GEMEENTEBLAD
Officiële uitgave van de gemeente Roermond

Ruimtelijk Economisch Kader Horeca Roermond
De raad van de gemeente Roermond,
gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 27 augustus 2024;
gezien het advies van de commissie Ruimte van 4 september 2024;
Besluit:
- 1.
het Ruimtelijk Economisch Kader Horeca Roermond vast te stellen conform bijgevoegd voorstel.
- 2.
de nota integraal horecabeleid Gemeente Roermond 2007 in te trekken.
1

Inleiding
Voorwoord door de wethouder
In onze horeca wordt genoten van culinaire creativiteit en uitstekende gastvrijheid en van het tijd doorbrengen met familie, vrienden en collega’s. Ook is het een belangrijke werkgever voor onze stad. Hardwerkende ondernemers die voor gedenkwaardige belevingen en herinneringen zorgen voor onze inwoners en bezoekers.
De afgelopen jaren is veel gebeurd; de coronacrisis, de stijgende energieprijzen en het personeelstekort. Desondanks zien we mooie initiatieven en plannen. Zowel gemeente als ondernemers hebben dringend behoefte aan een nieuw kader. De gemeente kan beter sturen op (on) wenselijke ontwikkelingen en bestaande en nieuwe bedrijven weten waar ze aan toe zijn, wat er mogelijk is. Een divers en aantrekkelijk horeca-aanbod draagt bij aan het imago, de leefbaarheid en levendigheid en de economie van de stad. Hierbij geldt wel: het juiste bedrijf op de juiste plek.
Dit kader ligt nu voor u. Een kader dat met brede inspraak van inwoners en ondernemers tot stand is gekomen. Onze stad verdient een gezond en aantrekkelijk horeca aanbod; de focus van het beleid ligt dan ook op het behoud en vergroten van het kwaliteitsniveau. Dit geeft richting en houvast.
Natuurlijk is een kader niet heiligmakend, wij zijn ook afhankelijk van de marktwerking.
Ik ben van vol vertrouwen dat wij door samen te werken met de sector en door te blijven luisteren naar onze inwoners, wij nu en in de toekomst kunnen blijven genieten van al het moois dat de horecabranche ons te bieden heeft.
Dirk Franssen
Wethouder voor economie, stedelijke ontwikkeling & financiën
1.1

Aanleiding
De historische binnenstad is de fraaie huiskamer van Roermond, zowel voor de inwoners als toeristen. De ligging aan zowel het water als aan de Duitse grens en de ondernemersgeest hebben de stad tot bloei gebracht. Roermond trekt veel bezoekers uit de regio en ver daarbuiten. Naast de binnenstad, de Maasplassen, de dorpen/kernen, alle met hun eigen identiteit en horeca-aanbod, heeft het Designer Outlet de laatste decennia Roermond definitief op de kaart gezet. Roermond blijft volop in ontwikkeling.
Een divers en aantrekkelijk horeca-aanbod draagt op vele vlakken bij aan het imago, leefbaarheid, levendigheid en de economie van de stad. Ook voorziet de horeca in een sociale behoefte, het biedt een plek waar mensen elkaar ontmoeten, naast dat je er (samen) kunt eten, drinken, feesten en slapen. Een belangrijke vraag is dan ook: hoe zorgen we ervoor dat het horeca-aanbod blijft aansluiten op de behoeften van onze huidige en toekomstige inwoners en bezoekers? Dit is vooral relevant voor Roermond, een compacte stad met een compacte binnenstad. Hier wonen, werken en recreëren mensen in hetzelfde gebied, wat betekent dat ze rekening met elkaar moeten houden. Dit kan spanningen veroorzaken. In sommige delen van de stad is er daarom meer ruimte voor levendigheid, terwijl andere gebieden juist meer aandacht moeten krijgen voor de leefbaarheid.
De horecasector is nog herstellende van de (bedrijfseconomische impact van de) coronapandemie en wordt nu geconfronteerd met terugbetalingen, hoge energierekeningen, fikse huurverhogingen, stevige inkoopstijgingen en grote personeelstekorten. Kortom: er gebeurt nog meer dan normaal in de altijd dynamische horecasector. Daarnaast zien we veranderingen in het consumentengedrag, de horecasector en de bevolkingsomvang. Dit vraagt om een nieuw en toekomstbestendig beleid. Er is een breed gedragen behoefte aan een actuele visie op de horecasector, vastgelegd in het Ontwikkelkader.
Het huidige horecabeleid in de gemeente Roermond dateert uit 2007 en is verouderd en sterk op uitvoeringsthema’s gericht.
De ontwikkeling van de stad zorgt voor ruimtelijke horeca-opgaven. Waar kan de horeca in de binnenstad worden versterkt en waar niet? Het te voeren ruimtelijk economisch beleid moet de gemeente en de markt helderheid geven waar welke horeca-ontwikkelingen gewenst zijn (en waar niet). Dat vraagt om visie, met uiteindelijk concreet beleid (w.o. een afwegingskader).
Uiteraard heeft een horecakader een bredere scope dan de binnenstad. De stad is blijvend in beweging. In de binnenstad bevindt zich een hoge horecaconcentratie en er is veel geïnvesteerd door overheid en de markt.
Verder heeft horeca idealiter ook grote sociaal-maatschappelijke waarden in de voorzieningencentra van wijken/dorpen, maar ook op werklocaties. Daarnaast versterkt horeca recreatieve hotspots in het buitengebied, waaronder de Maasplassen. Kortom: aantrekkelijke horeca maakt de stad/de hele gemeente interessant voor jong en oud, voor inwoners en toeristen!
In de analyse bekijken we met name Roermond, maar om een en ander in perspectief te plaatsen wordt ook een vergelijking gemaakt op een aantal punten met ‘soortgelijke’ steden en buurgemeenten (benchmarks). Tevens zullen we een aantal horecatrends bespreken, met relevantie voor Roermond
1.2

Proces
Om te komen tot een breed gedragen horecanota is door zowel de gemeente Roermond, ondernemers, bewoners en andere betrokkenen een zorgvuldig proces doorlopen. Dit om in de toekomst goed samen te kunnen werken en het beoogde resultaat zoals wordt vastgesteld in dit ontwikkelkader, te bereiken.
Figuur 1 geeft de belangrijkste procesmomenten weer, waaronder de participatieavond en besprekingen met de klankbordgroep. In de bijlagen van dit rapport is het verslag van het participatietraject opgenomen.
Figuur 1:Procesbeeld
1.3

Definitie horeca
Ondergeschikte horeca, zoals de koffiecorner bij de bouwmarkt, maar ook paracommerciële horeca, zoals bijvoorbeeld sportkantines of gemeenschapshuizen zijn niet nader geanalyseerd. In de beleidsdoelen komen deze vormen kort aan de orde. Het aanbod is bij Locatus ingedeeld in vier categorieën (zie bijlage 1 voor indeling/definitie):
- •Drankverstrekkers: met name cafés en koffiezaken.
- •Fastservice: met name lunchrooms, fastfood, ijssalons en alles op het gebied van bezorg/afhaal economie.
- •Restaurants.
- •Logiesverstrekkers.
Logiesverstrekkers (w.o. hotels) zijn ook onderdeel van de horecasector en beknopt meegenomen in de analyse. Deze zijn niet vergeleken met de benchmarksteden in dit rapport
1
Gemeente Roermond heeft een hotel en B&B beleid (2015) en een actualisatie van de marktruimte heeft nog plaatsgevonden in 2023. Mede om deze reden worden hotels niet meegenomen in dit kader.
. Hotels hebben veelal een regionale functie en richten zich niet primair op de lokale bevolking. Met name bij grotere hotels is de vestiging veelal ingegeven op een strategische keuze (bijvoorbeeld bereikbaarheid) en beschikbare ruimte. Dat geldt ook voor de (grotere) vergader-, congres en partycentra.
De horecacijfers zijn gebaseerd op Locatus-data (peildatum: tweede kwartaal 2023, geraadpleegd in september-oktober 2023). Locatus kijkt alleen naar zichtbare en voor de consument toegankelijke horeca als hoofdactiviteit. Daarnaast zijn andere databases als Vastgoeddata (voorheen horeca DNA), gemeentelijke bron, Primos en CBS geraadpleegd.
In bijlage 1 is een overzicht weergegeven met de branche(-indeling) en de bijbehorende categorie.
1.4

Leeswijzer
We starten met de samenvatting en de belangrijkste conclusie van dit Kader in het volgende hoofdstuk (hoofdstuk 2). Hoofdstuk 3 voorziet een samenvatting van vraag- en aanbodcijfers: cijfers maar ook een kwalitatieve analyse en een benchmark met andere steden. Tevens worden de horecatrends en ontwikkelingen geduid, in relatie tot de Roermondse horeca, en de belangrijkste beleidskaders aangehaald. In hoofdstuk 4 wordt het beleidskader gepresenteerd en een aantal voorstellen gedaan per thema. Strategie en uitvoering volgt in hoofdstuk 5. De bijlagen voorzien in verdieping van de analyse en de beleidskaders maar ook de sectorale indeling en de begrippenlijst. Ook is er een indicatieve marktruimteberekening opgenomen en de participatiesamenvatting.
Bronnen foto’s: BRO, We are Roermond.
2

Samenvatting & conclusies
Samenvatting en conclusies
Samenvatting van de analyse en opgaven
- •Roermond heeft relatief veel horecagelegenheden, met name restaurants, vergeleken met vergelijkbare gemeenten. Een duidelijke verklaring is de grote toeristische aantrekkingskracht, waar de horeca van profiteert en die de horeca faciliteert.
- •Het aantal horecazaken in Roermond is vrij constant de afgelopen 10 jaar.
- •Wel zijn er zijn er verschuivingen per sector: steeds meer fastservice (42%) en steeds minder drankverstrekkers. Een verschuiving die overigens aansluit bij landelijke ontwikkelingen.
- •Inwoners/bezoekers zijn tevreden over spreiding van de horeca over de gemeente. Toeristen zijn nog iets positiever over de spreiding.
- •De Roermondse horeca wordt kwalitatief als goed ervaren, zowel door inwoners als toeristen.
- •Er is weinig horeca voor jongeren. Het nachtleven staat op een laag pitje, aldus inwoners en marktpartijen.
- •De meeste inwoners geven aan niet of nauwelijks hinder te ondervinden van de horeca. Zij die wel hinder ondervinden noemen geluidsoverlast van horecabezoekers en/of horecabedrijven het vaakst. Zij wonen vooral in de binnenstad van Roermond.
- •Een relatief klein percentage van de bezoekers voelt zich af en toe onveilig in de horeca. Minder dan 1% geeft aan zich regelmatig onveilig te voelen.
Het Kader op hoofdlijnen
Roermond heeft al veel kwaliteitshoreca. De algemene opgave is om het kwaliteitsniveau van bestaande en nieuwe horeca en terrassen te behouden en te vergroten. Om de beleving in de binnenstad te verbeteren wil de gemeente ruimte bieden aan horeca, cultuur en ontspanning. Het devies is vooral om kwaliteit en diversiteit toe te voegen in plaats van enkel meer horeca. Soms is er meer sturing nodig, zodat de juiste horeca op de juiste plek komt en de deelgebieden herkenbaar en onderscheidend aan elkaar zijn. Roermond voorziet een gerichte groei van de horeca. Er zijn 3 grote trekkers (de binnenstad, de Maasplassen en het DOR). Elk met een (deels) eigen doelgroep en profiel maar in het hele plaatje elkaar versterkend. Het horeca-aanbod is redelijk fors in verhouding tot het aantal eigen inwoners. Daarom is een ‘wezenlijke’ groei van de horeca enkel mogelijk/verantwoord als ook de regiofunctie groeit en er (nog) meer bezoekers/ toeristen naar Roermond komen. Om meer grip te krijgen op de juiste horeca op de juiste plek, is per deelgebied het ontwikkelperspectief bepaald, te weten: versterken, behouden of veranderen. Dit geeft primair aan of een wezenlijke (planologische) uitbreiding van het aantal horecazaken in een deelgebied is voorzien. Aanvullend beschrijven we ook het gewenst type horeca per gebied. In een aantal gevallen sluit dat aan bij het horeca-aanbod dat daar aanwezig is, maar in andere gevallen ook weer niet. Het gewenst type horeca is een ambitie, maar is veelal niet nader planologisch geborgd.
Relevante beleidslijnen
Voor horeca in de wijk- en buurtcentra is geen eenduidige ontwikkelingsrichting. Dit verschilt per gebied. Daarom geldt voor deze gebieden een maatwerkafweging voor planologisch nieuwe horeca. De opgave is een goede balans in functies, ten gunste van vitale centra, optimaal combinatiebezoek én het voorkomen van leegstand.
Terughoudend met horeca op perifere locaties en bedrijventerreinen. Nieuwe horeca is in de concentratiegebieden voorzien omwille van de algemene doelen; de wisselwerking met de omgeving en andere functies draagt bij aan hogere belevingswaarde van centra. Perifere locaties en bedrijventerrein hebben primair een andere functie.
Nieuwe solitaire horeca in wijken, dorpen of buitengebied. In specifieke situaties kan nieuwe solitaire horeca gewenst zijn. Bijvoorbeeld in de wijk om de sociale cohesie en leefbaarheid te vergroten. Horeca in het buitengebied heeft een sterke relatie met recreatie. We staan enkel positief tegenover nieuwe horeca in het buitengebied die recreatie faciliteert.
Horeca in ontwikkelingsgebieden. Roermond kent een aantal grotere stedelijke ontwikkelingsgebieden, zoals Weerstand, Roerdelta en de Maasplassen. In deze gebieden geldt dat meer horeca-aanbod wenselijk kan zijn. Dit aanbod is dan ondersteunend aan de andere functies, zoals wonen, werken en recreëren. Voor uitbereiding met nieuwe horeca is fasering relevant, zodat voorzieningen ‘meegroeien’ met de bredere gebiedsontwikkeling.
Ondergeschikte horeca: is horeca die duidelijk ondergeschikt is aan een andere hoofdfunctie. (zoals een lunchroom bij een tuincentrum). Omwille van de algemene doelen van dit horecabeleid staat de gemeente behoudend tegenover ondergeschikte horeca (zie § 4.1). Toch kan de gemeente, onder voorwaarden, medewerking verlening aan ondergeschikte horeca.
Blurring: bij blurring gaat het om het vervagen van grenzen tussen horeca en detailhandel/diensten (en vice versa). De hoofdfunctie is niet altijd meer duidelijk. Het zijn veelal kleinschalige en in stadscentra gevestigde concepten. De verwachting is niet dat blurring een enorme groei zal doormaken, voornamelijk vanwege de spanning met de Alcoholwet
2
Volledig geblurde concepten kunnen niet of nauwelijks voldoen aan de voorwaarden voor een al-coholwetvergunning (o.a. gescheiden ruimten voor nuttigen alcohol en verkoop producten etc.).
. Gemeente Roermond staat in beginsel positief tegenover nieuwe blurring concepten, die qua concept kwalitatief iets toevoegen aan het voorzieningenaanbod. Blurring met alcohol is echter niet toegestaan.
Terughoudend met nieuwe fastfood. Fastfoodzaken hebben vaak een andere impact op de omgeving dan reguliere horeca. Denk aan de ruimtelijke uitstraling, bezoekpieken, openingstijden, geur, geluid, etc. Vanwege die ruimtelijke impact is een verdere grote groei van het aantal fastfoodzaken in de Roermondse binnenstad, maar ook in sommige wijk- en buurtwinkelcentra, onwenselijk. Gemeente is daarom terughoudend om medewerking te verlenen voor nieuwe fastfoodconcepten in de binnenstad en wijk- en buurtcentra.
Strategie en uitvoering
Dit gaat over de vraag hoe we dit Kader gaan realiseren. Het advies is om de gebiedsprofielen voor de Roermondse binnenstad nader in te vullen met het gewenst type horeca. Voor fastfoodhoreca adviseren we een aparte categorie in bestemmingsplannen/omgevingsplan. We houden de planologische kaders verder grotendeels in tact. Bij nieuwe ontwikkelingen blijft de gemeente een toetsende rol hebben, passend bij de signatuur van de deelgebieden. Verder voorzien we geen wezenlijke wijzigingen van de planologische kaders. Gemeente houdt zo een toetsende rol bij nieuwe horeca-initiatieven. Daarvoor is wel een nieuw afwegingskader ontwikkeld, aansluitend op de beleidslijnen.
3

Analyse horeca; vraag en aanbod
In dit hoofdstuk wordt de stand van zaken van de Roermondse horeca beschreven. We gaan in op de kwantitatieve kenmerken: hoeveel horeca is er in Roermond, hoe is de verdeling en hoe verhoudt het horeca-aanbod zich ten opzichte van benchmarkgemeenten? Ook gaan we in op de kwalitatieve kenmerken van de Roermondse horeca. Hiervoor hebben we Roermond in verschillende deelgebieden opgesplitst. Afgesloten wordt met een overzicht van relevante beleidsstukken en relevante trends en ontwikkelingen en een samenvatting van de inwoners-/bezoekersenquête. De analyse heeft plaatsgevonden in Q4 van 2023.
Belangrijkste bevindingen analyse - •Het aantal horecazaken in Roermond is vrij constant de afgelopen 10 jaar. Roermond had 10 jaar geleden al relatief veel horeca, waardoor de groei die elders waarneembaar is in Roermond gematigd is. - •Oppervlakte horeca stijgt wel, dat duidt op schaalvergroting. - •Ook zijn er verschuivingen per sector: steeds meer fastservice (42%) en steeds minder drankverstrekkers. Een verschuiving die overigens aansluit bij landelijke ontwikkelingen. - •Roermond heeft relatief veel horeca in vergelijking met benchmarkgemeenten. Roermond heeft vooral relatief veel restaurants. Een duidelijke verklaring is de grote toeristische aantrekkingskracht die Roermond heeft, waarbij horeca veel profiteert. - •Er is een breed aanbod van restaurants, van eenvoudig tot sterren, maar veel ‘mainstream’ en weinig innovatief/vernieuwend aanbod. Weinig blurring concepten. - •Inwoners/bezoekers zijn tevreden over spreiding van de horeca over de gemeente. Toeristen zijn nog iets positiever. - •De Roermondse horeca wordt kwalitatief als goed ervaren. - •Relatief veel leegstand, vooral in de binnenstad en met name ‘winkels’ (ook zonder voormalig V&D pand). - •Jongerenaanbod zeer beperkt. Uitgaanscultuur/nachtleven staat op laag pitje. Discotheken/nachtcafés worden met name door jongeren gemist, zowel 18- als 18+. - •Relatief veel paracommerciële horecavergunningen. - •De uitstraling van horecapanden kan, in lijn met wat is gesteld in het Gebiedsprofiel Binnenstad, verbeteren. - •Overwegend veilig gevoel bij de gasten, ook op uitgaansavonden.
3.1

Kwantitatieve analyse
3.1.1

Roermondse horeca in cijfers
- •
In de gemeente Roermond zijn 233 horecazaken gevestigd met een totaal vloeroppervlak van 23.977 m² wvo. Het aantal horecazaken in gemeente Roermond is de afgelopen 10 jaar redelijk constant gebleven. Dit wijkt af van landelijke trends, waar juist zichtbaar is dat het aantal horecazaken is gestegen. Een verklaring hiervoor is dat in Roermond de stijging reeds eerder was ingezet, met de ontwikkeling van het DOR. Het totaal vloeroppervlak is wel toegenomen tussen 2018 en 2023.
3
Op basis van historische Locatus-data
Dit wijst op schaalvergroting.
- •
Het grootste gedeelte van het horeca-aanbod is fastservice. Deze hoofdbranche heeft 98 verkooppunten, wat gelijk is aan 42% van alle horecazaken in gemeente Roermond. Het aanbod fastservice in gemeente Roermond is de afgelopen jaren toegenomen. Dat komt overeen met de landelijke ontwikkeling. In 2013 waren er in Roermond 84 verkooppunten, wat toen 37% van alle horecazaken in de gemeente was. De fastservice sector bestaat voornamelijk uit fastfoodzaken (40 zaken), diverse lunchrooms (20) en grill/shoarma zaken (19).
Figuur 2: Aanbod Horeca Gemeente Roermond
- •Er zijn ook een groot aantal restaurants in gemeente Roermond. In 2023 zijn er 92 restaurants, wat gelijk is aan 39% van alle horecazaken in gemeente Roermond. Het aantal restaurants in de gemeente is, overeenkomend met de landelijke ontwikkeling, gestegen ten opzichte van 2013. Toen waren er 80 restaurants, wat gelijk was aan 35% van alle horecazaken in 2013.
- •
Het aantal drankverstrekkers in de gemeente Roermond is gedaald (59 in 2013; 43 in 2023). Op dit moment bestaat 18% van het horeca aanbod in Roermond uit drankverstrekkers. In 2013 was dit 26%. Ook landelijk is zichtbaar dat het aantal drankverstrekkers daalt.
Figuur 3: Aantal horecazaken (excl. hotels zonder publieksfunctie)
- •Het aantal hotels in de gemeente Roermond is sinds 2019 met twee hotels toegenomen. Gemeente Roermond heeft in 2023 15 hotels.
- •Het totaal aantal horecazaken in de gemeente is de afgelopen jaren relatief stabiel. Er is (zoals beschreven) wel een verschuiving zichtbaar tussen de verschillende horecabranches, namelijk een groei van fastfoodzaken en restaurants en een krimp van drankverstrekkers. Dit sluit aan bij de Nederlandse trends.
3.1.2

De bezoeker van de Roermondse horeca
De Roermondse horeca trekt vooral families en gezinnen aan. De leeftijdsgroep jonger 25 jaar komt voornamelijk met vrienden.
De bars en cafés in Roermond trekken relatief veel bewoners en de lunchrooms trekken relatief veel toeristen. Een verklaring hiervoor is dat Roermond vooral dagtoerisme heeft. Deze toeristen zijn rond lunchtijd wel in de stad, maar zijn als de bars en cafés open gaan alweer vertrokken uit Roermond.
- •De Roermondse horeca wordt frequent bezocht. Mensen geven het vaakst aan de horeca in Roermond minimaal één keer per week en horeca buiten de gemeente ongeveer maandelijks te bezoeken. Van de mensen onder de 35 jaar en boven de 65 jaar geeft zelfs meer dan tweederde aan de Roermondse horeca wekelijks te bezoeken. Ook in andere steden is zichtbaar dat de groep tussen 35 en 65 jaar (gezinnen) minder vaak naar de horeca gaat.
Horecabehoefte van Roermondenaren Roermond is een diverse gemeente en kent daardoor ook (sociaal culturele) verschillen tussen buurten. Dit is in beeld gebracht aan de hand van Whize data. Zie bijlage 4. Afhankelijk van wie er in een buurt woont, varieert de behoefte aan horeca en de voorkeur voor type horeca: het bezoekerspotentieel. Een hoog bezoekerspotentieel wijst op een meer dan gemiddelde behoefte aan een bepaald type horeca. Als er wordt gekeken naar de behoefte per type horeca blijkt het volgende: - •Het bezoekerspotentieel (per 1.000 huishoudens) voor alle type horeca gezamenlijk is het grootste in de buurten Binnenstad, De Wijher en omgeving, Oolder Veste en Willem Alexander (nb. in dit industriegebied zijn er ook woningen). - •Het bezoekerspotentieel voor restaurants is het hoogste in de buurten De Wijher en omgeving en Oolder Veste. - •Het bezoekerspotentieel voor drankverstrekkers is het hoogste in de buurten Binnenstad en Willem Alexander. - •Het bezoekerspotentieel voor fastservice is het hoogste in de buurten Componistenbuurt, De Kemp en Sterrenberg. - •Als het aanbod restaurants in gemeente Roermond wordt afgezet tegen het totale bezoekerspotentieel van de inwoners van gemeente Roermond valt op dat het aanbod restaurants lager is dan het bezoekerspotentieel en het aanbod fastservice hoger. Er zijn dus minder restaurants en meer fastservice zaken dan op basis van Whize doelgroep analyse verwacht zou worden (Nb. het aanbod/vraag in de markt wordt ook beïnvloed door niet-inwoners). Mening van inwoners en bezoekers (enquête) Inwoners en bezoekers zijn over het algemeen tevreden over de spreiding van de Roermondse horeca. Ze missen nergens in de gemeente Roermond horeca, maar vinden ook dat het nergens teruggedrongen moet worden. De meningen over de hoeveelheid horeca in de binnenstad verschilt. Een deel van de inwoners geeft aan dat de binnenstad de plaats waar de horeca kan, kwantitatief gezien nog kan/mag uitbreiden. Tegelijkertijd geeft een deel ook aan dat de binnenstad de plaats is waar horeca kwantitatief gezien teruggedrongen moet worden. Als de horeca in Roermond wel wordt uitgebreid, vinden bezoekers dat dit bij de Maasplassen moet gebeuren.
3.1.3

Spreiding horeca-aanbod over de gemeente in beeld
- •Figuur 4 (volgende pagina) geeft de verdeling weer van de horeca in de gemeente Roermond. Vanzelfsprekend is de grootste horecaconcentratie in de binnenstad. Daaromheen zijn wat kleinere concentraties te zien, namelijk in het Designer Outlet Roermond, het centrum van Swalmen en diverse wijkwinkelcentra.
- •In figuur 5 is het winkelvloeroppervlak per 1.000 inwoners per wijk weergegeven. Hieruit blijkt dat er (relatief) veel m² wvo horeca is bij de Maasplassen. De verklaring hiervoor is dat er in dit gebied zeer weinig inwoners wonen, maar het vanwege een recreatieve functie wel horeca-aanbod heeft. Ook de wijk ‘Centrum’ heeft veel horeca-aanbod per 1.000 inwoners.
- •Figuur 6 geeft de exacte locaties weer van het horeca-aanbod in de gemeente (in het tweede kwartaal van 2023), de kleur geeft de sector (‘type’ horeca) weer.
- •In de binnenstad is een brede mix van de verschillende sectoren zichtbaar. In Swalmen is een gelijke verdeling van fastservice en restaurants en in Herten zijn relatief veel drankverstrekkers. In de overige wijken is overwegend fastservice aanwezig.
Figuur 4:
Heatmap
horecazaken gemeente Roermond
Figuur 5: (‘ Winkel-‘)vloeroppervlak horeca per 1.000 inwoners
Figuur 6:
Horecazaken naar type in gemeente Roermond op peildatum
3.1.4

Roermond ten opzichte van andere steden: benchmark
De referentie gemeenten zijn Almelo, Doetinchem, Maashorst, Roosendaal, Venlo en Weert. De keuze voor deze referentie steden is door de begeleidingsgroep bepaald waarbij een keuze is gemaakt naar vergelijkbare gemeenten/steden. De bovenstaande gemeenten komen ieder op een eigen manier overeen met gemeente Roermond, zoals een gelijk aantal inwoners, soortgelijke grensligging (bezoekers van over de grens), historische binnenstad, of concurrerende gemeente in de nabijheid. In het onderzoek wordt de bevolkingsprognose van Primos aangehouden om goed te kunnen vergelijken met benchmarkgemeenten (tabel 1)
4
Na het uitvoeren van deze analyse heeft het CBS het aantal inwoners per 1-1-2024 gepubliceerd: 60.746. Deze toename heeft geen invloed op de analyse.
.
Het aanbod per 1.000 inwoners in de gemeente Roermond (figuur 7) is met 3,9 horecazaken ook zeer hoog ten opzichte van de benchmarkgemeenten (2,2). Wederom is het grootste verschil zichtbaar bij de restaurants, waar er in Roermond 0,7 restaurants meer zijn per 1.000 inwoners dan in de benchmarkgemeenten. Bij fastservicezaken zijn er in Roermond 0,6 zaken meer dan in de benchmarkgemeenten gemiddeld. Ook het aantal drankverstrekkers per 1.000 inwoners is in Roermond hoger dan gemiddeld in de benchmark.
Het horeca aanbod per 1.000 banen in de gemeente Roermond (figuur 8) is zeer hoog in vergelijking met de benchmarkgemeenten. Roermond heeft 6,0 horecazaken per 1.000 banen, terwijl het gemiddelde van de benchmarkgemeenten slechts 3,8 horecazaken per 1.000 banen is. Met name het aantal restaurants per 1.000 banen is zeer hoog (verschil van 1,1 restaurant per 1.000 banen). Echter zijn er ook meer fastservicezaken en drankverstrekkers per 1.000 banen aanwezig in Roermond dan gemiddeld in de benchmarkgemeenten.
Tabel 1:
Bevolkingsprognose benchmarkgemeenten (
Primos
2023)
Gemeente | 2023 | 2030 | 2040 | Bevolkingsgroei 2023-2030 | Bevolkingsgroei 2023-2040
Almelo | 73.980 | 75.030 | 74.850 | +1,4% | +1,2%
Doetinchem | 59.230 | 60.990 | 61.240 | +3,0% | +3,4%
Maashorst | 58.940 | 60.840 | 64.490 | +3,2% | +9,4%
Roosendaal | 77.600 | 78.730 | 81.770 | +1,5% | +5,4%
Venlo | 103.350 | 107.050 | 107.340 | +3,6% | +3,9%
Weert | 50.930 | 51.370 | 51.350 | +0,9% | +0,8%
Roermond | 59.970 | 62.270 | 64.140 | +3,8% | +7,0%
Figuur 7:
Aanbod per 1.000 inwoners
Figuur 8: Aanbod per 1.000 banen
- •
Het horeca aanbod in de binnenstad
5
Om een gelijke vergelijking te maken is er gekeken naar de centrumafbakeningen gedefinieerd door Locatus.
per 1.000 inwoners van Roermond (figuur 9) is veel groter dan gemiddeld in de benchmarkgemeenten. Wederom is het grootste verschil zichtbaar in het aanbod restaurants. Het aanbod drankverstrekkers en fastservicezaken is met respectievelijk 0,1 en 0,2 hoger dan het gemiddelde van de benchmarkgemeenten, maar dit verschil is minder groot.
- •Naast horeca kent een stad verschillende andere functies. Wanneer er wordt gekeken naar de verhouding horeca ten opzichte van andere functies (figuur 10) binnen de gemeenten blijkt dat er in Roermond gemiddeld 2% meer horeca aanwezig is ten opzichte van de benchmarkgemeenten. Dit verschil is dus minder groot dan wanneer er wordt gekeken naar horeca per 1.000 banen of 1.000 inwoners. Wel kan geconcludeerd worden dat er relatief veel horeca ten opzichte van andere functies is in Roermond.
- •Het relatief grote horeca aanbod in de gemeente Roermond kan verklaard worden vanuit de grote toeristische aantrekkingskracht die de stad heeft. Door een combinatie van verschillende factoren (o.a. historische binnenstad, Designer Outlet Roermond en het Retailpark, grensligging, watersport/waterrecreatie) trekt Roermond meer bezoekers aan dan dat gemiddelde steden van deze omvang doen. Dit blijkt ook uit de herkomst van de uitgaven in de niet-dagelijkse sector uit het KSO Limburg onderzoek. In de benchmarkgemeenten komt 50% van de bestedingen in de niet-dagelijkse sector van uit de eigen gemeente en 50% van buiten de eigen gemeente. In gemeente Roermond komt 75% van de bestedingen in de niet-dagelijkse sector van buiten de gemeente Roermond. Dit is aanzienlijk meer (figuur 11).
Figuur 9: Aanbod binnenstad per 1.000 inwoners
Figuur 10: Afkomst bestedingen
Figuur 11: Verhouding horeca t.o.v. andere functies
Horeca erkenningen
Michelin
Roermond heeft één restaurant met een Michelin ster, namelijk restaurant ONE in de ECI-cultuurfabriek. Daarnaast hebben twee restaurants in Roermond een Bib Gourmand (erkenning voor een restaurant met een zeer goede prijskwaliteitsverhouding). Dit zijn restaurants Wears en Bistro Two, beide gelegen in de binnenstad van Roermond.
Misset Horeca Terras Top 100
In 2022/23/24 heeft helaas geen bedrijf in Roermond de top 100 gehaald.
Gault
&
Millau
Daarnaast zijn er 8 restaurants geclassificeerd in Roermond door Gault & Millau: Restaurant One (16,5/20), Damianz (15,5/20), Rura (13,5/20), Het Gerecht (13/20), Wears (13/20), Zinc Wine & Dine (13/20), Bistro Two (12/20) en Mr. Sammi (12/20).
Kwaliteitservaring (enquête, KSO en gesprekken) De kwaliteit van de horeca wordt als goed ervaren en de diversiteit van de horeca is volgens inwoners en bezoekers divers genoeg. Bezoekers zijn positiever over de kwaliteit en diversiteit van de horeca dan inwoners. Dit is in meer steden zichtbaar, doordat toeristen een beperkter deel van de horeca bezoeken en horeca voor hen vaak niet het hoofdmotief is voor hun bezoek aan de stad, zoals inwoners wel doen. De hoeveelheid terrassen, de kwaliteit van het meubilair en de opstelling en uitstraling van terrassen worden positief beoordeeld. De meeste terrasbezoeken vinden plaats op de Roerkade en het Munsterplein. Toeristen bezoeken vooral op de Markt het terras. Inwoners (en bezoekers) zijn niet positief over het aanbod van feestcafés/kroegen en (voormalige) discotheken/nachtclubs in Roermond. Hoe jonger iemand is, hoe minder tevreden hij is over het aanbod. Met name jongeren vinden vooral het aanbod van discotheken en nachtclubs in Roermond te klein. Jongeren, en dan met name de 18 min groep ervaart te weinig ontmoetingsplekken in algemeenheid. In bijlage 2 zijn de KSO resultaten opgenomen over kwaliteit.
3.1.5

Horeca in de binnenstad
Het centrum van Roermond bevat naast de binnenstad van Roermond ook de Voorstad en het Designer Outlet Roermond. In totaal zijn er 128 horecazaken aanwezig in dit deelgebied, waarvan 105 zijn gelegen in de binnenstad van Roermond.
In het kernwinkelgebied is een grote diversiteit aan functies: wonen, winkelen, uitgaan, cultuur en andere ‘bedrijvigheid’. De horeca is verspreid over het centrum met een aantal horecaclusters (Roerkade, Markt, Munsterplein, Zwartbroekplein, Stationsplein). Deze zijn apart beschreven in de volgende paragrafen.
In figuur 12 is het horeca aanbod in de binnenstad van Roermond weergegeven. De historische binnenstad wordt begrensd door de Roer, de N280, het spoor en de Minderbroederssingel. Middels een schouw (op 13 september 2023) met stakeholders hebben we fysiek nader kennis gemaakt met de binnenstad (zowel het centrum als het buitengebied is door BRO tevens op diverse momenten bezocht).
In de binnenstad zijn in totaal 105 horecazaken aanwezig (exclusief hotels en andere logiesverstrekkers zonder functie voor niet-gasten). Hiervan betreft de helft (51%) restaurants. Er is een ruim aanbod en diversiteit in prijsklassen. Daarnaast is 33% fastservice en 15% drankverstrekkers.
- •De ontwikkeling van de horeca in de binnenstad van Roermond is in figuur 13 weergegeven. Hieruit blijkt dat het aantal horecazaken sinds 2013 redelijk constant is gebleven, maar dat er onderling wel duidelijk verschuivingen zichtbaar zijn qua type horeca.
- •Het aantal fastservice zaken in de binnenstad van Roermond is tussen 2013 en 2023 gelijk gebleven, maar was in 2019 wel hoger dan dat het nu is. In 2019 waren er 39 fastservice zaken en in 2023 zijn dit er 35.
- •Het aantal restaurants is met 6 zaken toegenomen. Dit is een stijging van 12,5%.
Figuur 12:
Heatmap
horecazaken binnenstad Roermond
Figuur 13: Ontwikkeling horecazaken binnenstad Roermond
Figuur 14: Horecazaken binnenstad Roermond Nb. dit betreft een ‘momentopname’ op basis van
Locatusdata
, welke een indruk geven van de
spreiding
/sectoren.
3.1.6

Trends en ontwikkelingen
De horecabranche is zeer dynamisch en volop in beweging. In figuur 15 zijn de voornaamste trends en ontwikkelingen geduid. Aanvullend zijn navolgend nog een aantal specifieke zaken benoemd. Veel van deze trends en ontwikkelingen zijn grotere autonome gebeurtenissen die Roermond ‘overkomen’. De gebeurtenissen geven inzicht in de toekomst van de horeca. Sommige ontwikkelingen zijn wenselijk, andere niet. Gemeente Roermond kan in haar beleid tot zekere hoogte hierop inspelen in haar beleid.
- •De omzet in de horeca neemt sinds 2010 jaarlijks fors toe, tot 2020, maar kelderde tijdens de coronajaren. De sector krabbelt echter weer op en herstelt zich in rap tempo. Ondanks waarschuwingen van vooraanstaande economen, met waarschuwingen over dalend consumentenvertrouwen, zien we de horecaomzet nog niet dalen.
- •Het personeelstekort in de horeca is voor veel bedrijven omzet remmend. Bedrijven sluiten dagdelen, gaan eerder dicht of benutten niet volledige capaciteit. Het tekort beïnvloedt ook de loonkosten.
- •De enorme prijsstijgingen waaronder die van productinkoop en energie (voor bedrijven die geen langlopend (gunstig) contract hebben) maakt dat bedrijfskosten dermate stijgen dat er zelfs bedrijven moeten sluiten of openingstijden beperken.
- •Veel horecapanden zijn niet in eigendom van de exploitant, waardoor duurzame investeringen in energiebesparing in het pand vaak niet tot stand komen (zie ook volgende paragraaf).
- •Horeca is voor initiatiefnemers/ondernemers een relatief ‘laagdrempelige’ sector, waardoor er altijd wel nieuwe kandidaten zijn.
- •Groei van bezorgeconomie. Tijdens de coronaperiode is het bestellen van eenvoudige tot luxe maaltijden aan huis enorm toegenomen. Sinds de horeca weer open is, neemt dat weer af maar blijft wel in ruimere mate dan pré-corona.
- •In Roermond, met uitzondering van het DOR, is de filialisering van horeca-concepten tot nu toe beperkt waarneembaar.
Figuur 15: Voorname horeca trends
Branchevervaging en blurring is een blijvend actuele trend. Dit betekent dat winkels en horeca steeds moeilijker in een hokje te plaatsen zijn. Blurring is het fenomeen waar detailhandel en diensten met horeca vermengen. Denk aan een koffietje in de boekwinkel maar in sommige gemeenten ook het wijntje of biertje bij de kapper (ondanks dat dit strijdig is met de Alcoholwet).
Trends binnensteden
Het toekomstperspectief van de binnenstad van Roermond hangt samen met landelijke trends in (grotere) binnensteden in Nederland. De belangrijkste kansen en opgaven vanuit landelijke trends zijn beschreven, maar ook de relatie met de specifieke context.
Binnensteden veranderen van ‘koop’ naar ‘belevingscentra’. Een sterkere verblijfsfunctie draagt bij aan de behoefte aan sfeer en beleving.
De toenemende variatie aan functies is een kans. Functies als horeca, dienstverlening, wonen en werken vinden namelijk steeds meer hun weg naar de binnenstad. Ook voldoende reuring door bijvoorbeeld een kwalitatief goed evenementenaanbod draagt bij aan de levendigheid.
De binnenstad is daarnaast een steeds belangrijkere woonomgeving. Door de woningdruk in steden is transformatie van leegstaande publieksfuncties naar wonen een veel besproken onderwerp. Transformatie naar wonen heeft echter ook een keerzijde, namelijk het (definitieve) verlies van publieksaantrekkende/economische functies en daarmee reuring. Dat geldt met name voor wonen op begane grond in winkel/horecastraten. Bovendien kunnen er belangenconflicten ontstaan (overlast versus reuring).
Als werklocatie wint de binnenstad in de grote steden aan terrein, ook werkplekken in horecabedrijven. Dit is een belangrijke kans voor de dag-horeca. In studentensteden, waar we Roermond niet onder rekenen, geldt dat ook voor studielocaties.
Voornaamste opgaven:
De opgaven zijn om de groei van de horeca in goede banen te leiden en op de juiste plek te faciliteren. De inzet op kwaliteit en diversiteit is van belang. Er komen steeds meer fastservice zaken, met soms (maar niet altijd!) een matige ruimtelijke uitstraling. Ook afhalen/bezorgen in deze categorie kent uitdagingen. Ketens versterken het aanbod, maar de opgave is ook om lokaal ondernemerschap en (daarmee) uniek en onderscheidend aanbod te behouden.
Relevante horeca-ontwikkelingen in Roermond
Op peildatum (november 2023) zijn de volgende plannen van (markt-)partijen op het gebied van horeca in beeld:
- •Door de verlaging van de dam langs het Lateraalkanaal ontstaan er meer mogelijkheden voor (horeca-)ontwikkelingen in het Maasplassengebied.
- •Bij de herontwikkeling van het Philipsterrein is in totaal 1.100 m^2 horeca beoogd.
- •Bij de ontwikkeling van de nieuwe woonwijk Roer Delta/ Stad aan het Water, is ook ruimte gereserveerd voor horeca.
- •In de ontwikkelingsplannen van Jazz City is ook nieuwe horeca beoogd.
Er zijn geen onderzoeken of gegevens naar de huidige (horeca-) plancapaciteit voorhanden.
3.1.7

Beleidskaders
Een ruimtelijk horecanota staat niet op zichzelf. Het thema horeca is in meerdere beleidsstukken opgenomen. Hieronder wordt ingegaan op 3 documenten waar voor de ruimtelijke horecanota nadrukkelijk rekening mee is gehouden. Dit zijn de Omgevingsvisie Roermond (2020), Recreatie en toerisme Midden-Limburg (2019) en het Gebiedsprofiel Binnenstad (2023). Natuurlijk zijn er ook andere relevante beleidsstukken waar in de ruimtelijke horecanota rekening mee is gehouden. Samenvattingen hiervan zijn opgenomen in bijlage 3. Daarnaast geeft dit hoofdstuk de belangrijkste beleidsregels voor de horeca weer.
Omgevingsvisie Roermond (2023)
De Omgevingsvisie Roermond bevat het beleid op hoofdlijnen voor de toekomst van de gemeente Roermond. De visie gaat over de fysieke leefomgeving en richt zich op mogelijkheden om te wonen, werken, recreëren, ondernemen, maar ook op een gezond en veilig leefklimaat. De Omgevingsvisie brengt deze onderwerpen met elkaar in verband en zorgt voor een overkoepelend integraal afwegingskader voor nieuwe initiatieven.
Roermond kent diverse opgaven en in de omgevingsvisie zijn deze samengevat in 4 fysieke opgaven waar de gemeente zich de komende jaren voor gaat inzetten. Deze zijn:
De gezonde en veilige stad: De gemeente wil een gezonde en veilige leefomgeving voor al haar inwoners. Dit betekent zorgen voor een goede milieukwaliteit, aandacht voor toegankelijkheid en inclusiviteit, goede langzaam verkeersverbindingen, passende huisvesting, voldoende mogelijkheden om in de publieke ruimte te sporten en te bewegen en bereikbaarheid van parken en buitengebied.
Aantrekkelijke woon- en werkstad: we willen een onderscheidend profiel in de regio ontwikkelen, als moderne stad voor jong en oud. De plannen voor onderwijslocaties, nieuwe woningen, werkgelegenheid en maatschappelijke voorzieningen sluiten hierop aan.
De duurzame Stad/ Energie en klimaat: Roermond zet zich in voor een klimaatneutraal Roermond. Duurzaamheid is een opgave voor ons allemaal. Het heeft betrekking op hoe we wonen, werken, recreëren, hoe we ons verplaatsen, kortom op alle keuzes die we maken. Dat betekent dat we bij alle ontwikkelingen nadenken over de wijze waarop we een klimaatneutrale en klimaatbestendige invulling hieraan geven, waarbij we ook aspecten zoals veiligheid meewegen. Daarnaast werken we aan hoog-waterveiligheid, waarbij water en stad elkaar versterken.
Stad van drie grote trekkers: Vanuit ruimtelijk en economisch perspectief heeft Roermond drie grote trekkers: de historische binnenstad, de Stedelijke Maasplassen (zie toelichting in bijlage 3) en het Designer Outlet Roermond. Hier is plek voor ontspanning en ontmoeting voor zowel de eigen inwoners als bezoekers. Ontspanning en ontmoeting is ook hetgeen deze drie met elkaar verbindt. De onderlinge fysieke verbindingen en naar de rest van stad zijn beperkt en verdienen opwaardering. Alleen zo kunnen deze onderscheidende kwaliteiten voor de stad goed benut worden.
In de Omgevingsvisie Roermond wordt het volgende vermeld over horeca:
De Roermondse binnenstad heeft een belangrijke regionale functie en trekt per jaar circa 7 miljoen bezoekers (merendeel uit Roermond en omgeving). De hoofdreden voor bezoek is de historische binnenstad, winkelen of het horeca-aanbod.
De binnenstad kent een breed aanbod aan restaurants en lunchrooms. Een aantal is van hoog niveau (restaurant classificaties Michelin en Gault & Millau). Opvallend is dat het merendeel zich richt op de doelgroep die houdt van gezellig samen zijn. Roermond heeft een groot aanbod aan hotels (met name viersterren segment). De waardering van de gasten: Roermond is twee jaar uitgeroepen als hotelstad van het jaar. Met name het aandeel buitenlandse bezoekers is groot. De gemeente wil tussen gebieden verschillen maken in milieunormen. In de binnenstad kan een minder strenge geluidsnorm worden gehanteerd om horeca en evenementen te stimuleren. Tegelijkertijd kan de gemeente ervoor kiezen om in bepaalde delen van de binnenstad, zoals woongebieden, de geluidsnorm juist aan te scherpen.
Om de beleving in de binnenstad te verbeteren, wil de gemeente ruimte bieden aan horeca, cultuur en ontspanning. Er moet een nieuwe mix van functies komen, maar retail houdt een grote rol.
Verder wil de gemeente aantrekkelijk beleid voor horeca voeren. Ze stimuleren ondernemers om gebruik te maken van de ruime openingstijden. Dit zorgt voor reuring en levendigheid in de binnenstad. Daarbij hebben we uiteraard aandacht voor de leefbaarheid. Ook nieuwe horecavestigingen kunnen een plek krijgen in de binnenstad. In het plan Vitale stad zijn hiervoor het kernwinkelgebied en horecaclusters aangewezen, bijvoorbeeld het Stationsplein, de Markt, het Munsterplein en de Roerkade. Daarbij zetten we in op meer kwaliteit, in plaats van op kwantiteit. Op de horecapleinen, wordt horeca gefaciliteerd en in de winkelstraten is onder voorwaarden winkelondersteunende horeca mogelijk.
Gebiedsprofiel binnenstad (2023)
De toekomstige binnenstad bestaat uit veel meer dan alleen retail. Het gebiedsprofiel van de binnenstad toont de specifieke kwaliteiten en kansen die de binnenstad van Roermond biedt. Het behouden en versterken van cultuurhistorisch erfgoed en evenementen is het uitgangspunt. Door middel van het gebiedsprofiel heeft de binnenstad een nieuw toekomstperspectief richting 2030.
De binnenstad van Roermond bestaat uit drie typen straten, namelijk kernwinkelstraten, aanloopstraten en woonstraten. De wens is om dat het kernwinkelgebied compact is en weinig leegstand kent. De aanloopstraten hebben een gemengd profiel van woningen en winkels.
Daarnaast telt de binnenstad van Roermond diverse evenementen en de gemeente wil dit graag behouden. De gemeente heeft de opgave om te onderzoeken welke locaties het meest geschikt zijn voor de verschillende type evenementen in Roermond. Bovendien kunnen de evenementen ingezet worden voor placemaking
6
Placemaking is het verbeteren van de kwaliteit van de openbare ruimte en het leven van de mensen die er gebruik van maken.
. Het trekken van (nieuw) publiek naar specifieke locatie geeft een positieve uitstraling aan de binnenstad.
Om de diverse ambities aan te pakken vermeldt het gebiedsprofiel binnenstad 3 aanpakpunten.
Vergroenen:
de historische delen van de binnenstad zijn waardevol, maar de toekomstbestendigheid van de leefomgeving in de binnenstad is kwetsbaar. Er is wateroverlast en hittestress, met name door de afwezigheid van groen. Daarnaast tonen vele onderzoeken aan dat groen in de stad ontmoeting, gezondheid en langer verblijf stimuleert.
Herstellen van het gevelbeeld: de historische panden en gevels zijn belangrijk voor de historische binnenstad. De eerste laag van de historische gevels zijn vaak verborgen achter reclame-uitingen, winterterrassen, luifels of overkappingen, of kwalitatief matige verbouwingen. De oorspronkelijke kwaliteit van de gevels, evenals de beleving van het unieke straatbeeld gaan hiermee verloren. De gemeente wil de uitstraling van historische panden verbeteren en versterken.
Wonen boven en tussen winkels: de verandering van koopstad naar belevingsstad vertaalt zich in een veranderende vraag naar functies. Hierdoor is aandacht nodig voor leegstand, transformatie van functies en hiërarchie in straten.
Recreatie en toerisme Midden-Limburg (2019)
Midden-Limburg heeft een grote potentie voor verdere ontwikkeling, dankzij de landschappen, natuur, water, erfgoed en het grote winkelaanbod in Roermond. Daarom heeft de regio drie ambities opgesteld met betrekking tot recreatie en toerisme in Midden-Limburg.
De regio kan zich meten met het beste aanbod en de beste belevingen op drie sterke product-verhaallijnen; De product-verhaallijnen zijn: ‘Midden door Limburg’ (erfgoed en landschap), ‘The Big Five’ (variatie aan natuurgebieden) en ‘water, fun en winkelen’ (vermaak en stijl).
De sector verblijfsrecreatie is en blijft vitaal. De regio groeit met minimaal 2% in toeristische bestedingen per jaar.
We gebruiken de kwaliteiten van Roermond (waterfront, historische binnenstad en DOR) als motor voor een langer verblijf in de regio. Met betrekking tot horeca meldt de visie het volgende:
- •Niet alle natuurgebieden beschikken over voldoende en gevarieerde horeca. Dit moet versterkt worden om de aantrekkingskracht van de natuurgebieden te verhogen.
- •Er is ontwikkeling van horeca, verblijf en mogelijkheden voor dagrecreatie nodig om meer bezoekersgroepen/leefstijlgroepen aan te trekken. Nu trekt Midden-Limburg voornamelijk verbindingszoekers en plezier- en harmoniezoekers.
- •Ongecoördineerde openings- en sluitingstijden van horeca en erfgoed moet worden gecoördineerd en vastgesteld worden.
Planologische situatie Roermond
In het stelsel van bestemmingsplannen staat op welke locaties (welke type) horeca is toegestaan. In gemeentelijk beleid is de horeca veelal opgedeeld in categorieën. Het aantal en de definitie van de categorieën verschilt per gemeente. Roermond heeft 4 categorieën. Behalve in de binnenstad, is in Roermond horeca veelal niet direct toegestaan binnen het bestemmingsplan. Dat betekent (veelal) dat nieuwe horecazaken of gewijzigde concepten een omgevingsvergunning nodig hebben. In de binnenstad zijn horecaclusters waarbinnen horeca tot en met categorie 3 of tot en met categorie 4 direct toegestaan. Onder bepaalde voorwaarden wordt horeca in de binnenstad ook buiten de horecaclusters toegestaan.
Terrassen
Terrassen in de openbare ruimte zijn veelal één van de visitekaartjes voor de stad. Terrassen hebben ook invloed op het stadsbeeld van de (historische binnenstad van) Roermond. Daarnaast moeten andere vormen van gebruik van de openbare ruimte ook mogelijk blijven. Een aanvraag voor een terrasvergunning wordt daarom beoordeeld op verschillende aspecten. Het terrassenbeleid wordt momenteel geëvalueerd in een separaat traject van horecabeleidskader. In bijlage 3 van dit rapport staat het huidige terrassenbeleid samengevat.
4

Ontwikkelkader
Dit hoofdstuk beschrijft de ‘stip op de horizon’, de ambitie voor de gemeente Roermond op het gebied van horeca.
4.1

Ambitie, doelen en ontwikkelrichting
Algemene ambitie: versterken van kwaliteit en diversiteit
Roermond wil haar positie als regiostad versterken. Om de beleving in de binnenstad te verbeteren, wil de gemeente ruimte bieden aan horeca, cultuur en ontspanning. Waarbij het devies vooral is om kwaliteit en diversiteit toe te voegen in plaats van enkel meer horeca. Het is zaak om oog te hebben voor zowel de bezoekers als de inwoners van Roermond. Aan wat voor soort horeca hebben beide ‘doelgroepen’ behoefte? Er is meer diversiteit nodig via onderscheidende horeca. Zo is er bijvoorbeeld relatief weinig echte uitgaanshoreca voor jongeren. Tegelijkertijd is er ook aandacht nodig voor de balans tussen horeca en andere functies. Zo heeft Roermond al een redelijk groot horeca-aanbod en wordt er ook steeds meer in vooral de binnenstad gewoond. Dat kan schuren. Soms is er meer sturing nodig, zodat de juiste horeca op de juiste plek landt en de deelgebieden herkenbaar en onderscheidend aan elkaar zijn. Verder wil de gemeente aantrekkelijk en uitnodigend beleid voor horeca en haar ondernemers voeren.
Ontwikkelrichting horeca: gerichte groei
Hierbij gaat het erom wat voor (horeca)stad Roermond wil zijn. Roermond heeft een sterke regiofunctie en bedient zowel de bezoeker als de eigen inwoner. Roermond heeft 3 grote trekkers (de binnenstad, de Maasplassen en het DOR). Elk met een (deels) eigen doelgroep en profiel maar in het hele plaatje elkaar versterkend. Het horeca-aanbod is redelijk fors in verhouding tot het aantal eigen inwoners. Daarom is een ‘wezenlijke’ groei van de horeca enkel mogelijk/verantwoord als ook de regiofunctie groeit en er (nog) meer bezoekers/ toeristen naar Roermond komen. Eventuele groei in aantal zaken is vooral voorzien in de binnenstad.
Algemene doelen horecakader
Ruimtelijk horecabeleid gaat over de juiste horeca op de juiste plek. Dit draagt bij aan de belevingswaarde van een gebied en heeft wisselwerking met de omgeving en/of met andere voorzieningen (zoals winkels, instellingen, andere horeca etc.). Tegelijkertijd wordt zo ruimtelijke overlast (licht, geur, geluid, etc.) voorkomen of tot een minimum beperkt. Het beleid streeft naar een balans tussen enerzijds een leefbaar woonklimaat, maar anderzijds voldoende levendigheid, met name in de binnenstad. Uitgangspunt is ruimte bieden aan ondernemerschap en dynamiek, met oog voor het voorgaande. Roermond heeft al veel kwaliteits-horeca. De algemene opgave is om het kwaliteitsniveau van bestaande en nieuwe horeca en terrassen te behouden en te vergroten. De voorgestelde horecastructuur bestaat primair uit de deelgebieden in de Roermondse binnenstad, het DOR, de centra van Herten en Swalmen, de Roermondse wijk- en buurtvoorzieningencentra, het Retailpark en de horeca in het buitengebied. Ook zijn er ontwikkelingsgebieden waar eventueel kansen liggen voor horeca (zoals ‘Weerstand’). We geven per gebied/thema het ontwikkelperspectief voor de horeca te weten:
- •Versterken: dit betekent dat er per saldo kansen zijn voor zowel versterking in kwantitatieve en/of kwalitatieve uitbreiding, vooral voor onderscheidend aanbod. Versterking betekent niet automatisch dat er horecazaken bij komen, dat is immers aan marktpartijen.
- •Behouden: dit betekent dat per saldo een uitbreiding van het aantal zaken niet is voorzien. Kwalitatieve versterking (door nieuwe voor oude horeca) kan uiteraard wel.
- •Veranderen: dit betekent niet dat bestaande horeca moet sluiten, of dat er horeca verdwijnt. Wel betekent dit dat gemeente Roermond dit gebied niet langer als horecagebied beschouwt. Eventueel kan op locaties waar horeca planologisch is toegestaan maar niet langer aanwezig is, de plancapaciteit op termijn worden geschrapt en/of getransformeerd naar andere functie.
Aanvullend beschrijven we ook het gewenst type horeca per gebied. In een aantal gevallen sluit dat aan bij het horeca-aanbod dat daar aanwezig is, maar in andere gevallen ook weer niet. Het gewenst type horeca komt voort uit de gesprekken met o.a. marktpartijen, gemeente, expertise van BRO en de opgestelde analyse. Voor de binnenstad sluiten de horeca-deelgebieden zoveel mogelijk aan op de gebiedsprofielen
7
Gemeente Roermond. Gebiedsprofiel binnenstad Roermond 2023.
. Het gewenst type horeca is een ambitie, maar is veelal niet nader planologisch geborgd. Voor planologisch nieuwe initiatieven in de verschillende horecagebieden (en daarbuiten) is meestal een toets op de goede ruimtelijke ordening nodig. Daarin moet worden aangetoond dat er behoefte is aan het initiatief en dat eventuele ruimtelijke effecten aanvaardbaar zijn (zie ook paragraaf 5.3, Ladder).
4.2

Horeca in de binnenstad
De Roermondse binnenstad kent een aantal horeca(-concentratie-)gebieden. Deze zijn in de vlekkenkaart (pag.28) indicatief weergegeven. Navolgend beschrijven we deze en geven het ontwikkelperspectief aan.
In het Evenementenbeleid
8
Beleidsregels Evenementen Gemeente Roermond 2021 https://lokaleregelgeving.overheid.nl/CVDR654231/2
van de gemeente Roermond zijn locatieprofielen
9
locatieprofielen: overzicht van een locatie met hierin opgenomen de voor die locatie van toepassing zijnde voorschriften.
opgenomen.
Roerkade (inclusief St. Nicolaasstraat, Koolstraat, Brugstraat).
De Roerkade is in het voorgaande horecabeleid (2007) aangeduid als een horeca-concentratiegebied. Een populair lint van diverse horecagelegenheden waar veel ‘Roermondenaren’ elkaar treffen in de vele cafés en eetgelegenheden met ruime (overdekte) terrassen. Al zie je aan de flanken dat sommige bedrijven al geruime tijd te koop staan/vaker wisselen van eigenaar e.d. Met name het middendeel van de Roerkade is goed gevuld.
De overkappingen van de terrassen/serres bieden extra mogelijkheden maar beïnvloeden sterk de ruimtelijke kwaliteit.
De verkeersfunctie van de Roerkade (eenrichting met veel noodzakelijk autoverkeer maar ook ‘show-verkeer’) beperkt ondernemers maar ook de verbinding met de Roer.
Aan de aanpalende kade mag pleziervaart overdag aanmeren, maar niet overnachten. De (nauwe) straatjes, haaks op de Roerkade (Brugstraat, St Nicolaasstraat, Koolstraat) kennen vele mooie historische gevels. Er is een afwisseling van horeca en detailhandel (Brugstraat), in combinatie met wonen. In de St Nicolaasstraat treffen we 2 kleinschalige ‘kelder’-nachtzaken aan, wat conflicteert met naastgelegen hotel en bewoners. Het zijn op dit moment de enige echte nachtcafés.
- •Ontwikkelperspectief Roerkade (inclusief de aangrenzende straatjes) tot aan de parkeergarage Roercenter: behouden.
- Dit is vooral ingegeven door het feit dat het merendeel van de panden reeds met horeca is gevuld. Kwalitatieve versterking is gewenst.
- •Gewenst type horeca: (vooral dag- en avondhoreca). Zoals grandcafés en bar-restaurants. Dit type horeca is ook vertegenwoordigd.
Markt (inclusief Kraanpoort, Grote Kerkstraat, Luifelstraat, Markstraat, Neerstraat (noordelijk deel), Varkensmarkt).
De meeste bezoekers komen vanuit de Kraanpoort en Grote Kerkstraat (uit Designer Outlet) naar de Markt. Voor de Sint Christoffelkathedraal zijn duidelijk de naweeën van de verruimde coronaterrassen zichtbaar. Het is helaas een rommelige entree, dat met enkele eenvoudige ingrepen te verfraaien is.
De Grote Markt is een gezellig horecaplein (en beleidsmatig aangewezen horecaconcentratiegebied
10
Horecaconcentratiegebieden in Roermond zijn vooral van betekenis als het gaat om toegestane ge-luidswaarden, niet planologisch/niet vrij vergund.
). Tegenover het historische stadhuis liggen grote terrassen en een veelheid aan horecabedrijven. Veelal gericht op de dag- en vroege avondgasten. Er is schaarste qua ruimte, zeker op zaterdag. Dat is de drukste bezoekdag en dan moet een groot deel van de terrassen wijken voor de weekmarkt. De marktfunctie belet op de drukke zaterdag de terrasfunctie. Vergroening van dit stenige plein biedt kansen tot verdere verfraaiing en temperatuurverlaging.
Het horeca- winkel-lint loopt door in de Luifelstraat, Marktstraat en Neerstraat. Ook daar is op veel plaatsen ruimte voor royale terrassen gecreëerd. In dit gebied zijn ook enkele landelijke horecaformules zichtbaar (De Beren, Bagels & Beans, Entree), een ontwikkeling die verder gaat groeien.
- •Ontwikkelperspectief: versterken, maar veel panden zijn reeds voor horeca in gebruik.
- •Gewenst type horeca: (vooral dag- en vroege avondhoreca). Zoals grandcafés en restaurants, waar mogelijk met terras. Dit is al aanwezig.
Neerstraat ‘noord’ (Vanaf Brugstraat tot Molenstraat)
- •Ontwikkelperspectief: versterken. Hier heeft zich een nieuw cluster gevormd, op het voetgangersvrije deel en zijn ruime terrasmogelijkheden.
- •Het gewenste type horeca: dag- en vroege avondhoreca.
Stationsplein (inclusief Hamstraat, Veldstraat, Knevelsgraafstraat)
- •Stationsplein: van oudsher is dit een gebied met veel (uitgaans-)cafés, die steeds meer verkleuren naar restaurantfunctie. Het Stationsplein is in het voorgaande horecabeleid aangewezen als horecaconcentratiegebied. Het plein heeft in populariteit flink ingeboet. Het nachtleven is hier sterk teruggelopen. Ondernemers hebben concepten aangepast, enkele bedrijven zijn ‘in verbouwing’, en er vinden enkele (grootschalige) evenementen plaats. Vooral het Stationsplein oogt in de winter ‘kaal en stenig’. Hier liggen kansen om de belevingskwaliteit te vergroten, wat kans biedt voor horeca.
- Als vanuit de markt initiatieven komen voor nachtzaken (van beperkte omvang) is het Stationsplein in de binnenstad een geschikte plek gezien de openheid, de ligging nabij openbaar vervoer/taxi’s en parkeerterrein.
- Voor het Stationsplein
  - o
Ontwikkelperspectief: versterken
  - o
Gewenst type horeca: locaties met terras vooral kansrijk voor dag en avond-horeca en de mogelijkheid voor nachtzaken.
- •
Veldstraat: ooit dé nacht-uitgaansstraat van Roermond, maar op twee fastfoodzaken na is alle horeca verdwenen. Kamerverhuur, wonen en leegstand kenmerken de straat. In het voorgaande beleid behoorde het tot het horecaconcentratiegebied (Stationsplein/Veldstraat).
  - o
Ontwikkelperspectief: Veranderen. Horecaondernemers zien kennelijk weinig kansen in dit gebied, waar op een aantal locaties wel planologisch zware horeca mogelijk is, maar allang geen horeca meer aanwezig is. Deze planologische mogelijkheden kunnen worden geschrapt.
  - o
Gewenst type horeca: geen.
- •
Hamstraat: in deze winkelstraat zijn ook de nodige horecabedrijven, zowel dag- als avondhoreca.
  - o
Ontwikkelperspectief: behouden.
  - o
Gewenst type horeca: vooral kansrijk voor dag-concepten eventueel met gevelterras. Deze horeca is al aanwezig.
- •
Godsweerdersingel, nabij Stationsplein, hier is de horeca verdwenen. Iets verderop, bij het Wilhelminaplein liggen (al) enkele fastfoodzaken met een matige uitstraling.
  - o
Ontwikkelperspectief: behouden (kwalitatief upgraden).
  - o
Gewenst type horeca: Bezorg/afhaalconcepten zijn hier eventueel passend gezien de logistiek gunstige ligging en parkeermogelijkheden.
Zwartbroekplein, Zwartbroekstraat , inclusief zuidelijk deel Neerstraat (Molenstraat, Schuitenberg, Bakkersstraat, Mariagardestraat).
In de Neerstraat is een nieuw horecacluster ontstaan met o.a. Tante Tilly en Jill & Co. Er is meer ruimte voor voetgangers en voor (royale) terrassen. Ook hier beïnvloedt de ontwikkeling van ‘serrevorming’ de kwalitatief mooie omgeving. In de overige straten zitten (nog) enkele horecabedrijven. De Azijnfabriek, van oudsher een sociaal cultureel podium en plek voor de alternatieve jongeren is tegenwoordig in commerciële handen, nadat het podium richting ECI is vertrokken. Het Zwart-broekplein kent nog steeds diverse (avond-) horecabedrijven, vooral gericht op de Roermondenaar. De uitstraling is matig en samenwerking ontbreekt. Het gebied is in het voorgaande horecabeleid aangewezen als horecaconcentratiegebied.
- •
Zwartbroekplein, Zwartbroekstraat, Maria Gardestraat, Schuiten-berg en Neerstraat ‘zuid’ (van Zwartbroekplein tot Molenstraat)
  - o
Ontwikkelperspectief: veranderen. De binnenstad compact maken door dit diffuse gebied qua horeca af te bouwen en geen nieuwe horeca te vestigen. Bestaande respecteren, echter bij leegstand veranderen naar een andere functie.
- •
Bakkerstraat
  - o
Ontwikkelperspectief: behouden. Afhankelijk van ontwikkelingen
Rondom Centrumkwartier (voormalige V&D en omgeving), die van invloed kunnen zijn op Klossterwandcluster. De Bakkerstraat laten aansluiten bij Kloosterwandplein.
Munsterplein & Voormalige V&D-locatie: (inclusief Steenweg, Sint Christoffelstraat, Kloosterwandplein, Graaf Gerardstraat, Abdijhof, Pollartstraat).
- •Het Munsterplein is een fraai plein met royale terrassen aan de gevels en op het plein zelf, vooral gericht op oudere toeristen. In de avonden is het er vrij stil, hoewel er regelmatig activiteiten plaatsvinden rond het prieel. Aan de noordzijde van het plein is weinig ruimte voor versterking, maar aan de westzijde is nog enige ontwikkelingsruimte aanwezig.
- •De voormalige V&D-locatie, gelegen aan de zuidzijde van het Munsterplein, staat sinds het voorjaar van 2016 leeg. Hoewel terrashoreca hier niet haalbaar lijkt vanwege de ligging aan de schaduwkant, maakt het pand deel uit van de voorgenomen gebiedsontwikkeling ‘Centrumkwartier’, waarvan de eerste contouren in het voorjaar van 2024 zijn ontvouwd.
- •Ontwikkelperspectief: versterken, mits passend binnen de grotere gebiedsontwikkeling 'Centrumkwartier'. Voor het Munsterplein blijft de nadruk liggen op dag- en vroege avondhoreca, terwijl de voormalige V&D-locatie potentieel geschikt is voor onderscheidende horeca, bij voorkeur gecombineerd met andere leisure functies. De uiteindelijke invulling zal afhangen van de verdere ontwikkeling van het Centrumkwartier.
- •
Kloosterwandplein/ De Oranjerie: aan de achterzijde van het blok met het o.a. het voormalig V&D-pand, ligt de Kloosterwandplein. Hier staat het Theaterhotel de Oranjerie. Het beschikt over grote restaurants, een onlangs ingrijpend gerenoveerde theaterzaal, vergaderzalen en hotelkamers, waar een uitbreiding in het naastgelegen voormalige PTT gebouw voorzien is. Daar is ook een grootschalig nieuw restaurant voorzien. Naast het hotel exploiteert Van der Valk in het centrum ook het fraaie Het Arresthuis (Pollartstraat) in de voormalige gevangenis met hoogwaardig restaurant. Het is een bestemmingsgebied met doelgericht bezochte voorzieningen.
  - o
Ontwikkelperspectief: versterken, mits, passend in de grotere gebiedsontwikkeling van het Centrumkwartier.
  - o
Type horeca: vooral doelgericht bezochte en wat meer grootschalige horeca, al dan niet in combinatie met het Theaterhotel.
Voorstad (Roerhaven, Maasboulevard, Voorstad Sint Jacob, De Ster).
- •
Voorstad: een mooi idyllisch deel van de binnenstad dat overwegend een woonfunctie heeft in veelal oude panden en aan de Maas nieuwbouw(flats). Het is een rustpunt in de stad. Op ‘t pleintje en aan de waterzijde zijn diverse horecabedrijven te vinden. Een stadsdeel met overwegend bedrijven die er al lange historie kennen.
  - o
Ontwikkelperspectief: behouden van de horecacapaciteit.
  - o
Gewenst type horeca: de horeca is vooral gericht op de eigen inwoners en (terras-)bezoekers aan de Maas. De bestaande horeca-capaciteit voorziet daar prima in.
- •
ECI-cultuurfabriek: een voormalig industrieel pand dat een mooie nieuw bestemming gekregen heeft. De ECI vormt een belangrijke culturele pijler van de Roermondse muziek, dans, beeldende kunst. Ook zijn er Restaurant One (Michelin ster) en het hippe Mr. Sammy gevestigd.
  - o
Ontwikkelperspectief: behouden, maar mogelijk ligt hier wel een kans voor meer ‘spannende’ pop-up concepten, gericht op jongeren.
  - o
Gewenst type horeca: Vooral doelgericht bezochte horeca of ondersteunend aan het culturele programma. Eventueel een (tijdelijk) programma voor de jeugd.
  - o
In of direct aansluitend aan ECI gebouwen.
Kazerneplein + Designer Outlet Roermond (DOR).
Het Designer Outlet Roermond is goed voor ruim 8 miljoen bezoekers per jaar. De komst van dit merkendorp (2001) heeft Roermond internationaal op de kaart gezet. Inmiddels zijn er vele uitbreidingen geweest waarbij er nu bijna 200 winkels zijn met (bijna) alle bekende internationale design en modemerken. De bezoekers worden veelal op eigen terrein voorzien in de plus minus 25 kleine en grote horecaoutlets, veelal (maar niet alle) gerund door HMS Host. Dit zijn veelal bekende formulebedrijven die in andere shoppingcentra en luchthavens ook terug te vinden zijn. De openingstijden zijn gelijk aan de winkeltijden, 7 dagen per week.
In toenemende mate weet een deel van de bezoekers de binnenstad te bereiken. Daarbij komt men eerst op het Kazerneplein waar diverse fastservice bedrijven zijn gevestigd. Aan het Kazerneplein ligt ook Foroxity, een bioscoop, en een Jacks Casino. Via een royale onderdoorgang (N280) bereikt men te voet de binnenstad. De afgelopen jaren is vooral het horeca-aanbod in deelgebied Jazz-city toegenomen. De horeca in het gebied is volledig gericht op de bezoekers. Het is vooral fastservice-horeca gericht op snelheid en grote bezoekpieken.
- •
Ontwikkelperspectief: behouden. Er lijkt voldoende horeca qua omvang en diversiteit. Mocht het DOR wezenlijk groeien, biedt dat eventueel mogelijkheid voor de groei van de horeca
11
Met uitzondering van standplaatsen.
.
- •Het gewenst type horeca: is ondersteunend aan het DOR en dat is vooral fastservice. Dit aanbod is er nu ook gevestigd en daarmee blijft het aanbod ook complementair aan de binnenstad. Dit aanbod heeft niet of nauwelijks autonome aantrekkingskracht.
- •Openingstijden van alle horeca op DOR terrein (maximaal) gelijk houden met de feitelijke winkeltijden op DOR (winkelondersteunend).
Figuur 16: Vlekkenkaart deelgebieden
Kernwinkelgebied
Dit is geen horecadeelgebied, maar wel noemenswaardig. Tot heden is in dit gebied, onder bepaalde voorwaarden, vestiging van ‘winkelondersteunende horeca’ (categorie 1) mogelijk. Er wordt terughoudend omgegaan met nieuwe horeca (categorie 1) in het kernwinkelgebied.
- •Ontwikkelperspectief: behouden. De binnenstad van Roermond heeft voldoende horecagebieden en locaties voor (nieuwe) horeca. Het compacte winkelgebied willen we als winkelgebied behouden.
- •Gewenst type horeca: winkelondersteunend/dagzaken, met daarop aangepaste openingstijden.
- •Terrassen en loketverkoop (rijvorming) werken verstorend voor winkelend publiek in (drukke) winkelstraten. Op die locaties zijn terrassen in beginsel niet mogelijk.
- •De openingstijden van de categorie 1 horeca (ondergeschikte horeca, zie bijlage 3, ‘horeca-indeling en categorieën’, pag. 51) sluiten aan bij de feitelijke winkeltijden in het gebied. Slechts incidenteel (bijvoorbeeld bij evenementen of bijzondere activiteiten in het gebied of feestdagen) mogen deze horecabedrijven langer open zijn (maximaal conform winkelsluitingstijdenwet).
4.3

Horeca in andere gebieden
Buiten de horeca in de binnenstad zijn er ook andere gebieden met horeca. In deze paragraaf geven we daar visie op.
4.3.1

Swalmen
In het deelgebied Swalmen zijn 17 horecazaken aanwezig, waarvan ongeveer de helft (8 zaken) fastservice betreft. De meeste horeca zit in het centrum en is gericht op de inwoners van het dorp. Zoals in veel dorpscentra is de horeca in Swalmen, en met name de drankverstrekkende horeca, de afgelopen decennia teruggelopen. Een aantal bedrijven is zich meer gaan toeleggen op maaltijden. De meeste horecabedrijven in Swalmen liggen rondom de Markt en aan de Rijksweg (N271). Enkele bedrijven zijn (al langer) gesloten e/o ter overname. Het bekende dorpscafé Wilhelmina is onlangs overgenomen en omgedoopt tot café De Meister. Bedrijven die zich meer op toeristen richten treffen we aan de Duitse grens naar Bruggen (o.a. Herberg de Bos) of zijn gelegen aan de Maasplassen in het pittoreske Asselt: restaurant Maaszicht en De Boei. Het (enige) hotel, Hotel Asselt, is ten tijde van het opstellen van deze analyse in gebruik als vluchtelingenopvangcentrum. Het evenementen-/outdoor -bedrijf aan de Oude Baan/Rijksweg heeft een eigen horecavoorziening.
- •Ontwikkelperspectief: versterken (indien behoefte vanuit de markt).
- •Gewenst type horeca is vooral dag- en avondhoreca gericht op de eigen inwoners en toeristen. Dat is er ook aanwezig.
4.3.2

Herten – Ool(derplas) - Merum
Het deelgebied Herten heeft in totaal 8 horecazaken, bestaande uit 3 drankverstrekkers, 2 fastservice en 2 restaurants en 1 hotel. De horeca in het centrum is gericht op de inwoners van dit deelgebied. Anders dan Swalmen heeft Herten geen echt horecaplein. Aan de Maas bij Ool ligt het authentieke café Kanters en nabij de Oolderplas het multifunctionele horecacentrum Oolderhof, Oolderhofjes, Ooleander en Beachclub Oolderhof. In Merum zijn nog slechts 2 horecabedrijven, gericht op de inwoners van dit kerkdorp. In de nieuwbouwwijk Oolderveste liggen geen horecabedrijven. Aan de Rijksweg vanuit Linne zijn nagenoeg alle horecabedrijven verdwenen. Voordat de A73 werd aangelegd lagen aan deze Rijksweg diverse horecabedrijven gericht op de passanten (wegverkeer) en horecabedrijven met grote parkeerplaatsen. Meer richting het centrum (Maastrichterweg) ligt het mooie pittoreske Kasteeltje Hattem (restaurant met logies).
- •Ontwikkelperspectief Herten: versterken (indien behoefte vanuit de markt).
- •Gewenst type horeca is vooral dag- en avondhoreca gericht op de eigen inwoners en toeristen.
- •Ontwikkelperspectief Oolderplas: behouden, echter de Noordoost zijde, waar nu o.a. een surfclub zit zou nog ‘strand’ gerelateerde horeca passen, mits passend in het Gebiedsprofiel Niet Stedelijke Maasplassen. In het overig deel is verder geen uitbreiding van horeca gewenst (zie ook tekstkader § 4.2.6. De Maasplassen).
- •Ontwikkelperspectief Merum: versterken (indien behoefte vanuit de markt). Denk bijvoorbeeld aan horeca gericht op de bewoners van dit gebied (Merum, Ool, Oolderveste).
4.3.3

Horeca in de wijk- buurtcentra
In de wijk-
12
Kempweg, Maasniel, Nassaustraat, Donderberg.
en buurtwinkelcentra
13
Godsweerdersingel, Kapellerlaan.
is er horeca van verschillende allure. Het is veelal (fastservice) gericht op de bezoekers van het winkelcentrum. Horeca en detailhandel hebben veelal andere openingstijden, waardoor het combinatiebezoek beperkt is. Daghoreca (zoals een lunchroom) heeft in winkelcentra de voorkeur (combinatiebezoek). Voldoende parkeermogelijkheden zijn van belang. De opgave is een goede balans in functies, ten gunste van vitale centra, optimaal combinatiebezoek én het voorkomen van leegstand. Er is geen eenduidig ontwikkelperspectief. Dit verschilt per gebied en geval. Daarom geldt voor deze gebieden de maatwerkafweging voor planologisch nieuwe horeca (zie paragraaf 5.1). Het gewenst type horeca is eveneens niet eenduidig te bepalen.
4.3.4

Horeca op perifere locaties en bedrijventerreinen
- •
Het Retailpark, gelegen in de oksel A73/N280 en Sint Wirosingel, heeft ook zijn eigen (fastservice) horeca-aanbod: KFC, Burger King, Piet Friet, Bufkes en Wok to Go. De lunchroom van (Bakker) Bart valt niet onder ‘horeca’ maar vervult wel een rol in deze en heeft een terras. De horeca op het Retailpark voorziet zowel de bezoekers van het Retailpark als (auto-bezoekers) van elders.
  - o
Ontwikkelperspectief: behouden. Er is een redelijk compleet aanbod, gelet op het profiel van het gebied. Een uitbreiding met meer horeca is in beginsel niet nodig.
  - o
Het gewenst type horeca wat er aanwezig is, sluit aan bij het profiel van het gebied.
- •
Op de Huis- en tuinboulevard is momenteel geen (zelfstandige) horeca aanwezig. We gaan terughoudend om met nieuwe horeca in dit gebied.
  - o
Ontwikkelperspectief: behouden.
  - o
Gewenst type horeca: enkel daghoreca is in principe passend in dit gebied, ondersteunend aan de winkelfunctie en openingstijden die aansluiten bij winkeltijden.
Gemeente Roermond is terughoudend met nieuwe solitaire en reguliere horeca op bedrijventerreinen
14
In dit geval bedoelen we bedrijven met een afhaal- en/of consumentenbezoekfunctie.
en dit is ook niet toegestaan in de huidige planologische kaders. Nieuwe horeca is in de concentratiegebieden voorzien omwille van de algemene doelen (zie paragraaf 4.1). Ondergeschikte horeca bij bedrijven of instellingen is, onder voorwaarden wel toegestaan (zie ook paragraaf 4.1).
Een recente Nederlandse ontwikkeling is de opkomst van dark kitchens (productiekeukens). In Roermond zijn dergelijke zaken niet toegestaan op bedrijventerreinen. Advies van BRO is om te onderzoeken of deze bedrijfsvorm kan worden toegestaan op (lichtere) bedrijventerreinen. Voorwaarde is dan dat zij geen afhaal- en/of consumentenbezoekfunctie hebben.
4.3.5

Nieuwe solitaire horeca in wijken, dorpen of buitengebied
Het algemene uitgangspunt is dat horeca vooral in de deelgebieden van de binnenstad, de dorps-, buurt- en wijkcentra is voorzien, omwille van de algemene beleidsdoelen. In specifieke situaties kan nieuwe solitaire horeca echter wel gewenst zijn. Bijvoorbeeld in de wijk om de sociale cohesie en leefbaarheid te vergroten. Horeca in het buitengebied heeft een sterke relatie met recreatie. We staan enkel positief tegenover nieuwe horeca in het buitengebied die recreatie faciliteert. Bijvoorbeeld langs een wandel- of fietsroute. Voorwaarden is dat de horeca overdag is geopend, soms als onderdeel van een agrarisch bedrijf. Soms geeft horeca invulling aan een bijzondere locatie zoals erfgoed. In dat geval kan de gemeente Roermond een maatwerkafweging maken. Ook voor solitaire horeca kan de gemeente een maatwerkafweging maken.
4.3.6

Horeca in ontwikkelingsgebieden
Roermond is in beweging en kent een aantal grotere stedelijke ontwikkelingsgebieden (zie tekstvak). In de gebieden geldt dat horeca-aanbod wenselijk kan zijn. Dit aanbod is dan ondersteunend aan de andere functies, zoals wonen, werken en recreëren. Voor uitbereiding met nieuwe horeca is fasering relevant. Voorzieningen moeten logisch kunnen meegroeien met de bredere gebiedsontwikkeling. Voor nieuwe horeca geldt dat de behoefte moet worden aangetoond en dat het horecaprogramma niet mag leiden tot bovenmatige concurrentie met de horeca in de binnenstad. Dit kan via onafhankelijk onderzoek aangetoond worden (zie ook paragraaf 5.3, Ladder).
Ontwikkelingsgebieden - •De Weerstand: het voormalige Philipsterrein. Dit gebied wordt getransformeerd tot gemengd woon-werkgebied. Er komen circa 400 woningen en er is ruimte voor werkgelegenheid. Er is 1.150 m^2 bvo aan horeca gereserveerd, met een ondersteunend karakter voor het gebied. - •Roerdelta: in dit deelgebied (Voorstad Zuid) komen circa 400 woningen. Het plan is nog niet vergevorderd. Gelet op de locatie aan het water, en de ambitie om het water beleefbaar te maken, is een klein ondersteunend horecaprogramma in beginsel denkbaar (denk aan één of enkele zaken). - •De Maasplassen: zijn een belangrijke toeristisch recreatieve trekker van gemeente Roermond. Gemeente wil de Maasplassen beter benutten voor recreatie, sport, cultuur en evenementen, die bij voorkeur aansluiten op het profiel van Roermond. In het ontwikkelingskader staat dat de horeca in het gebied (en vooral de Noorderplas) een belangrijke ondersteunende en verzorgende functie heeft voor toerisme, evenementen en recreatie. Dit betekent dat naarmate het aantal en de omvang van die functies toeneemt er ook meer behoefte zal ontstaan aan horeca aan specifiek de Noorderplas. Aan de andere plassen is niet of nauwelijks nieuwe horeca voorzien.
4.4

Overige vormen van horeca
In deze paragraaf geven we visie op overige vormen van horeca en op enkele beleidsthema’s.
4.4.1

Beleidslijnen blurring en ondergeschikte horeca
Horeca wordt meer en meer met andere functies gemend en vooral met detailhandel. We onderscheiden daarin twee vormen:
- •
Ondergeschikte horeca: is horeca die duidelijk ondergeschikt is aan een andere hoofdfunctie. Denk bijvoorbeeld aan een lunchroom in een tuincentrum of meubelzaak. Dit type horeca is voor de consument goed herkenbaar als horeca-onderdeel van de winkel. Bij deze grotere concepten, veelal gevestigd op perifere detailhandelslocaties, kan de ondergeschikte horeca ook gescheiden zijn van de winkel (tussenmuren/schotten). De horeca kan een zelfstandige uitbater hebben, maar heeft wel dezelfde openingstijden als de hoofdfunctie (winkel) en heeft géén zelfstandige ingang. De verdeling van hoofdfunctie en ondergeschikte functie is ook planologisch geborgd. Er ligt dan bijvoorbeeld een bestemming/functie ‘detailhandel’ op de gronden, waarbij onderschikt horeca mogelijk is. Omwille van de algemene doelen van dit horecabeleid staat de gemeente behoudend tegenover ondergeschikte horeca (zie § 4.1). Toch kan de gemeente, onder voorwaarden, medewerking verlening aan ondergeschikte horeca. Voorwaarden zijn dat de hoofdfunctie eveneens een publieksfunctie
15
Dat wil zeggen te bezoeken voor publiek.
heeft en aangetoond is dat de ondergeschikte horeca wezenlijke kwalitatieve meerwaarde heeft voor de hoofdfunctie. Het horecadeel blijft ondergeschikt aan de hoofdfunctie. Denk als richtsnoer bijvoorbeeld aan 5% van het totale oppervlak en maximaal circa 500 m^2 wvo
16
Dit kan echter per initiatief verschillen en mede daarom zijn deze aantallen richtlijnen en geen harde criteria.
. Er kan alcohol worden geschonken in het horecadeel, mits wordt voldaan aan de voorwaarden van de Alcoholwetvergunning en exploitatievergunning.
- •Blurring
Wat is blurring? Bij blurring gaat het om vervagen van grenzen tussen horeca en detailhandel/diensten (en vice versa). In voorliggend stuk bedoelen we hiermee het vermengen van horeca met een andere hoofdfunctie (meestal detailhandel) tot ‘mengformules’, waarmee de hoofdfunctie ook niet meer altijd duidelijk is. Het bezoek aan een winkel wordt voor de consument veraangenaamd met bijvoorbeeld een kopje koffie en wat lekkers (tegen betaling en veelal zonder een aparte ruimte hier voor in te richten). Of bij een restaurant waar de gast ook een kookboek kan kopen of verfijnde olijfolie. Het zijn veelal kleinschalige en in stadscentra gevestigde concepten. In Nederland vaak vernieuwend, in het buitenland al meer gemeengoed. Dit heeft o.a. te maken met alcoholwetgeving en planologie in ons land.
Geblurde concepten overschrijden soms bestemmingen en dat is in de planologie een opgave. Er zijn enkele blurring-concepten gevestigd in Roermond. De verwachting is niet dat blurring een enorme groei zal doormaken, voornamelijk vanwege de spanning met de Alcoholwet. Gemeente Roermond staat in beginsel positief tegenover nieuwe blurring concepten, die qua concept kwalitatief iets toevoegen aan het voorzieningenaanbod. Blurring met alcohol is echter niet toegestaan. Daarin volgt gemeente Roermond strikt de (landelijke) regelgeving van de Alcoholwet
17
Volledig geblurde concepten kunnen niet of nauwelijks voldoen aan de voorwaarden voor een alcohol-wetvergunning (o.a. gescheiden ruimten voor nuttigen alcohol en verkoop producten etc.).
.
- •De schaalvergroting in de horeca zet door. Uitbreiding van bestaande horeca is mogelijk, mits passend in de ruimtelijke toetsingskaders.
4.4.2

Fastfoodhoreca
In Nederland, en ook in Roermond, neemt het aantal fastservice horeca-zaken toe. Oftewel: horeca gericht op snelheid. Binnen de fastservice neemt fastfoodhoreca een grote rol in (snackbar, burgerrestaurant, etc.). Fastfoodzaken hebben vaak een andere impact op de omgeving dan reguliere horeca. Denk aan de ruimtelijke uitstraling, bezoekpieken, openingstijden, geur, geluid, etc. Vanwege die ruimtelijke impact is een verdere grote groei van het aantal fastfoodzaken in de Roermondse binnenstad, maar ook in sommige wijk- en buurtwinkelcentra, onwenselijk. De gemeente is daarom terughoudend om medewerking te verlenen voor nieuwe fastfoodconcepten in de binnenstad en wijk- en buurtcentra. Het invoeren van een afzonderlijke (planologische) categorie voor fast-food-horeca is daarom wenselijk, doch niet noodzakelijk.
4.4.3

Formules en grootschalige horeca
Roermond telt relatief veel zelfstandige horeca en relatief weinig formules, zoals La Cubanita’s, Bregje, Het Zusje, etc. (met uitzondering van DOR, daar zijn wel een aantal formules). Mochten deze formules zich in Roermond willen vestigen is de binnenstad daarvoor primair de aangewezen plek. De afgelopen jaren zijn ook zogenaamde wereldrestaurants
18
Wereldrestaurants of wereldkeukens zijn restaurants met die gerechten aanbieden uit verschillende werelddelen, denk aan de Italiaanse, Franse, Chinese, Griekse, Hollandse (et cetera) keuken.
in opkomst. Deze zaken zijn veelal niet in een binnenstad inpasbaar qua ruimte-vraag en locatie-eisen. Gelet op de doelgroep en het profiel van dergelijke zaken, is het Retailpark in beginsel een goede plaats. Zo’n wereldrestaurant bedient een deels andere doelgroep dan de horeca in de Roermonds binnenstad en concurreert ook slechts ten dele met het aanbod in de binnenstad. Dit gaf de horeca zelf ook aan in de klankbordgroep.
5

Strategie en uitvoering
Dit hoofdstuk beschrijft welke instrumenten nodig zijn om het ontwikkelkader uit het voorgaande hoofdstuk te realiseren.
5.1

Nadere uitwerking beleidskeuzes
Voorliggend horecabeleid bepaalt op hoofdlijnen welke horeca zich vestigt op welke plek. Het ontwikkelkader in het voorgaande hoofdstuk is de leidraad. Om dat kader te realiseren is op verschillende thema’s strategie en uitvoering nodig. We gaan hier kort op in.
Planologische kaders horeca binnenstad
Horeca is niet vrij vergund in de binnenstad. Wel is horeca toegestaan (en meestal ook aanwezig) op de locaties met een horeca-aanduiding. De planologische situatie houden we grotendeels intact. Zo borgen we dat nieuwe horeca zich vooral vestigt in de aangewezen horecagebieden en niet daarbuiten. Het ruimtelijke voordeel hiervan is dat gemeente continu blijft toetsen waar het om gaat (algemene beleidsdoelen en voorkomen omgevingseffecten).
Saneren onbenutte plancapaciteit Veldstraat
Enkel in de Veldstraat en het Stationsplein is nog ‘zware’ horeca 4 toegestaan. In de Veldstraat is dit type horeca niet meer aanwezig. De panden zijn in gebruik voor lichtere soorten horeca of hebben een andere functie gekregen. De Veldstraat is geen uitgaansstraat meer. Daarom gaan we de plancapaciteit aan horeca 4 in de Veldstraat saneren, ter voorkoming van eventuele ongewenste nieuwe nachthoreca op deze plek. Nachthoreca blijft wel mogelijk op het Stationsplein op de reeds vergunde plekken.
Terughoudend omgaan met nieuwe fastfoodhoreca
Gemeente Roermond is terughoudend om medewerking te verlenen aan nieuwe fastfoodconcepten. Categorie 1 horeca (waaronder fastfood) is niet vrij vergund in Roermond (zie bijlage 3). Bij de invulling van het nieuwe deel van het Omgevingsplan kan gemeente ervoor kiezen om de horecacategorisering aan te passen, zodat fastfoodhoreca een eigen regeling krijgt
19
Onder het oude wettelijke regime was het mogelijk om via een paraplubestemmingsplan in een keer een thema (zoals het sturen op fastfoodzaken) planologisch te regelen. Dat is niet meer mogelijk. Het is mogelijk om de regels uit het tijdelijke deel van het omgevingsplan aan te passen, maar dan moeten wel alle ruimtelijke regels voor de desbetreffende locatie worden aangepast. De VNG en IPLO stellen dat er een tekstuele ‘work-arround’ is om wel een thematische wijziging door te voeren en dat is door middel van voorrangsbepalingen.
. BRO adviseert om specifiek fastfoodhoreca te definieren en eventueel een eigen categorie te geven vanwege de specifieke ruimtelijke impact van fastfoodhoreca. Deze regeling kan, indien gewenst, ook gelden voor horeca bezorg-/ en afhaalconcepten. Deze behoren eveneens tot categorie 1 binnen de Roermondse horeca-categorisering.
Inzet: we onderzoeken de invoering van een fastfoodcategorie in het omgevingsplan. Navolgende omschrijving kan daarbij toegepast worden.
Een horecabedrijf met als hoofddoel verstrekken van bereide
etenswaren
, al dan niet voor consumptie ter plaatse, bezorg/halen, welke snel bereid worden en waar afname veelal ook later op de avond plaats kan vinden met hoge bezoekfrequentie en bijbehorende verkeers-/publiek aantrekkende werking zoals een snackbar, shoarma- of kebabzaak, grillroom en fastfoodrestaurants.
Kwalitatieve versterking van de gebiedsprofielen
Parallel aan voorliggende horecanota zijn gebiedsprofielen voor de Roermondse binnenstad opgesteld. Daarin wordt eveneens ingegaan op kansrijke horeca per deelgebied. De volgende stap is om die gebied-sprofielen in te vullen met het juiste type horeca. Daarin ligt een rol voor zowel marktpartijen (horeca, investeerders en bedrijfsmakelaars) maar ook vanuit gemeente (accountmanagement). Ook moet de focus van gemeente zijn om nieuwe horeca vooral in de aangewezen horecagebieden te faciliteren en daarbuiten te weren. Zo komen de gebiedsprofielen het best tot zijn recht en ook wordt overlast op de omgeving geminimaliseerd.
Inzet: we stimuleren initiatiefnemers om zich op de plek te vestigen die aansluit bij de gebiedsprofielen. In hoofdstuk 4 beschrijven we het gewenst type horeca per gebied. Het is echter ook nadrukkelijk een taak van marktpartijen en eigenaren om elkaar bewust te maken van de signatuur van de deelgebieden en passende horecaconcepten.
Maatwerkafweging nieuwe horeca
Een horeca-initiatief kan buiten de aangewezen horecagebieden ruimtelijke meerwaarde hebben voor de specifieke locatie en de omgeving. In dat geval kan de gemeente een maatwerkafweging maken om horeca toe te staan mits:
- •het concept niet binnen bestaande horecagebieden in de Roermondse binnenstad of de wijk- en buurtcentra in te passen is, of wenselijk is;
- •de kwalitatieve meerwaarde en wisselwerking van de specifieke locatie en het plan is aangetoond;
- •er geen nieuw horecaconcentratiegebied ontstaat;
- •er een aantoonbare behoefte is aan het initiatief, en het initiatief geen blijvend negatief effect heeft op de aangewezen horecastructuur of de ontwikkeling daarvan (zie ook paragraaf 5.3 , Ladder);
- •het plan, in het buitengebied, bijdraagt aan de ambities voor recreatie en toerisme.
5.2

Aanpalend thematisch beleid
5.2.1

Terrassenbeleid
Het gebruik van terrassen neemt toe. Een levendige (binnen-)stad beschikt over kwalitatief sterke terrassen. Terrassen zijn van groot economisch belang voor ondernemers. Daarnaast dragen goede terrassen bij aan de levendigheid van de stad. Terrassen staan veelal in de openbare ruimte, op gemeentelijke grond en hebben in diverse opzichten impact op de omgeving. In algemene zin zet voorliggende nota in op een versterking van het terrasaanbod in Roermond. Dat gaat zowel over de omvang, maar ook over de kwaliteit/uitstraling. De Roermondse gebiedsprofielen voor de binnenstad doen een aanzet voor fraaie terrassen.
5.2.2

Openingstijden horeca
In de gemeente Roermond gelden vaste sluitingstijden voor alle horecagelegenheden, zoals vastgelegd in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV). Op basis van de APV kan de burgemeester echter een nachtvergunning verlenen, waardoor horecabedrijven onder strikte voorwaarden later mogen sluiten dan de reguliere sluitingstijden.
Er wordt (relatief) beperkt gebruik gemaakt van nachtvergunningen
5.2.3

Nachthoreca (voor jongeren)
Uit de enquête en gesprekken blijkt dat een deel van de inwoners vindt dat er te weinig discotheken of nachtclubs zijn. Dit is ook besproken met de klankbordgroep. Zij geven juist aan dat het echte uitgaanslevens steeds minder wordt, omdat er ook minder vraag naar is. Het echte uitgaan verschuift volgens hen steeds meer naar dineren en/of festival en evenementenbezoek. Dit is een ontwikkeling die zich overal in Nederland voordoet. Ook tijdens evenementen zoals carnaval is volgens sommige ondernemers niet meer interessant tot laat (04:00 uur) open te blijven. Verder geven ondernemers aan dat horeca gericht op ’18-min’ jongeren ook het risico’s met zich meebrengt alcohol te schenken aan minderjarigen.
ECI en/of Weerstand zijn locaties waar dit prima zou passen en ook ruimte is. Kleinschaligere initiatieven passen ook op het Stationsplein (zie paragraaf 4.2 bij betreffende gebieden). Het is aan ondernemers of aan jongerenorganisaties een passend en vooral attractief initiatief te ontwikkelen. Zodra deze zich voordoen kan de gemeente een faciliterende rol vervullen.
5.2.4

Paracommerciële horeca
Paracommerciële horeca is een horecavoorziening bij een niet-commerciële instelling (denk aan stichtingen en verenigingen) die zich in de eerste plaats richt op andere activiteiten, zoals sport, educatie, cultuur, religie, et cetera. Horeca is daar een nevenactiviteit. De horeca-activiteiten zijn zeer verschillend van omvang, kwaliteit en toegankelijkheid.
Paracommercie vormt vaak een dilemma.
- •
Aan de ene kant zorgt het voor reuring en leefbaarheid in wijken en dorpen. Dit is ook erkend in het gemeentelijk beleid voor het sociaal domein. Dat kader zet in op het mobiliseren van de gemeenschapsvorming in de wijken, via o.a. verenigingen en buurthuizen
20
Besluit van de gemeenteraad van de gemeente Roermond houdende regels omtrent Beleidskader so-ciaal domein Midden-Limburg Oost 2020-2028 (geldend van 01-04 tot heden),
.
- •Aan de andere kant is er een ongelijk speelveld dat de (wettelijke) beperking met betrekking tot het schenken van alcohol rechtvaardigt. De regels voor paracommerciële instellingen moet een gemeente in een verordening zetten.
Met betrekking tot paracommerciële rechtspersonen gelden, net als voor reguliere horecagelegenheden, de sluitingstijden zoals vastgelegd in de APV. De gemeente Roermond streeft ernaar een balans te vinden tussen het voorkomen van oneerlijke concurrentie en het versterken van de leefbaarheid, waarbij handhaving een sleutelrol speelt.handhavende taak hierin.
5.2.5

Geluidsregeling
De (maximale) geluidsnormen voor horecabedrijven in de dag-, avond en nacht zijn vastgelegd. Op deze normen zijn er mogelijkheden tot tijdelijke ontheffing. Dat kan collectief zijn (bijvoorbeeld carnaval) of evenementen, maar ook individueel.
Sommige horecaondernemers wensen incidenteel om meer geluid te produceren en meer flexibiliteit door bijvoorbeeld invoeren van ‘geluidjes
21
Geluidjes’ is de populaire term voor tijdelijke ontheffingen voor geluidsnormen, die inhoudelijk en qua procedure per gemeente verschillen. De meest bekende is die van de gemeente Rotterdam: https://www.rotterdam.nl/kaart-incidentele-ontheffing-aanvragen
’. Dit behoeft nader onderzoek.
5.2.6

Veilig Uitgaan
In 2001 is er een convenant Veilig Uitgaan gesloten met horecaondernemers, politie, OM en de gemeente. Er is aan aantal jaren extra inzet en veel overleg gepleegd om de veiligheid te verbeteren (zie nota integraal horecabeleid 2007).
Gezien het feit dat de situatie rondom Veilig Uitgaan sterk verbeterd is, is er op dit moment geen aanleiding hier extra aandacht aan te besteden.
5.2.7

Evenementenbeleid
In het Evenementenbeleid van de gemeente Roermond is opgenomen dat op een aantal locaties alleen een melding gedaan hoeft te worden bij evenementen van een beperkte omvang. Ook zijn voor een aantal gebieden locatieprofielen opgenomen. Dat geldt voor Stationsplein, Markt, Munsterplein, Kloosterwandplein, Roerkade, ECI terrein, Julianaplein, Betjesplein, Rector Boostplein, Markt Swalmen / In den Häöfkes, De Weerd en Kop van Hatenboer.
5.3

Overige beleidsthema’s
Hierna volgen nog enkele beleidsthema’s en afwegingen die van belang zijn voor de Roermondse horecanota. Sommige zaken moeten ‘gewoon op orde zijn’.
- •Structureel (operationeel) overleg horeca en Gemeente Roermond zorgt voor begrip van elkaars standpunten.
- •In het verleden heeft in Roermond een periodiek horecaoverleg plaatsgevonden tussen (georganiseerde) horecaondernemers en de gemeente. Voornemen is weer een periodiek (4x per jaar) horeca-overleg met horecaondernemers te voeren. Bij 1 à 2 overleggen per jaar worden hiervoor ook andere partijen uitgenodigd, bijvoorbeeld de ambulante handel en standplaatshouders (in de binnenstad).
- •Openbare orde, veiligheid, integriteitstoetsen en handhaving. Dit blijft een belangrijk aandachtspunt. Zichtbare preventie (politie, preventief fouilleren, portiers, gastheren aan de deur, camera’s) en een open communicatie tussen overheid/politie, bedrijven en omwonenden zijn essentieel. Dit betreft zowel het locatiebeleid voor nieuwe horeca (de functie moet zich verdragen met de belangen van de openbare orde) als het toegangsbeleid voor horecazaken (met inzet gecertificeerde portiers) en de veiligheidsbeleving en -handhaving ‘op straat’.
- •Bij integriteitsonderzoeken gaat het om het inzetten van de Wet Bibob (zie kadertekst). Het tegengaan van ondermijn staat als belangrijke pijler beschreven in het Integraal Veiligheidsplan 2024-2027.
- •Goede handhaving van beleidskeuzen is nodig om de beleidsdoelstellingen te realiseren. Onder handhaving wordt verstaan: het geheel van activiteiten dat gericht is op de naleving van regels.
- •Periodieke toetsing van kader en beleid. Evalueer minimaal 1 keer per 5-8 jaar of het kader en beleid nog actueel zijn. Evalueer jaarlijks of beoogde doelen en uitvoeringsprogramma op schema liggen.
- •Serviceverlening. Horecaondernemers hebben met veel (lokale en landelijke) regelgeving van doen en hoge administratieve lasten. Zeker bij nieuwe regelgeving: regel wat moet, laat vrij waar het kan.
- •Inrichting openbare ruimte, gevelbeeld en welstand. Horecabezoek is een recreatieve activiteit, waarbij het ‘decor’ binnen en buiten de zaak de aantrekkelijkheid bepaalt. De openbare ruimte moet in elk geval schoon, heel en veilig zijn, maar ook een attractief en verzorgd gevelbeeld en omgeving versterken de verblijfskwaliteit.
- •Duurzaamheid is een steeds relevanter thema voor horeca, ook vanuit kostenbesparing, soms komen duurzaamheidsmatregelen enkel van de grond bij gezamenlijke inspanning en afspraken.
5.4

Overige wettelijke kaders
Aanvullend op het voorgaande en de uitgewerkte beleidskaders in bijlage 3 zijn nog de volgende wettelijke kaders relevant:
- •De Omgevingswet bundelt als Rijkswet allerlei regelgeving over de fysieke leefomgeving. Deze wet zal ook zijn impact hebben op de horeca. De fysieke aspecten van horeca gaan namelijk over naar omgevingsregelgeving. Hierbij kan gedacht worden aan de terrasregelgeving en milieubepalingen. Die milieubepalingen staan nu in Wet Milieubeheer en in het Activiteitenbesluit Milieubeheer.
- •De Alcoholwet bevat een aantal regels. Die gaan over verantwoorde verstrekking van alcohol, onder meer door eisen aan leidinggevenden, over leeftijdsgrenzen en over het verbod doorgeven van gekochte alcohol. Ook bevat die regels paracommercie en aanwijzen van een alcohol overlastgebied.
- •De Tabaks- en rookwarenwet bevat voorschriften over roken. In de horeca is roken verboden, inclusief tabak roken via een waterpijp (in shisha-lounges). Roken op terrassen mag onder voorwaarden. Sigarettenautomaten in de horeca en verkoop van tabak in horeca met alcoholvergunning zijn vanaf 2022 niet meer toegestaan. Vanaf 1 juli 2024 is verkoop van tabak verboden in alle horeca.
- •De Gemeente Roermond voert een actief beleid tegen ondermijning. Door Bibob-onderzoek wordt voorkomen dat de overheid criminele activiteiten faciliteert doordat bijvoorbeeld een horecavergunning wordt misbruikt. Bovendien wordt hierdoor de concurrentiepositie van bonafide ondernemers beschermd. De Bibob-aanpak draagt daarmee bij aan een gezond ondernemersklimaat en een gelijk speelveld
- •In de beleidsregel Evenementen Gemeente Roermond 2021 is beschreven hoe de gemeente met evenementen in Roermond wil omgaan. Hierin zijn onder andere uitgangspunten geregeld omtrent het organiseren van evenementen in Roermond. Het doel van de beleidsregel is om ruimte te bieden aan bestaande en nieuwe evenementen, maar er tegelijkertijd voor te zorgen dat de evenementen een maatschappelijke waarde hebben en georganiseerd worden met respect voor de omgeving. Horecaondernemers kunnen uit de beleidsregel afleiden wat er van hen wordt verwacht bij het organiseren van een evenement.
Aldus besloten door de raad van de gemeente Roermond in zijn openbare vergadering van 19 september 2024.
De griffier, J. Vervuurt
De voorzitter, Y.F.W. Hoogtanders
Bijlage
1

- Horeca-indeling - sectoren
Onderstaand de onderverdeling van de vier typen horeca in Locatus.
Drankenverstrekkers
59.200.100 Café
59.200.200 Discotheek
59.500.100 Koffiehuis
59.500.400 Koffiebar
59.900.200 Shisha Lounge
59.900.300 Feestzaal
59.900.900 Horeca Overig
Fastservice
59.210.333 Lunchroom
59.400.100 Bezorg/Halen
59.400.200 Fastfood
59.400.300 Grillroom/Shoarma
59.500.200 IJssalon
59.500.300 Crêpes/wafels/donuts
Restaurants
59.210.392 Pannenkoeken
59.210.430 Café-Restaurant
59.210.434 Restaurant
59.700.200 Hotel-restaurant
Hotels/Logiesverstrekkers
59.700.100 Hotel
Hotels
Hotels zijn beknopt gespecificeerd in deze analyse. Hotels richten zich op regio (of soms nog verder) en niet op de inwoners van de gemeente, hooguit met hun restaurant of vergadermarkt.
Zie paragraaf ’Overnachten in Roermond’.
Feestzalen
Feestzalen (59.900.300) zijn er in veel verschillende soorten. Soms behoren zij tot een regulier café, soms tot restaurants en soms zijn het autonome bedrijven. Ook verschillen feestzalen onderling wezenlijk qua openingstijden en toegankelijkheid. Roermond heeft momenteel één zelfstandige feestzaal, namelijk De Boerderiej.
In enkele referentiegemeenten komen ook (haast) geen feestzalen voor. Daarom zijn feestzalen uit de voorgaande vergelijkingen gehouden. In de marktbehoefteraming voor de horeca nemen we de feestzalen wel mee als horeca-aanbod.
Congressen en vergaderlocaties
Het onderscheid tussen congressen, seminars, symposia, etc. is niet eenduidig afgebakend, maar de definitie van een ‘congres’ is in grote lijnen als volgt: een relatief grootschalige bijeenkomst rond een bepaald thema met een sterk interactief karakter (uitgangspunt in dit kader: minimaal 100 deelnemers). Vaak georganiseerd op regelmatige basis, meerdaags en/of in internationaal verband. Vergaderlocaties zijn kleiner en hebben minder faciliteiten nodig.
Coffeeshops
Coffeeshop (59.900.100), in de zin van softdrugsverkoop, is geen horeca en derhalve niet opgenomen in de analyse.
Bijlage
2

- Analyse horeca
Verantwoording analyse
Dit onderzoek maakt gebruik van de meest actuele, betrouwbare en uniforme data van Locatus Retailverkenner (geraadpleegd: september/oktober 2023, peildatum tweede kwartaal 2023 (april tot juli). Waar nodig is dit gecheckt met gegevens van Vastgoeddata (voorheen HorecaDNA). De analyse (deskresearch, schouw, gesprekken) voor dit horecabeleidskader heeft plaatsgevonden in de periode september-november 2023.
We maken onderscheid in de volgende (commerciële) horecasectoren: drankverstrekkers, fastservice, restaurants en logiesverstrekkers. Zo maken we uniforme vergelijkingen met andere steden. Ook maken we analyses op buurtniveau van gemeente Roermond.
Tabel 2: Cijfers per wijk (Bron: CBS, 2023; Locatus)
Wijk | Inwoners | Aantal horeca 22 Exclusief hotels zonder horecafunctie voor niet-hotelgasten | Oppervlak horeca
Centrum | 11.175 | 142 | 16.301
Roermond-Oost | 6.095 | 13 | 1.170
Roermond-Zuid | 6.260 | 11 | 735
Maasniel | 7.730 | 21 | 1.907
Donderberg | 7.135 | 8 | 386
Hoogvonderen | 3.300 | 1 | 65
Asenray | 1.075 | 2 | 300
Herten | 8.200 | 7 | 923
Swalmen | 8.895 | 25 | 1.830
Maasplassen | 110 | 3 | 360
Totaal | 59.981 | 233 | 23.977
Ondergeschikte horeca, zoals de koffiecorner in de bouwmarkt, maar ook paracommerciële horeca (bijvoorbeeld sportkantines en gemeenschapshuizen) zijn niet opgenomen in de Locatus bestanden, maar vallen ook buiten de scope van deze analyse.
Ook de hotelsector wordt kort in beeld gebracht, maar deze is niet meegenomen in de benchmark, evenals andere vormen van overnachten (B&B ed.).
Dit type referentie-onderzoek geeft enig vergelijkingsperspectief voor de horeca in Roermond. Uiteraard moeten deze vergelijkingen altijd in perspectief worden gezien en de resultaten zijn niet maatgevend.
Bed and Breakfast in de binnenstad
De horeca-indeling uit Locatus (zie bijlage 1) komt niet (volledig) overeen met de horeca-categorieën uit het gemeentelijk beleid (zie bijlage 3 - planologisch kader). Dat is logisch, de gemeentelijke categorieën verschillen immers per gemeente. Navolgend gaan we eerst in op de horeca-structuur voor de hele gemeente. Vervolgens zoomen we in op de binnenstad, als voornaamste (maar niet enige) horecaconcentratiegebied in de gemeente Roermond.
Tabel 2:
Aantal hotelkamers per hotel (Bron Ginder 2023)
Hotel | Aantal kamers
Arresthuis – Van der Valk | 40
De Pauw | 13
Dux | 27
Grand Hotel Valies | 60
Hotel Asselt | 29
Hotel Roermond | 58
Kasteeltje Hattem | 8
Landhotel Bosrijk | 54
Nero | 7
Next Door | 19
Oolderhofjes | 29
Oranjerie – Van der Valk | 102 23 Hotel Oranjerie gaat uitbreiden naar in totaal 146 kamers
Parkzicht | 6
B&B de Hofnar | 9
B&B Willem II | 10
B&B Pastorie | 7
Totaal | 478
Overnachten in Roermond
De hotelsector in Roermond is relatief uitgebreid. Er zijn 13 hotels en enkele B&B’s. Het grootste deel van de hotels is gelegen in of aangrenzend aan het centrum. In totaal beschikt Roermond over 478 kamers. Het grootste hotel is de Oranjerie met 102 kamers. Dit hotel gaat uitbreiden naar 146 kamers.
Hotel Asselt en Fletcher Landhotel Bosrijk zijn (tijdelijk) voor publiek gesloten in verband met opvang vluchtelingen. Naast deze hotels en B&B’s zijn er airbnb’s, campings en groepsaccommodaties in Roermond.
Figuur 17:
Buurten gemeente Roermond
Leegstand in Roermond
Elke gemeente kent in meer of mindere mate leegstand van commerciële panden. Met name in het centrum zijn veel winkelpanden die (veelal) ook voor horeca gebruikt mogen worden volgens het bestemmingsplan. Er is daardoor geen onderscheid te maken in horeca- en detailhandelspanden. Meetmethoden kunnen variëren. BRO volgt de Locatus-analyse. Het betreft hier een momentopname:
- •In Roermond staan op peildatum Q2 -2023 in totaal 122 commerciële panden (waaronder horeca) leeg. Het overgrote deel van de leegstaande vierkante meters bevindt zich in de binnenstad van Roermond (circa 78%).
- •Het leegstandspercentage van het aantal verkooppunten in de gemeente is hoger dan het Nederlands gemiddelde. In Roermond staat 11% van de verkooppunten leeg (122 panden van de 1.068 totaal), terwijl dit landelijk 6,1% is. Ook kijkend naar het winkelvloeroppervlak kent gemeente Roermond een relatief hoge leegstand, maar dan is het verschil kleiner. In Roermond staat 6,6% van het winkelvloeroppervlak leeg.
- •De hogere leegstand in WVO komt vooral door drie grote leegstaande panden, namelijk Sint Wirosingel 186 (Huis & Tuin Boulevard), Schaarbroekerweg 22 (Retail Park Roermond) en Dokter Crasbornplein 9 (Swalmen). Zonder deze leegstaande panden is het leeg-standspercentage gelijk aan het landelijk gemiddelde.
- •In de geraadpleegde dataset is het voormalig V&D pand in de binnenstad niet opgenomen. Er plannen zijn om het pand te slopen en er appartementen te realiseren.
Figuur 18: Leegstand gemeente Roermond 2023
Gesloten club
Figuur 19:
Leegstand gemeente Roermond 2013
Figuur 20: Leegstand gemeente Roermond 2018
Parkeerlocatie en de (horeca)bestemming
Veel bezoekers parkeren graag bij het te bezoeken horecabedrijf. Dat kan niet overal in de binnenstad, wat overigens geldt voor veel grotere historische centra. Wel zijn er meerdere parkeergarages in het centrum, zoals bij de Oranjerie, in het Roercenter, Stationspark en het Kazerneplein. Het DOR beschikt over een zeer ruime parkeergelegenheid.
Beoordeling van de horeca in KSO
De benchmarksteden en hun stadscentra zijn allen opgenomen in diverse Koopstromenonderzoeken KSO Limburg en Oost Nederland vond in 2019 plaats, de andere steden zijn in iets recenter (2021) onderzocht. Daarin is de bezoekersbeoordeling voor horeca opgenomen. Tabel 3 toont de uitkomsten. De binnenstad van Roermond wordt iets beter beoordeeld dan het gemiddelde van de benchmarkgemeenten. Hetzelfde geldt voor de beoordeling van de horeca. Daarnaast blijkt uit het Koopstromenonderzoek dat er meer combinatiebezoeken tussen detailhandel en horeca zijn dan gemiddeld in de benchmark. Alleen in het centrum van Venlo zijn meer combinatiebezoeken tussen detailhandel en horeca.
Tabel 3:
Waardering centrum benchmarkgemeenten (KSO)
Binnenstad | Waardering totaal | Waardering horeca | Combinatie- bezoek horeca
Roermond | 7,8 | 8,2 | 85%
Almelo | 7,3 | 7,9 | 73%
Doetinchem | 7,6 | 8,1 | 82%
Maashorst (Uden) | 8,1 | 8,5 | N.B.
Roosendaal | 7,3 | 7,8 | N.B.
Venlo | 7,7 | 8,2 | 88%
Weert | 7,7 | 8,1 | 74%
Gemiddelde benchmark | 7,6 | 8,1 | 79%
Uitgaan / veilig uitgaan jongeren
De meerderheid van de respondenten van de enquête voelt zich veilig in Roermond en in de Roermondse horeca, ook tijdens uitgaansavonden. Ook ervaren omwonenden van horeca slechts beperkt hinder of overlast. De overlast die het vaakst wordt ervaren is geluidsoverlast van bezoekers of de horecazaak zelf. De plaatsen die het vaakst worden aangeduid als ‘onveilig’ zijn rondom het Stationsplein en aan de noordkant van de Roerkade.
Jongeren ervaren (te) weinig plekken om uit te gaan en te flaneren. Veel horecabedrijven stellen (op drukke avonden of algemeen) een toegangsverbod in voor de 18- groep (scholieren). 18- Jongeren mogen volgens de Alcoholwet geen alcohol consumeren en ondernemers willen daarmee geen risico op overtreding lopen.
Voorheen werd café Enzo (Stationsplein) veel bezocht, maar dat is reeds enige tijd gesloten. Jongeren wijken uit naar locaties buiten Roermond, zowel in Duitsland (bijv. Cheetah in Heinsberg) als naar andere gemeenten (Beek(l), Gemert), zowel commerciële als niet commerciële locaties, zoals soos, blokhutten, wijkcentra, ed.
De Azijnfabriek vervulde in het verleden ook nog een rol in deze, maar sinds het vertrek naar ECI is het ‘rauwe randje’ volgens jongeren verdwenen.
Bevolkingsontwikkeling in inkomensniveau
In tabel 4 is het gemiddelde inkomen in Roermond en de benchmarkgemeenten opgenomen. Hieruit blijkt dat het gemiddeld inkomen in de benchmarkgemeenten 8,6% onder het landelijk gemiddelde ligt. Ook het gemiddelde inkomen in gemeente Roermond ligt onder het landelijk gemiddelde, namelijk 5,8%
24
Dit aspect wordt niet in de marktruimte berekening meegewogen, later genoemde bevolkingsgroei en toevloeiing wel.
. Gemeente Roermond heeft wel een hoger gemiddeld inkomen dan het gemiddelde van de benchmarkgemeenten.
Een hoger inkomensniveau duidt vaak op meer bestedingen per inwoner aan horeca. Daarnaast zorgt de relatief sterke bevolkingsgroei voor meer bestedingsruimte in de gemeente Roermond. Bovendien heeft gemeente Roermond zeer veel bestedingen in de horeca afkomstig vanuit toevloeiing.
Tabel 4:
Gemiddeld inkomen benchmarkgemeenten (CBS, 2022)
Gemeente | Gemiddeld inkomen | Verschil t.o.v. Nederland
Roermond | € 27.500 | -5,8%
Almelo | € 24.400 | -16,4%
Doetinchem | € 27.000 | -7,5%
Maashorst (Uden) | € 28.300 | -3,1%
Roosendaal | € 27.600 | -5,5%
Venlo | € 26.000 | -11,0%
Weert | € 28.400 | -2,7%
Gemiddelde benchmark | € 26.950 | -7,7%
Nederland | € 29.200 | -0,0%
Doelgroepen
De Roermondse horeca spreekt verschillende doelgroepen aan en het is belangrijk dat er voor iedere doelgroep een passend aanbod is. Globaal genomen, zijn er de volgende doelgroepen in Roermond, maar er is uiteraard geen harde indeling:
Inwoners gemeente
- •De inwoners van de binnenstad: er wonen voornamelijk jongeren en ouderen in de binnenstad van Roermond. Beide groepen waarderen voorzieningen dichtbij en met name jongeren waarderen diverse horecaconcepten (enquête).
- •Verder zijn er de inwoners uit de rest van de gemeente. Zij maken gebruik van veel verschillende functies maar komen vooral naar de binnenstad om te winkelen, te recreëren en te gaan uit eten. Dit is een brede meer algemene doelgroep (de massa). Deze groep is vooral (maar niet alleen!) gericht op horeca in het middensegment.
Bezoekers uit de regio
- •De binnenstad van Roermond heeft een functie voor de regio en trekt daardoor ook bezoekers aan. Maar bezoekers uit de regio komen vooral naar Roermond voor het grote detailhandelaanbod (Outlet, Retailpark), waarbij een horecabezoek dan aanvullend kan zijn.
Toeristen
- •Roermond heeft een zeer grote toeristische functie en trekt vooral kooptoeristen en watersporters. Hierbij trekt Roermond vooral toeristen uit Nederland en Duitsland aan. Echter komen er ook toeristen van verder, zoals Azië.
In bijlage 4 is een verdiepende doelgroepenanalyse gemaakt met behulp van de segmentatietool Whize.
Figuur 21:
Horeca aanbod binnenstad in 2013
Figuur 22:
Horeca aanbod binnenstad in 2018
Figuur 23:
Horeca aanbod binnenstad in 2023
Figuur 24:
Leegstand binnenstad in 2013
Figuur 25:
Leegstand binnenstad in 2018
Figuur 26:
Leegstad binnenstad in 2023
Bijlage
3

- Beleidskaders en aanverwante documenten
Provinciaal
Omgevingsvisie Limburg 2021
Een van de drie hoofdopgaven waar provincie Limburg mee aan de slag gaat, is het hebben van een aantrekkelijke, sociale, gezonde en veilige leefomgeving, zowel in het stedelijk/bebouwde gebied als in het landelijk gebied. Onder deze hoofdopgave valt het streven naar goede (basis)voorzieningen, zoals infrastructuur, detailhandel en horeca. Daarnaast vermeldt de Omgevingsvisie ook het volgende over horeca:
- •Dagrecreatieve voorzieningen horen thuis in het bebouwd gebied en door deze voorzieningen te combineren met onder andere horeca wordt de vitaliteit van stedelijke centra versterkt.
- •Het Limburgse winkelaanbod functioneert sterk op koopkracht uit het buitenland (vooral in het grensgebied en bij grote koopcentra). De koopstromen voor horeca hebben een sterke samenhang met de koopstromen voor recreatieve aankoop en daardoor zijn de grotere steden en centrumgebieden belangrijke locaties voor een bezoek aan de horeca. Toeristische toevloeiingen hebben daardoor in deze steden en centrumgebieden een relatief groot aandeel in de totale bestedingen.
- •De kwaliteit van de stedelijke centra als belangrijke ontmoetingsplaats moet behouden worden en waar mogelijk versterkt. Hiervoor is een mix van winkels, horeca, dienstverlening, cultuurhistorische objecten, kantoren, (ambachtelijke) bedrijven, binnenstedelijk wonen en zorg nodig. Met aantrekkelijke binnensteden kan ook de aantrekkingskracht van Limburg voor grensoverschrijdend kooptoerisme en funshoppen behouden blijven en waar mogelijk worden verhoogd.
Regionaal
Recreatie en toerisme Midden-Limburg (2019)
Midden-Limburg heeft een grote potentie voor verdere ontwikkeling, dankzij de landschappen, natuur, water, erfgoed en het grote winkelaanbod in Roermond. We gebruiken de kwaliteiten van Roermond (waterfront, historische binnenstad en DOR) als motor voor een langer verblijf in de regio. Met betrekking tot horeca meldt de visie het volgende:
- •Niet alle natuurgebieden beschikken over voldoende en gevarieerde horeca. Dit moet versterkt worden om de aantrekkingskracht van de natuurgebieden te verhogen.
- •Er is ontwikkeling van horeca, verblijf en mogelijkheden voor dagrecreatie nodig om meer bezoekersgroepen/leefstijlgroepen aan te trekken. Nu trekt Midden-Limburg voornamelijk verbindingszoekers en plezier- en harmoniezoekers.
- •Ongecoördineerde openings- en sluitingstijden van horeca en erfgoed moet worden gecoördineerd en vastgesteld worden. In dorpen die weinig beleving bieden, moet horeca na 8 uur ’s avonds nog steeds open zijn.
Gemeentelijk
Omgevingsvisie Roermond (2020)
In de omgevingsvisie Roermond wordt het volgende vermeld over horeca:
De Roermondse binnenstad heeft een belangrijke regionale functie en trekt per jaar circa 7 miljoen bezoekers (merendeel uit Roermond en omgeving). De hoofdreden voor bezoek is de historische binnenstad, winkelen of het horeca-aanbod.
De binnenstad kent een breed aanbod aan restaurants en lunchrooms. Een aantal is van hoog niveau (classificaties Michelin en Gault Millau). Opvallend is dat het merendeel zich richt op de doelgroep die houdt van gezellig samen zijn.
Roermond heeft een groot aanbod aan hotels (met name viersterren segment). De waardering van de gasten: Roermond is twee jaar uitgeroepen als hotelstad van het jaar. Met name het aandeel buitenlandse bezoekers is groot.
De gemeente wil tussen gebieden verschillen maken in milieunormen. In de binnenstad kan een minder strenge geluidsnorm worden gehanteerd om horeca en evenementen te stimuleren.
Om de beleving in de binnenstad te verbeteren, wil de gemeente ruimte bieden aan horeca, cultuur en ontspanning. Er moet een nieuwe mix van functies komen, maar retail houdt een grote rol.
Verder wil de gemeente aantrekkelijk beleid voor horeca voeren. Ze stimuleert ondernemers om gebruik te maken van de ruime openingstijden. Dit zorgt voor reuring en levendigheid in de binnenstad. Daarbij hebben we uiteraard aandacht voor de leefbaarheid.
Ook nieuwe horecavestigingen kunnen een plek krijgen in de binnenstad. In het plan Vitale Stad zijn hiervoor het kernwinkelgebied en horecaclusters aangewezen, bijvoorbeeld het Stationsplein, de Markt, het Munsterplein en de Roerkade. Daarbij zetten we in op meer kwaliteit, in plaats van op kwantiteit. Op de horecapleinen, wordt horeca gefaciliteerd en in de winkelstraten is onder voorwaarden winkelondersteunende horeca mogelijk.
Coalitieakkoord Roermond 2022-2026
Met deze keuzes willen wij dat Roermond een stad is waar je anderen ontmoet, je prettig en veilig woont, je kunt werken en ondernemen, je de benodigde voorzieningen vindt, iets te beleven is en het gezellig is. Horeca wordt benoemd in het kader van:
Niet alleen in onze compacte binnenstad, maar ook in de wijkwinkelcentra is de leegstand teruggedrongen. De bezoekers komen van ver buiten de regio en niet alleen om de prachtige winkels en aantrekkelijke horeca te bezoeken. De Roermondse binnenstad heeft de transformatie weten te maken van ‘Place to buy’ naar ‘Place to be’ omdat ondernemers sterk hebben ingezet op beleving.
Economische visie
In de economische visie worden verschillende actielijnen benoemd. Deze zijn onder andere:
- •Versterken complete stad: Roermond wil functioneren als volwaardige speler in stedelijke netwerken, als aantrekkelijke centrum- en bezoekersstad en als springplank voor ontwikkeling en ontplooiing. De identiteit van de stad is een instrument om ons te profileren.
- •Jaarlijks trekt de binnenstad ca. zes miljoen bezoekers, waarvan een kwart gelijktijdig het DOR bezoekt. Een groot deel van de bezoekers aan Roermond komt alleen voor de binnenstad. We houden vast aan een compacte binnenstad waar ruimte is voor menging met niet-winkelfuncties als horeca, dienstverlening, zorg, cultuur, onderwijs, werkgelegenheid aan huis en start-ups.
- •Ondersteunen van innovatie en ondernemerschap: digitalisering en technologische innovatie zorgen ervoor dat bedrijfsformules en werkprocessen veranderen. Met innovatie ontstaan nieuwe ondernemers-kansen en blijven bedrijven de concurrentie voor. Roermond wil innovatie en ondernemerschap zo goed mogelijk ondersteunen, door onze dienstverlening blijvend te verbeteren.
- •Er zijn voortdurend nieuwe ideeën en ondernemingen die niet goed passen in bestaande kaders, zoals de cross-overs tussen retail en horeca. Zulke nieuwe formules vragen om flexibiliteit van de overheid. Roermond heeft in de afgelopen jaren stappen gezet om de ruimtelijke uitdagingen van de nieuwe economie het hoofd te bieden, zoals experimenteerruimte voor ‘blurring’ van detailhandel of dienstverlening met horecaconcepten. We willen deze pragmatische en toekomstgerichte manier van werken de komende jaren verder ontwikkelen.
Nota integraal horecabeleid (2007)
Roermond heeft als ambitie om haar functie als centrumgemeente met het speerpunt toerisme (waaronder kooptoerisme, winkelstad) verder uit te bouwen en horeca speelt hierin een belangrijke rol. De uitgangspunten zijn:
Versterking van de toeristische centrumgemeente Roermond (bruisend Roermond) staat centraal: horeca speelt hierin een belangrijke functie.
Goed evenwicht tussen bedrijvigheid en leefbaarheid (woon- en leefklimaat).
Goede serviceverlening richting ondernemers (vergunningverlening, informatievoorziening, handhaving).
Streven naar een economische gezonde en dynamische horecabedrijfstak.
Gebiedsindeling:
Markt en omgeving (west- en noordzijde van de Markt, Kraanpoort, Koolstraat, Brugstraat, Roerkade): dag- en avondhoreca (horeca I bedrijven), overwegend gericht op oudere en zakelijke doelgroepen en (water)toerisme. Biedt een meerwaarde aan detailhandelsfunctie.
Stationsplein-Veldstraat: avond- en nachthoreca (Horeca I en II), overwegend gericht op de jongere doelgroepen.
Zwartbroekplein (noordzijde Zwartbroekplein, hoek Willem II singel, noordzijde Mariagardestraat): dag- en avondhoreca (horeca I), gericht op oudere en zakelijke doelgroep.
Overige delen binnenstad: terughoudend beleid t.a.v. de vestiging van nieuwe horeca.
Kloosterwandplein: horecafunctie i.c.m. cultuur.
Munsterplein: daghoreca in winkelondersteunende sfeer.
Wilhelminaplein: maaltijdverstrekkers.
Woonwijken en buitengebied: geen specifiek ruimtelijk beleid aangaande horeca. Er zijn ruimtelijke mogelijkheden in diverse bestemmingsplannen aangegeven. Meestal zijn de reeds aanwezige horecavoorzieningen positief bestemd en zijn er voor het overige geen directe mogelijkheden om horeca toe te voegen.
Grootschalige winkelclusters (D.O.C., Retailpark, huis- en tuinboulevard): er is geen horecabeleid gedefinieerd. Hier is overwegend winkel-ondersteunende horeca te vinden.
Bedrijventerreinen: op bedrijventerreinen zijn enkele horecagelegenheden positief bestemd (truckstop, snackbar).
Tabel 5:
SWOT-Analyse horeca Roermond
Sterktes: - Ruim aanbod - Concentratiegebieden met eigen signatuur - Koopzondagen - Organisatiegraad horeca hoog - Samenwerking (gemeente, horeca, politie) voor veiligheid | Zwaktes: - Ontbreken relatie tussen concentratiegebieden - Betrokkenheid/bereidheid tot ondersteuning evenementen. - Introverte uitstraling horeca
Kansen: - Verder ontwikkelen (koop)toerisme - Synergie zoeken van horecasector met detailhandel, evenementen en toeristische sector - Ruimte voor vernieuwende hoogwaardige concepten - Profielwijziging binnenstad - Senioren, Wellness - Water biedt ontwikkelkansen - Duitse consument | Bedreigingen: - Overaanbod aan horeca waardoor economisch functioneren in gedrang komt
Terrassenbeleid (2014)
25
Het terrassen beleid wordt momenteel geëvalueerd in een separaat traject van horecabeleidskader.
Terrassen in de openbare ruimte hebben invloed op het stadsbeeld van de (historische binnenstad van) Roermond. Daarnaast moeten andere vormen van gebruik van de openbare ruimte ook mogelijk blijven. Een aanvraag om terrasvergunning wordt beoordeeld op de volgende aspecten:
Geschiktheid locaties: onder andere de aard van het horecabedrijf, de categorie horeca op basis van bestemmingsplan, stedenbouwkundige omgeving, openbare functie van de locatie, invloed op woon- en leefomgeving, invloed op (verkeers-)veiligheid.
Ongehinderde doorgang: voor hulpdiensten, geleide lijnen/markeringen/natuurlijke gidslijnen, voor voetgangers en mindervaliden etc.
Inrichting van terrassen: een visuele samenhang in het meubilair per straat/plein. Daarom moet er met betrokken ondernemers een straat-beeldplan worden opgesteld. In het beschermd stadsgezicht moeten stoelen en tafels rotan/rotan-look zijn. Afwijking moet ter goedkeuring worden voorgelegd bij de gemeente.
Hieronder staat een selectie van voorschriften die aan iedere vergunning zijn verbonden:
- •
Van de terrasvergunning kan geen gebruik worden gemaakt in het geval niet tevens het daarbij behorende horecabedrijf mag worden uitgeoefend op grond van de Drank- en Horecawet
26
Tegenwoordig Alcoholwet
dan wel de APV.
- •ln het beschermd stadsgezicht mogen alleen tafels en stoelen uitgevoerd in hoogwaardige materialen en vormgeving - rotan of rotan-look - als terrasmeubilair worden gebruikt. Afwijkende materialen of nieuwe toepassingen worden steeds voor advies voorgelegd aan de Commissie Beeldkwaliteit.
- •Op een terras zijn geen tappunten toegestaan, behoudens tijdens evenementen die zijn opgenomen in de gemeentelijke evenementen-kalender en uitsluitend op en direct grenzend aan de locatie van het evenement.
- •Op het terras mag geen muziek ten gehore worden gebracht.
- •Bij een terras dat direct grenst aan een pand mag verlichting dan wel verwarming aan de gevel worden aangebracht, indien dit past bij het betreffende pand in die omgeving. Voor dergelijke voorzieningen aan gevels van monumenten of panden in het beschermde stads- en dorpsgezicht is een vergunning vereist. Slingerverlichting is níet toegestaan.
- •Parasols dienen een semipermanent karakter te hebben; dienen zich binnen de vergunde terrasoppervlakte te bevinden; moeten als afzonderlijke elementen herkenbaar en inklapbaar zijn; zijn vervaardigd van tentdoek of gelijkwaardig materiaal; alleen op de volant mogen reclames van beperkte afmeting worden toegepast. De reclame mag alleen betrekking hebben op producten die in het horecabedrijf worden verkocht of de naam en het logo van het horecabedrijf vermelden.
- •Zonwering mag slechts worden aangebracht aan de gevel van het pand, boven een gevelterras in de vorm van een uitvalscherm met eventueel een smalle volant, mits dit past bij het pand en de omgeving. Het is niet toegestaan om zijflappen aan een zonwering te bevestigen. Voor dergelijke voorzieningen aan gevels van monumenten of panden in het beschermde stads- en dorpsgezicht is een vergunning vereist.
- •Het aanbrengen/ gebruik van een vloer, vlonders of een andersoortige vloerbedekking is niet toegestaan.
- •Het is niet toegestaan in een weg te graven/spitten/verharding op te breken/wegverharding te veranderen. Aanwezige kabels en leidingen dienen te allen tijde bereikbaar Ie zijn;
- •De vergunninghouder dient ervoor zorg te dragen dat geen terras-meubilair, menuborden, e.d. op de voor voetgangers bestemde trottoirgedeelten aanwezig is.
- •Gedurende (week)markten en evenementen is exploitatie van een pleinterras niet toegestaan en dient het pleinterras te zijn opgeruimd.
- •Terrasmeubilair moet, buiten de openingstijden, bij voorkeur binnen het horecabedrijf worden opgeslagen. ln gevallen waar dit niet mogelijk is, moet het terrasmeubilair buiten de openingstijden worden opgeruimd en beveiligd.
- •De vergunning kan voor een nader te bepalen termijn worden opgeschort bij evenementen, herinrichting of reconstructie van een gebied met terrassen.
Nota Hotel en B&B (2023)
De nota geeft aan hoe de gemeente toekomstige initiatieven wilt beoordelen vanuit economisch perspectief. De gemeente geeft in de nota aan welke ontwikkelingen ze wenselijk vinden en wat de uitgangspunten zijn.
- •Uit onderzoek blijkt dat de marktruimte die er nu nog is voor hotels, wordt ingenomen door plannen die op dit moment in voorbereiding of realisatie zijn. Nieuwe initiatieven moeten daarom tot marktverruiming leiden waarbij zij door differentiatie van aanbod nieuwe doelgroepen aanspreken.
- •Het aanbod aan B&B’s groeit, en uit de quickscan blijkt dat de groei van B&B’s markt verruimend heeft gewerkt. Daarom zal de markt voor B&B’s voorlopig vrij worden gelaten (geen maximum).
Detailhandelsbeleid 2015-2020
Roermond is toonaangevend op het gebied van detailhandel dankzij een sterke en evenwichtige detailhandelsstructuur die zorgt voor aantrekkingskracht en versterking van Roermond als bovenregionale koopstad.
Nu en in de toekomst, blijft Roermond zich richten door een specifiek, onderscheidend en compleet aanbod voor een brede doelgroep, waarbij kwaliteit en vernieuwing voorop staan. Met betrekking tot horeca is het volgende vermeld in de detailhandelsvisie:
- •Een bezoek aan de binnenstad is een beleving en funshoppen staat centraal. De combinatie van een breed winkelaanbod, historische kern, aantrekkelijke pleinen, cultuuraanbod en goede horecavoorzieningen maakt de binnenstad aantrekkelijk voor consumenten.
- •De detailhandelsmarkt laat een schaalvergroting zien. Initiatieven spelen steeds meer in op beleving en bieden een volledig concept waar vaak ook horeca een plaats heeft. Roermond wil verantwoord ruimte bieden aan dit soort bijzondere initiatieven.
Ontwikkelingskader Stedelijke Maasplassen (2020)
Roermond kent een unieke ligging. De stad en haar centrumgrenzen aan de Maas, de Roer en de Maasplassen. Het water is altijd dichtbij en biedt bewoners en bezoekers van Roermond ongekende recreatieve mogelijkheden in een mooie en gezonde leefomgeving. De Noorderplas en de Zuidplas worden ook wel de Stedelijke Maasplassen genoemd omdat ze op korte afstand van het oude stadscentrum van Roermond en het Designer Outlet Roermond liggen. De combinatie van het oude stadscentrum, het Designer Outlet Roermond en de Stedelijke Maasplassen zorgt voor een uniek en aantrekkelijk aanbod aan voorzieningen voor bewoners en bezoekers van de gemeente Roermond.
De horeca in het gebied heeft een belangrijke ondersteunende en verzorgende functie. Dit betekent dat naarmate het aantal en de omvang van de nieuwe functies toeneemt er ook meer behoefte zal ontstaan aan horeca aan de plas. In de zone Beach zijn momenteel al twee horecavoorzieningen aanwezig. Daarnaast worden in de zuidoosthoek van de Noorderplas nu al evenementen georganiseerd (o.a. Solar). Gezien de opbouw van het gebied is deze locatie het meest gunstig voor een verdere uitbreiding van evenementenfunctie en bij de ruimtelijke kwaliteiten en uitstraling passende horeca. Daarnaast zal met de ontwikkeling van horeca en evenementen rekening moet worden gehouden met een goed woon- en leefklimaat voor de bewoners in/om het gebied. Om de eventuele overlast van deze functies te beperken, kan er gedacht worden aan afspraken over meer specifieke openingstijden, zonering en mogelijke bouwkundige randvoorwaarden. Voor het overige is er geen ruimte om meer horeca toe te voegen, waarbij enkel een uitzondering gemaakt kan worden voor ondersteunende horeca bij een watersportfunctie, maar hierbij mag de horeca dan ook enkel ondersteunend aan deze functie gebruikt worden.
Programma Kiezen voor Kansen
In het programma Kiezen voor Kansen schetst de gemeente aangescherpte contouren, doelen en aanpak voor het sociale domein. De drie grootste opgaven gaan over bestaanszekerheid, gezondheid en kansengelijkheid. Dit programma gaat niet in op horeca, maar het programma beïnvloedt horeca wel. Bijvoorbeeld door de opgave gezondheid.
- •De gemeente zet zich in voor een gezond en actief leven met een stevige sociale basis. De gemeente wil voorkomen dat jongeren gaan drinken, roken of drugs gebruiken. Dit is onderdeel van de NIX18 campagne. Horecazaken kunnen hier aan bijdragen door een goede leeftijdscontrole en het bieden van voldoende niet-alcoholische alternatieven.
- •De gemeente wil de sociale basis van inwoners versterken. Hiervoor wordt gekeken naar het bundelen van vormen van ondersteuning, maar ook naar het belang van ontmoetingsplekken. Horeca heeft een sterke ontmoetingsfunctie en kan daardoor bijdragen aan een sterke sociale basis voor inwoners.
Horeca-indeling en categorieën (in bestemmingsplannen)
Het bestemmingsplan Binnenstad Roermond (2013) omschrijft de volgende horeca-activiteiten, waarbij deze zijn ingedeeld in 4 categorieën op basis van de invloed op de omgeving.
Categorie 1: winkelondersteunende horeca met een relatief geringe ruimtelijke invloed op de omgeving gelet op onder andere de beperkte openingstijden.
Categorie 2: niet-winkelondersteunende horeca zoals restaurants, zaal-accommodaties, bars en cafés.
Categorie 3: hotels en pensions waar tegen vergoeding nachtverblijf wordt verstrekt.
Categorie 4: horeca-activiteiten met de grootste ruimtelijke invloed zoals bar-dancing en discotheek.
Tabel 6:
Bestemmingsplan Binnenstad Roermond (2013)
Bestemming | Toelichting
Centrum – 1 | Direct toegestaan in horecaclusters (t/m categorie 3 of t/m categorie 4). Onder voorwaarden wordt nieuwe horeca (categorie 1) buiten clusters toegestaan.
Gemengd – 1 | Direct toegestaan in horecaclusters (t/m categorie 3 of t/m categorie 4). Onder voorwaarden wordt nieuwe horeca buiten clusters toegestaan.
Centrum – 2 & Gemengd – 2 | Horeca alleen toegestaan met een specifieke aanduiding voor horeca.
Gemengd – 3 & Kantoor & Woongebied | Horeca alleen toegestaan met een specifieke aanduiding voor horeca (max. categorie 2).
Cultuur en ontspanning | Horeca (max. categorie 2) die ondergeschikt is aan een bioscoop en deel uitmaakt van de bedrijfsvoering is toegestaan.
Detailhandel – Designer Outlet | Horeca (max. categorie 2) met een maximale netto vloeroppervlakte van 2.500 m^2 toegestaan.
Aanverwante documenten – geen vastgesteld beleid
Horecafoto Roermond (2019)
De horeca in Roermond heeft een belangrijke toegevoegde waarde voor de stad. De afgelopen jaren is er sprake van een grote dynamiek in de horecasector en in het functioneren van centrumgebieden, zowel landelijk als in Roermond. Terwijl winkelgebieden te kampen hebben met veel leegstand, groeit het aanbod van horeca juist sterk.
Combinatie vraag en aanbod:
- •Roermond kent relatief veel Stijlzoekers. Dit is een doelgroep die houdt van uitgaan en bereid is geld te besteden voor kwaliteit. Er zijn weinig concepten die inspelen op de wensen van de Stijlzoeker. De aanwezige concepten zijn hoogwaardige (sterren) restaurants. Deze worden ook door de Stijlzoeker niet wekelijks bezocht. Luxe concepten gericht op kort bezoek, regelmatig gebruik, take-away of uitgaan van de Stijlzoeker ontbreken in het aanbod. Denk hierbij aan een Wijnbar, Rooftop Cocktailbar, luxe Thai of Deli etc.
- •Er is een overaanbod van standaard horecaconcepten voor de Harmoniezoeker. Dit is een relatief kleine doelgroep in Roermond.
- •Het aanbod wordt gedomineerd door (laagdrempelige) (eet)cafés. Daarnaast zijn er luxe restaurants. Er zijn weinig bijzondere mengvormen: blurringconcept, brouwerij, luxe deli of take-away of een markthal ontbreken in het aanbod.
- •De aanwezige fastservicesector kenmerkt zich als laagdrempelig en standaard (en daarmee gericht op de Harmoniezoeker). De luxe of biologische snackbar, bijzondere keukens of gespecialiseerde concepten (saladebar, poké bowls) ontbreken in het aanbod.
- •De horecaconcentratiegebieden hebben geen onderscheidend, eigen DNA. Ze worden allemaal gedomineerd door concepten voor de Harmoniezoeker. Dit zorgt voor een ‘algemene’ uitstraling van de pleinen in de stad. Er is geen complementariteit van gebieden. Specifieke doelgroepen voelen zich niet aangesproken tot de stad.
Advies voor het horecabeleid:
- •Integreer de doelstellingen en profilering van Citymarketing in het horecabeleid. Het horeca- en retailaanbod is sterk bepalend voor de uitstraling van een stad.
- •Stel voor de verschillende concentratiegebieden naast een profilering op dag- en avondhoreca, een gewenst profiel op voor de doelgroepen van de horeca en gewenste sector. Zorg daarbij voor een totaal aanbod van horeca en retail.
- •Wijs plekken in en buiten het centrum aan (zoals de ECI fabriek) waar vestiging van duidelijk geprofileerde horeca en bijzondere mengvormen mogelijk zijn.
Een stad bouw je samen (2022)
Het rapport ‘Een stad bouw je samen’ is met verschillende betrokken partijen van de binnenstad Roermond opgesteld. Het is een initiatief van het Centrummanagement, Designer Outlet Roermond, BIZ Binnenstad, Koninklijke Horeca Nederland afd. Roermond, Resort Marina Oolderhuuske en Van der Valk Roermond (De Oranjerie en Arresthotel). Het doel van het document is om de leefbaarheid van de stad te versterken voor iedereen. Er zijn 4 leidende thema’s opgesteld:
Beleving vanuit bezoekersverwachting: een fijne beleving zorgt voor tevreden inwoners en bezoekers die graag terugkomen om meer te bekijken en doen.
Verbindende corridors: logische verbindingen tussen de mooie locaties van de stad versterken de fijne beleving van bezoekers.
Roermondse identiteit: we moeten de identiteit meer vastleggen en zichtbaar maken.
Toekomstbestendig: initiatieven die we ondernemen hebben een impact op toekomstige generaties. Daarom moet duurzaamheid in brede zin worden meegewogen.
Voor de binnenstad moeten we inzetten op:
- •Het creëren van een totaalbeleving waar de identiteit (historische binnenstad en ligging) van Roermond centraal staat.
- •Het ontwikkelen van een effectieve visie op leegstandbestrijding.
- •Het upgraden van de gevels, want veel panden zijn de historische gevels kwijtgeraakt.
- •Het behouden van de balans tussen retail en horeca.
- •Het zien van de totale openbare ruimte en voorzieningen als één ge-heel. Zorg voor een uniform beeld en vergroen de stad.
- •Het laagdrempelig bereikbaar houden van de binnenstad voor elke vorm van vervoer.
- •Het stimuleren van samenwerkingen en ondernemerszin.
Bijlage
4

- Leefstijl analyse
BRO maakt gebruik van de doelgroepsegmentatie-tool Whooz WhizeGuide. Dit verschaft tot op buurtniveau (CBS) een breed palet aan inzichten over de kenmerken en de oriëntatie van de aanwezige doelgroepen op het vlak van o.a. demografie, economie en het gebruik van voorzieningen, functies en diensten. Denk onder andere aan de werksituatie, het inko-mensniveau, autobezit, ov-gebruik, in welke mate van welk type winkels, horeca en andere voorzieningen gebruik wordt gemaakt, etc.
De Nederlandse bevolking is het segmentatiemodel onderverdeeld in 11 segmenten waarmee een duidelijk beeld geschetst kan worden van de Nederlandse consument betreft hun sociodemografie, levensstijl, cultuur en koopgedrag. Hiernaast, in figuur 27, zijn de 11 segmenten op hoofdlijn in leeftijd en welstand in beeld gebracht. In tabel 7 staan veel voorko-mende vrijetijd-activiteiten van deze segmenten. Hierna een vergelijking van de behoefte aan verschillende type horeca in Roermond met de benchmarkgemeenten en de behoefte op buurtniveau voor de gemeente.
Tabel 7:
Veel voorkomende activiteiten per segmentatiegroep
Groep | Activiteiten
A | Darten, bioscoop, sauna, casino
B | Festivals, sporten, pretparken, daten
C | Darten, snooker, pretpark, kaarten
D | Vaak niet meer actief in samenleving
E | Sporten, café, discotheek, concert
F | Familie uitjes, sporten
G | Fietsen, winkelen, wandelen, fotograferen, tuinieren
H | Motorrijden, familie uitjes, discotheek, sportwedstrijd
I | Sporten, bioscoop, restaurant, sportwedstrijd, familie uitjes
J | Golfen, musea, fietsen, sporten
K | Theater, museum, casino, golfen
Figuur 27:
Whize
segmenten
Horecabehoefte in Roermond
Op basis van de Whize kengetallen voor verschillende activiteiten is een doorrekening gemaakt voor de onder-/oververtegenwoordiging in Roermond betreft de vraagbehoefte voor het bezoek van verschillende soorten horeca ten opzichte van het benchmarkgemiddelde. Zie figuur hiernaast. Op basis van de analyse van de Whize doelgroepensegmentatie kan worden verondersteld dat:
Het verwachte bezoek van de Roermondenaren ligt bij ieder type horeca (iets) boven het gemiddelde van de inwoners van de benchmarkgemeenten. Dit kan een (extra) verklaring zijn voor het relatief ruime aanbod van horeca in de gemeente.
- •Van de bovengenoemde typen horeca heeft alleen fastservice een potentieel verzorgingsgebied op wijkniveau, voor de overige typen horeca zijn consumenten bereid om langer te reizen. Dit is ook terug te zien in de spreiding van horeca naar sector. De verhouding fastservice zaken ten opzichte van drankverstrekkers en restaurants is fors hoger in de buitenwijken ten opzichte van het centrum.
Als er naar de verschillende leefstijlen in het algemeen wordt gekeken, zijn de leefstijlgroepen B en E de groepen die een hoog bezoekerspotentieel voor horeca hebben. Beide doelgroepen zijn redelijk jong. Ook leefstijlgroepen K en I hebben een hoog bezoekerspotentieel. Beide groepen hebben een relatief hoog inkomen en kunnen daardoor (meer) horecabezoeken veroorloven. De leefstijlgroepen D en G hebben het minste bezoekpotentieel. Deze leefstijlgroepen bestaan beide voornamelijk uit ouderen.
- •De groepen E en K zijn in alle wijken van Roermond beperkt aanwezig. De groep B is in de wijk ‘Centrum’ wel ruim vertegenwoordigd en de groep I is ruim vertegenwoordigd in de wijk ‘Herten’.
- •De groepen D en G zijn in meerdere wijken van Roermond relatief veel aanwezig. De groep D is vooral in Roermond-Oost en het Centrum aanwezig en de groep G in de wijken Maasplassen, Herten, Asenray, Hoogvonderen en Maasniel. Op het centrum en Maasniel na zijn dit allemaal ook wijken met een lager bezoekerspotentieel.
Behoefte naar buurt
Wat is bezoekerspotentieel? Aan de hand van de Whooze kenmerken maakt BRO een doorrekening naar de behoefte aan horeca, per type horeca en in absolute aantallen. Deze behoefte wordt ook wel het bezoekerspotentieel genoemd. Een hoog bezoekerspotentieel wijst op een meer dan gemiddelde behoefte aan een bepaald type horeca. Omdat de cijfers mede zijn berekend op landelijke kengetallen betreft deze analyse nadrukkelijk een indicatie. Bovendien is de behoefte van toeristen hierin niet meegenomen.
In figuur 28 e.v. is de doelgroepensegmentatie in Roermond per buurt en type horeca (of totaal) weergegeven. Hierbij is er gekeken naar het absoluut bezoekerspotentieel en naar het bezoekerspotentieel per 1.000 huishoudens. Het absoluut bezoekerspotentieel wordt beïnvloed door het aantal huishoudens dat er in een buurt woont. In een wijk met meer huishoudens is het potentiele bezoekers immers hoger, ongeacht de leefstijl. Om het bezoekerspotentieel ook los van het aantal huishoudens te bekijken (dus puur op basis van leefstijl) zijn er ook kaarten van het bezoekerspotentieel per 1.000 huishoudens opgenomen. Het absoluut bezoekerspotentieel is steeds de bovenste kaart, het bezoekerspotentieel per 1.000 huishoudens de onderste kaart.
- •De behoefte aan alle horeca gezamenlijk is absoluut gezien het grootst in de binnenstad, gevolgd door de buurten Roermondse Veld en Maasniel. Dit kan verklaard worden door het groter aantal huishoudens in deze buurten. Als er naar het bezoekerspotentieel per 1.000 huishoudens wordt gekeken, blijft de binnenstad een groot potentieel houden, maar is dit uitgebreid met de buurten ‘Willen Alexan-der’ (waar ook de nodige woningen zijn), ‘De Wijher’ en omgeving’ en ‘Oolder Veste’. Dit kan verklaard worden doordat de leefstijlgroep B in de binnenstad en in de buurt Willem-Alexander goed vertegenwoordigd is en in De Wijher en omgeving en in Oolder Veste veel leefstijlgroep I woont.
- •Het grootste absoluut bezoekerspotentieel voor restaurants in Roermond is afkomstig van mensen uit de buurten ‘binnenstad’, ‘Roermondse Veld’, ‘Maasniel’ en ‘Herten’. Ook in de buurten ‘Hoogvonderen’ en ‘Groenkruisgebied’ is een relatief groot bezoekerspotentieel voor restaurants. Als er echter per 1.000 huishoudens wordt gekeken, is het bezoekerspotentieel het hoogste in de buurten ‘Wijher en omgeving’ en ‘Oolder Veste.’ Dit komt door de grote vertegenwoordiging van leefstijlgroep I in deze twee buurten. Ook in de buurten Willem Alexander (i.v.m. aanwezigheid groep B) en Roer-Zuid is een relatief hoog bezoekerspotentieel. In Roer-Zuid is dit te verklaren vanwege het grote aandeel van leefstijlgroepen I en J. I bezoekt over het algemeen veel horeca en groep J bezoekt voornamelijk restaurants.
- •Het absoluut bezoekerspotentieel voor drankverstrekkers is het hoogste in de binnenstad van Roermond. Wederom is het absoluut bezoekerspotentieel ook hoog in de wijken ‘Roermondse Veld’ en ‘Maasniel’. Als er wordt gekeken naar het bezoekerspotentieel per 1.000 huishoudens zijn de buurten binnenstad en Willem Alexander koploper. Dit komt door de aanwezigheid van leefstijlgroep B die relatief vaak drankverstrekkers bezoekt.
- •Het absoluut bezoekerspotentieel voor fastservice is het hoogste in de binnenstad en ‘Roermondse Veld’. Ook in de buurten ‘Herten’, ‘Maasniel’ en ‘Hoogvonderen’ is een relatief hoog bezoekerspotentieel. Als men kijkt naar het bezoekerspotentieel per 1.000 huishoudens vallen de buurten Sterrenberg, Componistenbuurt en De Kemp op. Deze 3 buurten hebben een relatief grote vertegenwoordiging van de leefstijlgroep A, die veel fastservice bezoekt.
Figuur 28:
Absoluut bezoekerspotentieel horeca totaal per buurt
Figuur 29:
Bezoekerspotentieel per 1.000 huishoudens horeca totaal
Figuur 30:
Absoluut bezoekerspotentieel restaurants per buurt
Figuur 31:
Absoluut bezoekerspotentieel drankverstrekkers per buurt
Figuur 32:
Absoluut bezoekerspotentieel
fastservice
per buurt
Figuur 33:
Bezoekerspotentieel per 1.000 huishoudens restaurants
Figuur 34:
Bezoekerspotentieel per 1.000 huishoudens drankverstrekkers
Figuur 35:
Bezoekerspotentieel per 1.000 huishoudens
fastservice
Figuur 36:
Absoluut bezoekerspotentieel uitgaan per buurt
Figuur 37:
Bezoekerspotentieel per 1.000 huishoudens uitgaan
Bezoekersprofiel en horeca aanbod
Als er niet wordt gekeken naar de behoefte per buurt, maar naar de behoefte voor de gehele gemeente Roermond als één geheel, blijkt dat verreweg het grootste bezoekerspotentieel is aan restaurants. Namelijk ruim 56%. Gevolgd door fastservice (23%) en drankverstrekkers (15%). Het aanbod van horecazaken in Roermond wijkt af van het bezoekerspotentieel. 42% van de zaken is fastservice, 40% is restaurant en 18% is drankverstrekkers. Het aanbod fastservicezaken is dus hoger dan het bezoekerspotentieel en het aanbod restaurants lager dan het bezoekerspotentieel.
Bijlage
5

- Modelmatige behoefteraming horeca
Indicatie toekomstige besteding horeca
Tabel 8 geeft een indicatieve vraag- of bestedingsraming (dd. november 2023) weer voor de Roermondse horecasector. Het is een doorkijk naar 2030 waarin we drie scenario’s doorrekenen voor de toename gemiddelde horecabesteding. Er zijn geen eenduidige gegevens voor de besteding per hoofd aan horeca. Wel zijn er omzetgegevens (indexcijfers) voor de hele horecasector beschikbaar (zie ook paragraaf 3.1.6 Trends & Ontwikkelingen).
Hieruit blijkt dat voor de hele horecasector tezamen er een omzetgroei was van 48%
27
Hierbij heeft geen correctie voor inflatie ed. plaatsgevonden
in omzet tussen 2010 en 2019. Uiteraard staat omzet niet gelijk aan de besteding per hoofd, maar het geeft wel een goede indicatie van de groei over een langere periode. Relevant hierin is dat horeca conjunctuurgevoelig is. In tijden van recessie geven consumenten naar verhouding minder uit in de horeca. Toch zagen we ook tijdens de vorige recessie (2008-2012) dat de bestedingen eerst inzakten om vervolgens snel te stijgen. Daarbij: recessies zijn tijdelijk. Daarom rekenen we richting 2030 met de volgende scenario’s voor de gemiddelde horeca-besteding: +10% (laag), +20% (midden) en +25% (hoog), waarbij wij de verwachte bevolkingsgroei in Roermond vermenigvuldigen met de gemiddelde besteding per inwoner. We gaan uit van de besteding in het jaar 2022.
Ondanks dat harde cijfers ontbreken, kunnen wij stellen, op basis van enkele indicatoren en onze expertise, dat er een ‘vrij gezonde’ economische marktsituatie is voor de horeca in Roermond. Een paar bedrijven meer of minder valt niet hard te maken in de horeca, maar men kan stellen dat er momenteel sprake is van een evenwichtssituatie.
(Vrijwel) Elke gemeente kent horeca-inkomsten van niet inwoners (toevloeiing). In Roermond is dit een substantieel bedrag, met name door de (buitenlandse) gasten aan DOR en Maasplassen.
Tabel 8: Indicatieve vraagraming horeca gemeente Roermond 2030 (bron: Primos)
| 2023 | Minimaal | Gemiddeld | Maximaal
Ontwikkeling bestedingen 2023-2030 | | 10% | 20% | 25%
Aantal inwoners gemeente Roermond volgens Primos | 59.970 | 62.270 | 62.270 | 62.270
Besteding horeca per jaar per inwoner (landelijk cijfer 2021 CBS in €) | 1.132 | 1.245 | 1.358 | 1.415
Omzet op basis van besteding en inwoneraantal (in mln. €) | 68 | 76 | 85 | 88
Binding horeca gemeente Roermond in % | 73% | 73% | 73% | 73%
Binding horeca gemeente Roermond in € mln. | 50 | 57 | 62 | 64
Toevloeiing horeca gemeente Roermond in % 28 Op basis van gegevens niet-dagelijkse sector | 76% | 76% | 76% | 76%
Toevloeiing horeca gemeente Roermond (in mln. €) | 157 | 179 | 196 | 204
Totaal theoretische omzet op basis van de bestedingen (in mln. €) | 206 | 236 | 257 | 268
Aantal bedrijven drank- en spijs in Roermond (Locatus, tweede kwartaal 2023) | 233 | | |
Toelichting tabellen:
- •Tabel 8: voor Roermond is een bevolkingsgroei voorzien volgens Primos. Dit alleen al brengt een toenemende behoefte en daaruit besteding op gang.
- •De marktvraagberekening is gebaseerd op bestedingspotentieel (inwoners maal besteding). Vanzelfsprekend zal een deel van de consumentenbestedingen buiten Roermond plaatsvinden, anderzijds vloeit er (substantieel) omzet van de vele toeristen naar Roermond toe.
Conclusies:
- •Bovenstaande tabel laat zien dat er (op basis van de geprognosticeerde bevolkingstoename, rekening houdend met binding en toevloeiing) er een groei te voorzien is van de bestedingen in de Roermondse horeca. Bij een hoger bevolkingsaantal, of meer toevloeiing van buiten de gemeente neemt deze vanzelfsprekend alleen maar toe (maar bij afnamen vanzelfsprekend af).
- •Ervan uitgaande dat in de huidige situatie (2023) er in Roermond een ruim aantal horecabedrijven gevestigd zijn (op basis benchmark), maar ook dat er een redelijk evenwicht lijkt (bedrijfseconomisch), is er marktruimte op basis van bevolkingsgroei. Uit de tabel blijkt dat in alle groeiscenario’s een toename van horecabestedingen te verwachten is in Roermond.
- •Hoeveel bedrijven valt lastig te zeggen, daar het gemiddelde per bedrijf een zeer onzuivere indicatie zou geven. Immers, het ene horecabedrijf zet een veelvoud om van het andere. Afhankelijk van oppervlak, gemiddelde besteding, formule, et cetera. Bovendien is de trend van schaalvergroting ook in de horeca (van Roermond) nu reeds waar te nemen. Dit kan betekenen dat er mogelijk minder bedrijven zijn in 2030 ten opzichte van nu, maar wel meer horeca-verkoopoppervlakte.
Bijlage
6

- Bewoners- en bezoekersenquête
Ten behoeve van het participatieproces is een online enquête ingezet in Duits en Nederlands. Heden ten dage vullen mensen vaak liever een enquête in dan naar een themavond te komen. Ook stelt dit iedereen in de gelegenheid op zijn/haar moment, vrijelijk, zelfs anoniem de enquête in te vullen. De tool die BRO inhuurt, voorziet in de nodige beveiligingen van misbruik/oneigenlijk gebruik of veelvuldig invullen door dezelfde persoon. Het is een enquête, er is veel gebruik van gemaakt op basis van onze ervaringen elders.
Geef uw mening over de horeca in Roermond
Bezoekers / inwoners
Beste horecabezoeker/inwoner,
Gemeente Roermond maakt nieuw beleid over de horeca. Daarom voert de gemeente samen met adviesbureau BRO een onderzoek uit naar de horeca in Roermond. In het onderzoek richten we ons vooral op de restaurants en cafés, kortom het ‘reca’ gedeelte van horeca. Uw ervaring en mening is voor ons belangrijk. We streven ernaar dat we met elkaar werken aan een mooi horeca-aanbod in onze gemeente. We gebruiken de (anonieme) informatie om de goede en minder goede aspecten van de horeca in Roermond duidelijk te maken.
Vul de vragen in voor jezelf als horecabezoeker. Het invullen kost on-geveer 10 minuten. Vraag mensen in uw omgeving deze enquête ook in te vullen!
Iedereen die meedoet, maakt kans op een van de te verloten prijzen. In totaal worden er 10 VVV-bonnen ter waarde van € 25,- verloot.
Dankjewel, en veel plezier met invullen.
Gemeente Roermond en BRO
Inwoner of bezoeker Wij willen graag weten of u een inwoner of bezoeker bent van gemeente Roermond. Gegevens die u hier invult, blijven volledig anoniem en zullen alleen gebruikt worden voor dit onderzoek.
Waar woont u?
- a.
Gemeente Roermond
- b.
Elders in Provincie Limburg (Nederlands-Limburg)
- c.
Nederland (m.u.v. Limburg)
- d.
Duitsland
- e.
België
- f.
Overig
Wat is de uw woonpostcode? (4 cijfers en 2 letters)
Vraag alleen als antwoord in vorige vraag Roermond, Limburg of Nederland is.
__ __ __ __ - __ __
Bezoekgedrag Wij zijn benieuwd hoe u gebruik maakt van de horeca in de gemeente Roermond en hoe u de horeca ervaart.
Hoe vaak bezoekt u (als consument) gemiddeld horecagelegenheden in Roermond?
- a.
Meer dan 1 keer per week
- b.
1 keer per week
- c.
2 keer per maand
- d.
1 keer per maand
- e.
Minder dan 1 keer per maand
Als u de horeca bezoekt, gaat u dan meestal
Alleen
Met uw partner/gezin/familie
Met vrienden
Met collega’s/werk-gerelateerd
Naar wat voor type horeca gaat u het vaakst?
(maximaal 3 antwoorden mogelijk)
- a.
Café, bar
- b.
Restaurant, brasserie
- c.
Lunchroom, broodjesbar, ijssalon
- d.
Discotheek, danscafé
- e.
Fastfood, cafetaria, snackbar, grillroom
- f.
Koffiebar, theeterras
- g.
Poppodium, live muziek (vaste locatie)
- h.
Festivals (wisselende locatie, binnen en buiten Roermond)
Hoe beoordeelt u de kwaliteit van de horeca in Roermond?
- a.
Slecht
- b.
Matig
- c.
Goed
- d.
Uitstekend
- e.
Weet ik niet / geen mening
Indien u uw antwoord op de vorige vraag wilt toelichten, waarom beoordeelt u de kwaliteit van de horeca in Roermond zo?
______
Onderstaande drie vragen: alleen voor inwoners gemeente Roermond.
Bent u de afgelopen maand
speciaal
voor een horecabezoek naar een andere gemeente geweest?
Bijvoorbeeld om te stappen of om naar een specifiek restaurant te gaan.
Ja, ik ben ook ergens anders geweest (ga naar vraag 9)
Nee, alleen in gemeente Roermond (ga naar vraag 10)
Welke stad of plaats heeft u als laatste bezocht voor een horeca-bezoek in de afgelopen maand buiten Roermond?
Open vraag (invullen stad- of plaatsnaam)
Hoe vaak bezoekt u (gemiddeld) horecagelegenheden die niet in gemeente Roermond liggen?
- a.
1 keer per week of vaker
- b.
Circa 1 tot 3 keer per maand
- c.
Circa 1 keer per 2 à 3 maanden
- d.
Circa 1 keer per 4 à 5 maanden
- e.
Circa 1 keer per half jaar of minder
Horecalocaties In bestemmingsplannen is geregeld waar bedrijven zich mogen vestigen. In het nieuwe beleid gaan we ook een uitspraak doen waar nieuwe horeca zich wel of niet mag vestigen. Hierbij kan er ook verschil worden gemaakt naar wat voor type horeca. Wij willen graag horen wat u hierover vindt.
Zijn er plekken in Roermond waar u horeca mist? (meerdere antwoorden mogelijk)
In het stadscentrum
In Swalmen centrum
In Herten centrum
In het Maasplassengebied
In het Retailpark
Ergens anders, namelijk….
Vindt u dat er ergens in gemeente Roermond horeca moet worden teruggedrongen?
- a.
Ja (ga naar vraag 13)
- b.
Nee (ga naar vraag 14)
Op welke locatie zou horeca teruggedrongen moeten worden?
U kunt 1 of meerdere stippen op de kaart aangeven waar geen horeca/minder horeca zou moeten zijn.
Diversiteit en levendigheid De horeca ontwikkelt zich in snel tempo. Graag horen wij wat u vindt van het huidige horeca-aanbod in gemeente Roermond.
Vindt u dat de horeca in Roermond voldoende diversiteit biedt in termen van concepten, typen horeca, keukens en culturele invloeden?
- a.
Ja, er is voldoende diversiteit (ga naar vraag 16)
- b.
Nee, er is te weinig diversiteit (ga naar vraag 15)
U heeft nee geantwoord, kunt u aangeven welke horeca-concepten, type keukens en of culturele invloeden u mist (of te weinig is) in Roermond ?
Open vraag
In hoeverre bent u het eens met de volgende uitspraken? (schuif-balk vraag van 1 tot 5 waarbij 1 zeer oneens tot 5 zeer eens)
- a.
Er is te weinig aanbod van feestcafés/kroegen in Roermond
- b.
Er is te weinig aanbod van discotheken/nachtclubs in Roermond
- c.
Op een uitgaansavond is het veel te druk op straat en binnen in de uitgaansgelegenheden
- d.
Ik kan met een veilig gevoel op een uitgaansavond over straat
- e.
Er is te weinig politie en handhavers aanwezig op een uitgaansavond
Roermond heeft op verschillende plekken terrassen. Waar zit u het liefst op het terras?
- a.
Roerkade
- b.
De Markt
- c.
Munsterplein
- Terrassen Terrassen zorgen voor levendigheid en reuring in de stad en zijn daarmee ook van belang voor een stad, maar terrassen kunnen ook (negatieve) invloed hebben op het stadsbeeld, de openbare ruimte en de leefbaarheid. Wij horen graag wat u vindt van de terrassen in gemeente Roermond.
- d.
Stationsplein
- e.
Zwartbroekplein
- f.
Centrum Swalmen
- g.
Centrum Herten
- h.
Bij de Maasplassen
- i.
Ergens anders dan bovenstaande, namelijk …
Hoe vaak maakt u gemiddeld per maand gebruik van terrassen in Roermond? (tijdens het terrassenseizoen)
- a.
1 keer per week of vaker
- b.
Circa 1 tot 3 keer per maand
- c.
Circa 1 keer per 2 à 3 maanden
- d.
Circa 1 keer per 4 à 5 maanden
- e.
Circa 1 keer per half jaar of minder
Wat vindt u belangrijk als u een terras bezoekt? (maximaal 3 antwoorden mogelijk)
Verzorgde uitstraling van het terras
Uitzicht vanaf het terras
Goede bediening
Genoeg ruimte tussen de tafeltjes
Kwaliteit van het meubilair
Het aanbod/kwaliteit van drinken/eten
Anders, namelijk……
Hoe beoordeelt u de volgende kenmerken van terrassen in gemeente Roermond? (grid) (zeer oneens, oneens, neutraal, eens, zeer mee eens)
- a.
De terrassen hebben over het algemeen een verzorgde uitstraling.
- b.
De terrassen zijn ruim genoeg opgesteld.
- c.
De kwaliteit van het meubilair is goed.
Vindt u dat er voldoende / onvoldoende terrassen zijn in de binnenstad van Roermond? (grid)
Te veel
Voldoende
Onvoldoende
Wilt u ons nog iets meegeven over de terrassen in gemeente Roermond?
______
Hinder en onveiligheid Levendige horeca kan ook zijn keerzijde hebben. Bewoners maar ook bezoekers kunnen overlast of onveiligheid ervaren. Daar gaan de volgende vragen over.
Volgende 2 vragen alleen als postcode binnen gemeente Roermond valt.
Heeft u als bewoner weleens hinder ondervonden van de horeca in uw woonomgeving?
- a.
Ja, regelmatig (ga naar vraag 24)
- b.
Ja, af en toe (ga naar vraag 24)
- c.
Nee, niet of nauwelijks (ga naar vraag 25)
Wat voor een hinder heeft u ondervonden van de horeca in uw woonomgeving? (meerdere antwoorden mogelijk)
Geluidsoverlast van (een of meer) horecabedrijven
Geluidsoverlast van komende/gaande horecabezoekers
Geuroverlast (stank)
Vervuilingsoverlast (afval)
Lichtoverlast
Parkeeroverlast van auto’s en/of fietsen van horecabezoekers
Wildplassen door horecabezoekers
Vernielingen van horecabezoekers
Anders, namelijk……
Heeft u zich weleens onveilig gevoeld
in de horeca
van Roermond?
Ja, regelmatig (ga naar vraag 26)
Ja, af en toe (ga naar vraag 26)
Nee, niet of zelden (ga naar vraag 27)
Kunt u aangeven op de kaart waar u zich voor het laatst in Roermond onveilig voelde en waarom? (kaart vraag)
Seksuele intimidatie
Geweldpleging
Zeer onprettige sfeer
Veel te druk
Geen specifieke reden
Anders, namelijk ….
Algemene vragen Dit zijn vragen over wie de enquête invult en wie de horeca bezoekt. Gegevens die u hier invult, blijven volledig anoniem en zullen alleen gebruikt worden voor dit onderzoek.
Wat is uw geboortejaar? (4 cijfers)
__ __ __ __
Met welk geslacht identificeert u zichzelf?
Man
Vrouw
Beiden
Geen van beiden
Wat doet u in het dagelijks leven?
Leerling (middelbare school)
Student
Werkende in loondienst
Werkloos/geen betaalde baan
Ondernemer
Pensionado
Wat is uw hoogste afgeronde opleiding?
Basisonderwijs
Voortgezet onderwijs (VMBO, HAVO, VWO, etc.)
Middelbaar Beroeps Onderwijs (MBO)
Hoger Beroeps Onderwijs (HBO)
Wetenschappelijk Onderwijs (WO)
- 1. Tot slot U bent bijna klaar!
Ten slot: wilt u nog wat kwijt over de horeca in Roermond?
Open vraag
Noteer hier uw emailadres om kans te maken op een van de 10 VVV-bonnen ter waarde van € 25,-.
Uw emailaders wordt niet aan de antwoorden gekoppeld (anoniem), niet opgeslagen of niet voor andere zaken gebruikt.
DRUK OP ‘KLAAR’ OM UW ANTWOORDEN OP TE SLAAN
Resultaten en Analyse bewonersenquête
Inleiding
Om een goed beeld te krijgen van de wensen en de beoordeling van de Roermondse horeca, door inwoners en bezoekers, is er een digitale enquête (Maptionnaire) uitgevoerd. Hierin is nadrukkelijk naar de vraagzijde gekeken. De enquête is beschikbaar geweest van 10 oktober 2023 tot en met 30 oktober 2023, in het Nederlands en Duits. De enquête is verspreid via verschillende sociale mediakanalen van de gemeente en er zijn veel posters uitgedeeld aan horecazaken in Roermond.
In totaal hebben 864 bewoners / bezoekers de enquête ingevuld. Dit aantal is (ruim) voldoende om een aantal valide uitspraken te doen. Niet alle vragen zijn door alle respondenten ingevuld waardoor soms de totaaltelling van antwoorden niet gelijk is met het aantal ingevulde enquêtes van 864. Ook is bij sommige vragen het totaal hoger, omdat er meerdere antwoorden bij enkele vragen waren toegestaan.
Kenmerken van respondenten
In totaal hebben 864 bewoners / bezoekers de enquête over de horeca in Roermond ingevuld. Dit zijn de respondenten. De respondenten hebben de volgende kenmerken:
- •Ongeveer 46% van de respondenten identificeert zichzelf als vrouw en 35% identificeert zichzelf als man. 1% deelt hun geslacht liever niet en 0% identificeert zichzelf als anders. 18% van de respondenten heeft deze vraag niet beantwoord.
- •Van de respondenten is 77% inwoner van de gemeente Roermond. Daarnaast komt 19% elders uit de provincie Limburg. 2% van de respondenten komt elders uit Nederland en 1% komt uit Duitsland. Daarnaast komen er 4 respondenten (afgerond 0%) uit België.
- •Het Hoger Beroeps Onderwijs (HBO) en het Middelbaar Beroeps Onderwijs (MBO) zijn het meest vertegenwoordigd, namelijk respectievelijk 38% en 23%. Daarnaast heeft nog 12% Wetenschappelijk onderwijs, 8% voortgezet onderwijs, en 1% basisonderwijs als hoogste opleidingsniveau. 19% heeft deze vraag niet beantwoord.
- •Het aantal respondenten dat werkzaam is in loondienst is veruit de grootste groep (58%). Daarnaast is 11% een ondernemer en 8% gepensioneerd. Het aandeel werklozen, studenten of leerlingen is laag. 19% van de respondenten heeft deze vraag niet beantwoord.
- •De leeftijdscategorieën 36 tot 50 jaar en 51 tot 65 jaar zijn het best vertegenwoordigd. De categorieën jonger dan 25 jaar en ouder dan 65 jaar zijn het minst vertegenwoordigd.
Figuur 38: Respondentkenmerken – geslacht %
Figuur 39: Respondentkenmerken - woonplaats
Figuur 40: Respondentkenmerken – opleidingsniveau %
Figuur 41: Respondentkenmerken –
daginvulling
%
Figuur 42: Respondentkenmerken
–
leeftijdsverdeling
absolute aantallen
Bezoekerskenmerken: wie, wat, waar, hoe vaak?
Naast de persoonlijke kenmerken die hierboven zijn vermeld, is er aan de respondenten ook gevraagd hoe zij de horeca in Roermond gebruiken. Hieruit blijkt dat:
- •Het merendeel van de respondenten, namelijk 521 respondenten, geeft aan het vaakst horeca te bezoeken met partner, gezin of familie. Daarnaast bezoeken 265 respondenten de horeca het vaakst met vrienden. Slechts 41 respondenten bezoekt horeca vaak alleen en 36 respondenten bezoekt horeca vaak met collega's of werk gerelateerd.
- •Restaurants en brasseries worden verreweg het vaakst bezocht (731 respondenten van 864 geven aan hier te komen), gevolgd door café of bar (483 respondenten van 864) en lunchroom, broodjesbar of ijssalon (482 respondenten van 864). De discotheek/danscafé of poppodium/locatie met livemuziek worden het minst bezocht.
- •281 respondenten geven aan ongeveer 1 keer per week de horeca in Roermond te bezoeken of ongeveer 2 keer per maand (216 respondenten).
- •Verreweg de meerderheid van de respondenten geven aan de afgelopen maand ook horeca buiten de gemeente Roermond bezocht te hebben (569 respondenten). De respondenten bezoeken ongeveer 1 tot 3 keer per maand (293 respondenten) of 1 keer per 2 à 3 maanden (295 respondenten) een zaak buiten Roermond. Inwoners gaan vooral naar Maastricht (151 keer), Eindhoven (49 keer), Venlo (44 keer), Sittard (27 keer), Amsterdam (19 keer) of Weert (19 keer).
Figuur 43: Bezoekerskenmerken: bezoek met wie
Figuur 44: Bezoekerskenmerken: bezoek aan welk type horeca
Figuur 45: Bezoekerskenmerken: bezoekfrequentie Roermond
Figuur 46: Bezoekerskenmerken: bezoekfrequentie buiten Roermond
Figuur 47
:
Bezoekerskenmerken: bezoek buiten gemeente Roermond afgelopen maand
Ervaring van aanbod en kwaliteit
- •De kwaliteit van de horeca in Roermond wordt over het algemeen als goed ervaren (543 respondenten). Een deel (193 respondenten) vindt de kwaliteit matig, en een ander deel (102 respondenten) vindt de horeca uitstekend. 10 respondenten vinden de kwaliteit van de horeca slecht en 12 respondenten hebben geen mening.
- •In de toelichting geven mensen enerzijds aan dat er te veel van dezelfde type horeca aanwezig is, maar ook dat er juist een gevarieerd aanbod is voor een kleine stad als Roermond. Ook geeft men enerzijds aan dat de prijs-kwaliteit uit verhouding raakt, terwijl anderen aangeven dat de kwaliteit goed is en de horeca betaalbaar is.
- •Het grootste deel van de respondenten (437) vinden dat de horeca divers genoeg is, terwijl 341 respondenten vinden dat er te weinig diversiteit is. 86 respondenten hebben deze vraag niet beantwoord.
- •In de toelichting geven mensen aan vooral keukens van diverse culturele achtergronden (Aziatisch, Zuid-Amerikaans, Zuid- of Oost-Europees) te missen. Ook geven mensen aan dat er te veel ketens zijn, te weinig bruine cafés en te weinig speciaalzaken.
- •Met betrekking tot de aanwezigheid van politie en handhaving op een uitgaansavond zijn de meeste respondenten neutraal (42%). 28% vindt echter dat er te weinig politie of handhaving is. 14% vindt dat er voldoende handhaving of politie is.
- •Het grootste deel van de respondenten voelt zich veilig tijdens een uitgaansavond (39%). 28% van de respondenten heeft neutraal geantwoord. Slechts 18% voelt zich onveilig tijdens een uitgaansavond.
- •Respondenten ervaren de stad tijdens een uitgaansavond niet als te druk. Slechts 8% vindt de stad te druk, terwijl 45% aangeeft het niet te druk te vinden. 31% is neutraal.
- •De respondenten vinden dat er in Roermond te weinig discotheken of nachtclubs zijn. 49% vindt het aanbod te beperkt, terwijl slechts 14% het aanbod groot genoeg vindt. 22% is neutraal. Als er wordt gekeken naar het aanbod feestcafés en kroegen is het echter zichtbaar dat 33% vindt dat er voldoende aanbod is, terwijl 29% vindt dat er te weinig aanbod is. 24% is neutraal.
Figuur 48: Aanbod en kwaliteit – ervaring kwaliteit
Figuur 49: Aanbod en kwaliteit – ervaring diversiteit
Figuur 50: Aanbod en kwaliteit – diverse stellingen (afronding+/- 100%)
De locatie van de horeca
Uit de enquête blijkt dat inwoners en bezoekers over het algemeen tevreden zijn met de locatie van horeca en de hoeveelheid horeca per locatie.
- •683 respondenten hebben aangegeven dat horeca nergens in de gemeente hoeft worden teruggedrongen. Slechts 129 mensen (16%) vinden dat horeca op bepaalde locaties wel teruggedrongen moet worden.
- •Uit de kaart blijkt dat, als mensen vinden dat er horeca moet worden teruggedrongen, dit vooral in de binnenstad moet gebeuren. De Roer-kade, de Markt en het Munsterplein zijn veel aangegeven locaties waar volgens mensen te veel horeca is.
- •Ook als er aan de respondenten wordt gevraagd of er ergens in de gemeente Roermond horeca mist, vinden veel respondenten (393) dat dit niet het geval is. De overige respondenten geven aan dat er vooral bij de Maasplassen, in de binnenstad of in het centrum van Herten nog extra horeca mag komen.
Figuur 51: Locatie – te weinig horeca
Figuur 52: Locatie – te veel horeca
Figuur 53: Locatie – waar horeca terugdringen
Figuur 54: Locatie – waar horeca terugdringen binnenstad
Terrassen
Terrassen vormen een belangrijk deel van de horeca. De mening van de respondenten over de terrassen in Roermond is als volgt:
- •De meerderheid van de respondenten vindt dat er voldoende, maar niet te veel, terrassen zijn in Roermond. Daarnaast vinden 91 respondenten dat er onvoldoende terrassen zijn en 66 respondenten dat er te veel terrassen zijn.
- •Als men het terras bezoekt, gaat men vaak naar de Roerkade (585 respondenten van de 864) of naar het Munsterplein (429 respondenten van de 864). Ook de Markt (266 respondenten), de Maasplassen (225) of Stationsplein (148) worden regelmatig bezocht. Zwartbroekplein, Swalmen of Herten wordt relatief weinig bezocht.
- •Respondenten bezoeken ongeveer 1 tot 3 keer per maand of vaker dan 1 keer per week een terras in Roermond.
- •Voor de respondenten is vooral een goede bediening, het aanbod en kwaliteit van eten en drinken, een verzorgde uitstraling of het uitzicht bepalend voor de keuze.
- •Respondenten vinden over het algemeen de kwaliteit van het meubilair op terrassen goed (44% eens). 30% is neutraal en 9% vindt de kwaliteit van het meubilair niet goed.
- •Bezoekers vinden ook dat de terrassen over het algemeen ruim zijn opgesteld (45% eens). Bij deze stelling geeft 23% van de respondenten aan neutraal te zijn, en 17% vindt de opstelling niet ruim genoeg opgezet.
- •Het overgrote deel van de respondenten (60%) vindt dat de terrassen in Roermond een verzorgde uitstraling hebben. Slechts 8% van de respondenten is het hier mee oneens. 18% geeft aan neutraal te zijn.
Figuur 55: Terrassen
–
hoeveelheid
Figuur 56: Terrassen – locatie van bezoek
Figuur 57: Terrassen – frequentie van bezoek
Figuur 58: Terrassen - keuzecriteria
Figuur 59: Terrassen – diverse stellingen
Ervaring van veiligheid en overlast
Horeca kan zorgen voor levendigheid in een stad, maar indien het te druk wordt kan dit invloed hebben op de mate waarin mensen zich veilig voelen in een stad en de mate waarin mensen overlast ervaren. Deze vraag was alleen voor inwoners van de gemeente zichtbaar. Uit de enquête blijkt het volgende over deze onderwerpen:
De meeste inwoners (461) geven aan niet of nauwelijks hinder te ondervinden van de horeca.
Echter, er geven ook 144 inwoners aan regelmatig of af en toe hinder te ondervinden. De hinder die zij ondervinden is divers, maar geluidsoverlast van horecabezoekers of van de horecabedrijven zelf worden het vaakst genoemd. Ook overlast van afval, parkeeroverlast, vernielingen of wildplassen zijn redelijk vaak genoemd.
Op de vraag waar mensen aangeven zich onveilig te voelen blijkt dat nabij het station en bij de Roerkade aan de kant van de Sint Nicolaasstraat dit het vaakst is aangewezen.
Mensen geven aan dat zij zich over het algemeen niet of zelden onveilig voelen in de horeca (618 respondenten). Een deel, namelijk 119 respondenten, geeft aan zich wel eens onveilig te voelen in de horeca van Roermond.
Ook buiten de horeca van Roermond voelen mensen zich soms onveilig. In de enquête zijn diverse redenen opgenomen waarom mensen zich onveilig voelen, namelijk seksuele intimidatie, geweldpleging, zeer onprettige sfeer, veel te druk of geen specifieke reden. Er wordt het vaakste aangegeven dat mensen zich onveilig voelen door een onprettige sfeer.
Overlast binnenstad
In de enquête geven inwoners van de binnenstad vaker aan dat zij overlast ervaren. Dat is niet vreemd, zij wonen immers in een levendige omgeving en niet in een rustige(-re) woonwijk. Van respondenten die in de binnenstad wonen geeft 21% aan dat zij regelmatig overlast ervaren, terwijl dit bij de overige respondenten 6% betreft. Echter, alsnog geeft het merendeel van de binnenstadbewoners (60%) aan dat zij niet of nauwelijks overlast ervaren.
Binnenstadbewoners geven vooral vaker aan overlast te hebben van geluid (van de zaak zelf en van bezoekers), afval, parkeeroverlast en wildplassen. Bij de vragen over specifieke vormen van overlast geeft echter circa 80% van de binnenstadbewoners aan bij deze individuele typen overlast deze niet te ervaren. In de overige gebieden is dat iets meer, 90% van de overige respondenten. Het verschil is daarmee relatief klein.
Figuur 60: Overlast en veiligheid – ervaring inwoner
Figuur 61: Overlast en veiligheid – welke overlast
Figuur 62: Overlast en veiligheid – veiligheidsgevoel
Kruisverbanden
Deze paragraaf biedt inzicht in de voorkeuren en percepties van verschillende demografische groepen met betrekking tot horecabezoeken en de kwaliteit van horecagelegenheden in Roermond.
Respondenten naar woonplaats
In de enquête is onderscheid gemaakt tussen mensen die in gemeente Roermond wonen en die elders wonen. Omdat er van de verschillende categorieën buiten gemeente Roermond niet voldoende response is om ze individueel te bekijken, is er gekeken naar deze groep als één geheel. In totaal hebben 667 Roermondenaren de enquête ingevuld en 197 bezoekers van buiten de gemeente. Hieruit blijkt het volgende:
- •Inwoners van de gemeente Roermond geven het vaakste aan de Roermondse horeca ongeveer 1 keer per week te bezoeken, gevolgd door ongeveer 2 keer per maand. 20% van de inwoners geeft aan de horeca in Roermond vaker dan één keer per week te bezoeken. Bezoekers van buiten de gemeente Roermond geven aan de Roermondse horeca ongeveer 1 tot 2 keer per maand te bezoeken.
- •Zowel inwoners van Roermond als bezoekers van buiten Roermond geven aan het vaakst met hun partner, gezin of familie de horeca in Roermond te bezoeken. Bij beiden is het op één na meest gegeven antwoord: met vrienden.
- •Als we kijken naar het type horeca valt op dat zowel Roermondenaren als bezoekers van buiten de gemeente het vaakst naar een restaurant/brasserie gaan. Ook gaan beide groepen veel naar een lunchroom/broodjesbar/ijssalon, maar relatief veel mensen van buiten Roermond bezoeken dit type horeca (63% van de mensen van buiten Roermond gaan hierheen en 54% van de inwoners van Roermond). Bij de bar/het café is het tegenovergestelde zichtbaar. Deze worden beter door de eigen inwoners (60%) bezocht dan door de mensen van buiten de gemeente (44%).
- •Bij beide groepen bezoekers geeft de meerderheid aan dat ze de kwaliteit van de Roermondse horeca goed vinden (63% van de inwoners
- •en 64% van de mensen van buitenaf). Een groter percentage van de Roermondenaren (25%) dan toeristen (18%) geeft aan de horeca van matige kwaliteit te vinden. Samenhangend daarmee geeft een hoger percentage toeristen (16%) dan Roermondenaren (11%) aan de horeca uitstekend te vinden.
- •Als er wordt gevraagd of er ergens horeca mist, geeft een kleine meerderheid van de bezoekers van buiten gemeente Roermond (52%) aan dat er horeca op bepaalde plaatsen in gemeente Roermond mist. De meest genoemde plaats bij hen is rondom de Maasplassen. Een iets grotere meerderheid van de Roermondenaren (58%) geeft echter aan dat er nergens horeca mist, en als er dan wel horeca zou missen, dan is het meest gegeven antwoord in het stadscentrum.
- •Roermondenaren vinden tegelijkertijd ook dat horeca minder hoeft te worden teruggedrongen dan bezoekers van buiten de gemeente. Bij beide groepen is er overigens een overgrote meerderheid (83% en 87%) van mening dat er geen horeca hoeft worden teruggedrongen.
- • De mening over de vraag of het horeca-aanbod voldoende divers is, verschilt sterk tussen bezoekers en Roermondenaren. Van de bezoekers geeft 70% aan dat Roermond een divers horeca-aanbod heeft. Bij de inwoners is slechts 52% van hen tevreden over de diversiteit van het horeca-aanbod.
Figuur 63:
Woonplaats – diversiteit
Roermondse
horeca
Figuur 64:
Woonplaats – bezoekfrequentie
Roermondse
horeca
Respondenten naar leeftijdscategorieën
De leeftijd van respondenten kan ook invloed hebben op hoe de horeca in Roermond wordt ervaren. Er zijn daarom 5 leeftijdscategorieën gemaakt, namelijk: 25 jaar of jonger (40 respondenten), 26 tot en met 35 jaar (128 respondenten), 36 tot 50 jaar (235 respondenten), 51 tot 65 jaar (246 respondenten) en ouder dan 65 jaar (50 respondenten).
In alle leeftijdscategorieën zijn de meeste respondenten Roermondenaar. In de categorie jonger dan 25 is het percentage Roermondenaren het laagst, namelijk 73%. In de categorie 65 jaar of ouder is het percentage Roermondenaren het hoogst, namelijk 84%.
De leeftijdsgroepen onder de 35 jaar of de leeftijdsgroep 65 jaar en ouder gaan het vaakst naar de Roermondse horeca. Onder de 25 jaar geeft 60 procent aan minimaal 1 keer per week de Roermondse horeca te bezoeken. Dit is 63% bij de leeftijdsgroep 26 tot 35 jaar en 62% bij de leeftijdsgroep ouder dan 65 jaar. Bij deze laatste groep is zelfs het meest gegeven antwoord ‘meer dan 1 keer per week’. Bij de overige leeftijdsgroepen geeft minder dan de helft van de respondenten aan de horeca minimaal 1 keer per week te bezoeken.
Als er wordt gekeken naar hoe vaak leeftijdsgroepen horeca buiten Roermond bezoeken valt op dat de leeftijdsgroepen onder de 35 jaar vaker horeca buiten Roermond bezoeken. Bij de leeftijdsgroep onder de 25 jaar bezoekt 50% minimaal één keer per maand een horecazaak buiten Roermond en bij de groep 26 tot 35 jaar is dit 55%. Bij de overige groepen varieert dit tussen de 36 en 41%. De groep 65+ers bezoeken het minst vaak horeca buiten de gemeente Roermond. 26% van hen geeft aan dit maximaal 1 keer per half jaar te doen, terwijl dit bijvoorbeeld slechts 2% is bij de groep 26 tot 35 jaar.
De leeftijdsgroep jonger dan 25 jaar bezoekt voornamelijk met vrienden de horeca (63% van hen geeft dit aan). De overige leeftijdsgroepen bezoeken voornamelijk met hun partner, gezin of familie de horeca (varierend van 54% tot 66%). Opvallend is dat van de groep 65 jaar of ouder 26% aangeeft de horeca ook alleen te bezoeken, terwijl dit bij de overige leeftijdsgroepen maximaal 3% is.
Figuur 65: Leeftijd – bezoekfrequentie
Roermondse
horeca
Figuur 66: Leeftijd – bezoekfrequentie niet-
Roermondse
horeca
Figuur 67: Leeftijd – gezelschap horecabezoek
Bij alle leeftijdsgroepen geeft een duidelijke meerderheid (80% tot 88%) aan dat een restaurant/brasserie een type horeca is dat zij vaak bezoeken. Kijkend naar het type horeca ‘lunchroom, broodjeszaak, ijssalon’ geeft ook iedere leeftijdscategorie aan dat dit een type horeca is dat zij vaak bezoeken. Alleen bij de groep 65 jaar en ouder geeft minder dan de helft van de respondenten dit aan. Hetzelfde is zichtbaar bij de bar/het café. Bij alle leeftijdsgroepen geeft meer dan 50% van de respondenten aan dat dit een type horeca is waar zij naartoe gaan, en alleen bij de leeftijdsgroep 65 jaar en ouder geeft minder dan de helft dit aan, namelijk 46%.
Over het algemeen zijn alle leeftijdsgroepen tevreden over de kwaliteit van de Roermondse horeca. Het percentage dat de horeca van goede of uitstekende kwaliteit vindt varieert van 70% bij de leeftijdscategorie 26 tot 35 jaar tot 83% bij de leeftijdscategorie 25 jaar en jonger. In iedere leeftijdscategorie is ‘goed’ het vaakst gegeven antwoord. Met name de leeftijdsgroep 26 tot 35 jaar is minder tevreden over de kwaliteit van de horeca, hier geeft 30% aan de kwaliteit matig te vinden, tegenover bijvoorbeeld 15% van de jongeren onder de 25 of 18% bij de mensen die 65 jaar en ouder zijn.
Bij de leeftijdsgroepen boven de 50 jaar geeft meer dan de helft van de respondenten aan dat zij horeca op bepaalde plaatsen in Roermond missen. De leeftijdsgroep 51 tot 65 jaar wil vooral meer horeca bij de Maasplassen en de leeftijdsgroep 65 jaar en ouder in het centrum en in Herten. Bij de leeftijdsgroepen onder de 50 jaar geeft de meerderheid aan dat er nergens horeca wordt gemist en dat als er horeca uitgebreid zou worden, dit voornamelijk in het centrum, in Herten of bij de Maasplassen moet.
Bij alle leeftijdsgroepen geeft een ruime meerderheid (variërend van 83% tot en met 93%) aan dat er nergens in de gemeente horeca hoeft worden teruggedrongen.
Figuur 68: Leeftijd – bezoek per type horeca
Figuur 69: Leeftijd – beoordeling kwaliteit
Roermondse
horeca
Figuur 70: Leeftijd – locaties ontbreken horeca
De mening over de vraag of het horeca-aanbod voldoende divers is, verschilt sterk tussen verschillende leeftijdsgroepen. Van de mensen die 65 jaar of ouder zijn geeft 70% aan dat Roermond een divers horeca-aanbod heeft. Daarentegen geeft slechts 45% van de respondenten tussen de 26 en 35 jaar aan dat het horeca-aanbod divers genoeg is. Vooral de mensen tussen de 26 en 50 jaar zijn minder tevreden over de diversiteit.
- •Als er wordt gekeken naar het aanbod nachtcafés en discotheken valt op dat hoe jonger de leeftijdscategorie, hoe minder tevreden men is over het aanbod. Van de jongeren (mensen onder 25 jaar) geeft 63% aan dat er te weinig aanbod is aan nachtcafés en 84% geeft aan dat er te weinig discotheken zijn. Bij de leeftijdsgroep 26 tot 35 is dit 71% en 53%. Bij de groep 65 jaar en ouder is dit nog slechts 33% en 14%.
Figuur 71: Leeftijd – ervaring diversiteit
Figuur 72: Leeftijd – aanbod nachtcafés
Figuur 73: Leeftijd – aanbod discotheken
Bijlage
7

- Participatie
In de analysefase zijn door BRO individuele en groepsgesprekken/interviews (deels fysiek, deels online) gevoerd met (in willekeurige volgorde):
- •Opdrachtgever (ambtelijk kernteam + BRO adviseurs)
- •
Voor de Begeleidingsgroep-bijeenkomsten zijn uitgenodigd:
  - -Opdrachtgever
  - -Beleidsadviseurs Economische Zaken
  - -Planologisch jurist
  - -Juridisch medewerker Ruimtelijke Ordening
  - -Wijkregisseur
  - -Medewerker Bijzondere wetten
  - -Beleidsadviseur Openbare orde en Veiligheid
  - -KHN regiomanager (ambtelijk)
  - -BRO adviseurs
- •
Voor de Klankbordgroep-bijeenkomsten zijn uitgenodigd:
  - -Opdrachtgever
  - -Centrum Management Roermond - We are Roermond
  - -Koninklijke Horeca Nederland, Afdeling Roermond: ambtelijk en bestuurlijk
  - -Enkele horecaondernemers, verspreid over de gemeente
  - -BRO adviseurs
- •
Expertgesprekken:
  - -Centrum Management Roermond – We are Roermond
  - -Wethouder Economische Zaken
  - -Diverse horecaondernemers / KHN afdeling Roermond bestuur
  - -JRR Jongerenraad Roermond
  - -Jongerenwerk Roermond
  - -Politie Roermond, horeca coördinator
BRO dankt alle betrokkenen voor hun waardevolle medewerking en inbreng tijden het gehele traject.
Brede participatieavond op 21-2-2024 bij ECI
Op 21 februari 2024 is een brede participatieavond georganiseerd (voor inwoners en ondernemers). In totaal zijn er 18 personen uit de binnenstad en de Voorstad gekomen. De uitnodiging is via sociale media verstuurd, iedereen was welkom. De volgende communicatiekanalen zijn gebruikt: nieuwsbrief, website van de gemeente, sociale media en flyers/posters in de binnenstad en Swalmen.
De avond begon met een welkomstwoord van de wethouder Franssen, gevolgd een plenaire presentatie door BRO en vragenronden waarna de aanwezigen aan de hand van een vijftal thema’s hun mening konden geven. De avond eindigde met een terugkoppeling van de avond en het aangeven wat wel en niet binnen dit ruimtelijk horecakader valt.
Sfeer: van gespannen sfeer naar tevredenheid bij bezoekers
De avond begon wat gespannen. Bij een aantal inwoners heerste duidelijk onvrede over bepaalde ontwikkelingen in de binnenstad en de mate waarin dat hun leefgenot beïnvloed. De verwachting was dat dit horecakader duidelijke regels stelt om overlast te beperken (denk aan openingstijden, geluid, misdragingen uitgaansbezoekers, etc.). Doordat dit een ruimtelijk economisch horecakader is, worden hier echter beperkt uitspraken over gedaan. Dat vonden inwoners een gemiste kans. Bovendien konden een aantal bezoekers (inwoners) zich niet veilig openlijk uitspreken door de aanwezigheid van ondernemers. Daarop hebben enkele ondernemers de bijeenkomst verlaten.
De gespannen sfeer verdween gedurende de avond toen bezoekers hun verhaal konden doen bij de diverse thematafels. Aan het einde van de avond is afgesloten met een plenair gesprek waarbij aan bezoekers duidelijk werd vertelt wat het horecakader wel en niet kan gaan beïnvloeden.
Na de officiële eindtijd van de avond is voor iedereen die hier behoefte aan had nog verder gesproken. De verwachtingen van de effecten van dit kader werden daardoor bijgesteld. Dit neemt echter niet weg dat een aantal aanwezige inwoners overlast ervaren en deze avond zagen als moment om dit duidelijk te maken. Voor overlast en onveiligheidservaringen moet blijvend aandacht blijven. Al met al eindigde de avond in een goede sfeer en voelden aanwezigen zich gehoord.
Figuur 74: Voorbeeld: thema-aantekeningen tijdens participatieavond
Thematafels
Aan de hand van vijf thematafels zijn bezoekers gevraagd hun mening te geven. Ze konden dit doen door op grote flip-overs hun standpunt te noteren en tegelijkertijd in gesprek gaan met andere bezoekers en de aanwezige tafelbegeleiders (medewerkers gemeente of BRO). De bevindingen per thematafel zijn:
Thematafel: Kwantitatief – uitbreiden of inkrimpen?
- •Voorkom dat alle woonhuizen een horecabestemming kunnen krijgen. Er zijn nu al diverse panden in de binnenstad die van oorsprong woonhuizen zijn, maar die nu een horecabestemming hebben, zie bijvoorbeeld de Kerkstraat. Dit is onwenselijk, zowel in verband met gevelwaarde als ook voor de leefbaarheid.
- •Aan de ene kant de wens om de horeca niet uit te breiden in de binnenstad. Aan de andere kant ook de wens om de horeca wel uit te breiden met concepten voor 35+ en luxe aanbod zoals meer Michelin restaurants en een wijnbar.
- •Roermond heeft te veel ‘schnitzel cafés’
- •Heb aandacht voor horecazaken die meer gericht zijn op de jeugd. Bij de McDonalds is er bijvoorbeeld veel hangjeugd.
Thematafel: Fastfood ontwikkeling
Inwoners geven aan dat er te veel fastfood is binnen Roermond en dat uitbreiding ongewenst is. De Kerkstraat wordt specifiek genoemd als een straat met te veel snackbars. Hiervan ervaren inwoners overlast (geur).
Thematafel: Kwalitatief – diversiteit van het aanbod
Inwoners geven aan dat ze geen coffeeshops willen. Dit zorgt voor overlast.
Thematafel: Uitgaan in Roermond
Er is onvoldoende horeca-aanbod voor jongeren in Roermond en het is wenselijk om dit te stimuleren (bijvoorbeeld door de Veldstraat nieuw leven in te blazen?). Manieren om het aanbod voor jongeren te vergroten zijn onder andere het bieden van voordelen aan horecazaken gericht op jongeren. Ook kunnen we meer jongeren aantrekken door aanbod te creeren dat aansluit bij hun interesses, zoals je dat ook in grotere steden ziet (bijv. een ‘selfieparadijs’). Daarnaast is het idee geopperd om meer jongeren/studenten naar Roermond te trekken door het starten van een hogeschool.
Thematafel: leefbaar en levendig
- •Inwoners doen melding van overlast situaties, maar de overlast gaat door. Voornamelijk geluidsoverlast en parkeeroverlast, vaak vanuit dezelfde bedrijven.
- •Inwoners ervaren ook overlast door het laden en lossen van de horeca: geluid, geur, trilling. Locaties die genoemd zijn, zijn: Markt, Vismarkt, Roerkade en de gehele Voorstad. Inwoners zouden graag een snelle overgang zien naar elektrische leveringen.
- •De coffeeshops hebben invloed op de leefbaarheid van de binnenstad. Bezoekers geven aan deze graag weg te willen hebben uit de binnenstad. Bovendien ervaren inwoners overlast van jongeren die drugs gebruiken (asociaal gedrag en afval).
- •De openingstijden van horeca tot 03.00u is te laat, zeker indien er in de directe omgeving veel woningen staan.
- •Er is overlast van jongeren die tussen horecazaken pendelen (Voorstad).
- •De handhaving dient te worden verbeterd, waarbij het principe geldt dat vergunningen alleen worden verleend wanneer de gemeente ze ook adequaat kan handhaven.
- •Volgens inwoners worden regels overtreden, zoals het verbod van muziek op het terras.
- •Leefbaarheid van wonen moet boven uitgaan staan.
- •Geen dakterras voor horeca.
Nb. Overlastmeldingen bij gemeente Roermond
Tijdens de bewonersavond is gevraagd deze enquête-uitkomsten te confronteren met meldingen van overlast bij de gemeente. De gemeente heeft een geanonimiseerd (van melders) overzicht aangereikt. In 2022 zijn er 38 klachten met betrekking tot horeca, waarvan 3 met betrekking tot geur en 35 geluid gerelateerd. In 2023 zijn er over de hele gemeente 43 klachten, 6 met betrekking tot geur, en 37 met betrekking tot geluid.
Geluid kan zowel muziekgeluid zijn als bijvoorbeeld het ledigen van een (glas-/afval-)container.
Of deze klachten samenhangen met een daadwerkelijke overschrijding van geluids-/geurnormen is niet inzichtelijk. Er zijn zowel ‘anonieme’ klachten als klachten waarvan de melder bij gemeente bekend is. Veelal zijn het incidentele klachten, al komt een enkel bedrijf meerdere keren voor in de lijst. Er is 1 bedrijf waarover 10 (geluids-)klachten zijn gemeld.
Het aantal geregistreerde klachten voor een stad als Roermond en horeca-aanbod van deze omvang mag gering genoemd worden, al blijft elke vorm van overlast vervelend voor betrokkene(-n).
Collegebijeenkomst 26 februari 2024
Tijdens een bijeenkomst met het College van Burgemeester en Wethouders is de analyse besproken en een doorkijk gemaakt naar de toekomst voor het op te stellen planologische kader. Er zijn vragen beantwoord en notitie gemaakt van wensen en meningen. De presentatie voor deze bijeenkomst is ook gebruikt voor de raadsinformatiesessie daags erna.
Raadsinformatiesessie gemeenteraad Roermond 27 februari 2024
Een raadsinformatiesessie is een informele bijeenkomst waarin de Raad (of een gedeelte daarvan) wordt bijgepraat over een dossier. Het is geen politieke debatsessie. BRO heeft op 27-2-24 een presentatie gegeven over de horeca. In het eerste deel is een korte situatieschets gegeven over de opgestelde marktanalyse van de Roermondse horeca. Het tweede deel was een vragenronde waarin verschillende discussiethema’s met de raadsleden zijn besproken ter beeldvorming. Het ging onder andere over de thema’s: wat voor stad en wat voor horecastad wil je zijn? Is er ruimte voor nieuwe horeca? Enkele andere thema’s waren de omgang met fastfoodhoreca, de kwaliteit van de horeca en de nachthoreca.
Bijlage
8

- Dienstenrichtlijn
Bij voorliggende horecanota is de Dienstenrichtlijn van belang.
Horeca moet worden beschouwd als een dienst en daarmee valt de functie onder de Europese Dienstenrichtlijn (zie kader). Deze richtlijn schrijft voor dat horeca zich net als een dienst in theorie vrij moet kunnen vestigen. Dit betekent dat we moeten onderbouwen waarom ruimtelijke planologische beperkingen voor de horeca nodig zijn. Voorliggende horecanota is opgesteld met inachtneming van de uitgangspunten van de Diensten-richtlijn.
Horeca-categorieën
In voorliggende horecanota zijn de horeca-categorieën overgenomen uit de bestaande planologische kaders. De indeling is gebaseerd van lichte tot zware impact op de omgeving. Denk bij impact aan het samenspel van geluid, geur, bezoekfrequentie en -piek etc. Lichtere vormen van horeca (zoals een lunchroom) hebben een lichtere impact op de omgeving dan zwaardere vormen van horeca, zoals een bar of discotheek. Om deze reden gelden voor lichtere horeca veelal andere vestigingsbeperkingen dan voor zwaardere horeca. Roermond kent twee horeca-categorieën verdeeld in lichte en zwaardere horeca. In Roermond is horeca veelal niet rechtstreeks toegestaan, maar in de aangewezen horecagebieden is wel ontwikkelruimte voor horeca (zie ook hst. 4).
Vestigingsbeperkingen via een horeca-categorisering zijn toegestaan mits voldaan wordt aan de voorwaarden (zie kader Dienstenrichtlijn). Het discriminatieverbod is niet van toepassing omdat bestemmingsplannen voor eenieder gelden. Voor een verdere toelichting op de toepassing van de Dienstenrichtlijn wordt verwezen naar de Handreiking Dienstenrichtlijn
29
Zie ook Handreiking, Dienstenrichtlijn en Ruimtelijke ordening, Ministerie van BZK en EZK, oktober 2019.
.
De horeca-categorisering voldoet aan het noodzakelijkheidscriterium. Via de indeling wordt zwaardere horeca omwille van de impact op de omgeving (o.a. geluids- en geuroverlast) gereguleerd binnen de aangewezen horecagebieden en daarbuiten geweerd. Hierdoor draagt de categorisering bij aan een goed woon- en leefklimaat. De concentratie van bepaalde typen horeca in voorzieningencentra (zoals de binnenstad) draagt bij aan de vitaliteit. Indien de horeca-categorisering wordt losgelaten, kan de gemeente de algemene beleidsdoelen niet realiseren.
De horeca-categorieën voldoen ook aan het evenredigheidsbeginsel:
- •De gemeente handelt coherent en systematisch. De horeca-categorieën zijn uniform uitgangspunt in de bestemmingsplannen (nu omgevingsplan). Per bestemmingsplan en locatie is een uniforme afweging gemaakt welke horeca-categorieën toegestaan zijn, gelet op zowel de impact op de leefomgeving als de bijdrage aan vitaliteit van voorzieningencentra.
- •In algemene zin zijn horeca-categorieën effectief en dragen bij aan de bescherming van het woon- en leefklimaat. Dit blijkt uit het feit dat iedere gemeente in Nederland categorische beperkingen t.a.v. horeca in bestemmingsplannen (omgevingsplannen) heeft.
- •Gemeente Roermond is daarin niet bijzonder of afwijkend dan andere gemeenten die allen een indeling gebruiken van lichte tot zware horeca. Wel kan de indeling per gemeente net iets anders zijn.
- •De horeca-categorisering levert een zinvolle bijdrage aan de beleidsdoelen. Zonder de categorisering zou alle horeca zich overal mogen vestigen, waardoor de beleidsdoelen niet worden gehaald.
- •De maatregel gaat niet verder dan nodig, omdat de horeca-categorisering in beleid én bestemmingsplannen, de enige mogelijkheid is om juridisch-planologisch te voorkomen dat horeca zich op onwenselijke locaties vestigt. Daarom zijn er geen minder beperkende maatregelen mogelijk.
Bij de invulling van het nieuwe deel van het Omgevingsplan is het advies van BRO om specifiek fastfoodhoreca te definiëren en eventueel een eigen categorie te geven vanwege de specifieke ruimtelijke impact van fastfoodhoreca.
Dienstenrichtlijn De essentie van de Dienstenrichtlijn is gericht op het waarborgen van een vrij verkeer van diensten tussen de Europese lidstaten en vrije vestiging van diensten van de ene in de andere lidstaat. Als onderdeel daarvan bevat de Dienstenrichtlijn regels die van toepassing zijn op overheden bij het formuleren van eisen en het vormgeven van vergunningsstelsels die van invloed zijn op de toegang tot of de uitoefening van een dienstenactiviteit. Kwantitatieve of territoriale beperkingen (zoals vestigingsbeperkingen voor specifieke branches) voor dienstverleners zijn in beginsel verboden. In artikel 15 lid 3 zijn echter een aantal voorwaarden opgenomen die een beperking van de beoogde vrijheid van vestiging kunnen rechtvaardigen. De voorwaarden zijn: - •Non-discriminatoir. Een vestigingsbeperking mag geen direct of indirect onderscheid maken naar nationaliteit of statutaire vestigingsplaats. - •Noodzakelijkheid. Een vestigingsbeperking moet gerechtvaardigd zijn vanuit een dwingende reden van algemeen belang, bijvoorbeeld de bescherming van het stedelijk milieu. - •Evenredigheid. Een vestigingsbeperking moet geschikt zijn om de nagestreefde doelen voor het algemeen belang te bereiken, een beperking mag niet verder gaan dan nodig is en aangetoond moet worden dat het doel niet met minder vergaande beperkingen kan worden bereikt.
Bijlage
9

- Uitvoeringscyclus
Uitvoeringscyclus
Wisselwerking horecabeleid en bestemmingsplannen/omgevingsplannen
Dit vraagt om het proactief en uniform aanpassen van omgevingsplannen op nieuwe beleidslijnen. Daarnaast is er ook sprake van reactief toetsen van omgevingsplannen op basis van horecaplannen. Dit hangt samen met het continu monitoren van de horecastructuur (vooral de binnenstad) en het actualiseren en evalueren van de beleidskaders. Naast het omgevingsplan zelf als kader stellend instrument, is vooral de toets aan de Ladder relevant (zie volgende kolom).
Beleid is niet in beton gegoten
Een ontwikkelkader en beleid wordt doorgaans vastgesteld voor de lange termijn. Dit is ook goed, omdat behoefte is aan de stip op de horizon. Investeringen worden immers gedaan voor de langere termijn. De toekomst in de horeca (incl. overnachtingsmarkt) is echter onzeker. Hierdoor is het nodig om als gemeentelijke organisatie het vermogen te hebben om adequaat te kunnen schakelen. Kortom, meer flexibiliteit in beleid en uitvoering.
De ‘geest’ van dit kader is belangrijker dan de ‘letter’. Initiatieven dienen integraal en zorgvuldig te worden afgewogen. Dit betekent op de eerste plaats kijken waar kansen en mogelijkheden zijn in plaats van beperkingen.
Actievere rol van de gemeente en samenwerking marktpartijen
De huidige tijd kent grote opgaven voor de horeca. Dit vraagt om snelheid, souplesse, monitoring én een actievere rol vanuit de overheid.
Beleid maken is één ding, maar dat betekent niet dat dit kader morgen realiteit is. Om het kader naar uitvoering om te zetten is samenwerking tussen de gemeente, ondernemers en vastgoedeigenaren nodig.
- •De centrale gedachte is het scheppen van heldere kaders voor (nieuwe) ontwikkelingen. De rol van de gemeente ligt bij het opstellen van dit beleidskader, het vertalen van het beleid in de omgevingsplannen en het toetsen van nieuwe initiatieven aan het beleid.
- •De gemeente geeft marktpartijen de ruimte om (binnen de kaders) nieuwe ontwikkelingen mogelijk te maken, te innoveren en te experimenteren. De invulling van concepten wordt aan de markt overgelaten. Dat biedt ondernemers en vastgoedeigenaren ruimte om (binnen de kaders) te innoveren en te experimenteren.
- •In de samenwerking dient aandacht te zijn voor structureel publiek/privaat overleg (zie paragraaf 5.2).
- •Een gezamenlijke verantwoording voor het gebruik van de openbare ruimte is essentieel. Denk aan een gezamenlijk plan voor inrichting van straten/pleinen.
- •In de uitvoering en plantoetsing dient aandacht te zijn voor kleine ondernemers/lokaal ondernemerschap en bijzondere concepten. Aanvragen vanuit deze partijen vraagt vaak om meer maatwerk.
- •Jaarlijkse monitoring en evaluatie is noodzakelijk om op basis van feiten en casussen tijdig te kunnen bijsturen.
Initiatieven en de Ladder voor duurzame verstedelijking
Nieuwe initiatieven die moeten worden beschouwd als een ‘nieuwe stedelijke ontwikkeling’ moeten per definitie worden getoetst aan de ladder. Dit betekent dat de behoefte van het initiatief moet worden aangetoond en dat de ruimtelijk-functionele effecten op de consumentenverzorging, de voorzieningenstructuur, de leegstand en in het verlengde daarvan het woon-, leef- en ondernemersklimaat aanvaardbaar moeten zijn.
Initiatieven en de Dienstenrichtlijn
De Dienstenrichtlijn schrijft voor dat horeca (incl. overnachtingsmarkt) recht hebben op vrije vestiging, tenzij onderbouwd kan worden dat ruimtelijke beperking zijn ingegeven vanuit: non-discriminatie, noodzakelijkheid (algemeen belang) en evenredigheid (coherent en effectief). In de praktijk komt het erop neer dat het Omgevingsplan geen samenraapsel mag zijn van willekeurige juridische beperkingen. Toch blijven ruimtelijke beperkingen voor horecavestigingen zowel binnen als buiten de horecastructuur noodzakelijk en evenredig om ruimtelijke effecten (licht, geur, geluid etc.) te beperken en centra vitaal te houden. In bijlage 8 is dit toegelicht.
Figuur 75: Uitvoeringscyclus in beeld
Bijlage
10

- Begrippen en definities
AirBnB
Het voor korte duur aan derden verhuren van (delen van) de woning waar je zelf woont.
Bestedingspotentieel
Totaal aan toonbankbestedingen in winkels die door de inwoners van een bepaald gebied gedaan kunnen worden. Gebaseerd op inwoneraantal en gemiddelde (landelijke) netto omzet per hoofd van de bevolking.
Blurring
De functievermenging tussen detailhandel en diensten met horeca.
Denk aan het wijntje of biertje bij de kapper. Blurring is vanuit ondernemerschap wenselijk, maar wordt met name vanuit de Drank- en Horeca-wetgeving/Alcoholwet bemoeilijkt.
B&B
Een vorm van toeristisch verblijf, gevestigd in een woon- of bijhuis. Zoals de naam al doet vermoeden wordt er naast verblijf ook ontbijt aangeboden.
Buurthub
, winkelgebied of centrumgebied
Een buurthub, winkelgebied of centrumgebied is een concentratie- c.q. centrumgebied in een buurt of wijk, waar diverse voorzieningen samenkomen die primair een functie hebben voor inwoners in de buurt of wijk. De term beschrijft bovendien het proces van verkleuring van traditionele pure winkelgebieden naar meer gemengde centrumgebieden op lokaal niveau met naast één of enkele winkels ook ambachten, diensten, horeca, zorg, maatschappelijk, etc. Op basis van de definitie van Locatus is sprake van een winkelgebied vanaf 5 winkels die min of meer aaneengesloten liggen.
Branchering
Het indelen van horecagelegenheden op basis van hun type, aanbod en doelgroep. Branchering kan worden gebruikt om een diversiteit aan horecaconcepten en -ervaringen in een gebied te waarborgen.
BVO/WVO
- •Bruto vloeroppervlak: Het bruto vloeroppervlak is de oppervlakte van een ruimte of groep van ruimten, gemeten op vloerniveau langs de buitenomtrek van de opgaande scheidingsconstructies, die de desbetreffende ruimte of groep van ruimten omhullen. Meten vindt plaats op basis van NEN 2580
- •Winkelverkoop vloeroppervlak: alleen de voor het publiek toegankelijke ruimten (exclusief magazijn, kantoor, etalage, etc.), conform de definitie van Locatus.
Congressen en vergaderlocaties
Het onderscheid tussen congressen, seminars, symposia, etc. is niet eenduidig afgebakend, maar de definitie van een ‘congres’ is in grote lijnen als volgt: een relatief grootschalige bijeenkomst rond een bepaald thema met een sterk interactief karakter (uitgangspunt in dit kader: minimaal 100 deelnemers). Vaak georganiseerd op regelmatige basis, meerdaags en/of in internationaal verband. Vergaderlocaties zijn kleiner en hebben minder faciliteiten nodig.
Daghoreca: Een horecabedrijf dat ondersteunend is aan de detailhandel in hoofdzaak gericht op het verstrekken van kleinere maaltijden, geringe eetwaren en niet-alcoholische dranken. De horeca sluit tegelijkertijd met de hoofdzaak.
Detailhandel (als activiteit)
Het bedrijfsmatig te koop aanbieden, waaronder de uitstalling ten verkoop, verkopen en/of leveren van goederen aan de uiteindelijke gebruiker of verbruiker.
Detailhandel: Dagelijkse sector
Voedings- en genotmiddelen (vgm) en artikelen op het gebied van persoonlijke verzorging. In de praktijk gaat het hierbij om supermarktaanbod, aanbod in vgm-speciaalzaken, drogisterij- en parfumeriezaken.
Detailhandel: Niet-dagelijkse sector
Winkels die artikelen verkopen met een doorgaans lagere koopfrequentie dan dagelijkse artikelen. In de praktijk gaat het hierbij om winkels in huishoudelijke artikelen, kleding, mode, schoenen, sport, rijwielen, bruin- en witgoed, rijwielen, doe-het-zelf, wonen, tuinartikelen en dierenartikelen. Binnen deze sector maken we vaak onderscheid in sub sectoren.
- •Recreatief winkelen: geredeneerd vanuit het bezoekmotief met winkels op het gebied van mode, luxe en vrije tijd.
- •Doelgericht winkelen: geredeneerd vanuit het bezoekmotief met winkels op het gebied van in/om het huis en overige detailhandel.
DOR
Designer Outlet Roermond, grootschalig winkelcentrum met topmerken
Droge horeca
Horecabedrijven die alcoholvrije dranken schenken (en mogelijk maaltijden ed.). Daarom hoeven deze bedrijven niet over een Alcoholwetvergunning te beschikken.
Feestzalen
Feestzalen zijn er in veel verschillende soorten. Soms behoren zij tot een regulier café, soms zijn het autonome bedrijven. Ook verschillen feestzalen onderling wezenlijk qua openingstijden.
(Hoofd)detailhandelsstructuur
De concentratiegebieden c.q. (winkel)centra waar beleidsmatig op wordt ingezet.
Hoogdrempelige horeca (speelautomaten)
Dit zijn cafés of restaurants die voldoen aan de volgende voorwaarden: het bedrijf is in bezit van een geldige Alcoholwetvergunning. Het bedrijf richt zich voornamelijk op gasten van 18 jaar en ouder.
Horeca (branche)
Het bedrijfsmatig verstrekken van dranken en/of etenswaren voor gebruik
ter plaatse, en/of waarin bedrijfsmatig logies wordt versterkt, één en ander al dan niet in combinatie met een vermaaksfunctie.
Horeca-concentratiegebied
Dit zijn de beleidsmatig aangewezen horeca-gebieden waar ruimte kan worden geboden voor ontwikkeling van horeca. Het gaat hier zowel om dag, als avond/nachthoreca.
Koopkrachtbinding
Mate waarin inwoners van een bepaald gebied hun bestedingen verrichten bij winkels die in dat gebied gevestigd zijn. In DPO-onderzoek rekenen we altijd met toonbankbestedingen, daarom is dit koopkrachtbinding exclusief online.
Koopkrachtafvloeiing
Mate waarin inwoners van een bepaald gebied hun (detailhandels-)bestedingen plaatsen bij gevestigde winkels buiten dat gebied. In DPO-onderzoek rekenen we altijd met toonbankbestedingen, daarom is dit afvloeiing exclusief online.
Koopkrachttoevloeiing
Mate waarin inwoners van buiten een bepaald gebied detailhandelsbestedingen plaatsen bij winkels die in dat gebied gevestigd zijn (aandeel omzet van buiten).
Koopstroomgegevens
Onderzoeksresultaten uit koopstromenonderzoek (KSO). In de basis wordt hiermee de koopkrachtbinding, -afvloeiing en –toevloeiing bedoeld. Ook kunnen kwalitatieve aspecten worden bedoeld, zoals koopmotieven, beoordelingen en persoonskenmerken.
Laagdrempelige horeca (speelautomaten)
Dit zijn horecabedrijven behalve cafés en restaurants. Bijvoorbeeld cafetaria's, ijssalons, lunchrooms, shoarmazaken en bowlingbanen.
Leegstand (op basis van Locatus)
Locatus registreert een pand als leegstand indien het redelijkerwijs de verwachting is dat in het (leegstaande) pand een verkooppunt in de detailhandel, horeca of consumentgerichte dienstverlening zal terugkomen. Het betreft leegstand van verkooppunten en niet leegstand van uitsluitend winkels.
Natte horeca
Horecabedrijven die alcoholhoudende dranken schenken en daarvoor over een Alcoholwetvergunning beschikken.
Ondergeschikte horeca: Horeca ter ondersteuning van andere functies. Over het algemeen is er een maximale omvang gekoppeld aan de ondersteunende functie.
Paracommercie
Een horecavoorziening bij een niet-commerciële instelling (denk aan stichtingen en verenigingen) die zich in de eerste plaats richten op ande-re activiteiten, zoals sport, educatie, cultuur, religie, et cetera. Horeca is daar een nevenactiviteit.
Plancapaciteit (hard)
In principe wordt met plancapaciteit de harde plancapaciteit bedoeld, tenzij expliciet anders vermeld. Harde plancapaciteit zijn de directe vestigingsmogelijkheden voor detailhandel die zijn vastgelegd in een juridisch bindend planologisch kader, zoals vastgestelde bestemmingsplannen, uitwerkingsplannen, gebieden zonder bestemmingsplan (witte vlekken) en verleende (kruimel) omgevingsvergunningen.
Retail
Retail is de verzamelnaam voor bedrijven die goederen en diensten direct aan consumenten verkopen (inclusief diensten). Het gaat hier om zowel detailhandel, horeca als in het verlengde hiervan ook dienstverlening, ambachten en leisure in de betreffende winkel- en horecagebieden.
Sector Drankverstrekkers
Horecabedrijven die hoofzakelijk dranken schenken. Hieronder vallen cafés, discotheken, koffiehuizen, etc.
Sector
Fastservice
Horecaconcepten gericht op snelheid, gemak en efficiëntie. Naast fastfood vallen hier ook gezondere concepten zoals lunchrooms onder.
Sector Maaltijdverstrekkers
Horecaconcepten gericht op verstrekking van maaltijden. Hieronder vallen ook café-restaurants.
Sector Logiesverstrekkers/hotels
Bedrijven die zich primair richten op kamerverhuur voor toeristische of zakelijke bezoekers. Meet een beperkte verblijfsduur van gasten. Hotels richten zich op regio (of soms nog verder) en niet op de inwoners van de gemeente, hooguit met hun restaurant of vergadermarkt.
Vloerproductiviteit
Gemiddelde omzet in gevestigde winkels per m² winkelvloeroppervlak (wvo).
Verspreide
bewinkeling
Alle verkooppunten die buiten een van de andere genoemde winkelgebieden vallen, worden tot de verspreide winkels gerekend
Winkel
Een fysiek verkooppunt.