering
wordt voor aandachtswijken de mogelijkheid bezien van extra maatregelen zoals:
bemiddelingspool vanuit het Rijk in geval het samenwerkingsproces stagneert;
wegnemen van en maatregelen in het kader van grondbeleid.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA): Mensen moeten
binnen 24 uur aangifte kunnen doen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De politiekorpsen hebben hun dienstverlening zo ingericht dat het nu reeds
mogelijk is om binnen 24 uur aangifte te doen (al moet daarvoor soms naar
het hoofdbureau worden gegaan).</al>
        <al>Om het doen van aangifte voor de burgers verder te vergemakkelijken wordt,
mede naar aanleiding van moties van Uw Kamer, momenteel bezien op welke wijze
de politiekorpsen hun voorzieningenniveau verder kunnen verbeteren. Het betreft
hier met name voorzieningen als het doen van aangifte op afspraak, de telefonische
aangifte en de elektronische aangifte. Met name deze laatste voorziening biedt
de mogelijkheid 24 uur per dag aangifte te doen.</al>
        <al>Conform afspraak zult u nog dit jaar worden bericht over de voortgang
ten aanzien van de verdere verbetering van het voorzieningenniveau van de
korpsen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Wijnschenk (LPF): Waarom maakt de politie
geen werk van aangiften van diefstal onder de € 150,–.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Voor wat betreft de strafrechtelijke rechtshandhaving staat de politie
onder het gezag van het Openbaar Ministerie (OM). Het is geen landelijk beleid
van het OM om af te zien van opsporing en vervolging van diefstal van kleine
bedragen. De OM richtlijnen voor strafvordering (BOS/POLARIS) bepalen dat
door het OM aan de verdachte een transactieaanbod kan worden gedaan indien
het gaat om kleinere bedragen. (Indien het gaat om een schadebedrag t/m € 50:
transactiebedrag € 130; schade tussen € 50 en € 120:
transactiebedrag € 220 en indien de schade tussen € 120
en €150 is: transactiebedrag € 230.)</al>
        <al>Het is mogelijk dat de politie in overleg met het OM als gevolg van het
tekort aan opsporingscapaciteit de keuze maakt om geen werk te maken van een
bepaalde aangifte. De ernst van het delict en de opsporingsindicatie zijn
daarbij mede richtinggevend.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA): In 2006 dient
elke buurt een buurtagent te hebben.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Of een korps een buurtagent nodig heeft, is afhankelijk van de lokale
behoefte en de lokale omstandigheden. Inmiddels is in alle regionale korpsen
een vorm van gebiedsgebonden politiezorg (ggpz) geïntroduceerd. De ggpz
is een werkwijze om de politietaak zo effectief mogelijk uit te voeren, gebaseerd
op de lokale behoefte en omstandigheden. Kennen en gekend worden is in dit
verband een belangrijk uitgangspunt. De ggpz is dus geen doel op zich maar
een manier om de politietaak te organiseren. De verantwoordelijkheid hiervoor
berust bij de regionale korpsbeheerder. Kortom elk korps hanteert inmiddels
een vorm van ggpz, zij het dat de daarmee belaste functionaris niet altijd
buurtagent genoemd wordt.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Wijnschenk (LPF): Gezien de omvang
van het supportersgeweld vinden wij dat er een voetbalwet moet komen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Op dinsdag 27 augustus jl. hebben de betrokken bewindslieden gesproken
met de burgemeesters met een betaald voetbalorganisatie in hun gemeente, de
KNVB, het openbaar ministerie en de politie. Hierin is geconstateerd dat er
reeds veel mogelijkheden zijn om het voetbalvandalisme te bestrijden maar
dat een aantal zaken nader aangescherpt kan worden. Zo zullen onder andere
de spelregels die we in 1997 met alle partners hebben vastgesteld (het beleidskader)
worden aangescherpt en zal een vliegende brigade worden ingesteld die in het
geval van (grootschalige) incidenten ingezet kan worden om snel met een analyse
te komen van hetgeen fout is gegaan. Binnenkort ontvangt u een brief waarin
nader zal worden ingegaan op de uitkomsten van het overleg.</al>
        <al>Het gebruik van wettelijke (strafrechtelijke) maatregelen vormt het sluitstuk
bij de bestrijding van het voetbalvandalisme. Eerst moeten alle andere partners
in de keten zoals club, politie en gemeente doen wat ze moeten doen. Mocht
blijken dat dit – op basis van de huidige wet- en regelgeving –
niet voldoende is om tot een adequate bestrijding van het voetbalvandalisme
te komen, dan dient gezocht te worden naar mogelijke wijzigingen in wet- en
regelgeving die de bestrijding effectiever maken.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Teeven (Leefbaar Nederland): Uitbreiding
politiesterkte.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>In de Ontwerpbegroting van BZK is terug te vinden dat er in 2003 voor
de capaciteitsgroei van politie € 60 mln extra beschikbaar is.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het Kabinet heeft voor veiligheid een bedrag uitgetrokken dat in deze
regeerperiode geleidelijk oploopt tot € 800 mln in 2006. Een belangrijk
deel hiervan is bestemd voor extra agenten.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Over de precieze verdeling van het extra geld voor veiligheid vanaf 2004
vindt nog nader overleg plaats tussen de betrokken ministers. De definitieve
verdeling zal worden opgenomen in het programma van maatregelen dat medio
oktober verschijnt.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA): Verhagen merkt op dat
de CDA-fractie recentelijk aandacht heeft gevraagd voor een andere aanpak
van bolletjesslikkers, waaronder bolletjesslikkers met niet-Nederlands paspoort
uitleveren en op een zwarte lijst plaatsen, onderzoek doen naar innemen paspoort
voor bepaalde tijd en het innemen van landingsrechten DCA, als DCA geen afspraken
wil maken</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De heer Verhagen maakt er melding van dat de CDA-fractie recentelijk aandacht
heeft gevraagd voor een andere aanpak van bolletjesslikkers. In dat kader
is onder andere voorgesteld om onderzoek te doen naar het innemen van een
paspoort voor bepaalde tijd. Voor zover daarbij sprake zou zijn van Nederlandse
paspoorten wil ik gaarne verwijzen naar hetgeen in de tweede voortgangsrapportage
over de implementatie van het Plan van aanpak drugssmokkel Schiphol (brief
van de Minister van Justitie van 22 april 2002), aan uw Kamer is gemeld inzake
de mogelijkheden die de Paspoortwet en het Wetboek van Strafvordering op dit
punt reeds bieden. </al>
        <al>Ingevolge de Paspoortwet is het openbaar ministerie bevoegd het Nederlandse
paspoort van een bolletjesslikker direkt in te laten houden en te verzoeken
dat het door de daartoe bevoegde autoriteit vervallen wordt verklaard. Zolang
er reden is voor de vervallenverklaring kan er ook geen nieuw Nederlands paspoort
worden aangevraagd. Deze maatregel geeft voldoende mogelijkheden om betrokkene
gedurende een bepaalde tijd een Nederlands reisdocument te onthouden.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Zowel het ministerie van BZK als het openbaar ministerie hebben de bij
deze maatregel betrokken autoriteiten bij circulaire op de hoogte gesteld.</al>
        <al>Ingevolge het Wetboek van Strafvordering kunnen Nederlandse, maar ook
buitenlandse paspoorten in beslag worden genomen en verbeurd verklaard, indien
zij kunnen worden beschouwd als een middel om drugstransport mogelijk te maken.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Zalm (VVD): Met name op het gebied
van de uitwisseling van gegevens is een wereld te winnen, ook bij de bestrijding
van internationaal terrorisme. Gaarne een overzicht van de bepalingen ter
bescherming van privacy die een effectief optreden van politie, justitie en
andere partijen in de veiligheidsketen in de weg staan, en waarin wordt aangegeven
onder welke voorwaarden die belemmeringen kunnen worden weggenomen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Een dergelijk overzicht wordt thans voorbereid. De ministers van Justitie
en van BZK zullen binnenkort een stuk met voorgestelde oplossingen ter consultatie
aan alle betrokken organisaties toezenden. Vervolgens zal het aan de Tweede
Kamer worden aangeboden. Het kabinet zal de Kamer bovendien op zeer korte
termijn informeren over voornemens ten aanzien van het persoonsnummerbeleid.
Deze betreffen onder meer de centrale coördinatie van de uitgifte
en het beheer van persoonsnummers. Daarmee kan ook de zgn. identiteitsfraude
aanmerkelijk effectiever worden bestreden.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA): De CDA-fractie (Verhagen)
vraagt zich af of met de extra bijdrage van € 60 mln. de opleidingscapaciteit
volledig kan worden benut de komende jaren.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De bedrijfsvoering (opleidingscapaciteit) van het LSOP is tot dusverre
ingericht op een jaarlijkse instroom van studenten van 3000–3200. Hiermee
is het LSOP in staat naast de jaarlijkse vervangingsvraag (van 1080 in 2002
oplopend naar ruim 1500 in 2006) ook de opleidingen te realiseren die samenhangen
met verdere sterkte-uitbreiding bij de politie.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Met de extra bijdrage van € 60 mln. kan de opleidingscapaciteit
bij het LSOP voor 2003 voor een belangrijk deel worden benut. De benutting
van de capaciteit van het LSOP voor 2004 e.v. is afhankelijk van de omvang
van de capaciteitsuitbreiding bij de politie. Hierover vindt momenteel overleg
plaats in het licht van de verdeling van de veiligheidsenveloppe. Op 11 oktober
zal u hierover nader worden geïnformeerd.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA): over uitbreiding van
het systeem van bestuurlijke boetes.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Zoals in het strategisch akkoord reeds aangegeven acht het kabinet de
bestuurlijke boete een belangrijk instrument. Het kabinet zal in bredere zin
de mogelijkheden van de bestuurlijke handhaving, waaronder bestuurlijke boete,
op afzienbare termijn nader uitwerken. Daarbij zal ook de aanwending van de
opbrengsten van bestuurlijke boeten nader worden betrokken. In het programma
van maatregelen zal hierop worden teruggekomen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De geachte afgevaardigde Verhagen (CDA) heeft gevraagd naar het daadwerkelijk
verbieden van terroristische organisaties en strafbaarstelling van het lidmaatschap
van dergelijke organisaties</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Bij Uw Kamer is het wetsvoorstel terroristische misdrijven aanhangig.
Een verdere gedachtewisseling met Uw Kamer over dit onderwerp kan bij gelegenheid
daarvan plaatsvinden. Het wetsvoorstel bevat onder meer een strafbaarstelling
van deelneming aan een terroristische organisatie. Deze strafbaarstelling
kan ook in stelling worden gebracht tegen personen die de terroristische organisatie
ondersteunen. Voldoende voor strafbaarheid is namelijk dat de betrokkene gedragingen
ondersteunt die strekken tot de verwezenlijking van het terroristisch oogmerk.
Ook gedragingen in de aanloopfase vallen binnen het bereik van de strafwet.
Artikel 46 Wetboek van Strafrecht, dat onlangs is verruimd, stelt de voorbereiding
strafbaar van een misdrijf waarop een gevangenisstraf van acht jaar of meer
is gesteld. Dit is bij terroristische misdrijven veelal het geval.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA) vraagt waarom het kabinet
geen aandacht geeft aan preventie.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Bij de aanpak van criminaliteit moet een samenhangend beleid gevoerd worden
waarbij preventie, correctie en repressie – als een sluitende keten –
gefaseerd in elkaar over kunnen gaan. Preventie taken vallen voor een belangrijk
deel onder de verantwoordelijkheid van gemeenten. Het kabinet gaat ervan uit
dat niet alleen gemeenten, maar ook burgers en maatschappelijke organisaties
zelf verantwoordelijkheid nemen voor preventieve maatregelen. De rijksoverheid
ondersteunt op een aantal terreinen – zoals de aanpak van jeugdcriminaliteit,
met name onder allochtone jongeren, de bestrijding van geweld en criminaliteit
tegen het bedrijfsleven – de totstandkoming van een samenhangende, sluitende
aanpak.</al>
        <al>De minister van BZK zal bij de 30 grootste gemeenten afspraken maken,
waar de preventieve aanpak een bepalend onderdeel zal uitmaken. Ook hier verwijs
ik naar het aangekondigde programma van maatregelen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Dijke (ChristenUnie) inzake abortus.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>We verwachten dat dit kabinet er alles aan zal doen om het aantal abortussen
in Nederland terug te dringen. Wil de premier dit toezeggen? En kan hij ook
aangeven wanneer de evaluatie van de abortuspraktijk plaatsvindt?</al>
        <al>Daarbij nog een vraag. Wij hoeven toch niet te wachten op de uitkomsten
van de evaluatie om reeds nu al alles in het werk te stellen om het aantal
abortussen terug te dringen? Wil de minister president eens aangeven of hij
bereid is de Kamer met het oog daarop snel voorstellen te doen?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De toename van het aantal abortussen baart het kabinet natuurlijk ook
zorgen. In de praktijk blijkt het abortuscijfer bij diverse groepen vrouwen
te stijgen. Eén van die groepen bestaat uit vrouwen bij wie meer dan
eens een abortus wordt uitgevoerd. Wij zullen niet wachten met het nemen van
maatregelen tot de evaluatie van de abortuswet is afgerond. De staatssecretaris
van VWS zal de komende tijd daarom gesprekken voeren met de koepel van abortusklinieken
en andere betrokken instellingen. Het doel is het preventiebeleid aan te scherpen,
ook al zal dit niet eenvoudig zijn. De staatssecretaris zal Tweede Kamer hierover
vóór het einde van dit jaar informeren.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Zalm (VVD): Hoe denkt de regering te
kunnen voorkomen dat werkgevers- en werknemersorganisaties in de zorg toch
duurdere CAO's (dan 2,5%) afsluiten en dat dit vervolgens ten koste gaat van
het volume?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De regering heeft geen directe instrumenten om de inhoud van de CAO's
in de zorgsector te kunnen bepalen. Met het oog op die positie zullen de minister
en staatssecretaris van VWS met de betrokken sociale partners in het VWS-veld
gaan overleggen om tot een gematigde loonontwikkeling te komen. Het kabinet
onderneemt eenzelfde initiatief op centraal niveau. Daarbij merken wij op
dat de loonstijging van 2,5% die is voorzien voor de zorgsector hetzelfde
is als voor de hele collectieve sector. Het mag natuurlijk niet zo zijn dat
een te dure CAO ten koste zou gaan van het zorgvolume. De overheid gaat er
van uit dat de noodzaak van een matiging van loonkosten breed in de samenleving
wordt gesteund en dat ook de sociale partners in de zorg bij het
afsluiten van de CAO's zelf hun verantwoordelijkheid zullen nemen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Dijke (ChristenUnie): Welke inzet
mogen wij van het kabinet verwachten voor de opvang van dak- en thuislozen,
i.h.b. als het gaat om het realiseren van een sluitende aanpak?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het kabinet is bekend met de signalen die recent zijn gegeven door het
Leger des Heils over de opvang van dak- en thuislozen.</al>
        <al>Ook wij zien dat meer dan in het verleden vooral in de grote steden daklozen
het straatbeeld bepalen. Toch heeft de overheid (Rijk en gemeenten) de afgelopen
jaren veel geld geïnvesteerd in het uitbreiden van de capaciteit van
de maatschappelijke opvang en verbetering van de arbeidsomstandigheden in
de sector. In de laatste vier jaar is het budget voor de maatschappelijke
opvang met 40% gestegen.</al>
        <al>Maar geld is niet de enige oplossing. De Algemene Rekenkamer heeft onlangs
gewezen op de versnipperde financiering van de hulpverlening aan dak- en thuislozen.
Dit komt de hulpverlening niet ten goede.</al>
        <al>Het kabinet heeft daarom afgelopen vrijdag besloten tot een Interdepartementaal
Beleidsonderzoek naar de maatschappelijke opvang. Het onderzoek zal medio
volgend jaar afgerond zijn.</al>
        <al>Doel van het onderzoek is te komen tot een meer transparante, effectieve
en efficiënte financiering en organisatie van opvangvoorzieningen. Dit
draagt bij aan een sluitende aanpak van het vraagstuk van dak- en thuislozen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA) inzake kleine ziekenhuizen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De heer Verhagen vraagt of het kabinet stopt met de ontmanteling van kleine
ziekenhuizen.</al>
        <al>De kleine ziekenhuizen vormen een belangrijke schakel in de ziekenhuiszorg
in ons land. Begin november staat een Algemeen Overleg met de minister van
VWS gepland over kleine ziekenhuizen. Daarbij komen de bereikbaarheid en de
levensvatbaarheid van de kleine ziekenhuizen aan de orde. Bij de levensvatbaarheid
spelen zowel de financiën als de kwaliteit een belangrijke rol.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vragen van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA) inzake Huisartsen en
Mededingingswet.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>We hebben al vaak gevraagd en per motie bij minister Borst afgedwongen
dat huisartsen niet onder de Mededingingswetgeving horen te vallen. Waarom
kan dat niet op zeer korte termijn geregeld kan worden zodat de huisarts zijn
tijd aan patiënten kan besteden i.p.v. het onderhandelen met verzekeraars?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vanzelfsprekend is het kabinet het eens met de heer Verhagen dat huisartsen
hun tijd voornamelijk aan het verlenen van zorg moeten besteden. De bureaucratie
en de administratieve lasten dienen zo laag als mogelijk te blijven. Tegelijkertijd
acht het kabinet het wenselijk dat aanbieders en zorgverzekeraars meer onderhandelingsvrijheid,
en ook meer prikkels krijgen, om de zorg zo vraaggericht en zo doelmatig mogelijk
te kunnen leveren. Het is ongewenst dat partijen de onderhandelingsruimte
die de overheid hen biedt, zelf kunnen dichttimmeren door collectief onderhandelen
of door afgestemd gedrag. En dat is nu juist waar de NMA op toeziet. Daarom
vindt het kabinet dat de huisartsenzorg onder de Mededingingswetgeving moet
vallen.</al>
        <al>Overigens heeft de NMa tot op heden meerdere malen aangegeven dat het
beslist niet nodig is dat iedere huisarts met iedere verzekeraar uitgebreid
moet onderhandelen over alle onderdelen van het contract. De NMA heeft dit
voorjaar «Richtsnoeren voor de zorgsector» gepubliceerd. Hierin
staan suggesties voor huisartsen om hun contracteerlast te beperken binnen
de kaders van de Mededingingswet en welke faciliterende rol een branchevereniging
daarin kan vervullen.</al>
        <al>Verder merkt de heer Verhagen op dat er in het Strategisch Akkoord een
integrale aanpak is toegezegd rond de huisartsenzorg. Zijn verzoek is om dit
plan voor de begrotingsbehandeling te ontvangen. Dit lijkt haalbaar. Een behandeling
van de eerstelijnsgezondheidszorg/huisartsenzorg tijdens de begrotingsbehandeling
van VWS is daarmee mogelijk.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Teeven (Leefbaar Nederland) inzake
sponsoring door zorgverzekeraars. </al>
        <witreg></witreg>
        <al>Waarom sponsoring door zorgverzekeraars, denk bijvoorbeeld aan voetbalclubs?
Moeten onze premies niet worden gebruikt om zorg in te kopen? (10.3)</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Natuurlijk moet dat! Maar dan wel op een zo efficiënt mogelijke manier.
Onderlinge concurrentie tussen verzekeraars is een essentiële schakel
in het zo scherp mogelijk krijgen van het functioneren van het verzekeringssysteem.
Als je concurrentie zegt, zeg je ook dat verzekeraars zich van elkaar moeten
kunnen onderscheiden. Vooral door prestaties natuurlijk, maar in bescheiden
mate ook door marketing. Binnen grenzen is het zorgverzekeraars daarom toegestaan
om aan reclame-uitingen te doen. Ze moeten daarover verantwoording afleggen
en het College toezicht zorgverzekeringen dat er op let dat de grenzen niet
worden overschreden.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vragen van de geachte afgevaardigde Teeven (Leefbaar Nederland) inzake
toename medicijngebruik.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Als het gaat om medicijngebruik onder de bevolking zijn de plannen van
dit kabinet wel heel optimistisch. De macro-economische verkenningen geven
aan dat medicijngebruik onder de bevolking de afgelopen jaren ongeveer 10%
gegroeid is. Het is onze fractie een raadsel hoe dit kabinet met een vergrijzende
bevolking het gebruik van medicijnen denkt te kunnen terugdringen met 1%.
Een stijging van het gebruik zou meer in de lijn der verwachtingen liggen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De heer Teeven gaat uit van een toename van het medicijngebruik van 10%.
Het kabinet daarentegen gaat zelfs uit van een groei van 11%, gebaseerd op
de meest recente cijfers van het Centraal Planbureau. Het kabinet is het dan
ook eens met de stelling van de heer Teeven, dat de groei van het gebruik
zal toenemen. Maar de uitgaven die zijn verbonden aan dit toenemend gebruik
van geneesmiddelen, vergen maatregelen. Dáár maakt dit kabinet
serieus werk van. Door de prijs van de inkoop van geneesmiddelen omlaag te
krijgen</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vragen van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA) inzake Ethisch toetsingskader. </al>
        <witreg></witreg>
        <al>In de Miljoenennota wordt niet ingegaan op het Integrale Ethische Toetsingskader
dat opgesteld zal worden zoals beloofd bij de debatten over Biotechnologie,
medisch ethische en genetische kwesties. We gaan er echter vanuit dat staatssecretaris
Ross deze motie van het lid Ross wel op zeer spoedige termijn zal uitvoeren.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De motie Ross-Van Dorp over het Integrale Ethische Toetsingskader staat
gememoreerd in de Zorgnota op pagina 60. De staatssecretaris van VWS spant
zich uiteraard in om de motie dit najaar uit te voeren.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Teeven (Leefbaar Nederland) inzake
donorregeling.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Leefbaar Nederland betreurt het dat het kabinet niets zegt over de donorregeling.
Leefbaar Nederland vindt dat iedereen donor zou moeten zijn, tenzij mensen
aangeven dat ze dat niet wensen. Wij roepen de regering dan ook op met wetsvoorstellen
in de richting te komen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De afspraak met de Tweede Kamer is om eerst een maximale inspanning te
leveren door een hernieuwd appèl aan de samenleving te doen. Het doel
daarvan is iedereen tot donorschap te bewegen, waardoor het aantal potentiële
donoren stijgt. Plannen daartoe zal VWS binnenkort naar de Kamer sturen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Teeven (Leefbaar Nederland): De LN-fractie
zet haar vraagtekens bij de aandacht die het onderwerp doorstroming in het
beroepsonderwijs van de regering krijgt. De arbeidsmarkt zit op dit moment
toch niet te wachten op alleen maar afgestudeerde hbo'ers? Kan de regering
eens vertellen wat eigenlijk zo goed is aan de doorstroomregeling? Mbo'ers
kunnen beter af zijn als zij niet doorstuderen op het moment dat het arbeidsperspectief
voor mbo'ers als redelijk tot (zeer) goed wordt bestempeld.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De arbeidsmarkt heeft meer goed gekwalificeerde mensen nodig. Niet alleen
op hbo-niveau. Ook op mbo-niveau. Dit laat onverlet het belang dat op alle
niveaus – vanaf het vmbo – de uitval daalt en de doorstroom stijgt
voor diegenen die dat kunnen en willen. </al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Teeven (Leefbaar Nederland): Binnen
de studierichting geneeskunde zou ook ruimte moeten worden geschapen voor
universiteiten, zoals de Universiteit Twente met de nog niet gerealiseerde
opleiding technische geneeskunde</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De totstandkoming per (1-09-2003) van de opleiding technische geneeskunde
aan de Universiteit Twente wordt actief gestimuleerd. Er is 3 mln. euro beschikbaar,
onder de voorwaarde dat de universiteit hiervoor een goed voorstel indient,
dat ook door de Adviescommissie Onderwijsaanbod (ACO) wordt beoordeeld.</al>
        <al>Er zijn nog meer initiatieven in ontwikkeling om de structuur van opleidingen
en beroepen in de zorg te verbeteren, zodat er meer personeel voor de zorg
beschikbaar komt. In het wetenschappelijk onderwijs gaat het naast technische
geneeskunde om de opleidingen medisch ingenieur (Eindhoven, TU) en medisch
psycholoog (Universiteit van Tilburg). In het HBO gaat het om de opleidingen
nurse practitioner en physician assistant.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Marijnissen (SP): Hoe wordt het beroepsonderwijs
verbeterd (vmbo niet als afvalputje)?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het beroepsonderwijs – de beroepskolom van vmbo, mbo en hbo –
is één van de prioriteiten van het kabinet.</al>
        <al>Vanaf 2002 is structureel 136 mln. Euro extra beschikbaar ter versterking
van het beroepsonderwijs. Deze impulsgelden dragen bij aan de versterking
en vernieuwing van de beroepskolom; doordat onderwijsinstellingen intensiever
en op bredere schaal investeren in het ontwikkelen van doorlopende, waar mogelijk
verkorte, leerwegen en een herkenbare pedagogiek en didactiek van het beroepsonderwijs.</al>
        <al>60% van onze leerlingen kiest voor het vmbo; dat vereist dat we ons voluit
inzetten voor het vmbo en voor het beroepsonderwijs als een volwaardige leerweg
naast het algemeen vormend onderwijs.</al>
        <al>50% van de impulsmiddelen is bestemd voor het vmbo. Er wordt geïnvesteerd
in het verbeteren van de aansluiting met het mbo; het vernieuwen van de inventaris;
het moderniseren van onderwijsvormen en leermiddelen en het ontwikkelen van
leerwerktrajecten. Deze acties zullen leiden tot versterking en vernieuwing
van het vmbo als fundament van de beroepskolom.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Marijnissen (SP): Prestatieloon werkt
niet. Leraren werken nu al heel hard. Waarom wil het Kabinet dan prestatieloon
in het onderwijs introduceren?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>In het strategisch akkoord wordt gesproken over de mogelijkheid van extra
beloning van bijzondere prestaties en voor leraren met achterstandsgroepen.
Met name moet hier worden gedacht aan onderscheid in zwaarte van de leraarsfunctie.
Extra beloning voor relatief zware functies kunnen eraan bijdragen dat voor
deze functies eenvoudiger geschikt personeel kan worden gevonden en behouden.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Marijnissen (SP): In maart zei de heer
Balkenende dat hij maatregelen wilde nemen als scholen meer dan 20% allochtone
leerlingen telden (....) wanneer gaat u iets doen?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Voor wat betreft mijn eerdere uitlatingen waarop de vragensteller doelt:
daarin is nadrukkelijk aandacht gevraagd voor de werkelijke cijfers van het
aandeel bijzondere scholen binnen de zwarte scholen ten opzichte van de beeldvorming
daarover, alsmede de eenzijdig samenstelling van woonwijken binnen de grote
steden. Voor verplichte quotering is nooit gepleit.</al>
        <al>Overigens heeft de Onderwijsraad op verzoek van het vorige kabinet een
verkenning uitgevoerd naar de interpretatie van art. 23 van de Grondwet in
relatie tot de huidige maatschappelijke ontwikkelingen. In deze verkenning
wordt nadrukkelijk aandacht besteed aan de segregatieproblematiek in het onderwijs.</al>
        <al>Op dit moment wordt door OCenW een reactie op deze verkenning voorbereid.
In deze reactie wordt tevens een standpunt ingenomen over deze problematiek.
Ik zeg u toe deze dit najaar naar de Kamer te zenden.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Marijnissen (SP): Meer financiële
vrijheid voor scholen betekent ook tweedeling. Er komen rijke scholen met
hoge ouderbijdragen tegenover arme scholen met tekorten.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Basisscholen krijgen door de invoering van lump sum bekostiging meer bewegingsvrijheid
over toegekende middelen. Het volume aan middelen verandert daardoor niet.
Het vrijwillige karakter van de ouderbijdrage, die overigens op meer dan 95%
van de scholen onder de 45 euro per kind ligt, blijft wettelijk gehandhaafd.
Zelf keuze kunnen maken leidt wel tot verschillen tussen scholen. Dat is geen
bezwaar zolang de kwaliteit van het onderwijs voldoet. De onderwijsinspectie
ziet daarop toe.</al>
        <al>In het voortgezet onderwijs is 5 jaar geleden lumpsum bekostiging ingevoerd.
Dat heeft niet geleid tot een tweedeling tussen rijke en arme scholen. Kortom
er is geen grond om aan te nemen dat meer financiële vrijheid leidt tot
een ook door het kabinet ongewenste tweedeling.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Marijnissen (SP): Sommige studies worden
tot vijf keer duurder en daarmee gereserveerd voor rijke studenten.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Differentiatie van collegegeld is alleen aan de orde bij specifieke opleidingen
met een erkende evidente meerwaarde.</al>
        <al>Doel is ruimte te bieden aan topopleidingen die extra hoge kosten met
zich mee brengen.</al>
        <al>Een tweedeling is niet aan de orde, het gaat om het benutten van talent.</al>
        <al>Er komt een Interdepartementaal Beleidsonderzoek (IBO) naar collegegelddifferentiatie.
Daarin komt ook de positie van de minder draagkrachtige studenten aan de orde.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Marijnissen (SP): Hoe worden zonder
extra geld klassen kleiner gemaakt?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>In de afgelopen jaren is veel geïnvesteerd (totaal ca. 500 mln. euro)
in kleinere klassen voor de jongste groepen van de basisscholen. Begin van
dit schooljaar is de laatste stap van dit project gerealiseerd.</al>
        <al>Het kabinet heeft voorgesteld de scholen meer vrijheid te geven om binnenkort
zelf te beslissen hoe het geld van de klassenverkleining het best kan worden
ingezet. Dit biedt scholen o.a. de mogelijkheid om op inhoudelijke of praktische
gronden een deel van de middelen in te zetten in de bovenbouw.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA): Scholen krijgen
wel verantwoordelijkheid voor eigen huisvesting, maar geen geld voor achterstallig
onderhoud.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Moderne voorzieningen, waaronder veilige, eigentijdse en goed onderhouden
schoolgebouwen, vormen één van de kabinetsprioriteiten op het
gebied van onderwijs.</al>
        <al>Bij de brief die de minister van onderwijs half oktober naar de Kamer
zal sturen over de voorgenomen besteding van de «enveloppe» wordt
nadere invulling gegeven aan deze prioriteiten.</al>
        <al>Overigens is dit jaar ook extra budget vrijgekomen dat scholen kunnen
inzetten voor het onderhoud (afschaffing rentekorting in het primair onderwijs:
24 mln. euro).</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA) inzake computers
in het onderwijs. De scholen moeten zelf opdraaien voor investeringen in computers.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Anders dan gesuggereerd, krijgen de scholen een structurele bijdrage van
58 euro per leerling. Ook in 2003 en verder daarna.</al>
        <al>Bovendien is voor de internetaansluiting (Kennisnet) in 2003 100
mln. euro beschikbaar.</al>
        <al>Over de financiering van de internetvoorziening in 2004 en latere jaren
kunt u eind oktober een kabinetsstandpunt verwachten.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA) inzake lerarentekort.
Het helpt natuurlijk niet als je bezuinigt op salaris en ook nog eens de onderwijsassistenten
de klas uitstuurt.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het funderend- en middelbaar beroepsonderwijs zijn ontzien bij de invulling
van de ombuigingen. Op salarissen en onderwijsassistenten wordt niet bezuinigd.</al>
        <al>In de afgelopen jaren zijn de beginsalarissen substantieel verhoogd en
bovendien zijn de carrièrelijnen verkort zodat leraren eerder hun maximum
salaris bereiken. Daarnaast heeft de contractloonstijging gelijke tred gehouden
met die in de markt. De inzet van onderwijsassistenten komt nu goed van de
grond. Via de sterk opgehoogde schoolbudgetten krijgen de scholen daar ook
de mogelijkheid voor. Ook dit budget blijft in stand.</al>
        <al>Voor wat betreft de I/D-banen (klasse-assistenten en conciërges)
gaat het Strategisch Akkoord inderdaad uit van een ombuiging. De minister
van OCenW zal met de gemeenten en scholen in overleg treden om waar mogelijk
deze banen te behouden voor het onderwijs.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA): Pleit voor
investeren in beroepsonderwijs, om vroegtijdig schoolverlaters – één
van de beste voorspellers van crimineel gedrag – terug te dringen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het beroepsonderwijs is één van de prioriteiten van het
kabinet. </al>
        <al>Door meer mensen met succes op te leiden kan het beroepsonderwijs een
belangrijke bijdrage leveren aan de ontwikkeling van de kennissamenleving.</al>
        <al>Het kabinet zal voorstellen doen om de uitval te bestrijden en de doorstroom
te bevorderen, door leerwegen in de «beroepskolom»– van
vmbo, mbo en hbo – beter op elkaar aan te laten sluiten.</al>
        <al>Het kabinet neemt het initiatief om tot een integrale aanpak van het landelijke
en locale jeugdbeleid te komen gericht op o.a. het terugdringen van het aantal
voortijdige schoolverlaters met 30% (in 2006).</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA) inzake de overdracht
van onderhoudsbudget van gemeenten naar scholen. Suggestie: eerder realiseren
dan 2005 en ook voor het primair onderwijs.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Evenals bij een versnelde invoering van lumpsum in het primair onderwijs
dient ten aanzien van deze suggestie voortvarendheid gecombineerd te worden
met zorgvuldigheid. Als het eerder kan dan 2005 dan zal het Kabinet dit niet
nalaten. Het wetgevingstraject voor de overdracht van het onderhoudsbudget
van gemeenten naar VO-scholen wordt zo spoedig mogelijk in gang gezet. Het
kabinet streeft er naar de wet per 1 januari 2004 van kracht te laten worden.</al>
        <al>Voor het primair onderwijs start op korte termijn onderzoek naar het draagvlak
bij scholen en gemeenten voor een overheveling van het onderhoudsbudget.
Daarbij zal naast de ervaringen van scholen en gemeenten met de huidige taakverdeling,
ook worden aangegeven wat een eventuele wijziging hierin betekent voor de
omvang van de middelen voor onderwijshuisvesting in het Gemeentefonds.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA): De CDA-fractie is van
mening dat in een aantal gevallen deregulering en autonomievergroting sneller
en verder moet gaan. Zo wordt de suggestie gedaan lumpsumbekostiging in het
primair onderwijs eerder door te voeren dan 2005.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Met instemming heeft het kabinet gehoord dat CDA-fractie de lijn van deregulering
en autonomievergroting in het onderwijs voluit steunt. Op enkele onderdelen
zijn suggesties gedaan om de voornemens van het kabinet eerder uit te voeren
of verder te gaan dan wordt voorgesteld. Het kabinet wil voluit vaart zetten
achter dit proces, maar in alle voortvarendheid moeten we ook zorgvuldig te
werk gaan. Zo is het lastig om de invoering van lumpsumbekostiging eerder
dan 2005 in te voeren. Het betreft een ingrijpende operatie waarbij scholen
ook de nodige tijd moeten krijgen om zich daarop voor te bereiden. Het is
in het verleden te vaak voorgekomen dat scholen te weinig tijd kregen om zich
in te stellen op ingrijpende veranderingen. Daarom dienen scholen tijdig te
weten wanneer en hoe lumpsumbekostiging door de wetgever wordt ingevoerd (bijv.
1 jaar voor invoering). Dit gevoegd bij de duur van het wetstraject, kan invoering
van lumpsum moeilijk eerder dan 2005 worden ingevoerd. Mocht dit in het traject
toch eerder haalbaar zijn dan moeten we dat natuurlijk niet nalaten.</al>
        <al>Daarnaast is de minister van OcenW bezig om vooruitlopend op de invoering
van lumpsum, scholen al op diverse onderdelen meer bestedingsvrijheid te geven.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA) inzake huisvesting funderend
onderwijs (deregulering en autonomievergroting). Niet alleen onderhoudsbudgetten
van gemeenten naar scholen overhevelen maar ook de overige huisvestingsmiddelen. </al>
        <witreg></witreg>
        <al>Bij de overige huisvestingsmiddelen gaat het om zaken als uitbreidingen
en nieuwbouw van schoolgebouwen. Hiermee zijn vaak aanzienlijke investeringen
gemoeid die voor veel schoolbesturen een groot financieel risico kunnen inhouden.
Dit is destijds ook een belangrijke overweging geweest om de verantwoordelijkheid
daarvoor bij de gemeenten te leggen. Het kabinet sluit niet uit dat hierin
verandering kan komen, maar wil eerst de ervaringen afwachten die scholen
opdoen met de door het kabinet voorgestelde overheveling van de onderhoudsbudgetten
van gemeenten naar scholen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA). CDA blijft van mening
dat overheid 100% verantwoordelijk dient te blijven voor de bekostiging tot
het eindniveau hbo en wo en dat alleen in uitzonderlijke gevallen en onder
strikte criteria voor specifieke opleidingen selectie en differentiatie van
collegegeld mogelijk kan zijn.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Overheid is verantwoordelijk voor de bekostiging van het initieel onderwijs,
dus voor de bekostiging van het hbo tot het bachelorniveau en van het wo tot
het masterniveau.</al>
        <al>Hbo-masters zijn post-initieel onderwijs en worden dus niet publiek bekostigd.
Er zijn echter hbo-masteropleidingen waarvan overheidsbekostiging wenselijk
kan zijn. Criteria daarvoor worden de komende tijd verder uitgewerkt.</al>
        <al>Differentiatie van collegegelden voor opleidingen met een erkende evidente
meerwaarde en selectie van studenten zullen de komende periode verder vorm
krijgen. Voor wat betreft collegegelddifferentiatie komt er een Interdepartementaal
Beleidsonderzoek (IBO). Hierin komt ook de positie van minder draagkrachtige
studenten aan de orde.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA). Het bedrag
voor integratie is gelijk getrokken aan dat van vorig jaar. Hoe kan dat gezien
de grote hoeveelheid voorgestelde maatregelen op het terrein van integratie?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De voorstellen van het kabinet op het terrein van de integratie van etnische
minderheden vereisen niet in alle gevallen extra geld. Het gaat soms om accentverschuivingen
binnen de huidige financiële kaders of om maatregelen die geen extra
investering vragen. Een voorbeeld daarvan is de koppeling van succesvolle
inburgering aan permanent verblijfsrecht. Het aanbod is er, alleen de prikkel
voor de nieuwkomer wordt versterkt. De ontwikkeling van de inburgeringstoets
die daarvoor nodig is, kan via een verschuiving in de huidige budgetten.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Daarnaast worden in de begrotingen van andere departementen ook middelen
vrijgemaakt voor integratie. Binnenkort ontvangt u de Rapportage Integratie
Etnische Minderheden, waarin een overzicht is opgenomen van alle beschikbare
budgetten voor integratie.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Rosenmöller (GroenLinks): Kan
er een parlementaire onderzoek komen over wat er nodig is voor een succesvol
integratiebeleid?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Over de vraag van het lid Rosenmöller met betrekking tot een parlementair
onderzoek naar het integratiebeleid past het mij niet een oordeel te vellen.
Dit is aan de kamer zelve.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van geachte afgevaardigde Van Dijke (ChristenUnie): Is het kabinet
bereid de volgend jaar bespaarde middelen op asielbeleid toe te voegen aan
het budget van de Hoge Commissaris voor vluchtelingen om opvang in regio gestalte
te geven.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De besparingen op het asieldossier zijn door het kabinet reeds op andere
wijze verdisconteerd in de rijksbegroting. Het is, zonder op andere onderdelen
van de rijksbegroting te korten, op dit moment dan ook niet mogelijk om deze
middelen toe te voegen aan het budget van de Hoge Commissaris. Overigens is
Nederland al sinds jaren een van de grootste donoren van UNHCR.</al>
        <al>In het kader van de internationale discussie over opvang in de regio zal
ongetwijfeld ook aandacht besteed worden aan het aan UNHCR ter beschikking
staande budget alsmede een eventueel noodzakelijke verhoging van de Nederlandse
bijdrage teneinde de voornemens uit het Strategisch akkoord op dit terrein
te kunnen realiseren.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van geachte afgevaardigde Van Dijke (ChristenUnie):
De CU bepleit de Terug- en Overnameovereenkomsten die in de maak zijn, aan
te kleden met financiële en economische terugkeerfaciliteiten.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Zowel in Benelux- als in EU-verband werkt Nederland momenteel aan terug-
en overnameovereenkomsten met landen waar veel migranten vandaan komen. Met
sommige landen heeft Nederland al bilaterale overeenkomsten. De activiteiten
binnen de EU zijn van recentere datum. Onderhandelingen zelf zijn nog niet
gestart, maar deze kunnen een breed pakket aan «carrots» en «sticks»
bevatten. Financiële en economische terugkeerfaciliteiten kunnen daar
deel van uitmaken, zowel op individueel niveau als op overheidsniveau.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van geachte afgevaardigde Van Dijke (ChristenUnie): Asielzoekers
in procedure in een vroeg stadium aanbod doen zich in land van herkomst te
hervestigen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Wanneer iemand in Nederland asiel aanvraagt is de overheid conform het
Vluchtelingenverdrag gehouden deze aanvraag in behandeling te nemen en een
beslissing te nemen. In de procedure kan uiteraard worden gewezen op eventuele
mogelijkheden tot hervestiging. In de huidige procedure wordt de asielzoeker
in het aanmeldcentrum er reeds op gewezen dat er een reële kans bestaat
dat zijn asielaanvraag wordt afgewezen en dat dan terugkeer naar het land
van herkomst de enige optie is.</al>
        <al>Wanneer de asielaanvraag wordt afgewezen wordt direct een terugkeergesprek
gevoerd met de betrokken asielzoeker. In deze gespreken wordt nadrukkelijk
op de mogelijkheden van terugkeer dan wel de mogelijkheden van doormigratie
naar een derde land gewezen, waarbij doorverwijzing naar de IOM plaatsvindt.
Uiteraard staat het de vreemdeling vrij om de beslissing op zijn asielverzoek
niet af te wachten en uit Nederland te vertrekken.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA): En weet het kabinet
wel dat door het schrappen van de gesubsidieerde banen veel allochtonen uit
het arbeidsproces worden gejaagd? Hoe zorgt het kabinet ervoor dat buurten
weer leefbaar worden? De Rotterdamse CDA-wethouder Van der Tak zegt: «Net
als in de 19e eeuw is een sociale kwestie ontstaan». Wat doet het kabinet
hier concreet aan?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Gesubsidieerde arbeid blijft mogelijk, dus ook voor allochtonen. Het kabinet
zet in op het bevorderen van uitstroom en beleidsvrijheid van gemeenten. Daarom
worden de middelen voor de ID-banen per 2004 onderdeel van het vrijbesteedbaar
reïntegratiebudget Fonds Werk en Inkomen. Per 1-1-2003 wordt het ID-budget
al vrij besteedbaar.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA): Komt er een vervolg
op het succesvolle MKB-project van vorige minister?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>In het MKB-convenant is afgesproken dat de CWI-organisatie de intensieve
dienstverlening aan allochtone cliënten na afloop van het convenant per
ultimo 2002 als onderdeel van de reguliere werkwijze zal voortzetten.</al>
        <al>Op dit moment voert de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid overleg
met de CWI-organisatie over het jaarplan 2003 van de CWI-organisatie. In dat
kader worden ook afspraken gemaakt over de voortzetting van de intensieve
dienstverlening aan allochtone cliënten.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA): Het past niet in de
Nederlandse samenleving om vrouwen te mishandelen, tot een huwelijk te dwingen
of uit te sluiten van de samenleving. De oplossing is dan echter niet de mensen
het land uit te gooien, maar integratiebeleid dat ertoe leidt dat eenieder,
ook de nieuwkomer, het niet normaal vindt om zich zo op te stellen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het kabinet onderschrijft de stelling van het CDA dat het in onze samenleving
niet past om vrouwen te mishandelen, tot een huwelijk te dwingen of uit te
sluiten van de samenleving.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Onderdeel van het integratiebeleid is nieuw- en oudkomers op de hoogte
te brengen van de in Nederland geldende normen en waarden. Daartoe behoort
dat onze samenleving de gelijkwaardige positie van vrouw en man als een van
haar verworvenheden beschouwt, wat in samenhang daarmee in Nederland wel en
niet is geoorloofd en wordt geaccepteerd.</al>
        <al>Bovendien is het al zo geregeld dat als een strafbaar feit, zoals mishandeling,
tot een strafrechtelijke veroordeling leidt, onder omstandigheden het verblijfsrecht
van de dader kan worden beëindigd. Tevens kan ter bescherming van de
vrouw die slachtoffer is van mishandeling onder omstandigheden, haar afhankelijke
verblijfsrecht worden omgezet in een zelfstandig verblijfsrecht.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het beleid is voorts gericht op de bevordering van arbeidsparticipatie
en economische zelfstandigheid van allochtone vrouwen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Dijke (ChristenUnie): De fractie
van de ChristenUnie heeft, net als veel boeren, de verwachting dat de nieuwe
minister van LNV wel in staat zal zijn om in samenwerkingmet de sector te
komen tot een duurzaam, toekomstgericht beleid. Daarbij is het dan wel noodzaak
dat het kabinet de harde, achterhaalde lijn van liberalisering nuanceert.
Het gaat hier niet om zomaar een tak van industrie, maar om een sector die
werkt met natuur, met levende dieren en planten.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De heer Van Dijke (CU) heeft terecht gewezen op de noodzaak van samenwerking
tussen de overheid en de agrarische sector om een duurzaam en toekomstgericht
beleid vorm te geven. In zijn algemeenheid wil het kabinet in de beleidsvoorbereiding
en beleidsvorming goede contacten onderhouden met maatschappelijke groeperingen
op wie het beleid zich richt en organisaties die voor specifieke belangen
opkomen. Dat geldt in gelijke mate voor de agrarische sector als voor alle
andere sectoren.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De handelsliberalisatie in WTO-verband doet niet alleen grenzen vervagen
en concurrentiedruk vergroten, maar biedt ook kansen voor het Nederlands agrocluster.
Nieuwe exportmarkten ontstaan. Van belang is dat het Nederlands agrocluster
marktgerichtheid, duurzaamheid, innovatiekracht en aandacht voor de maatschappelijke
waarden centraal stelt. Daarmee wordt een goede internationale positie veilig
gesteld. Grote delen van het agrocluster spelen hier al op in en het kabinet
wil deze ontwikke ling verder versterken.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Teeven (Leefbaar Nederland): Geloven
de bewindspersonen van LNV nog wel in een zelfstandige Nederlandse landbouwsector
en visserijsector?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het is een misverstand te veronderstellen dat de minister en staatssecretaris
van LNV geen ambities of visie hebben. Ik verwijs U naar hun beleidsprogramma
2003–2006.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA): De PvdA-fractie
plaatst kanttekeningen bij de hervorming van de individuele huursubsidie.
Zijn er wel voldoende goedkope huurwoningen?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>In het Strategisch Akkoord is aangegeven dat het kabinet, als één
van de maatregelen voor de aanpak van de armoedeval, een hervorming van de
individuele huursubsidie ter hand neemt. Naar analogie van de nieuwe zorgtoeslag
zal meer worden aangesloten bij de genormeerde huur in plaats van de feitelijke
huur. Daarbij worden alle bestaande gevallen ontzien. Opbrengsten die ontstaan
worden benut om de afname van de IHS naarmate het inkomen stijgt geleidelijker
te maken.</al>
        <al>Het kabinet moet nog starten met de concrete uitwerking van die maatregel.</al>
        <al>De omvang van de bestaande voorraad van goedkope huurwoningen is landelijk
bezien (bijna 1,8 miljoen woningen) ruimschoots groter dan de omvang van de
op deze woningen aangewezen doelgroep (ruim 1 miljoen huishoudens).</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van der Vlies (SGP): Bijvoorbeeld op
het terrein van de agrarische sector kan en moet het minder met de papieren
rompslomp, ook moet consequenter worden gekeken naar harmonisatie op Europees
terrein.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Zoals in de begroting van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij is aangegeven,
zal het kabinet ter bevordering van een «level playing field»
krachtig in EU-verband inzetten op harmonisatie van regelgeving voor de agrarische
sector. Ondernemers in de EU dienen onder gelijke uitgangspunten van regelgeving
te produceren. </al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Teeven (Leefbaar Nederland): Er zou
geen controle zijn door de AID van illegale professionele vangst door de niet
beroepsmatige visserij. Op deze wijze wordt de beroepsvisserij ernstig benadeeld.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Dit kabinet heeft zeker oog voor de positie van de beroepsvisserij. Illegale
visserij – door sport- en beroepsvissers – wordt hard aangepakt.
Hierop is wel degelijk controle, door de AID, de KLPD én door de regionale
politiekorpsen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Rosenmöller (GroenLinks): Is het
kabinet bereid de 20 miljoen Euro die de NS extra moet betalen voor het gebruik
van het spoor niet te heffen zodat de tarieven niet met 9% hoeven te stijgen?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Nee. Het kabinet is niet bereid tot een dergelijke kwijtschelding van
de gebruiksvergoeding. De vergoeding voor het gebruik van de spoorweginfrastructuur
aan de EU-lidstaten verplicht gesteld door de EU-richtlijnen 91/440 en 95/19.
Nederland past deze richtlijn toe door vanaf 2000 de marginale kosten van
de infrastructuur door te belasten aan de gebruikers.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Met betrekking tot de tariefsstelling van de NS verwijs ik naar de brief
aan de TK van 18 september 2002 van de minister van Verkeer en Waterstaat.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA): Maak een fonds
voor leefbaarheid en mobiliteit. Voeding: kwartje van Kok. Daaruit Hanzelijn,
A2, Tunnel Delft betalen, impuls naar NS, bezuinigingen streekvervoer kunnen
worden teruggedraaid.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Uit het Infrastructuurfonds dat wordt beheerd door de minister van V&amp;W
worden verkeer en vervoerprojecten, zoals bovengenoemde, gefinancierd. Genoemde
fondsconstructie voegt niets aan de momenteel gebruikte financieringswijzen
toe. In het SA is er voor gekozen om het kwartje van Kok terug te geven aan
de burger in de vorm van lastenverlichting en niet om extra uitgaven voor
verkeer en milieu ervan te financieren. Voor wat betreft de genoemde concrete
projecten ga ik ervan uit dat de prioriteitsstelling bij de begrotingsbehandeling
van V&amp;W nader aan de orde zal komen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Rosenmöller (GroenLinks): Hoeveel
minder files krijgen we eigenlijk voor die 150 km asfalt?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De files op de locaties waar de maatregelen genomen zullen worden zullen
naar verwachting 30% tot 40% verminderen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Giskes (D66): Wat blijft er over van
de verhalen dat een kilometerheffing op termijn wel nodig is, maar er eerst
gezorgd moet worden voor goed openbaar vervoer, als daarop fors wordt bezuinigd?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Kilometerheffing zou gedifferentieerd naar tijd en plaats vooral zorgen
voor minder autokilometers. Massale overstap naar het openbaar vervoer werd
daarbij niet voorzien. Het Kabinet zet in de komende periode in op de verbetering
van bereikbaarheid. Zowel over de weg als van het openbaar vervoer. Door het
verbeterde onderhoud en via benuttingsmaatregelen zal de betrouwbaarheid van
het openbaar vervoer toenemen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Teeven (Leefbaar Nederland): Ten aanzien
van Betuwelijn: beter ten halve gekeerd dan ten gehele gedwaald. Waarom worden
de transportmogelijkheden te water niet beter benut?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Spoor en binnenvaart bedienen ieder grotendeels hun eigen vervoersmarkten.
Beide modaliteiten zijn complementair, ze zijn slechts in beperkte mate elkaars
alternatief. Het overheidsbeleid is dan ook gericht op optimale benutting
van zowel spoor als binnenvaart. Beide modaliteiten hebben we voor de toekomst
hard nodig om de sterke groei van het goederenvervoer op te vangen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Dijke (ChristenUnie): De concurrentieverhouding
tussen auto en OV verandert zonder twijfel fors in het nadeel van het OV.
Dat is een belangrijke armslag in de verkeerde richting. Ik nodig de premier
uit duidelijk te maken hoe dit beleid zich verdraagt met een zorgvuldig beheer
van de schatkamer van de schep ping.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De tegenvallende economische ontwikkelingen nopen tot bezuinigen op de
uitgaven. Ook het openbaar vervoer ontkomt niet aan bezuinigingen. Getracht
zal worden om in overleg met de voor het stads- en streekvervoer verantwoordelijke
overheden de consequenties voor het openbaar vervoer zoveel mogelijk te beperken.
Een zorgvuldig beheer van de schatkamer van de schepping komt tot uitdrukking
in het totale beleid dat het kabinet voor ogen staat en niet alleen door de
concurrentieverhouding tussen openbaar vervoer en auto.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Rosenmöller (GroenLinks): Is Nederland
eigenlijk wel voldoende voorbereid op extreme regenval?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De schokkende beelden uit Duitsland, Midden-Europa en Zuid Frankrijk van
afgelopen zomer hebben ons laten zien hoe allesverwoestend de kracht van het
water kan zijn en welke ruimte het water bij hoogwater nodig heeft. Nederland
is doordrongen van de noodzaak om een nieuw waterbeleid uit te voeren. Dit
nieuwe waterbeleid zorgt ervoor dat de Rijn en de Maas meer ruimte krijgen.
Rijk, provincies, gemeenten en waterschappen trekken hier samen op. Begin
2003 zullen nadere afspraken over de implementatie en uitvoering van het nieuwe
waterbeleid worden vastgelegd in een Nationaal Bestuursakkoord Water (NBW).
Het kabinet denkt ook na over de vraag wat zij kan doen als er onverhoopt
een extreme waterstand dreigt in de grote rivieren. Rond de jaarwisseling
zal het kabinet een reactie geven op het rapport van de Commissie Luteijn
over noodoverloopgebieden. Op korte termijn zal een onderzoek van het RIZA
en het KNMI beschikbaar komen over de gevolgen extreme regenval in het stroomgebied
van de Rijn. Dit onderzoek zal worden toegezonden aan de Tweede Kamer.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Van Nieuwenhoven (PvdA): Geen prioriteit
geven aan het terugdringen van het aantal verkeersdoden en zwaargewonden.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Ondanks de beperkte financiële middelen heeft het kabinet voor de
komende jaren € 60 mln vrijgemaakt voor de verbetering van de verkeersveiligheid.
Daarmee kan in ieder geval de dalende lijn van het aantal verkeersdoden worden
voortgezet. In het kader van de aanpassing van het NVVP zal de minister van
Verkeer en Waterstaat samen met de decentrale overheden nieuwe doelstellingen
vaststellen en daarbij zoeken naar aanvullende financiële middelen na
2006. Overigens hebben uiteraard de decentrale overheden ook financiële
middelen voor de periode 2003–2006.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA): Kunnen wij voor de
begrotingsbehandeling van V&amp;W een concreet plan tegemoet zien voor de
A2 (Maastricht) en de A4 (Midden Delfland).</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De minister van Verkeer en Waterstaat zal voor de begrotingsbehandeling
komen met een concreet stappenplan voor beide wegen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van geachte afgevaardigde Verhagen (CDA) inzake Europees rampenfonds
en de mogelijkheid om dit te gebruiken als hefboom om tot afspraken te komen
met de sector in Nederland voor de verzekering van dit soort rampen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het is juist dat het Rijk oog moet hebben voor de gevolgen van bijvoorbeeld
extreme weersomstandigheden en daarmee gepaard gaande oogstschade. Het Rijk
heeft een aanbod gedaan aan de sector om tot een afspraak te komen teneinde
een dekking te regelen voor oogstschade.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het Europees Rampenfonds waar de heer Verhagen op doelde is gericht op
schade van een andere orde van grote. Gelet op het feit dat dit Europese Rampenfonds
een antwoord is op de enorme schade in Duitsland, Oostenrijk, Tsjechië
en Slowakije is het welhaast zeker dat een uitkering uit het Europese Rampenfonds
vergelijkbare uitgangspunten zal hebben als de Nederlandse Wet Tegemoetkoming
Schade. Met deze wet is in Nederland de mogelijkheid gecreëerd om uit
te keren in het geval van calamiteiten. Het gaat hier om niet verzekerbare
kosten. Hoe het Europese Rampenfonds er precies uit gaat zien is nog niet
bekend aangezien de Commissie recent pas het voorstel voor een rechtsbasis
met bijbehorende criteria heeft gepresenteerd.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van geachte afgevaardigde Van Dijke (ChristenUnie): Is de regering,
als toekomstig voorzitter van de OVSE en de Raad van Europa, voornemens initiatieven
te ontplooien om de door de CU voorgestelde hervestigingsactiviteiten uit
te voeren?</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De problemen rondom hervestiging en ook van terugkeer, zullen in alle
daartoe geëigende fora worden besproken en gestreefd wordt naar werkbare
oplossingen. Een speerpuntfunctie voor de OVSE of de Raad van Europa ligt
niet voor de hand.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van geachte afgevaardigde Verhagen (CDA): De hervorming van het
GLB zal met name ook gericht moeten zijn op natuuren landschapsbeheer. Daarvoor
is het nodig dat de EU toestaat dat milieucoöperaties rechtstreeks vergoedingen
mogen ontvangen en dat voor groene diensten beloningen worden verstrekt voor
geleverde prestatie in plaats van in het kader van «gederfde inkomsten».</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het kabinet onderschrijft dat hervorming van het GLB mede gericht moet
zijn op verbetering van natuur- en landschapsbeheer.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>In Nederland kunnen milieucoöperaties en agrarische natuurverenigingen
thans van LNV vergoedingen ontvangen voor hun eigen organisatiekosten in het
kader van het agrarisch natuurbeheer op grond van de regeling organisatiekosten
samenwerkingsverbanden.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De Europese regelgeving laat niet toe dat de Europese Commissie hetzelfde
doet, d.w.z. de coöperaties en verenigingen vergoedingen verstrekken.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Mede op grond van controleoverwegingen kunnen cofinancierings subsidies
van de Europese Commissie voor agrarisch natuurbeheer uitsluitend rechtstreeks
aan de eindbegunstigde worden uitbetaald en dus niet aan coöperaties
en verenigingen (met als doel dat deze die gelden geheel of gedeeltelijk doorgeven
naar de aangesloten leden). </al>
        <witreg></witreg>
        <al>Er vindt momenteel overleg plaats met de agrarische natuurverenigingen
om te zien of hieraan iets kan worden gedaan. Dat de subsidie op controleerbare
wijze geheel terecht moet blijven komen bij de betrokkene is daarbij uitgangspunt</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het Kabinet verkent, ook in internationaal verband, welke mogelijkheden
er zijn om op termijn tot een wijziging van de vergoedingsgrondslag voor agrarisch
beheer, te weten inkomstenderving, te komen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Rosenmöller (Groenlinks): Ik vraag
uw aandacht voor de dreigende hongersnood in Zuidelijk Afrika.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De voedselsituatie in Zuidelijk Afrika heeft medio juli geresulteerd in
een regionaal VN-appeal ten bedrage van $ 612 mln. voor Lesotho, Swaziland,
Malawi, Zambia, Zimbabwe en Mozambique. Door de droogte, maar ook door politiek
wanbeleid in enkele staten in de regio worden op dit moment 13 miljoen mensen
met honger bedreigd. De Staatssecretaris voor Ontwikkelingssamenwerking heeft
US$ 5 miljoen toegezegd voor het appeal. Nederland heeft begin 2002 ook
al voedselhulp aan Zambia en Malawi gegeven ten bedrage van respectievelijk € 500 000
en € 545 000. Daarnaast zijn ten behoeve van Swaziland en Lesotho
twee bijdragen gedaan uit de blokallocatie humanitaire hulp van € 45 000
per land. Van de Nederlandse bijdrage aan het VN-appeal is US$ 1 miljoen
besteed aan voedselhulp in Zimbabwe via lokale NGO's ten behoeve van bijvoeding
aan schoolkinderen.</al>
        <al>De situatie wordt gevolgd en indien nodig zullen additionele maatregelen
worden overwogen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vragen van geachte afgevaardigden Verhagen (CDA),Teeven (Leefbaar Nederland),
maar ook de schriftelijke vragen van Timmermans (PvdA) ingezonden 2 sept jl.,
die op korte termijn schriftelijk worden beantwoord. Uitvoering taakstellingen
Defensie – Kaasschaaf</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Voor het uitvoeren van de taakstellingen kiest Defensie verschillende
oplossingsrichtingen. De heer Verhagen wijst terecht op de inspanningen die
zich richten op de verbetering van de doelmatigheid. </al>
        <witreg></witreg>
        <al>Niet alleen de staven en de ondersteunende diensten binnen de defensieorganisatie,
ook de operationele eenheden kunnen doelmatiger worden ingericht. Daar wordt
thans aan gewerkt. Denk bijvoorbeeld aan het verminderen van het aantal defensielocaties
door concentratie en het rationaliseren en concentreren van oefen- en schietterreinen.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Een andere oplossingsrichting is het, al dan niet tijdelijk, korten of
stopzetten van de investeringen. Zoals u weet heeft Defensie thans een tijdelijke
investeringsstop afgekondigd. De mogelijkheden worden bezien om verder, tijdelijk,
te korten op de investeringen, of deze zelfs stop te zetten.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het streven is erop gericht de aantasting van operationele capaciteiten
zo veel mogelijk te vermijden. Dat is allerminst eenvoudig. Niettemin is de
regering voornemens voor de uitvoering van de taakstellingen beleidsmatige
oplossingen te vinden.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vóór de behandeling van de defensiebegroting voor 2003 wordt
de Kamer ingelicht over de maatregelen die worden genomen de taakstellingen
uit te voeren. Deze maatregelen zullen op termijn het vereiste effect sorteren.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van geachte afgevaardigde Marijnissen (SP): over budgettaire situatie
Portugal, Duitsland, Frankrijk, Italië.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het is waar dat de begrotingstekorten van Portugal, Duitsland, Frankrijk
en Italië hoog zijn. Van deze landen heeft tot nu toe alleen Portugal
een tekort hoger dan de 3%-norm uit het Verdrag gerapporteerd (4,1% over 2001).
Voor de andere drie dreigt het tekort in 2002 de 3%-norm te naderen. De saldi
die lidstaten aan de Commissie rapporteren (in september) zullen meer duidelijkheid
geven. Dan zullen stappen worden ondernomen.</al>
        <al>Bij overschrijding van de 3%-norm (ofwel een buitensporig tekort) is volgens
het Verdrag de Commissie eerst aan zet. Zij maakt een rapport aan de Ecofin
en doet een voorstel tot een aanbeveling voor het doen van corrigerende maatregelen
aan een lidstaat. Het kabinet steunt dit als een logisch gevolg van het geconstateerde
tekort.</al>
        <al>Indien de Ecofin Raad constateert dat een lidstaat een buitensporig tekort
heeft, roept zij het land op deze situatie te corrigeren. Sancties kunnen
worden opgelegd wanneer een land ondanks herhaald aandringen geen actie onderneemt.
In eerste instantie gaat het om een renteloos deposito dat op termijn in een
boete kan worden omgezet.</al>
        <al>Voor landen die steun ontvangen uit het Cohesiefonds (van genoemde landen
alleen Portugal) geldt het volgende. Indien de Raad besluit dat in een dergelijke
lidstaat een buitensporig tekort bestaat en dit besluit niet binnen een jaar
of binnen de door Raad gestelde termijn voor correctie van het buitensporige
tekort wordt ingetrokken, worden in die lidstaat geen nieuwe projecten of
projectstadia (bij grote projecten) uit het Fonds gefinancierd. Voor projecten
die voor meerdere landen van belang zijn kan de Raad bij wijze van uitzondering
de schorsing opschorten.</al>
        <al>Het kabinet zal zich – zoals in het Strategische akkoord is afgesproken –
hard maken voor een strikte uitvoering van het de budgettaire afspraken die
in Europa zijn gemaakt. Voor landen waar het tekort richting de 3% oploopt
zal het kabinet in het kader van het multilaterale toezicht streven naar een
stevige aanpak in Eurogroep en Ecofin Raad door middel van peer pressure en
eventuele aanbevelingen aan de lidstaat, geheel volgens letter en geest van
het Pact.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Zalm (VVD): bedrag voor medefinancieringsorganisaties
op het terrein van ontwikkelingssamenwerking in strijd met relateren overheidsbijdragen
aan prestaties.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>De heer Zalm refereerde aan de financiering van medefinancieringsorganisaties
op het terrein van ontwikkelingssamenwerking. Inderdaad was het zo dat de
5 MFO's recht hadden op een vast percentage van het ODA-budget. Dit werd volgens
een onderlinge verdeelsleutel over de organisaties verdeeld. Een onder het
vorige kabinet afgerond interdepartementaal beleidsonderzoek wees op die feiten
en mede om die reden werd een nieuw beleidskader- het MFP breed – ingesteld.
Beoordeling op kwaliteit en op resultaatgericht werken, zijn daarin
wezenlijke elementen. Niet langer staat het percentage vast. Er is een bandbreedte
afgesproken. Bij meer kwaliteit meer geld.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het is tevens niet langer een gesloten systeem. Er kunnen andere clubs
bij. Juist gisteren is het rapport van een externe commissie gepresenteerd
die adviseert over de kwaliteit van de organisaties en over het geld dat naar
deze clubs gaat. Vier van de zes organisaties die thans financiële middelen
ontvangen zaten boven het gemiddelde. En voor de twee die daaronder zitten,
adviseert de commissie minder geld toe te kennen dan deze clubs vroegen.</al>
        <al>Overigens scoren alle organisaties goed op het punt van draagvlak. En
behalve particuliere fondsenwerving waaraan de meeste actief doen, is ook
de samenwerking met kleinere Nederlandse organisaties een essentieel onderdeel
voor draagvlakversterking.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Vraag van de geachte afgevaardigde Verhagen (CDA): Worden met het temporiseren
van de Hanzelijn gemaakte afspraken teniet gedaan? </al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het kabinet zet wat betreft het beleid t.a.v. spoor in op First things
First, met zichtbare resultaten in 2006. Op korte termijn moeten we de zaken
op orde hebben. De maatregelen moeten de klant een beter en betrouwbaarder
product bieden. Anders kunnen we niet inzetten op verdergaande groei van het
spoor op langere termijn.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Het financiële plaatje t.a.v. spoorinfrastructuur noopt tot prioriteitstelling.
In uitvoering zijnde projecten zijn gehandhaafd en er is extra geld voor goed
en tijdig onderhoud.</al>
        <al>Het gehele pakket is kritisch bezien, met een focus op de korte termijn
en zichtbare resultaten voor de treingebruikers. Een aantal geplande spoorprojecten
waaronder de Hanzelijn is met 5 jaar vertraagd zijn daarom vertraagd. Het
handhaven van deze geplande projecten gaat bovendien ten koste van het uitvoeringspakket
en dan zouden de problemen de komende jaren juist worden vergroot.</al>
        <witreg></witreg>
        <al>Met de regionale partners zal de minister van V&amp;W spoedig in overleg
treden over mogelijke verschuivingen binnen het Infrastructuurprogramma MIT. </al>
      </noot>
    </noten>
  </part>
</handeling>