GEMEENTEBLAD
Officiële uitgave van de gemeente Noordoostpolder

Beleidsregel van de burgemeester van de gemeente Noordoostpolder houdende regels omtrent de sluiting van voor het publiek openstaande gebouwen
De burgemeester van Noordoostpolder,
gelet op artikel 2:80 van de Algemene plaatselijke verordening Noordoostpolder, laatstelijk vastgesteld op 25 januari 2021 (Gemeenteblad 2021, 27863), waarin is bepaald dat de burgemeester onder bijzondere omstandigheden een voor het publiek openstaand gebouw of de daarbij horende erven kan sluiten
BESLUIT
vast te stellen de navolgende
BELEIDSREGEL Sluiting van voor het publiek openstaande gebouwen

Bevoegdheid
De burgemeester kan een voor het publiek openstaand gebouw of een bij dat gebouw behorend erf als bedoeld in artikel 174 van de Gemeentewet, of voor het publiek openstaande gebouwen en/of de daarbij behorende erven, in het belang van de openbare orde, veiligheid, gezondheid of zedelijkheid of als er naar zijn oordeel sprake is van bijzondere omstandigheden voor een bepaalde duur geheel of gedeeltelijk sluiten.
De bevoegdheid om een gebouw of meerdere gebouwen te sluiten is ingrijpend en daarom een uiterst middel. Waar mogelijk moeten eerst andere mogelijkheden overwogen worden en (eventueel) toegepast worden om de criminele activiteiten en/of de zware overlast te beëindigen. Pas als dat niet mogelijk is of onvoldoende effect sorteert, kan tot sluiting worden overgegaan.

Doel
Het doel van deze sluitingsbevoegdheid is het herstel van de openbare orde, de veiligheid of zedelijkheid door het weren en terugdringen van criminaliteit in en vanuit voor publiek openstaande gebouwen, alsmede het beëindigen van aanhoudende en ontoelaatbare overlast die niet met andere middelen afdoende kan worden bestreden.

Relatie met andere bevoegdheden tot sluiting
In situaties waarbij sprake is van een ordeverstoring, die concreet voorzienbaar is en een actuele dreiging vormt voor de ordelijke gang van zaken, biedt de Gemeentewet (artikel 174) in eerste instantie uitkomst. Sluiting op grond van de Gemeentewet kan echter slechts voor een beperkte periode en bij (een dreiging van) ernstige verstoring van de openbare orde, in de zin van ontoelaatbare overlast voor de omgeving. Als langere sluiting is gewenst of wanneer sluiting op grond van de Gemeentewet niet mogelijk is, biedt artikel 2:80 van de Algemene Plaatselijke Verordening (hierna: APV) hiertoe de bevoegdheid.
Sluiting op deze grond is niet mogelijk voor zover dat reeds mogelijk is op een andere grond genoemd in de APV of artikel 13b van de Opiumwet. Horecagelegenheden kunnen worden gesloten op grond van de APV. Als sprake is van drugs(handel) kunnen woningen of lokalen worden gesloten op grond van artikel 13b Opiumwet.
Bij de uitvoering van deze sluitingsbevoegdheid wordt zoveel mogelijk aansluiting gezocht bij het Damoclesbeleid gemeente Noordoostpolder 2020 (Gemeenteblad 2020,287930, https://zoek.officielebekendmakingen.nl/gmb-2020-287930 ). Ook jurisprudentie over onder meer horecasluitingen en sluitingen op grond van artikel 13b van de Opiumwet wordt hierbij betrokken.
Categorie 1: Criminaliteit die openbare orde, veiligheid, gezondheid of zedelijkheid aantast
De volgende criminele activiteiten zullen in ieder geval worden aangemerkt als een gevaar voor de openbare orde, veiligheid, gezondheid of zedelijkheid, wanneer zij in of vanuit een voor publiek toegankelijk gebouw plaatsvinden:
- -heling;
- -witwassen;
- -zedendelicten;
- -geweldsincidenten;
- -aantreffen vuurwapens;
- -handel in vuurwapens;
- -arbeidsuitbuiting;
- -(de aanwezigheid van slachtoffers van) mensenhandel;
- -illegale gokactiviteiten;
- -het faciliteren van criminele activiteiten.
Doel van de sluiting is, naast het wegnemen van het gevaar voor de openbare orde, om de loop naar een pand voor criminele activiteiten (en het faciliteren daarvan) eruit te halen. De naamsbekendheid van een pand voor dergelijke activiteiten moet worden doorbroken. De activiteiten kunnen dan ook niet door een rechtsopvolger worden voortgezet. Door middel van een sluiting kan dit worden bereikt.
Categorie 2: Zware overlast
Op grond van artikel 2:80 van de APV kunnen gebouwen ook worden gesloten indien er sprake is van bijzondere omstandigheden. Benadrukt moet worden dat het gaat om gebouwen waarvoor geen vergunning op grond van andere regelgeving is verleend.
Bij bijzondere omstandigheden moet bijvoorbeeld worden gedacht aan gevallen van zware overlast. Daarvan is sprake bij aanhoudende en ontoelaatbare overlast. Deze overlast heeft tot gevolg dat het woon- en leefklimaat in de omgeving van het betreffende pand te zwaar onder druk staat.
Ontoelaatbare overlast moet los gezien worden van de effecten die redelijkerwijs van een voor publiek openstaand gebouw(en) mogen worden verwacht, zoals het geluid van het op normale wijze komen en gaan van bezoekers, al dan niet gebruik makend van (gemotoriseerde) vervoermiddelen. Met de aanwezigheid van bepaalde bedrijven is in planologisch opzicht al rekening gehouden. Op dit punt kunnen vaak maatregelen worden opgenomen via het stellen van een nadere eis aan de vergunning voor het bedrijf op grond van de milieuregelgeving dan wel horecaregelgeving.
Ontoelaatbare overlast is in veel gevallen afkomstig van komende en vertrekkende bezoekers. Voorbeelden van factoren bij ontoelaatbare overlast zijn o.a. het hard dichtslaan van portieren, geschreeuw, toeteren, wegscheurende gemotoriseerde voertuigen, geruzie, licht handgemeen, het bij herhaling ledigen van maag- of blaasinhoud in de omgeving van het gebouw of bedrijf. Daarnaast kan er sprake zijn van intimidatie van (de buurt)bewoners.
Bij meldingen van zware overlast is het van belang een zo goed mogelijk feitelijk beeld te hebben van de situatie en de gebeurtenissen. In geval van (klachten over) overlast moet het volgende in ieder geval duidelijk zijn:
- -er moet sprake zijn van effecten op de woon- en leefomgeving die – gelet op de situering van het gebouw of bedrijf en het karakter van de omgeving – inderdaad als ontoelaatbaar moeten worden gekwalificeerd;
- -de overlast moet aanhoudend zijn. Het gaat hier niet om incidentele gevallen van overlast;
- -de overlast moet te herleiden zijn tot het gebouw of bedrijf of meerdere gebouwen waarop de klachten betrekking hebben en
- -het moet gaan om 'objectiveerbare' overlast.
Voornoemde criteria zullen ook toegepast worden voor andere situaties die aangemerkt kunnen worden als bijzondere omstandigheid. Het in deze beleidsregel opgenomen overzicht is dan ook niet limitatief bedoeld.

Duur van de sluiting
Bij het bepalen van de duur van de sluiting zal onderscheid gemaakt worden tussen de sluiting als gevolg van criminele activiteiten en die als gevolg van overlast. Hieronder wordt daar nader op ingegaan.
Criminaliteit (categorie 1)
De burgemeester kan een gebouw voor een bepaalde duur geheel of gedeeltelijk sluiten. Hierbij wordt aansluiting gezocht bij de termijnen zoals genoemd in het Damoclesbeleid Gemeente Noordoostpolder 2020.
Bij de duur van een sluiting wordt onderscheid gemaakt tussen de ondernemer/eigenaar die adequaat optreedt en degenen die dit niet doen. Dit betekent dat als de ondernemer/eigenaar geen verwijt treft en het gaat om een eerste optreden, in principe een sluiting van drie maanden zal worden opgelegd. Indien er wel sprake is van een verwijt (de activiteiten zijn getolereerd, gefaciliteerd, aan deelgenomen etc.) is er sprake van verzwarende omstandigheden. In die gevallen volgt een sluiting voor de duur van (maximaal) 6 maanden. Bij een volgend handhavend optreden wordt in principe een sluiting van 12 maanden opgelegd. Ook in het geval van excessen kan een langere termijn worden gehanteerd. Dit zal altijd gemotiveerd moeten worden.
Zware overlast (categorie 2)
Aangezien bij overlast vaak subjectieve ‘gevoelens’ meespelen zal bij overlast een stappenplan worden gevolgd om alle partijen de voortgang in de aanpak van de overlast te kunnen laten zien. Het is dus niet zo dat bij overlast onmiddellijke sluiting volgt. Naar aanleiding van de bekende overlast zal in het algemeen eerst een gesprek en een (schriftelijke) waarschuwing volgen. Als dit geen effect heeft zal een sluitingstijd worden opgelegd. Mochten al deze maatregelen geen effect sorteren, dan zal uiteindelijk de volledige sluiting worden geëffectueerd.
Als er sprake is van verzwarende omstandigheden (bijv. verwijtbaarheid van de eigenaar/ondernemer) of excessen dan kunnen stappen uit het stappenplan worden overgeslagen (bijv. direct overgaan tot opleggen van sluitingstijden zonder voorafgaande waarschuwing) of kan een zwaardere maatregel worden genomen (bijv. verdubbeling van de sluitingstermijn).
De burgemeester kan ambtshalve, of op verzoek van belanghebbenden, het sluitingsbevel intrekken. Uit feiten en omstandigheden moet dan blijken dat er geen sprake is van (dreiging van) herhaling van de gedragingen die tot de sluiting hebben geleid.

Stappenplan sluiting
Optreden bij categorieen
| Categorie 1 | Categorie 2
1^e keer | Sluiting voor 3 of 6 maanden | Gesprek en waarschuwing
2^e keer | Sluiting voor 12 maanden | Sluiting voor 1 maand
≥3^e keer | Sluiting voor 12 maanden | Sluiting voor 3 maanden

Zaaksgebonden werking
Volledigheidshalve wordt opgemerkt dat de opgelegde maatregelen niet aan de persoon van de ondernemer kleven, maar aan het pand. Er is sprake van zogenaamde 'erfelijke belasting'. In veel gevallen is het doel van de sluiting namelijk ook om de ‘loop’ naar een pand voor die activiteiten eruit te halen. Zonder erfelijke belasting zou dit doel niet bereikt kunnen worden. Dit betekent bijvoorbeeld dat wanneer een ondernemer die sluitingstijden opgelegd heeft gekregen zijn zaak verkoopt, de sluitingstijden eveneens zullen gelden voor de nieuwe ondernemer. Een sluiting kan ook niet worden voorkomen of opgeheven door bijvoorbeeld het bedrijf te verkopen of in de Kamer van Koophandel over te schrijven.

Wet kenbaarheid publiekrechtelijke beperkingen onroerende zaken (WKPB)
Het besluit tot sluiting van een voor het publiek openstaand gebouw of een bij dat gebouw behorend erf wordt geregistreerd en gepubliceerd in de zin van de Wet kenbaarheid publiekrechtelijke beperkingen onroerende zaken (WKPB). Het WKPB-register houdt deze publiekrechtelijke beperking betreffende de onroerende zaak bij. Indien de sluiting wordt opgeheven, wordt dit ook aangepast in het WKPB-register.

Zorgvuldigheid
De burgemeester maakt van zijn bevoegdheid tot sluiten pas gebruik als er geen ander, minder ingrijpend, middel voorhanden is om de overlast te bestrijden. De adviseur openbare orde en veiligheid vervult een coördinerende rol in het proces. Bij het inzetten van de procedure op basis van artikel 2:80 van de APV, voert deze nauw overleg met de politie ten aanzien van het dossier. De politie zorgt vervolgens voor het aanleveren van een bestuurlijke rapportage aan de burgemeester met het verzoek om bestuursrechtelijke maatregelen te treffen.

Overtreding
Het negeren of overtreden van het sluitingsbevel is een strafbaar feit en wordt gestraft met hechtenis van ten hoogste drie maanden of een geldboete van de tweede categorie als bedoeld in artikel 23 Wetboek van Strafrecht.
Aldus vastgesteld door de burgemeester van de gemeente Noordoostpolder op 1 maart 2021.
De burgemeester,
Joh. C. Westmaas