﻿<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<!DOCTYPE handeling PUBLIC "-//SDU//DTD handelingenelementen xml 1.1//NL" "../../dtd/hand-11.dtd"[]>
<handeling kamer="2">
  <metadata>
    <meta name="OVERHEIDop.externMetadataRecord" scheme="" content="https://zoek.officielebekendmakingen.nl/h-tk-19971998-5767-5770/metadata.xml" />
  </metadata>
  <kop>
    <title>82ste vergadering</title>
  </kop>
  <frontm>
    <vergjaar>1997-1998</vergjaar>
    <volgnr>82</volgnr>
  </frontm>
  <part bron="HAN6589A02" bpag="5767" epag="5770 ">
    <item>
      <itemnaam>Vragenuur</itemnaam>
      <itemkop>Aan de orde is <ondw>het mondelinge vragenuur</ondw>, overeenkomstig
artikel 136 van het Reglement van orde.</itemkop>
      <draad>
        <al>
          <nadruk type="vet">Vragen</nadruk>van het lid Van Middelkoop aan de minister voor Nederlands-Antilliaanse
en Arubaanse Zaken over <nadruk type="vet">het toenemend aantal Antillianen dat naar Nederland
komt</nadruk>.</al>
      </draad>
      <spreker nw="ja">
        <wie>
          <aanspr>De heer</aanspr>
          <naam>Van Middelkoop</naam>
          <partij>GPV</partij>
        </wie>
        <al>Mevrouw de voorzitter! De laatste weken bereiken ons verontrustende berichten
over een snel toenemend aantal Antillianen dat de eilanden verlaat en zijn
heil zoekt in Nederland. De oorzaken mogen bekend zijn. Dat neemt de ongewenstheid
van deze ontwikkeling niet weg.</al>
        <al>Ik vraag de minister of naar zijn waarneming de berichten feitelijk kloppen
en wat zijn oordeel erover is. Ik voeg daar nog een vraag aan toe. Is het
waar dat vrij veel van de van de Antillen afkomstige personen van Dominicaanse
afkomst zijn? Zo ja, wat is daarover het oordeel van de minister?</al>
        <al>Vervolgens is natuurlijk de vraag aan de orde of maatregelen geboden zijn.
Ik denk dat wij dat moment naderen. Al jaren praten wij in dit huis vrijblijvend
over een visumplicht, hoewel dat woord hier niet op zijn plaats is, of over
een toelatings- of vestigingsregeling. Hoe staat het met de toegezegde notitie
van de minister over de juridische mogelijkheden en onmogelijkheden terzake?
Dan weten wij tenminste waar wij het over hebben. Acht de minister het gewenst
dat er enigerlei vorm van regeling van deze instroom komt? Is het overigens
waar dat minister Sorgdrager met haar  Antilliaanse ambtgenoot
overlegt over een speciale voogdijregeling voor in Nederland aankomende minderjarige
Antillianen.</al>
        <al>Op Curaçao werkt sinds enige tijd het Centrum voorlichting Antillianen.
Eerlijke voorlichting over Nederland zou een ontmoedigend effect moeten hebben.
Vooralsnog zijn de resultaten nihil. Vooral jongeren blijven vertrekken. In
Trouw van 28 april deed coördinator Pinedo de suggestie om inburgeringscontracten
voor Antillianen niet in Nederland, maar op de Antillen aan te bieden. Wat
is daarover het oordeel van de minister?</al>
        <al>Ten slotte vraag ik deze demissionaire minister of hij met mij van oordeel
is dat, welke regeling er eventueel ook komt, zo'n regeling in goed overleg
met alle betrokkenen in het Koninkrijk tot stand moet komen en niet via een
dictaat van een Nederlands regeerakkoord.</al>
      </spreker>
      <spreker nw="ja">
        <wie>
          <aanspr>Minister</aanspr>
          <naam>Voorhoeve</naam>
        </wie>
        <al>Mevrouw de voorzitter! De eerste vraag was of de berichten over een toenemende
migratie uit de Antillen en Aruba kloppen. De cijfers die ik heb, laten geen
sterke ontwikkeling zien. Ze gaan echter maar tot en met februari van dit
jaar. Daarbij moet overigens niet alleen naar de migratie vanuit de Antillen
en Aruba naar Nederland worden gekeken. De terugmigratie moet ervan worden
afgetrokken. Het saldo van de eerste twee maanden van dit jaar was bescheiden.
Voor januari gaat het om 112 personen, voor februari om 25. Dat soort cijfertjes
over maanden geven natuurlijk geen structurele indruk. Ik heb cijfers vanaf
1974. De immigratie vanaf de rijksdelen heeft geschommeld tussen de 3000 en
8000 per jaar. Vorig jaar waren het iets minder dan 7000 personen. Daarvan
moet worden afgetrokken de emigratie, die schommelt tussen de 1600 en 6000
jaarlijks. Vorig jaar ging het om 4400 personen. Zo kom ik op een immigratiesaldo
voor vorig jaar in Nederland van iets meer dan 2500 personen. Dit betreft
mensen met de Nederlandse nationaliteit en vreemdelingen die zich vanuit de
Antillen en Aruba in Nederland vestigen. Daarvan bestaat geen goede uitsplitsing.
Wel is er een onderscheid gemaakt tussen Aruba en de Antillen, waaruit blijkt
dat er een positief migratiesaldo vanuit Nederland naar Aruba is. Naar de
cijfers kijkend, denk ik dat er een sterk verband is tussen de economie en
deze migratiecijfers. Op zich hoeft het niet te verbazen dat, gezien het feit
dat de Nederlandse Antillen momenteel een licht negatieve groei doormaken,
de migratie enigszins aan het toenemen is. Ik heb ook in de media berichten
gelezen dat die migratie sterk zou toenemen, maar de cijfers die ik heb, en
die dus tot en met februari gaan, staven dat niet. Daarmee kan ik overigens
niet uitsluiten dat de immigratie de laatste paar maanden wellicht sterk aan
het toenemen is. Dit wilde ik zeggen over de omvang van het probleem, voorzover
het een probleem moet worden genoemd.</al>
        <al>Mevrouw de voorzitter! Zijn maatregelen geboden? De heer Van Middelkoop
weet dat in ons land allang wordt gesproken, ook in koninkrijkskader, over
eventuele migratieregelende maatregelen. Daarbij is de mogelijkheid van een
visum genoemd, wat echter juridisch niet realiseerbaar is, want het gaat om
mensen met het Nederlanderschap. Verder wordt gedacht aan een vestigingsregeling.
De Nederlandse Antillen en Aruba hebben zelf al sinds jaar en dag zo'n regeling,
die vereist dat Nederlanders die zich in die rijksdelen willen vestigen, onder
andere moeten beschikken over een werkvergunning en eigen bronnen van inkomsten.
Die regeling wordt van hun kant tamelijk strak toegepast. Aan onze kant is
zo'n regeling er niet.</al>
        <al>De heer Van Middelkoop heeft gelijk als hij zegt dat de regering heeft
toegezegd hierover een nadere notitie te zenden, met daarin de juridische
complicaties. Een aantal mogelijkheden is voorlopig bekeken, wat nog niet
tot duidelijke beleidsconclusies heeft geleid. Mijn excuses aan degenen in
de Kamer die hiernaar eerder hebben gevraagd, dat dit nog niet is overgelegd.
Ik beraad mij nog op de conclusies die zouden moeten worden getrokken uit
de adviezen die ik heb ontvangen over de juridische voors en tegens van verschillende
mogelijkheden.</al>
        <al>Mevrouw de voorzitter! De heer Van Middelkoop vroeg mij of enigerlei regeling
gewenst is. Ik zou dat met opzet wat vaag willen beantwoorden: ik geloof dat
het nuttig is om in het Koninkrijk afspraken te maken over migratie in zijn
algemeenheid, waar dus ook de migratie van Nederlanders naar de Antillen en
Aruba onder zouden vallen. Het lijkt mij namelijk in het algemeen nuttig om
min of meer vergelijkbare regelingen in het Koninkrijk te hebben.</al>
        <al>Mevrouw de voorzitter! De heer Van Middelkoop heeft een vraag gesteld
over collega Sorgdrager, die over een voogdijregeling zou praten.  Ik
kan die vraag in zoverre bevestigend beantwoorden, dat ik heb voorgesteld
dat minderjarige Antillianen en Arubanen die zich in Nederland vestigen, een
voogd zouden moeten hebben. Door de drie ministers van justitie die het betreft,
wordt daarover al enige tijd gesproken. Het is nog niet rond, omdat er nogal
wat haken en ogen aan zitten.</al>
        <al>Mevrouw de voorzitter! Zoals bekend, is het Centrum voorlichting Antillianen
actief in Willemstad om Antillianen die zich naar Nederland willen begeven,
voor te lichten over de omstandigheden waarin zij kunnen komen te verkeren.
Er wordt nagedacht over de mogelijkheid om de Wet inburgering nieuwkomers
van toepassing te verklaren, zodat ook de nodige voorbereiding kan plaatsvinden
voor degenen die zich hier zouden willen vestigen, waardoor met name de taalvaardigheid
toeneemt.</al>
        <al>Uw slotvraag was of, als er regelingen komen, dat in goed overleg zal
gebeuren. Waar ik sprak over de wens om migratie in zijn algemeenheid nader
met elkaar te bespreken, volgt uit die woorden dat daar goed overleg over
moet worden gevoerd.</al>
      </spreker>
      <spreker nw="ja">
        <wie>
          <aanspr>De heer</aanspr>
          <naam>Van Middelkoop</naam>
          <partij>GPV</partij>
        </wie>
        <al>Mevrouw de voorzitter! Ik dank de minister voor de verstrekte inlichtingen,
die af en toe substantieel waren. Voorzover de cijfers op dit moment misschien
wat minder redenen tot paniek opleveren dan ik vermoedde, geeft dit ons wat
meer de tijd om de komende maanden afgewogen te bekijken of er iets moet gebeuren.
Ik heb genoteerd – en dat zal ongetwijfeld aan de overkant ook worden
gedaan – dat de minister heeft gezegd dat hij in algemene zin sprekend
een voorstander is van het maken van afspraken over migratie met min of meer
vergelijkbare regelingen. Ik neem aan dat de minister die zin zeer afgewogen
heeft geformuleerd.</al>
        <al>Over de notitie ben ik teleurgesteld. Wij hebben bij de laatste begrotingsbehandeling
nadrukkelijk gevraagd om een notitie over de juridische modaliteiten en niet
direct over een beleidsconclusie. Ik had eerlijk gezegd gehoopt dat deze notitie
er al zou zijn. Ik vraag de minister om de Kamer daar zo snel mogelijk over
te informeren. Dat kan ook in een demissionaire status.</al>
        <al>Mevrouw de voorzitter! Ik wil aan twee collega's graag nog een vervolgvraag
stellen, voorzover zij niet al met deze materie bezig zijn in de beruchte
achterkamertjes van regeerakkoorden. Over de VVD en de heer Te Veldhuis...</al>
      </spreker>
      <voorz nw="nee">
        <al>Zou u aan een collega tegelijkertijd een vraag willen stellen? Dat vereist
de orde.</al>
      </voorz>
      <spreker nw="nee">
        <wie>
          <aanspr>De heer</aanspr>
          <naam>Van Middelkoop</naam>
          <partij>GPV</partij>
        </wie>
        <al>Ik stel een vraag aan de heer Van Oven en ik wil mevrouw Scheltema een
vraag stellen.</al>
      </spreker>
      <voorz nw="nee">
        <al>De griffier zegt mij dat u niet aan twee mensen tegelijk een vraag kunt
stellen.</al>
      </voorz>
      <spreker nw="nee">
        <wie>
          <aanspr>De heer</aanspr>
          <naam>Van Middelkoop</naam>
          <partij>GPV</partij>
        </wie>
        <al>Ik stel twee verschillende vragen.</al>
      </spreker>
      <voorz nw="nee">
        <al>Maar eerst stelt u een vraag aan de een en daarop krijgt u eerst antwoord.
Vervolgens mag iemand anders die vraag ook aan een ander stellen. Ik heb het
Reglement van orde niet gemaakt. Ik handhaaf het alleen.</al>
      </voorz>
      <spreker nw="nee">
        <wie>
          <aanspr>De heer</aanspr>
          <naam>Van Middelkoop</naam>
          <partij>GPV</partij>
        </wie>
        <al>Mede om een strakke leiding te geven en het reglement toe te passen, hebben
wij u tot voorzitter gekozen. Ik moet dan volstaan met een vraag aan de heer
Van Oven. Ik zei al dat de heer Te Veldhuis van de VVD-fractie op het punt
van de vestigingsregeling heel duidelijk posities heeft ingenomen. Ik heb
hem dus weinig te vragen. Ik heb in de Volkskrant van 5 mei gelezen dat hij
zelfs vindt dat hierover in het regeerakkoord afspraken moeten worden gemaakt.
Ik zal daarover straks een collega een vraag laten stellen aan mevrouw Scheltema.</al>
        <al>De heer Van Oven heeft in datzelfde interview in de Volkskrant gezegd
daar geen voorstander van te zijn. Ik wil daar graag in deze zaal zijn reactie
op vernemen. Hij meent dat regelingen heel gemakkelijk omzeild kunnen worden.
Nog sterker, hij vindt de voorstellen van de VVD discriminerend. Dat is kennelijk
ook een argument voor hem om tegen enigerlei vorm van regeling te zijn. Ik
neem aan dat dit zal doorwerken in al dan niet een bepaling in het regeerakkoord.
Ik wil daar graag op dit moment, nu hij volledig in functie is, zijn commentaar
op vernemen.</al>
      </spreker>
      <spreker nw="ja">
        <wie>
          <aanspr>Minister</aanspr>
          <naam>Voorhoeve</naam>
        </wie>
        <al>Mevrouw de voorzitter! Ik begrijp de teleurstelling van de geachte afgevaardigde
dat hij nog geen notitie over de juridische modaliteiten heeft gekregen. Ik
merk hierbij echter op dat het mij niet dienstig en ook niet verstandig lijkt
om zomaar een technische notitie over juridische aspecten te zenden zonder
dat de regering daar bepaalde beleidsvoornemens aan verbindt of zelf conclusies
uit trekt. Dit onderwerp kan niet zomaar los van beleidsconclusies worden
behandeld. De geachte afgevaardigde weet dat dit onderwerp nogal wat onrust
kan veroorzaken. De juridische problematiek is, ook door de Europese en internationale
wet- en regelgeving, dermate complex dat het niet erg zinvol is om zomaar
wat notities in de richting van de Kamer te zenden. Ik beraad mij dus nog
op de wijze waarop om te gaan met de advisering, die ook niet tot eenduidige
conclusies leidt.</al>
      </spreker>
      <voorz nw="nee">
        <al>Ik neem aan dat de heer Van Oven de aan hem gestelde vragen wil beantwoorden.</al>
      </voorz>
      <spreker nw="ja">
        <wie>
          <aanspr>De heer</aanspr>
          <naam>Van Oven</naam>
          <partij>PvdA</partij>
        </wie>
        <al>Dat is het geval, mevrouw de voorzitter, al kan ik niet veel nieuws melden.
Wij hebben die discussie over de toelatingsregeling al langer gevoerd. We
zullen wel merken wat de VVD zal gaan inbrengen bij de formatie en informatie.
Het standpunt van de PvdA-fractie blijft dat wij niet voor een toelatingsregeling
zijn. Het zou in ieder geval een verschillende en daarmee ongelijke behandeling
betekenen van Nederlandse paspoorthouders in Nederland. Het is zeer de vraag
of daar een rechtvaardiging voor kan worden gevonden die past in het Verdrag
voor de rechten van de mens. Daarnaast kan deze regeling inderdaad betrekkelijk
makkelijk worden omzeild en zou zij kunnen leiden tot een stroom van illegale
Antillianen die hier zonder middelen van bestaan zouden zijn, hetgeen het
probleem nog zou verergeren. Mijn fractie heeft telkens weer gezegd dat wij
daarom verre de voorkeur geven aan een beleid dat is gericht op voorlichting
en begelei ding, zoals nu uit de woorden van de minister te
beluisteren valt, boven een afsluiting die bepaald draconische gevolgen zou
kunnen hebben.</al>
      </spreker>
      <spreker nw="ja">
        <wie>
          <aanspr>De heer</aanspr>
          <naam>Schutte</naam>
          <partij>GPV</partij>
        </wie>
        <al>Mevrouw de voorzitter! Sommige fracties moet men in deze tijd wel eens
expliciet vragen naar wat eigenlijk vanzelfsprekend zou moeten zijn. Vandaar
de volgende vraag aan mevrouw Scheltema. Vinden zij en haar fractie ook dat
het onderwerp van een mogelijke vestigingsregeling, of hoe je het ook wilt
noemen, een zaak is van goed overleg tussen en de verantwoordelijkheid van
de directe partners, en dat dit onderwerp dus niet geregeld behoort te worden
in enigerlei regeerakkoord?</al>
      </spreker>
      <spreker nw="ja">
        <wie>
          <aanspr>Mevrouw</aanspr>
          <naam>Scheltema-de Nie</naam>
          <partij>D66</partij>
        </wie>
        <al>Voorzitter! Het betreft hier een materie die zowel in de Caribische rijksdelen
als hier in Nederland speelt. Daarom is naar mijn mening goed overleg datgene
waarmee wij in ieder geval moeten starten. Ik laat de vraag in het midden
of er iets over een toelatingsregeling, vestigingsregeling, inburgeringscontracten
of wat dies meer zij, in het regeerakkoord moet worden genoemd. Goed overleg
hoort daar in ieder geval bij.</al>
      </spreker>
      <spreker nw="ja">
        <wie>
          <aanspr>Mevrouw</aanspr>
          <naam>Oedayraj Singh Varma</naam>
          <partij>GroenLinks</partij>
        </wie>
        <al>Mevrouw de voorzitter! Het is duidelijk dat de fractie van GroenLinks
niet is voor vestigingsregels voor mensen met een Nederlandse nationaliteit.
Het zou van de gekke zijn als wij, zoals de heer Van Oven zei, straks illegale
Nederlanders in Nederland zouden hebben. Wat ons betreft komen er dus geen
vestigingsregels voor rijksgenoten met een Nederlandse nationaliteit.</al>
        <al>De minister vraag ik het volgende. Wij kennen de zeer schrijnende problemen
in Den Helder en in Zwolle. Wat voor overleg voert de minister om perspectieven
te creëren voor Antilliaanse mensen in Nederland?</al>
      </spreker>
      <spreker nw="ja">
        <wie>
          <aanspr>Minister</aanspr>
          <naam>Voorhoeve</naam>
        </wie>
        <al>Mevrouw de voorzitter! Dat is inderdaad een onderwerp van overleg. Het
betreft hier verschillende verantwoordelijkheden. Traditioneel is de minister
voor Nederlands-Antilliaanse en Arubaanse Zaken niet de minister die het beleid
ten aanzien van minderheden coördineert en dus ook niet ten aanzien van
mensen uit de Antillen en Aruba. Nochtans is de zorg over dit onderwerp aanleiding
geweest voor minister Dijkstal en mij om er herhaaldelijk over te spreken.
Dit heeft geleid tot initiatieven zijnerzijds om de Wet inburgering nieuwkomers
in bespreking te brengen met de Antillen. Omdat ook de minister van Justitie
hierbij betrokken is, is er ook overleg geweest over een mogelijke voogdijregeling
die misschien ook nog de vorm van een soort mentorschap kan worden gegeven
omdat dat wat breder is dan alleen maar het juridische voogdijbegrip waarvan
de praktische gevolgen soms niet zo groot zijn.</al>
      </spreker>
      <spreker nw="ja">
        <wie>
          <aanspr>De heer</aanspr>
          <naam>Van der Knaap</naam>
          <partij>CDA</partij>
        </wie>
        <al>Mevrouw de voorzitter! De CDA-fractie wacht al geruime tijd op de uitkomsten
van het onderzoek naar de juridische consequenties van de vestigingsvoorwaarden
voor Antillianen in Nederland. Het antwoord van de minister stemt ons niet
tevreden, omdat hij volstrekt openlaat hoelang het nog gaat duren. Kan hij
enige indicatie geven van het moment waarop hij de resultaten van dat onderzoek
bekend zal maken?</al>
      </spreker>
      <spreker nw="ja">
        <wie>
          <aanspr>Minister</aanspr>
          <naam>Voorhoeve</naam>
        </wie>
        <al>Het is juist dat de CDA-fractie hier herhaaldelijk naar heeft gevraagd.
Ik hoop en verwacht dit in de komende maanden ofwel zelf nog te kunnen afronden
ofwel ter afronding aan mijn opvolger te kunnen voorleggen.</al>
      </spreker>
    </item>
  </part>
</handeling>