GEMEENTEBLADOfficiële uitgave van de gemeente Eijsden-MargratenUitvoeringsprogramma 2026 VTH Integraal Uitvoeringsprogramma voor het team VTHHet uitvoeringsprogramma VTH op één paginaDoor ons college is op 1 april 2025 het VTH-beleidsplan 2025-2028 goedgekeurd. In dit plan staan de belangrijkste doelen voor vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) voor de komende jaren. Deze doelen zijn gebaseerd op een analyse van de omgeving en de risico's. Het VTH-beleid laat zien wat we willen bereiken. In de bijlage van het plan worden de strategieën uitgelegd: dit zijn de manieren waarop we onze doelen willen behalen.Binnen de kaders van het VTH-beleid zijn in dit programma de belangrijkste aandachtspunten voor het jaar 2026 aangegeven. Zowel de doelen (‘wat’) als de werkwijzen (‘hoe’) geven ons richting voor de komende jaren, waarin we de taken in de fysieke leefomgeving uitvoeren.In het Omgevingsbesluit (artikel 13.8) is de verplichting opgenomen tot het opstellen van een uitvoeringsprogramma. Hierin dient het bevoegd gezag aan te geven welke werkzaamheden het komende jaar worden verricht. Daarbij moeten we rekening houden met de doelen, zoals opgenomen in het VTH-Beleidsplan 2025-2028.In dit uitvoeringsprogramma wordt de benodigde capaciteit geschat voor de instrumenten die we in 2026 gebruiken, zodat we met de beschikbare middelen onze doelen zo goed mogelijk kunnen behalen.Het gaat om de instrumenten die het Team VTH gebruiken voor onze VTH-taken, vooral voor de landelijke regels die we uitvoeren en de regels in het omgevingsplan. Dit betreft bijvoorbeeld regels voor bouwen, slopen, brandveiligheid, monumenten, reclame, bomen kappen, natuurbescherming en in- en uitritten. Verder hebben we hier ook de taken rondom de Algemene Verordening en de Bijzondere wetten meegenomen, alsook handhavingstaken die wij uitvoeren in het kader van de Jeugdzorg, de Wet goed Verhuurderschap, huisuitzetting, actie na ACT-controles (ondermijning) en spoedeisende bestuursdwang. In de Omgevingswet en de bijbehorende besluiten staan regels die we moeten volgen bij het uitvoeren van deze taken. Dit uitvoeringsprogramma zorgt ervoor dat we aan deze regels voldoen. Het programma laat zien hoe wij transparant omgaan met de uitvoering van het VTH-beleid voor burgers, bedrijven, onze gemeentelijke organisatie en onze samenwerkingspartners.In opdracht van het college van B&W worden de VTH-taken vooral uitgevoerd door het Team VTH van de Afdeling Ruimtelijke ontwikkeling en Bouwen. Het team is opgebouwd uit de volgende clusters: administratie, vergunningen, ruimtelijke ordening, toezicht en handhaving, AV bijzondere wetten, milieu- en beleidszaken.We werken nauw samen met de andere teams binnen de gemeente zoals o.a. het team ruimtelijke ontwikkeling (duurzaamheid, energie, landbouw, natuur, economie, woonprojecten), team OOV (openbare orde en veiligheid), de afdeling Openbare ruimte (verkeer, rioleringen, projecten) en de afdeling Samenleving (gezondheid, cultuur). Verder werken we nauw samen met onze ketenpartners: de Omgevingsdienst Zuid-Limburg (ODZL), de Veiligheidsregio Zuid-Limburg (VRZL), de Provincie Limburg, het waterschap Limburg, de GGD, Politie en de andere gemeenten in Zuid-Limburg.Het uitvoeringsprogramma is de leidraad voor de uitvoering van de taken. Natuurlijk kan de uitvoering door verschillende omstandigheden gedurende het jaar veranderen. Dit wordt meegenomen tijdens de kwartaalrapportages en in het jaarverslag. De ervaringen worden vervolgens verwerkt in het uitvoeringsprogramma voor het volgende jaar.In hoofdstuk 2 benoemen we de ontwikkelingen die het komende jaar invloed hebben op onze taakuitvoering. In hoofdstuk 3 beschrijven we de systematiek van programmeren en schatten we de ‘productie’ van onze VTH-activiteiten in 2026. In hoofdstuk 4 vertalen we de inzetraming naar de organisaties die de werkzaamheden uitvoeren.In bijlage A vindt u een infographic met de raming van aantallen VTH-producten met de KPI’s die we in 2026 inzetten en de verwachte doelrealisatie. In bijlage B is een beschrijving van de infographic opgenomen.Een aantal ontwikkelingen hebben invloed op ons werk in 2026. We noemen hieronder de ontwikkelingen met de grootste impact. Voor 2026 zijn de belangrijkste landelijke ontwikkelingen op het gebied van de Omgevingswet gericht op het afbouwen van overgangsrecht en de volledige integratie van het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO).Belangrijke punten zijn:
  • •Aflopen overgangsrecht: Een belangrijk deel van het overgangsrecht loopt af op 1 januari 2026. Het betreft het overgangsrecht bij nieuwe vergunningsplicht en overgangsrecht bij voorwaarden en uitzondering en in oude regels. Voor meer informatie willen we verwijzen naar het IPLO: Deel overgangsrecht loopt af op 1 januari 2026 | Informatiepunt Leefomgeving.
  • •Einde TAM-IMRO: Gemeenten moeten vóór 1 januari 2026 de Tijdelijke Alternatieve Maatregel (TAM) voor IMRO (Informatiemodel Ruimtelijke Ordening) beëindigen. Dit vereist dat gemeenten hun bestemmingsplannen en andere ruimtelijke plannen in het nieuwe, uniforme omgevingsplan in STOP/TPOD-formaat hebben ingevoerd en verwerkt. Dit geldt niet voor de plannen die vóór 1 januari 2026 in ontwerp ter inzage liggen.
  • •Aanpassingen vergunningen en regels: Vanaf 1 januari 2026 wordt de vergunningplicht voor bepaalde activiteiten aangepast. Zo is er dan een vergunning vereist voor het lozen van water uit open bodemenergiesystemen op het riool, waar voorheen een melding volstond. Ook zijn er wijzigingen in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) en het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) die per deze datum in werking treden.
  • •Wijziging in het omgevingsloket: Vanaf 1 januari 2026 veranderen 2 veelgebruikte indieningsformulieren van het Rijk in het Omgevingsloket. Het gaat om de informatieformulieren voor stikstofemissie en bouw- en sloopveiligheid. Het Rijk vervangt deze door 4 nieuwe formulieren. Dit heeft gevolgen voor de behandeldienstinstellingen voor gemeenten. Ook komt een ander nieuw indieningsformulier beschikbaar.Vanaf 1 januari 2026 komt ook een nieuw formulier beschikbaar voor de activiteit Signaleren van een te hoge concentratie koolmonoxide (CO) bij een gasverbrandingsinstallatie.
  • •Verdere digitalisering en informatiebeveiliging: De focus blijft liggen op het verbeteren van de informatievoorziening en -beveiliging binnen het DSO. Door de toenemende koppeling van data wordt dit een cruciaal aandachtspunt voor gemeenten en omgevingsdiensten om cyberaanvallen te voorkomen en een soepele bedrijfsvoering te garanderen.
  • •Voortdurende monitoring en bijstelling: De landelijke overheid en betrokken organisaties, zoals het Informatiepunt Leefomgeving, blijven de implementatie van de wet monitoren en waar nodig bijstellen door middel van verzamelbesluiten en voortgangsbrieven.
    • Voor Zuid-Limburg staan er in 2026 de volgende regionale ontwikkelingen op het gebied van de Omgevingswet op de agenda:
  • •Vaststelling Provinciale Omgevingsvisie (POVI): Provinciale Staten van Limburg zullen naar verwachting in mei 2026 de definitieve Provinciale Omgevingsvisie Limburg vaststellen, inclusief het bijbehorende planMER. Zienswijzen op de ontwerpfase worden hierin verwerkt.
  • •Afronding Verbeterplan Omgevingsdienst Zuid-Limburg (ODZL): De Omgevingsdienst Zuid-Limburg verwacht in 2026 het verbeterplan "robuuste Omgevingsdienst" af te ronden, waarmee de organisatie structureel aan de robuustheidscriteria moet voldoen. Belangrijke thema's zijn vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH).
  • •Uitwerking Ruimtelijk Arrangement Limburg: Op basis van de uitkomsten van het Nationaal Programma Ruimtelijke Defensie (NPRD) zullen gezamenlijk ontwerpende onderzoeken worden gestart om ruimtelijke oplossingen te verkennen voor opgaven als weerbaarheid, economie en infrastructuur. Dit proces wordt in 2026 voortgezet.
  • •Regionale Samenwerking: De gemeenten in Zuid-Limburg blijven samenwerken aan grote maatschappelijke uitdagingen, zoals woningbouw, energie, klimaatadaptatie en mobiliteit, waarbij de Omgevingswet het kader vormt voor slimme keuzes en uitvoering.
    • Voor de gemeente Eijsden-Margraten staan voor 2026 de volgende ontwikkelingen op de agenda:
  • •Vastelling van de Omgevingsvisie in het eerste kwartaal van 2026. Deze omgevingsvisie is gezamenlijk opgesteld door de Lijn 50 gemeenten (Vaals, Gulpen-Wittem en Eijsden-Margraten)
  • •Overschakeling van TAM-IMRO naar STOP/TPOD per 1 januari 2026. Er zal in het begin nog veel werk zijn om deze nieuwe werkwijze te implementeren. In behandeling zijnde omgevingsplannen, die niet voor 1 januari 2026 in ontwerp/ter inzage zijn gelegd, zullen volgens de nieuwe wijze worden afgehandeld.
  • •In maart vinden de gemeenteraadsverkiezingen plaats en zal een nieuwe raad worden samengesteld.
  • •Het teamplan 2026 zal in uitvoering worden gebracht waarbij een mensgerichte dienstverlening en het realiseren van de maatschappelijke opgaven centraal staan, waarbij tevreden inwoners, bestuurders en medewerkers het doel is.
  • •Zorgdragen voor een financieel gezonde gemeente door uitvoering van diverse efficiency en administratieve maatregelen.
    • In dit hoofdstuk beschrijven we de systematiek van programmeren. In ons VTH-beleidsplan 2025-2028 hebben we de doelen benoemd die we de komende jaren willen bereiken met vergunningverlening, toezicht en handhaving. Deze doelen zijn gebaseerd op een analyse van de omgeving en de risico’s. We richten ons vooral op de onderwerpen met een hoge prioriteit, (brand)veiligheid, milieu en illegale (ver)bouw of strijdig gebruik, omdat daar de grootste risico’s liggen en ze belangrijk zijn voor ons bestuur en beleid. Daarnaast geven wij een bijdrage aan de gemeentelijke opgaven op het gebied van monumenten, milieu, landschap, ondermijning en woningbouw.Onderwerpen met een gemiddelde of lage prioriteit pakken we ook op, maar in mindere mate.Bij de uitvoering van de taken richten we ons deze prioriteiten Naast de doelen uit onze omgevings- en risicoanalyse, heeft de gemeenteraad in de Verordening uitvoering en handhaving omgevingsrecht aangegeven dat we ook doelen moeten stellen voor:
  • ▪︎de dienstverlening,
  • ▪︎de kwaliteit van ons werk en onze producten, en
  • ▪︎de financiën.
    • De activiteiten die hiervoor nodig zijn, zijn meegenomen in de calculatie van de benodigde uren. Zo zijn uren gereserveerd voor het verbeteren van de dienstverlening, de kwaliteitszorg en de P&c-cyclus. Deze onderwerpen zijn jaarlijks opgenomen en vormen een vast onderdeel in onze bedrijfsvoering.     Het VTH-beleid is vastgesteld voor meerdere jaren. Het huidige beleidsplan is vastgesteld op 1 april 2025 voor de komende vier jaar. De doelen in dit beleid zijn beschreven op basis van de inzichten die we hadden bij het uitwerken van het beleid in 2024. Per jaar wordt bij de vaststelling van het jaarverslag gekeken of de doelen nog actueel zijn. Nieuwe doelen kunnen worden opgevoerd bij het nieuwe Uitvoeringsprogramma. Momenteel zijn alle doelen nog actueel en zijn geen nieuwe doelen voor 2026 aan de orde. De speerpunten voor 2026 liggen op het gebied van de extra woningbouw. Hiervoor wordt gestart met het opstellen van omgevingsplannen voor verschillende bouwlocaties. Een ander speerpunt zijn de monumenten. Er zullen extra inventariserende controles worden uitgevoerd om de status van de monumenten te bewaken. Daarnaast zal het onderzoek naar de bestuurlijke boete worden voortgezet om dit instrument in te zetten bij onder andere de vernieling van landschapselementen en monumentale bomen. Om de doelstellingen uit het VTH-beleidsplan te bereiken gaan we, naast de reguliere VTH-taken zoals vergunningverlening, toezicht bij klachten e.d. en juridisch afhandeling van bezwaren, handhavingsverzoeken, beroepzaken e.d., de volgende acties uitvoeren:
  • -Het vergroten van de bekendheid van regels door het opschalen van de gemeentelijke website;
  • -Verbeteren van de ogen en oren in het veld door de samenwerking met de verschillende teams en afdelingen;
  • -Uitvoeren van inventariserende controles van bedrijventerrein gronsveld (in samenwerken met het Act team);
  • -Uitvoeren van 100 inventariserende controles naar de status van rijksmonumenten en beeldbepalende gebouwen;
  • -Het uitvoeren van 62 periodieke controles bij bedrijven die behoren tot de thuistaken;
  • -Het uitvoeren van 40 periodieke controles brandveiligheid samen met de VRZL;
  • -Onderzoek en mogelijke vaststelling van het beleid Bestuurlijke boete;
  • -Er wordt gestart met de planvoorbereidingen van het woningbouwprogramma. Voor 15 verschillende locaties wordt gestart met het opstellen van de omgevingsplannen dan wel wordt een aanvang gemaakt door het uitvoeren van de benodigde onderzoeken;
  • -Advisering ten aanzien van de buitenlandse ontwikkelingen die invloed hebben op onze gemeente.
    • Naast de bovenstaande taken worden nog een aantal activiteiten uitgevoerd ter verbetering van de efficiency en de dienstverlening:
  • -Er wordt gestart met de ontwikkeling van het omgevingsplan aan de hand van een PvA met de thema’s bouwen/aanleggen, planologisch gebruik, geluid, geur en spuitzones;
  • -Er wordt een nieuw systeem ingezet voor de afhandeling van evenementen, waarbij de mogelijkheid voor een koppeling met RX Mission wordt onderzocht;
  • -Het organiseren van een klantarena;
  • -Het uitvoeren van klanttevredenheidsmetingen;
  • -Het implementeren en uitvoeren van het teamplan VTH 2026;
  • -Het invoeren van de bodemdossiers in het programma Nazca en de landelijke voorziening Basisregistratie Ondergrond (BRO);
  • -Op- en vaststellen van Bijzondere lokale omstandigheden (BLO’s);
  • -Beheer van het Register externe veiligheid (REV);
  • -Opwaarderen en bijwerken sjablonen RX Mission;
  • -Afhandeling WOO-verzoeken;
  • -Monitoring, kwaliteitszorg, procesoptimalisatie, uitvoering beleids- en uitvoeringscyclus, kwaliteitsborging;
  • -In beeld brengen van de stand van zaken met betrekking tot de Kwaliteitscriteria 3.0.
    • De aantallen producten van reguliere werkzaamheden zijn voorzien van een kengetal: dit is het gemiddelde aantal uren dat nodig is om één product te realiseren. Door de aantallen producten te vermenigvuldigen met de kentallen, krijgen we een totaalbeeld van de verwachte benodigde uren voor de reguliere werkzaamheden. Voor alle zaaktypen en producten en deelproducten die we RX Mission (Omgevingswet) en Join (omgevingsplannen, Av-zaken en Bijzondere wetten) zijn kengetallen aanwezig. Voor een aantal producten, zoals genoemd onder 3.4 kunnen we geen aantallen en kentallen inschatten; voor deze producten hebben we een totale urenraming gebruikt.Bij de berekening van de gevraagde capaciteit is uitgegaan van de aantallen op 1-11-2025, deze zijn geëxtrapoleerd. Toename aantal zaken ten opzichte van voorgaande jaren.Ten opzichte van voorgaande jaren is er een stijging te zien in het aantal juridische zaken. Er worden meer bezwaren en handhavingsverzoeken ingediend. Dit zorgt voor een domino-effect. Hierdoor stijgt het aantal handhavingsbesluiten en als reactie hierop het aantal bezwaarzaken. Dit betekent ook een toename van het aantal controles en extra vergunningaanvragen voor legalisatie. Verder zien we een duidelijke stijging van het aantal WOO-verzoeken en inzageverzoeken van vergunningen. De uitvoering van deze taken leggen extra beslag op de reguliere capaciteit. Ook is een toename te zien van het aantal juridisch stukken met betrekking tot ontwikkelingen in het Belgische Maasdal van (milieu)activiteiten met mogelijke grensoverschrijdende gevolgen. In totaal is voor ongeveer 400 aparte items benoemd en is de benodigde tijd begroot. Het gaat in totaal om ca. 38.000 uur. Dit is hetzelfde niveau als in 2025Hierbij wordt opgemerkt dat bij de begroting altijd rekening dient te worden gehouden met afwijkingen van plus/min 10%.Hier tegenover staat de beschikbare capaciteit. Berekend is dat de hoeveelheidnormuren in 2026 voor 1 fte 1.422 uur bedraagt. Hierbij is rekening gehouden met vakantiedagen, ziekteverzuim van 5%, overleguren, trainingen, opleiding en sociale verplichtingen.Naast de capaciteit die is opgenomen in Staat B van de begroting is in 2025 besloten nog voor een aantal zaken extra capaciteit (2.200 uur) in te huren in 2026:
  • -198 uur voor de afhandeling van de oude Wabo-vergunningen.
  • -711 uur extra bij handhaving ingezet wordt voor de afhandeling van juridische zaken om te voorkomen dat de werkvoorraden te ver oplopen.
  • -711 uur extra bij toezicht ter overbrugging voor het invullen van een vacature.
  • -311 uur voor de ondersteuning bij de ontwikkeling van het omgevingsplan wordt ingezet.
  • -316 uur voor de uitvoering van de constructieve toetsen in het kader van de vergunningverlening en voor tijdelijke constructies bij evenementen. Voor deze taken hebben we op dit moment geen specialistische kennis in huis.
  • -De uitvoering van de milieucontroles van de niet-basistaak bedrijven wordt als project uitbesteed aan een gespecialiseerd bedrijf. Hiervoor zijn gelden gereserveerd in de begroting.
    • In totaal is de beschikbare capaciteit voor 2026 36.000 uur.De uren voor de taken die door de ODZL en VRZL zijn hierbij niet meegerekend omdat voor deze Gemeenschappelijke regelingen aparte budgetten zijn opgenomen in de begroting.     Uit het bovenstaand is af te leiden dat 38.000 uren gevraagd wordt en dat hiervoor 36.000 uur beschikbaar is inclusief 2.200 uur inhuur.Hoewel sprake is van een begroting waarbij altijd rekening moet worden gehouden met marges, is de bezetting aan de magere kant. Mocht de inhuur geheel of gedeeltelijk vervallen dan zal er sprake zijn van een tekort aan capaciteit. Zoals aangegeven is er een stijging bij veel zaken van de aantallen, wat een domino-effect veroorzaakt. Daarnaast vragen beleidsvraagstukken rondom de Algemene verordening en de behandeling van buitenlandse ontwikkelingen in het Maasdal veel capaciteit. Verder is ook voor de ontwikkeling en opstelling van het omgevingsplan extra capaciteit nodig wat ten koste gaat van de reguliere werkzaamheden.Omdat dit al onderkent is, wordt momenteel onderzocht of de reguliere bezetting niet moet worden uitgebreid of dat taken elders binnen de organisatie moeten worden ondergebracht. Dit zal in de loop van 2026 zijn vervolg krijgen.De taken die hierboven zijn genoemd worden allemaal uitgevoerd door het Team VTH. Voor de wettelijk vastgelegde basistaken (Omgevingsbesluit Bijlage VI) zijn we aangesloten bij de Gemeenschappelijke regeling ODZL. Het werkprogramma 2026 met de benodigde uren voor de ODZL is op 9 december 2025 door het college vastgesteld. De gemeente Eijsden-Margraten heeft alleen de basistaken ter uitvoering neergelegd bij de ODZL. De ODZL wordt wel gevraagd voor specialistische adviezen, maar die worden separaat verrekend. Hiervoor zijn budgetten beschikbaar. Daarnaast worden nog werkzaamheden uitgevoerd in het kader van de brandveiligheid door de VRZL. Dit zijn een aantal verschillende taken:
  • -De periodieke controles bij gebouwen die meldingsplichtig zijn in het kader van het gebruik. De controles worden door ons zelf ingepland en door ons begeleid. De VRZL maakt de rapportage.
  • -De VRZL adviseert bij en specialistische externe veiligheid vraagstukken en brandveiligheid onderdelen in het kader van de vergunningverlening;
  • -De VRZL maakt deel uit van het evenementenoverleg en adviseert in dit kader;
  • -De VRZL begeleid inspecties uit bij grote evenementen.
    • Het aantal uren dat de Veiligheidsregio hiervoor heeft gepland is opgenomen in het totaalpakket wat wordt vastgesteld bij de begroting. Er is geen separaat Werkprogramma van de VRZL.Verder zal in het kader van het opstellen van het omgevingsplan gebruik worden gemaakt van de specialistische kennis van de ODZL en de VRZL. Hiervoor zijn separate budgetten in de begroting opgenomen.    A Uitvoeringsprogramma 2026 VTH Eijsden-Margraten InfographicB Uitvoeringsprogramma 2026 VTH Eijsden-Margraten beschrijving InfographicZaak-docnrZ/25/277790/995947OnderwerpUitvoeringsprogramma 2026 VTH (UP 2026) ManagementsamenvattingBeschrijving/Toelichting InfographicDatum document30-12-2026
    InleidingHieronder treft u een beschrijvende toelichting aan van de infographic over het Uitvoeringsprogramma 2026 (UP 2026) van het team Bouwen (Vergunningen, Toezicht en Handhaving en Ruimtelijke Ordening) (VTH) aan. Deze beschrijvende toelichting is noodzakelijk gelet op de wettelijke vereisten om documenten te kunnen publiceren op overheid.nl.In het UP 2026 wordt met informatieve grafische illustraties weergegeven wat de planning is voor het jaar 2026. De planning is gebaseerd op de gegevens van november 2025 waarbij rekening wordt gehouden met de (trend)ontwikkeling, het bestuursakkoord en de economische situatie. De uitvoering van de werkzaamheden op het gebied van vergunningen, toezicht en handhaving zijn gebaseerd op het Integraal Omgevingsbeleidsplan VTH 2025-2028, vastgesteld op 1 april 2025.De rapportage is ingedeeld op basis van de verschillende activiteiten die binnen het team worden uitgevoerd. De toelichting start aan de linkerzijde van de infographic van de pagina en loopt vervolgens naar rechts.Management samenvatting.Op 1 april 2025 is het nieuwe VTH-beleidsplan 2025-2028 vastgesteld. Hierbij zijn ook nieuwe risicoanalyses uitgevoerd en zijn beleidsdoelen vastgesteld. De focus van de VTH-activiteiten is gericht op de risico’s en de aansluiting op de bestuurlijke opgaven. In 2026 zijn er nog enkele zaken in de werkvoorraad die moeten worden afgehandeld onder de oude Wabo-wetgeving. Dit betreft aanvragen voor vergunningen (11 stuks) die lopen volgens de uitgebreide procedure en enkele bestemmingsplannen waartegen een beroepsprocedure is ingesteld. De speerpunten voor 2026 liggen op het gebied van de extra woningbouw. Hiervoor wordt gestart met het opstellen van omgevingsplannen voor verschillende bouwlocaties. Een ander speerpunt zijn de monumenten. Er zullen extra inventariserende controles worden uitgevoerd om de status van de monumenten te bewaken. Daarnaast zal het onderzoek naar de bestuurlijke boete worden voortgezet om dit instrument in te zetten bij onder andere de vernieling van monumenten, landschapselementen en monumentale bomen. De reguliere taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving en ruimtelijke ordening volgen de trend en zijn afgeleid van de voorgaande jaren en de toekomstverwachting rekening houdende met de woningbouwprognose.In het kader van de dienstverlening zullen in 2026 een aantal taken worden uitgevoerd zoals het organiseren van een klantarena, het uitvoeren van een klanttevredenheidsonderzoek, het optimaliseren van de website en het verbeteren van de documentsjablonen.Verder zullen in 2026 een aantal (wettelijke) taken worden voortgezet die al gestart zijn in 2025, zoals de inzet van gerichte kunstmatige intelligentie, de registratie van bodemonderzoeken in het BRO (Basisregistratie ondergrond), het beheer van het REV (Register externe veiligheid) en het nader uitwerken van de lokale omstandigheden. Daarnaast dient te worden getoetst in hoeverre wordt voldaan aan de Kwaliteitscriteria 3.0. Dit zijn de vernieuwde, landelijke normen voor Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH) in het fysieke domein, die sinds 1 januari 2025 van kracht zijn en de uitvoering van de Omgevingswet moeten waarborgen. De criteria zijn opgedeeld in vier delen: een inleiding, criteria voor de kritieke massa, procescriteria voor de uitvoering, en gedetailleerde competentieprofielen voor medewerkers, bedoeld voor uniforme, kwalitatief goede dienstverlening door overheden. Nadere specificatie van de Infographic met de (belangrijkste) taken in 2026.Pagina 1 Klantcontacten (Dienstverlening)De klantcontacten zijn vragen die telefonisch of per mail worden gesteld aan VVTH+.AantallenIn 2026 worden 3.300 klantcontacten afgehandeld. Op 1 januari 2026 bedraagt de voorraad van 15 klantcontacten.Categorieën en KPI’sDe klantvragen zijn ingedeeld in 3 categorieën (eenvoudig, specialistisch en complex/afspraak) met elk haar eigen KPI, respectievelijk 2, 5 en 10 werkdagen. De KPI’s voor de 3 categorieën bedragen voor 2026 respectievelijk op 90%, 85% en 85%. Soort vragenVerwacht wordt dat de meeste vragen gaan over de Omgevingswet (23%) en het omgevingsplan (11%).Ca. 30% van de inkomende telefoontjes worden direct doorverbonden naar de behandeld ambtenaar.Concept-verzoeken (Ruimtelijke Ordening en Vergunningen)Onderstaande producten worden door initiatiefnemers ingediend voordat het vergunningentraject of omgevingsplan van start gaat. Hieronder vallen zaken die vroeger werden aangeduid als o.a. principeverzoeken, welstandverzoeken en conceptaanvragen.Aantal concept-verzoeken strijdig met het omgevingsplan (ruimtelijke ordening)In 2026 worden 105 conceptverzoeken die strijdig zijn met het omgevingsplan afgehandeld. Op 1 januari 2026 bedraagt de werkvoorraad van 66 zaken. Een aantal van 42 zaken wordt, gezien de beschikbare capaciteit, als een reguliere werkvoorraad gezien. KPIDe behandeltermijn van een conceptverzoek is gesteld op 56 dagen. De KPI voor 2026 is 60%.Aantal concept-verzoeken overeenkomstig met het Omgevingsplan (vergunningen)In 2026 worden 77 conceptverzoeken die niet strijdig zijn met het Omgevingsplan afgehandeld. De werkvoorraad op 1 januari 2026 bedraagt 8 zaken. Het aantal van 20 zaken wordt, gezien de beschikbare capaciteit, als een reguliere werkvoorraad gezien. KPIDe behandeltermijn van een conceptverzoek is gesteld op 56 dagen. De KPI voor 2026 is 60%.Pagina 2Vergunningen (vergunningen)Aantallen Wabo-vergunningenIn 2026 worden 11 vergunningen afgehandeld op basis van de oude wetgeving. Deze aanvragen, die worden behandeld volgens de uitgebreide procedure, zijn ingediend eind 2023. Aantallen omgevingsvergunningen (Omgevingswet)In 2026 worden 283 vergunningen afgehandeld op basis van de nieuwe Omgevingswet. Op 1 januari 2026 bedraagt de werkvoorraad 75 vergunningaanvragen.KPI Wabo-aanvragen en Omgevingswet-aanvragenDe afhandeltermijn van een reguliere vergunning is wettelijk bepaald op 56 dagen. De KPI voor 2026 bedraagt 95%. Meldingen WkbOnder de Omgevingswet heeft er splitsing plaatsgevonden ten aanzien van de bouwtechnische eisen. De Wet private kwaliteitsborging (Wkb) is hiervoor geïntegreerd in de Omgevingswet. Kort komt het erop neer dat voor nieuwe gebouwen gevolgklasse 1 (o.a. woningen, bijgebouwen, bedrijfsgebouwen) de meldingsplicht van toepassing is voor de bouwtechnische beoordeling. Daarnaast zijn een groot aantal onderdelen vrijgesteld van de technische toets. Bij de melding dienen o.a. de gegevens van de gecertificeerde kwaliteitsborger en het te gebruiken instrument van kwaliteitsborging te worden gevoegd.We verwachten in 2026 dat 28 meldingen worden behandeld.KPI-behandeltermijn regulier, ontvankelijk en zonder verlengingDe doorlooptijd voor een reguliere vergunningsprocedure van een ontvankelijke aanvraag bedraagt bij het niet verlengen 56 dagen. Gestreefd wordt dit soort vergunningaanvragen binnen 40 dagen af te behandelen.Aantal Wabo- en omgevingsplanactiviteitenDe vergunningen kunnen bestaan uit verschillende activiteiten die al dan niet gecombineerd kunnen worden aangevraagd.De volgende aantallen activiteiten worden verwacht:4 activiteiten met betrekking tot een milieubelastende activiteit;34 activiteiten met betrekking tot de aanleg van een uitrit of kap van bomen;4 activiteiten met betrekking tot het slopen binnen een beschermd dorpsgezicht;11 activiteiten die betrekking hebben op het wijzigen, veranderen, verstoren van monumenten en beeldbepalende panden;93 afwijkingen van het bestemmingsplan en/of buitenplanse omgevingsplanactiviteiten (Bopa);19 activiteiten met betrekking tot uitvoering van een werk;62 technische bouwactiviteiten.Vergunningen Algemene verordening (Vergunningen)In 2026 worden de volgende aantallen vergunningaanvragen ingevolge de Algemene verordening afgehandeld:Evenementen111;Reclamevergunningen46;Standplaatsvergunningen11;Loterijvergunningen24;Objecten op de weg29;Verkeerszaken103.Overige vergunningen16.
    Vergunningen Bijzondere wetten (team Vergunningen)In 2026 worden de volgende aantallen vergunningen Bijzondere wetten afgehandeld:Kamerschieten:18.Snoeihout verbranding:11;Afvalinzameling3;Verkeersregelaars279;Alcoholwetvergunningen101;
    Meldingen (Vergunningen)Meldingen OmgevingswetIn 2026 worden de volgende aantallen meldingen afgehandeld:Wkb dossier gereed10;
    (Opleveringsdossier voor de gemeente met alle bevindingen van de kwaliteitsborger) mba bodem44;Slopen93;Milieubelastende activiteiten40;Brandveilig gebruik28;Mobiel puinbreken2.
    Meldingen Algemene verordening (AV)In 2026 worden de volgende aantallen meldingen AV afgehandeld:Evenementen153;Incidentele festiviteiten42;Collecte melding2.
    Meldingen bijzondere wetten;In 2026 worden de volgende aantallen meldingen Bijzondere wetten afgehandeld:Alcoholwet10.
    Pagina 3 Toezicht (Toezicht &Handhaving)Periodieke controles (milieu en brandveiligheid bij bedrijven c.q. gebouwen)In 2026 worden 62 periodieke milieucontroles bij bedrijven uitgevoerd.In 2026 worden 40 periodieke controles brandveiligheid uitgevoerd in samenwerking met de brandweer.Oplever- en ad hoc controlesIn 2026 worden 166 controles bouw uitgevoerd. In 2026 worden 40 controles bij monumenten uitgevoerd. Per vergunning kunnen meerdere controles worden uitgevoerd.In 2026 worden 16 controles uitgevoerd n.a.v. vergunning voor afwijkingen van het bestemmingsplan c.q. het omgevingsplan. Inventariserende controle (i.v.m. een actueel inrichtingenbestand en status monumenten)De inventariserende controles naar activiteiten worden uitgevoerd om het inrichtingenbestand op peil te houden of een bepaalde categorie te onderzoeken.Het team toezicht en handhaving verleend assistentie bij de controles van het Act-team in het kader van ondermijning. Er wordt uitgegaan van 4 controledagen in 2026.Om de status van de monumenten te bewaken worden in 2026 100 controles gepland.In 2026 worden de inrichtingenbestanden van de Kamer van Koophandel van de kernen Eijsden, Mesch, Mariadorp en Oost-Maarland, gecontroleerd. Mogelijk dat er 40 fysieke controles noodzakelijk zijn.Daarnaast is gepland om het bedrijventerrein Gronsveld te inventariseren en ongeveer 40 fysieke controles uit te voeren.Klachtmeldingen WaboVerwacht wordt dat in 2026 86 klachten worden afgehandeld. De werkvoorraad op 1 jan 2026 bedraagt 4 zaken.Pagina 4 Juridische procedures Juridische procedures vergunningen (Vergunningen)In 2026 worden de volgende aantallen van de verschillende juridische procedures afgehandeld:AV-bezwaar3 zaken, voorraad op 1 januari 2026 1 zaak;Ingebrekestelling:7 zaken,voorraad op 1 januari 2026 1 zaak;Nadeelcompensatie: 2 zaken,voorraad op 1 januari 2026 1 zaak;Voorlopige voorziening:3 zaken,voorraad op 1 januari 2026 0 zaken;Beroep en hoger beroep:16 zaken,voorraad op 1 januari 2026 15 zaken;Bezwaar:33 zaken,voorraad op 1 januari 2026 22 zaken;Zienswijze:8 zaken,voorraad op 1 januari 2026 6 zaken;
    Bij de beroep- en hoger beroepzaken is de werkvoorraad flink hoger dan de reguliere werkvoorraad. Dit is een gevolg van de achterstanden bij de rechtbanken, die ook te kampen hebben met een tekort aan personeel.Verder is er een toename van het aantal bezwaarzaken ten opzichte van de laatste jaren. Vaak gaat het om meerdere bezwaren over een bepaalde zaak.Bestuurlijke handhaving (Toezicht en Handhaving) AV-bezwaar1 zaak voorraad op 1 januari 2026 0 zaken;Ingebrekestelling11 zaken,voorraad op 1 januari 2026 1 zaak;Zienswijze7 zaken,voorraad op 1 januari 2026 0 zaken;Voornemen handhavingsbesluit8 zaken,voorraad op 1 januari 2026 1 zaak;Handhavingsbesluit32 zaken,voorraad op 1 januari 2026 3 zaken;Bestuursdwang ten uitvoer leggen:4 zaak, voorraad op 1 januari 2026 0 zaken;Dwangsom ten uitvoer leggen:4 zaak, voorraad op 1 januari 2026 2 zaken;Beroep en hoger beroep:13 zaken, voorraad op 1 januari 2026 5 zaken;Voorlopige voorziening:1 zaak,voorraad op 1 januari 2026 0 zaken;Bezwaarschriften:15 zaken, voorraad op 1 januari 2026 13 zaken;Spoedeisende bestuursdwang:1 zaak , voorraad op 1 januari 2026 0 zaken;Verzoek om handhaving:37 zaken, voorraad op 1 januari 2026 7 zaken.
    Er ontstaat een domino-effect door de stijging van het aantal handhavingsverzoeken. Hierdoor stijgt het aantal handhavingsbesluiten en het aantal bezwaarzaken, als reactie op de besluiten.Pagina 5 Omgevingsplannen (Ruimtelijke Ordening)In 2026 staan 42 zaken gepland voor een aanpassing van het omgevingsplan. De werkvoorraad op 1 januari 2026 bedraagt 22 plannen die al in behandeling zijn. Hiervan bevinden zich 9 plannen in vooroverleg, van 10 plannen is het ontwerp vastgesteld en zijn 3 plannen in de beroepsfase na vaststelling. Vooroverleg (9 plannen):
  • -’t Rooth 12-13 Bemelen (5 woningen);
  • -Heerderweg Cadier en Keer (2 woningen)
  • -Caltex tankstation Withuis (0 woningen)
  • -Linderweg 8 Eckelrade (0 woningen)
  • -Dorpsstraat 120 Eckelrade (5 woningen)
  • -Dorpsstraat 140 Eckelrade (1 woning)
  • -Provincialeweg 26 Noorbeek (0 woningen)
  • -Poort van Heuvelland
  • -Wijziging stiltegebied Noorbeek
    • Ontwerp vastgesteld (10 plannen):
  • -Schoolstaart 26 St. Geertruid (6 woningen + 18 appartementen)
  • -Tiendstraat-Schoolstraat 11 St. Geertruid (6 woningen)
  • -Fun Valley (66 vakantiewoningen)
  • -Keerestraat 7 Eckelrade (0 woningen)
  • -Linderweg 5 Eckelrade (0) woningen
  • -Dorpsstraat 83 Eckelrade (2 woningen)
  • -Terhorst 8 Banholt (0 woningen)
  • -Moerslag (ongen.) St. Geertruid (1 woning)
  • -Libeek 7-9 St. Geertruid (1 woning)
  • -Vroelenstraat 20 Noorbeek (0 woningen)
    • Beroepsfase na vaststelling (3 plannen):
  • -Karreweg fase 3 St. Geertruid (3 woningen)
  • -Past. Rosierstraat Oost-Maarland (38 woningen)
  • -Moerslag 32 St. Geertruid (1 woning)
    • Vanuit het woningbouwprogramma worden 15 nieuwe plannen opgestart. Voor acht van de 15 plannen is de planvorming verdeeld over 2026 en 2027. Woningbouwprogramma:
  • -Dalestraat/Mheerderweg Noord Banholt (40 woningen)
  • -Meussenhof Cadier en Keer (4 woningen)
  • -Herontwikkeling Umonterrein Eijsden (100 woningen
  • -Stationsomgeving Joseph Partounstr Eijsden (11 woningen)
  • -App complex Boomkensstraat Eijsden (36 appartementen)
  • -Locatie camperplaats Laathof Mesch (6 woningen)
  • -Verplaatsing tennisbanen Mheer
  • -Woningbouw tennisbanen (9 woningen) (2026-2027)
  • -Schoollocatie noorbeek (8 woningen) (2026-2027)
  • -Tankstation Rijckholt (27 woningen) (2026-2027)
  • -Voorkeursvariant Bemelen (52 woningen) (2026-2027)
  • -SMA Klooster Cadier en Keer (100 woningen) (2026-2027)
  • -Miserecorde Eckelrade (19 woningen) (2026-2027)
  • -Slakweg fase 2 Gronsveld (186 woningen) (2026-2027)
  • -Bloesemgaard fase 3 Margraten (350 woningen) (2026-2027)
    • Verder worden nog 5 plannen verwacht van particuliere initiatieven.Pagina 6Legesheffing VVTH+ ten opzichte van begroting 2026In de begroting van 2026 is € 567.500 opgenomen als leges voor de vergunningen (Omgevingswet, Wabo-, omgevings- en AV-vergunningen) en Omgevingsplannen. Overige projecten/zaken 2026In 2026 komen verschillende zaken en projecten aan de orde die niet direct in de vorm van meetbare gegevens kunnen worden weergegeven. Deze projecten en zaken zijn wel meegenomen bij de capaciteitsbepaling. Een aantal van deze activiteiten zijn al opgestart in 2025 en worden in 2026 voortgezet.De beschrijving van de infographic begint bovenaan en gaat vervolgend met de wijzer mee.BasisgeluidemissieIngevolge artikel 3.27 van het Besluit kwaliteit Leefomgeving (Bkl) dient de geluidsemissie van gemeentewegen te worden vastgelegd in het Geluidsregister. In 2024 lag de grens bij 1.000 voertuigen per etmaal. Eind 2025 is dit opgerekt naar 2.500 voertuigen per etmaal. Relevante gegevens over geluid moeten beschikbaar zijn om regels over geluid toe te passen. Geluidbrongegevens van een weg zijn bijvoorbeeld nodig om het geluid op nieuw te bouwen woningen in het geluidaandachtsgebied te kunnen beoordelen. Het geluidregister moet deze gegevens bevatten. De gegevens in het geluidregister zijn voor iedereen toegankelijk om in te zien.Een concrete datum wanneer het Geluidregister moet zijn ingevuld is er momenteel nog niet. In 2026 zal worden gestart met een eerste inventarisatie.BodemonderzoekenOm een overzicht te hebben van de locatie waar bodemonderzoek is uitgevoerd en de kwaliteit van de bodem worden de onderzoeken en bijbehorende resultaten verwerkt in het bodeminformatiesysteem Nazca. De afgelopen jaren is een achterstand ontstaan in de verwerking van de gegevens. Het gaat om ongeveer 320 onderzoeken. Daarom is het noodzakelijk dat een inhaalslag wordt uitgevoerd. De invoer zal moeten plaatsvinden volgens protocol ‘Invoerprotocol Nazca E-M’ van gemeente Eijsden-Margraten. De kosten voor de jaarlijkse uitvoering zijn in de begroting vastgelegd.Vanaf 1 juli 2026 is het wettelijk verplicht om de bodemgegevens aan te leveren aan de Landelijke Voorziening BRO (Basisregistratie Ondergrond). Hiervoor moeten de gegevens voldoen aan de BRO-status. Dit zal gecontroleerd moeten worden.Lokale Omstandigheden Onder de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) toetst een onafhankelijke kwaliteitsborger de bouwplannen. De kwaliteitsborger moet actief nagaan of er bijzondere lokale omstandigheden zijn en er rekening mee houden. Het gaat om risico's gaat die te maken hebben met de bouwtechnische regels van hoofdstuk 4 en 5 van het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl).In 2025 is een inventarisatie uitgevoerd welke de lokale omstandigheden binnen de gemeente zijn waar de kwaliteitsborger rekening moet houden. Het zijn de aanwezig onderaardse mergelgangen rondom Bemelen en Cadier en Keer. Bij de Provincie Limburg zijn eind 2025 de kaarten met de gangen opgevraagd. Het project kan in 2026 worden afgerond EvenementenassistentVoor het aanvragen van een vergunning van een evenement dient de aanvrager gebruik te maken van een digitaal hulpmiddel “het Eventloket”. Dit hulpmiddel is ontwikkeld door de gemeenten die onderdeel uitmaken van de Veiligheidsregio Zuid-Limburg . De Veiligheidsregio Zuid-Limburg. Coördineert dit proces. Begin 2026 wordt er een nieuwe versie geïmplementeerd. Mogelijk dat in de loop van 2026 een koppeling met RX-Mission (de VTH-zaakapplicatie) wordt gemaakt wat mogelijk een efficiëntiewinst zal opleveren. Een en ander zal nader worden onderzocht.BeleidsdoelstellingenIn het VTH-Beleidsplan 2025-2028 zijn beleidsdoelstellingen opgenomen. Deze doelstellingen zijn de rode draad bij de activiteiten van het team en dienen ook te worden gemonitord. Jaarlijks dient geëvalueerd te worden wat de bijdrage van het team is geweest om de gestelde doelen te bereiken.In de loop van 2026 zal worden bekeken of de beleidsdoelstellingen nog relevant zijn voor het opstellen van het uitvoeringsprogramma 2027. KlantarenaIn het kader van de diensteverlening zal een klantarena worden georganiseerd. Dit is een interactieve, kwalitatieve onderzoeksmethode waarbij een organisatie direct in gesprek gaat met een groep klanten om diepgaand inzicht te krijgen in hun behoeften, ervaringen en wensen. De voordelen van deze methode zijn:
  • -Medewerkers horen de feedback uit de eerste hand, wat vaak meer indruk maakt dan een schriftelijk rapport of enquête.
  • -Het helpt de organisatie om producten of diensten beter af te stemmen op de werkelijke klantvraag.
  • -Zowel klanten als medewerkers voelen zich meer betrokken bij het verbeterproces van de organisatie.
    • Aan de hand van de resultaten kan de dienstverlening worden geoptimaliseerd.KlanttevredenheidsmetingEnkele jaren geleden heeft VTH een doorlopende klanttevredenheidsmeting uitgevoerd door de aanvragers een link te sturen om een enquête in te vullen. Hierop kwam zeer weinig reactie. Deze meting is daarom gestopt. In 2026 zal een nieuwe klanttevredenheidsmeting worden uitgevoerd. De wijze waarop dit zal plaatsvinden moet nog nader worden bepaald.SjablonenVoor de verschillende zaken en acties wordt gebruik gemaakt van sjablonen in het zaaksysteem RX-Mission. Bij de inwerkingtreding van de Omgevingswet op 1 januari 2024 is gebruik gemaakt van landelijk beschikbare sjablonen. Na twee jaar Omgevingswet is het tijd de sjablonen aan te passen, te optimaliseren en de couleur locale van de gemeente toe te voegen. MonitoringOm zicht te houden op de werkvoorraden, het functioneren van de processen, de naleving van de KPI’s en de hiervoor benodigde capaciteit is het noodzakelijk dat de activiteiten binnen het team worden gemonitord. Dit geheel resulteert weer in bestuurs- en sturingsinformatie. Per kwartaal wordt daarom in een infographic een overzicht gemaakt naar de stand van zaken in de uitvoering. De kwartaalrapportages zijn ter kennisname aan het college. De halfjaarlijkse rapportage van juli wordt ter kennisname doorgestuurd naar de raad met een raadsinformatiebrief.KwaliteitsborgingIn het VTH-beleidsplan 2025-2028 is opgenomen dat de kwaliteit van de uitvoering en handhaving van de Omgevingswet dient te worden beoordeeld in het licht van de gestelde doelen in de uitvoerings- en handhavingsstrategie. Dit heeft in ieder geval betrekking op de dienstverlening, de uitvoeringskwaliteit en de financiën. Dit geheel resulteert weer in bestuurs- en sturingsinformatieIn dit kader dient een kwaliteitszorgsysteem te worden ontwikkeld en in stand te worden gehouden ten aanzien van de processen. OmgevingsvisieIn het kader van de Omgevingswet dient elke gemeente een Omgevingsvisie vast te stellen. In 2021 is door de gemeenteraad een bouwstenennotitie vastgesteld in lijn50 verband. De planning is om begin 2026 de Omgevingsvisie te laten vaststellen gelijktijdig met de Lijn50-gemeenten Vaals en Gulpen-Wittem.OmgevingsdossiersIn het zaaksysteem RX-Mission worden de zaakgegevens per locatie opgeslagen in een omgevingsdossier. Vanuit deze dossiers kunnen controlebezoeken worden uitgevoerd. Om de periodieke controles te kunnen plannen dienen dubbele omgevingsdossiers te worden samengevoegd. Momenteel is de leverancier Visma bezig om het systeem van omgevingsdossiers aan te passen. Zodra dit gereed is kan het project van samenvoegen worden opgepakt.WebsiteIn het kader van het dienstverleningstraject en uitwerking van de preventiestrategie uit het VTH-beleidsplan dient de website over de Omgevingswet te worden geoptimaliseerd. Indieningsvereisten vastgelegd in het Uitvoeringskader van het VTH-Beleidsplan dienen te worden vertaald naar de website. Ook het opstellen van een FAQ met betrekking tot het landelijk Digitale Stelsel Omgevingswet (DSO) is een van de zaken om de dienstverlening te optimaliseren.TeamplanIn 2026 zal een teamplan worden opgesteld voor het team Bouwen. Dit plan opgesteld door en voor de medewerkers, als een routekaart om gezamenlijk succes te behalen, knelpunten aan te pakken en af te stemmen op bedrijfsdoelen, wat leidt tot meer grip, eigenaarschap en resultaat. Hierbij worden aspecten meegenomen, zoals de gestelde doelen, resultaten, verwachte ontwikkelingen en de verschillende aandachtsgebieden. Kunstmatige intelligentie (AI)De ontwikkelingen op het gebied van AI gaan niet voorbij aan de taken op het gebeid van VTH. Hierbij kan gedacht worden aan de ontwikkeling van dashboards alsook de toegankelijkheid van de Omgevingswet. In de loop van 2025 hebben we de VTH-tool van het bedrijf Struck geïntroduceerd. Met deze AI-assistent die toegang heeft op de bibliotheek met bouw wet- en regelgeving in Nederland en de Europese Unie, wordt binnen enkele minuten antwoord gegeven op diverse vragen rondom bouwen. Doordat alleen gebruik wordt gemaakt van geverifieerde bronnen worden fouten zoals bij ChatGPT voorkomen en blijven de gegevens beschermd. Samen met onze collega’s van informatiemanagement blijven wij de ontwikkelingen op dit gebied op de voet volgen.Omgevingsdienst Zuid-LimburgMet de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2024 zijn een groot deel milieubelastende activiteiten (voorheen milieu-inrichtingen) onder de basistaken komen te vallen, hetgeen betekent dat de ODZL de vergunning-, melding- en toezichttaken bij deze locaties dient uit te voeren. Om deze taak te kunnen uitvoeren hebben zij van de gemeente de oorspronkelijke vergunningen en meldingen nodig. Als gevolg hiervan moeten in 2026 ongeveer 80 milieudossiers worden gescand.Daarnaast zijn de taken rondom de P&C cyclus, het voorbereiden van vergaderingen Algemeen Bestuur, account overleggen en ad hoc-overleggen wekelijks aan de orde.Bestuurlijke boeteAls instrumentarium voor de handhaving geeft de wet de mogelijkheid tot het opleggen van een bestuurlijke boete. In de landelijke handhavingsstrategie Omgevingswet (LHSO) is de inzet van die bestuurlijke boete opgenomen. In het VTH-Beleidsplan 2026-2028 is vastgelegd dat de gemeente de LHSO toepast. Dit betekent dat de mogelijkheid om dit instrument in te zetten moet worden onderzocht. Hierbij zal onderzocht worden wie, wanneer en hoe de bestuurlijke boete kan worden ingezet en wat dit betekent voor de benodigde capaciteit. In 2025 is het onderzoek gestart. In de loop van 2026 wordt de eindrapportage verwacht.Plan van aanpak omgevingsplanUiterlijk 1 januari 2032 dient elke gemeente te beschikken over een omgevingsplan. Dit betekent dat o.a. alle bestemmingsplannen, ruimtelijke verordeningen en de bruidsschat dienen te zijn verwerkt in één gemeentelijk omgevingsplan. Begin 2026 wordt het tijdpad voor het opstellen van het omgevingsplan vastgesteld.In de loop van 2026 zal een eerste opzet voor het omgevingsplan worden opgesteld. Het gaat dan om de regels rondom bouwen en aanleggen, het planologische gebruik, geluid, geur en spuitzones. Voor de specialistische milieuzaken zal de samenwerking worden gezocht met de Omgevingsdienst Zuid-Limburg. Zodoende wordt ook voorkomen dat er regionaal gezien te grote verschillen ontstaan en ontstaat er een uniforme aanpak met de omliggende gemeenten.Kwaliteitscriteria 3.0Sinds 1 januari 2025 zijn de nieuwe Kwaliteitscriteria 3.0 van kracht. Dit zijn de vernieuwde, landelijke normen voor Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH) in het fysieke domein, die de uitvoering van de Omgevingswet moeten waarborgen. In het de Verordening uitvoering en handhaving omgevingsrecht, vastgesteld 12 december 2023 en het VTH-Beleid 2025-2028, vastgesteld 1 april 2025, is vastgelegd dat we ons conformeren aan deze criteria. De criteria zijn opgedeeld in vier delen: een inleiding, criteria voor de kritieke massa, procescriteria voor de uitvoering en gedetailleerde competentieprofielen voor medewerkers, bedoeld voor uniforme, kwalitatief goede dienstverlening door overheden. In 2026 zal worden onderzocht in hoeverre de gemeente voldoet aan deze kwaliteitscriteria.